ಮಂಡೋದರಿ

ಅಚಿಂತ್ಯ ಕರ್ಮವಂತನಾದ ರಾಮನಿಂದ ದಶಗ್ರೀವನು ಹತನಾದುದನ್ನು ನೋಡಿ, ಅಲ್ಲಿ ಮಂಡೋದರಿ ತನ್ನ ಪತಿಗಾಗಿ ದೀನಳಾಗಿ ಶೋಕದಿಂದ ವಿಲಪಿಸಿದಳು.

ಅಲ್ಲಿ ಕಪಿಯು ಮಂದೋದರಿಯನ್ನು ಶಯನಿಸುತ್ತಿರುವುದಾಗಿ ಕಂಡನು—ಕಾಂತಿಮಯಳಾಗಿ, ಕನಕವರ್ಣಾಭಳಾಗಿ, ಮುತ್ತು-ಮಣಿಜಡಿತ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಅತ್ಯಂತ ಅಲಂಕೃತಳಾಗಿ; ತನ್ನದೇ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಭವನವನ್ನು ಶೋಭಿಸುವವಳಂತೆ; ಅವಳು ಅಂತಃಪುರದ ಪ್ರಿಯ ಮಹಾರಾಣಿ ಆಗಿದ್ದಳು.

ಕಾಮದಿಂದ ಪೀಡಿತನಾದ ಅವನಿಗೆ ಮಂದೋದರಿಯು ಮಧುರ ವಾಣಿಯಿಂದ ಹೇಳಿದಳು: ‘ಮಹೇಂದ್ರನ ಸಮಾನ ಪರಾಕ್ರಮಿಯೇ, ನಿನಗೆ ಸೀತೆಯಿಂದ ಏನು ಕಾರ್ಯ?’

ತನ್ನ ಪತಿಯ ತಲೆಯನ್ನು ನೋಡಿ ಮಂದೋದರಿ ಮೂರ್ಛೆ ಹೋಗಿ, ವ್ಯಾಕುಲಳಾಗಿ ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ಬಿದ್ದಳು. ಯುವತಿಯರ ಗುಂಪು ಅಳುತ್ತಾ ಎದ್ದು ಓಡಿ ಬಂದರು; ಆಕೆಯನ್ನು ಎತ್ತಿ ರಾವಣನ ಬಳಿಗೆ ಬಂದರು. ತಮ್ಮ ಸ್ವಾಮಿಯ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ನೋಡಿ ಅವರು ಕೂಗಿದರು; ಕೂದಲು ಬಿಚ್ಚಿಹೋಯಿತು, ದೇಹವನ್ನು…

ಅವರಿಗೆ ವರಗಳನ್ನು ನೀಡಿ ಬ್ರಹ್ಮ ಹೊರಟುಹೋದ; ಅವರು ಸಂತೋಷದಿಂದ ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಮನೆಗಳಿಗೆ ಹಿಂದಿರುಗಿದರು. ಮಯನಿಗೆ ಮಂಡೋದರಿ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಒಬ್ಬ ಮಗಳು; ಆಕೆ ಅತ್ಯಂತ ಸುಂದರವಾದ ಸ್ತ್ರೀಯರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠಳು. ಆ ಮಯ ಆಕೆಯನ್ನು ಕರೆತಂದು ರಾವಣನಿಗೆ ಕೊಟ್ಟನು; ಅವನು ರಾಕ್ಷಸರಿಗೆ ಅಧಿಪತಿಯಾಗುವನು…

ಮರದ ಎಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಅಡಗಿ ನಿಂತನು, "ಸಹೋದರನೇ, ನಾನು ಏನು ಮಾಡಲಿ?" ಎಂದು ಯೋಚಿಸಿದನು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ರಾವಣ ಅಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದನು, ಅನೇಕ ಅಲಂಕೃತ ಸ್ತ್ರೀಯರೊಂದಿಗೆ. ದುಷ್ಟನು ಸೀತೆಯನ್ನು ಅನೇಕ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಒಪ್ಪಿಸಿದನು, ಶಾಮ, ದಾನ, ಭಯ, ಭೇದಗಳನ್ನು ತೋರಿಸಿದನು. ರಾವಣ ಹೇಳಿದನು, "ಕೇಳು, ಸುಂದರಮುಖಿ…

ವ್ಯಾಸರು ಹೇಳಿದರು: ಅವನ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ, ವಿದೇಹರಾಜನ ಪುತ್ರಿ ಸೀತೆಯು ಮಂದೋದರಿಯ ಪತಿಯನ್ನು ದೈವವಶಾತ್ ಒಬ್ಬ ದಿವ್ಯ ಸಂನ್ಯಾಸಿಯೆಂದು ತಿಳಿದು ಹೀಗೆ ಉತ್ತರಿಸಿದಳು।

ಎಲೈ ತನ್ವಂಗಿಯೇ! ಮಂದೋದರಿಯಂತೆ, ಅವಳು ಶುಭಕರನಾದ ರಾಜನನ್ನು ಮತ್ತು ಅನುಕೂಲನಾದ ಪತಿಯನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ, ಕಾಮಪೀಡಿತಳಾಗಿ ಮೋಹದಿಂದ ವ್ಯಾಕುಲಗೊಂಡು ಶಠನಾದ ಪತಿಯನ್ನು ಆರಿಸಿಕೊಂಡಳು.

ಮಂದೋದರಿ, ಕೌಸಲ್ಯಾ, ಸುಭದ್ರಾ, ಕೌರವಿ, ರೇವತಿ, ಸತ್ಯಭಾಮಾ, ಕಾಳಿಂದಿ ಮತ್ತು ಲಕ್ಷ್ಮಣಾ।

ಅನಂತರ ಮನೋಹರ ವಿಚಿತ್ರ ವನಗಳಲ್ಲಿಯೂ ನದಿಗಳ ಮರಳು ತೀರಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಅವನು ಆಕೆಯೊಂದಿಗೆ ಕ್ರೀಡಿಸಿದನು—ರಾವಣನು ಮಂದೋದರಿಯೊಂದಿಗೆ ಕ್ರೀಡಿಸಿದಂತೆ।

ಅವಳು ‘ಮಂದೋದರಿ’ ಎಂದು ಖ್ಯಾತಳು; ಭರ್ತೃಪ್ರಾಪ್ತಿಗಾಗಿ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡುತ್ತಾಳೆ; ಉಮೆಯ ಪ್ರಿಯನಾದ ಶುಭಪ್ರಭು (ಶಿವ)ನನ್ನೇ ವರನೆಂದು ಭಾವಿಸಿ ಆರಾಧಿಸುತ್ತಾಳೆ।

ಆ ಪಾಪಿಯನ್ನು ಕುಂಭಕರ್ಣನು, ವಿಭೀಷಣನು, ಹಾಗೆಯೇ ಮರುಮರು ಮಂದೋದರಿಯು ತಡೆದರು— “ಸೀತೆಯನ್ನು ಬಿಡು, ಬಿಡು!” ಎಂದು.