
Sukta 10.145
Oṣadhi (the plant-power; healing/compelling force)
ಇದು ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತವಾದ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಓಷಧಿ-ಸೂಕ್ತ: “ಸಪತ್ನೀ” (ಪ್ರತಿಸ್ಪರ್ಧಿನಿ/ಅಡ್ಡಿಪಡಿಸುವ ಸನ್ನಿಧಿ)ಯನ್ನು ದೂರಮಾಡಿ, ಆಕರ್ಷಣೆ, ಸೌಹಾರ್ದ ಮತ್ತು ಯಥೋಚಿತ ಸಂಗಮವನ್ನು ಪುನಃ ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಶಕ್ತಿಶಾಲಿ ಸಸ್ಯಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸುವ ಮಂತ್ರ. ವಕ್ತೃ ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಆ ಔಷಧಿಯನ್ನು “ತೋಡಿ ತೆಗೆದು” ಉಪಯೋಗಿಸಿ, ಜಯವನ್ನು ನೀಡುವ ಬಲವಂತಗೊಳಿಸುವ ಶಕ್ತಿಯಾಗಿ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ; ಹೀಗಾಗಿ ಬಯಸಿದ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಮನಸ್ಸು ತಿರುಗಿ, ಕರುದ ಕಡೆಗೆ ಹಸು ಓಡುವಂತೆ, ಮರಳಿ ಓಡಿಬರಲಿ; ಪ್ರತಿಸ್ಪರ್ಧಿನಿಯನ್ನು ದೂರದೂರಕ್ಕೆ ಕಳುಹಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
Mantra 1
इमां खनाम्योषधिं वीरुधं बलवत्तमाम् । यया सपत्नीं बाधते यया संविन्दते पतिम् ॥
ನಾನು ಈ ಔಷಧಿಯನ್ನು ತೋಡಿ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತೇನೆ—ಈ ವೀರುಧ, ಅತ್ಯಂತ ಬಲವಂತವಾದದು. ಇದರಿಂದ ಸಪತ್ನೀ (ಸ್ಪರ್ಧಿನಿ)ಯನ್ನು ದಮನ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ; ಇದರಿಂದ ಪತಿಯನ್ನು (ಅಂತರಂಗದ ಸತ್ಯ ಸಂಗಾತಿಯನ್ನು) ಮತ್ತೆ ಪಡೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
Mantra 2
उत्तानपर्णे सुभगे देवजूते सहस्वति । सपत्नीं मे परा धम पतिं मे केवलं कुरु ॥
ಹೇ ಉತ್ತಾನಪರ್ಣೇ (ವಿಸ್ತಾರ-ಎಲೆಗಳವಳೇ), ಹೇ ಸುಭಗೇ, ಹೇ ದೇವಜೂತೇ (ದೇವಪ್ರೇರಿತಳೇ), ಹೇ ಸಹಸ್ವತೀ (ಬಲವತಿಯೇ)! ನನ್ನ ಸಪತ್ನಿಯನ್ನು ದೂರಕ್ಕೆ ಊದಿಹಾಕು; ನನ್ನ ಪತಿಯನ್ನು ಕೇವಲ ನನ್ನದೇ—ಏಕಮಾತ್ರ ಮತ್ತು ಅಖಂಡ—ಮಾಡು.
Mantra 3
उत्तराहमुत्तर उत्तरेदुत्तराभ्यः । अथा सपत्नी या ममाधरा साधराभ्यः ॥
ನಾನು ಉತ್ತರ—ಉತ್ತರ, ಸದಾ ಉತ್ತರ—ಇತರರಿಗಿಂತ ಮೇಲಾಗಿ ಏಳುತ್ತೇನೆ; ಆಗ ನನ್ನ ಕೆಳಗಿರುವ ಸಪತ್ನಿ ಇನ್ನೂ ಕೆಳಗಿರುವವರಿಗಿಂತಲೂ ಕೆಳಗೆ ಬೀಳಲಿ—ಅಧಃಸ್ತರಗಳಲ್ಲಿ ಪಾತಿತಳಾಗಲಿ.
