Atharva Veda Anuvaka 3
Kanda 610 Suktas30 Mantras

Anuvaka 3

ಪ್ರಮುಖ ವಿಷಯ: ಜೀವಂತ ಔಷಧಿಗಳಾದ ಜಲ, ಔಷಧಿ ಸಸ್ಯಗಳು, ಮರಗಳ ಮೂಲಕ ಭೈಷಜ್ಯ ಮತ್ತು ಶಾಂತಿ; ಗೃಹಸುರಕ್ಷೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಅಪಶಕುನಗಳ ನಿವಾರಣೆ. ಉಪವಿಷಯಗಳು: (1) ಆಪಃ—ಮಳೆ, ಸಂಗಮಸ್ಥಳಗಳು, ಹರಿಯುವ ನೀರುಗಳ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಸದಾ ಸನ್ನಿಹಿತವಾದ ದಿವ್ಯ ಔಷಧಿ. (2) ಭೂಮಿ/ಪೃಥಿವಿಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವ ಔಷಧಿಗಳ ಶಕ್ತಿ—ಬೆಳೆವಣಿಗೆ, ಪೋಷಣೆ, ಸಮೃದ್ಧಿ. (3) ಪಾಪ್ಮನ್ ಹಾಗೂ ಸ್ಥಳೀಯ ದೇಹವ್ಯಾಧಿಗಳ ಹೊರಹಾಕಿಕೆ. (4) ಮಧುರ ಯವ/ಸಸ್ಯಕರ್ಮದ ಮೂಲಕ ಯಜಮಾನನ ಸಮೃದ್ಧಿ. (5) ಅರಿಷ್ಟ-ನಿವಾರಣ—ಪಾರಿವಾಳ, ಗೂಬೆ ಮುಂತಾದ ಅಪಶಕುನ ಪಕ್ಷಿಗಳು ಮತ್ತು ಗೃಹದ ದುಶಕುನಗಳ ಶಮನ.

Suktas in Anuvaka 3

Sukta 21

ಈ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ಚಿಕಿತ್ಸಾ–ಪೋಷಕ ಸ್ತೋತ್ರವು ಕೇಶವರ್ಧಿನೀ (ಕೂದಲು ಹೆಚ್ಚಿಸುವ) ಔಷಧಿಯ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಭೂಮಿ/ಪೃಥಿವಿಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಳಿಸಿ ಬಲಪಡಿಸುತ್ತದೆ—ಸಸ್ಯಜೀವನಕ್ಕೂ ಔಷಧಶಕ್ತಿಗೂ ಪರಮ ಆಧಾರಳಾದ ಭೂಮಿಯಲ್ಲೇ ಅದರ ಪ್ರಭಾವದ ಮೂಲವೆಂದು ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಭೂಮಿಯ ಹೊರಚರ್ಮ (ತ್ವಕ್)ದಿಂದ ಔಷಧಿಯನ್ನು ‘ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ’ ತಂದು, ಆ ಸಸ್ಯವನ್ನು ಎಲ್ಲ ಪರಿಹಾರಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠವೆಂದು ಕೀರ್ತಿಸಿ, ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಔಷಧಿಸಸ್ಯಗಳನ್ನು ಸಮೃದ್ಧ, ಅಜೇಯ ಶಕ್ತಿಗಳೆಂದು ಸಂಬೋಧಿಸಿ, ಅವು ಕೂದಲನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಿ ಹೆಚ್ಚಿಸಲಿ ಎಂದು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುತ್ತದೆ.

Rishi: Atharvanic seer tradition for oṣadhi hymns (often anonymous/collective in later indices). | Devata: Oṣadhi (the herb) and Bhūmi/Pṛthivī as source of medicinal power. | 3 Mantras

Sukta 22

AV 6.22 ಒಂದು ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ಅಪಾಂ-ಭೈಷಜ್ಯ ಸೂಕ್ತ. ಇದರಲ್ಲಿ ನೀರುಗಳನ್ನು—ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಮರುತೀಯ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ತುಂಬಿದ ಮಳೆಯ ನೀರನ್ನು—ಭೂಮಿಯನ್ನೂ ದೇಹವನ್ನೂ ತೆರೆಯಿಸಿ, ತೇವಗೊಳಿಸಿ, ಪುನರ್ಜೀವನ ನೀಡುವ ಜೀವಂತ ಔಷಧಿಯಾಗಿ ವರ್ಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದು ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡೀಯ ಜಲಚಕ್ರವನ್ನು (ಮೋಡಗಳು, ಮಳೆ, ಋತ) ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯೊಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಸುತ್ತದೆ: ನೀರುಗಳು ಔಷಧಿ ಸಸ್ಯಗಳಿಗೆ ರಸವನ್ನು ತುಂಬಿ, ಪೋಷಣೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿ, ಒಣತನ ಮತ್ತು ಅಸಮತೋಲನವನ್ನು ತೊಳೆದುಹಾಕುತ್ತವೆ. ನೀರುಗಳ ಕ್ರಮಬದ್ಧ ಅವತರಣೆಯನ್ನೂ ಅವುಗಳ ಮಧುರೀಕರಣ ಶಕ್ತಿಯನ್ನೂ ಸ್ತುತಿಸುವ ಮೂಲಕ, ಗುಣಮುಖತೆಯನ್ನು ಭೂಮಿ, ಸಸ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ವ್ಯಕ್ತಿಗಳೊಳಗಿನ ಸರಿಯಾದ ಹರಿವಿನ ಪುನಃಸ್ಥಾಪನೆಯಾಗಿ ಈ ಸೂಕ್ತ ನಿರೂಪಿಸುತ್ತದೆ.