Mantra 4
नह्यस्या नाम गृभ्णामि नो अस्मिन्रमते जने । परामेव परावतं सपत्नीं गमयामसि ॥
ನಾನು ಅವಳ ಹೆಸರನ್ನೂ ಹಿಡಿಯುವುದಿಲ್ಲ; ಈ ಜನರಲ್ಲಿ ಅವಳು ರಮಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಪರಾವತ್—ಅತಿದೂರದ ಪರಾವತ್ತಿಗೆ—ನಾವು ಸಪತ್ನಿಯನ್ನು ಕಳುಹಿಸುತ್ತೇವೆ.
Mantra 5
अहमस्मि सहमानाथ त्वमसि सासहिः । उभे सहस्वती भूत्वी सपत्नीं मे सहावहै ॥
ನಾನು ಸಹಿಸುವವಳೂ ಜಯಿಸುವವಳೂ ಆಗಿದ್ದೇನೆ; ನೀನು ಜಯವನ್ನು ಮೀರಿಸುವವನು (ಸಾಸಹಿ) ಆಗಿದ್ದೀಯ. ನಾವು ಇಬ್ಬರೂ ಬಲದಲ್ಲಿ ಸಮರ್ಥರಾಗಿ, ನನ್ನ ಸಪತ್ನಿ (ಪ್ರತಿಸ್ಪರ್ಧಿನಿ)ಯನ್ನು ಸೇರಿ ದೂರಕ್ಕೆ ಹೊತ್ತು/ಹಾಕಿ ಬಿಡೋಣ.
Mantra 6
उप तेऽधां सहमानामभि त्वाधां सहीयसा । मामनु प्र ते मनो वत्सं गौरिव धावतु पथा वारिव धावतु ॥
ನಿನ್ನ ಮೇಲೆ ನಾನು ಜಯಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುತ್ತೇನೆ; ಇನ್ನೂ ಪ್ರಬಲ ಬಲದಿಂದ ಅದನ್ನು ನಿನ್ನ ಮೇಲೆ ಒತ್ತುತ್ತೇನೆ. ನಿನ್ನ ಮನಸ್ಸು ನನ್ನ ಹಿಂದೆ ಮುಂದೆ ಓಡಲಿ—ಹಸು ತನ್ನ ಕರುದ ಕಡೆಗೆ ಓಡುವಂತೆ—ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಓಡಲಿ, ನೀರು ತನ್ನ ಕಾಲುವೆಯಲ್ಲಿ ಹರಿಯುವಂತೆ.
The hymn opens with the decisive ritual act: the speaker digs up a ‘most potent’ plant-power to overcome the rival and recover the true partner/bond (10.145.1).
The herb is treated as an active force that both repels division and reorders social/psychic dynamics—rivalry is denied standing and pushed out of the community.
The peak is the compelling image of redirected mind: “may your mind run after me like a cow to her calf, like waters in their channel” (10.145.6).
The rite resolves by banishing the rival ‘far beyond’ and stabilizing the intended union/return, leaving the community free from the disruptive presence (cf. 10.145.4).
इमां खनाम्योषधिं वीरुधं बलवत्तमाम् । यया सपत्नीं बाधते यया संविन्दते पतिम् ॥parām eva parāvataṃ
vatsaṃ gaur iva dhāvatu
It is a short Vedic charm that uses a powerful herb (oṣadhi) to remove a rival or obstructing influence and to bring back harmony and attraction in a relationship or household.
The main invoked power is Oṣadhi, the living force of medicinal/efficacious plants. The hymn treats the herb itself as a divine instrument through which mantra works.
It is a poetic way to say that attention and affection should naturally return—swiftly and directly—just as a cow runs to her calf and water runs in its channel.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.