Rishi: Atharvanic tradition (often anonymous/Angiras-type attribution in AV healing hymns) | Devata: Āpas (Waters), with Marutic/cloud agencies implied | 3 Mantras

Sukta 23

ಅಥರ್ವವೇದ 6.23 ಒಂದು ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ಚಿಕಿತ್ಸಾಮಂತ್ರ. ಇದು ದಿವ್ಯವಾದ ಆಪಃ (ಜಲಗಳನ್ನು) ಸದಾ ಲಭ್ಯವಿರುವ ಔಷಧಿಯಾಗಿ—ಹಗಲೂ ರಾತ್ರಿಯೂ ಹರಿಯುವಂತೆ—ಆಹ್ವಾನಿಸಿ, ಮಲಿನತೆಯನ್ನು ತೊಳೆದು, ಶಮನಗೊಳಿಸಿ, ಶೀತಲಗೊಳಿಸಿ, ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸುತ್ತದೆ. ಇಲ್ಲಿ ನೀರನ್ನು ಕೇವಲ ದ್ರವ್ಯವಲ್ಲದೆ, ವಿಧಿಯಲ್ಲಿ ‘ನೇಯ್ದು ಸೇರಿಸಲಾದ’ ಶಕ್ತಿಯಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿ, ಅದು ಪೀಡೆಯನ್ನು ತಕ್ಷಣವೇ ಸಡಿಲಿಸಿ ಹೊರಹಾಕುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಸವಿತೃನ ಪವಿತ್ರ ಪ್ರೇರಣೆಯ ಅಧೀನದಲ್ಲಿ ಈ ಕರ್ಮವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ, ಜಲಗಳೂ ಔಷಧಿಗಳೂ ಕಲ್ಯಾಣಕ್ಕಾಗಿ ಮೃದು-ಹಿತಕರವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಲಿ ಎಂದು ಆಶಿಸುತ್ತದೆ.

Rishi: Atharvanic tradition (anonymous) | Devata: Āpas (divine Waters) | 3 Mantras

Sukta 24

ಈ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ಚಿಕಿತ್ಸಾ ಸೂಕ್ತವು ಜಲಗಳನ್ನು (ಆಪಃ) ದಿವ್ಯ ವೈದ್ಯಿಯರಾಗಿ ಆವಾಹಿಸುತ್ತದೆ. ಅವುಗಳ ಹರಿವು, ಸಂಗ್ರಹ ಮತ್ತು ಸಂಗಮದಲ್ಲಿ ಜನಿಸುವ ಶಕ್ತಿ ಸ್ಪರ್ಶಿಸಬಹುದಾದ ಔಷಧವಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸುತ್ತದೆ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಸಂಗಮ-ಜಲವನ್ನೂ, ಸಿಂಧುವಿನ ಅಧಿಪತ್ಯದೊಳಗಿನ ನದೀ-ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಜಲವನ್ನೂ ಬೇಡಿ, ದಹನಕಾರಿ ವೇದನೆಗಳನ್ನು ತೊಳೆದುಹಾಕಿ, ಹೃದಯವನ್ನು ಪ್ರಕಾಶಿಸುವ ಪರಿಹಾರವನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸಿ, ಒಳಗಿನ ಸುಖ-ಶಾಂತಿ ಮತ್ತು ಸ್ಪಷ್ಟತೆಯನ್ನು ಪುನಃ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಿ ಎಂದು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುತ್ತದೆ.

Rishi: Atharvanic tradition (anonymous healing unit) | Devata: Āpas (Waters) as Devīs | 3 Mantras

Sukta 25

AV 6.25 ಒಂದು ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ಆಥರ್ವಣಿಕ ನಿರ್ಗಮನ-ಮಂತ್ರ; ಇದು ಗುಂಪುಗೂಡಿದ ಉಪದ್ರವಗಳನ್ನು—‘ವಾಕಾಃ’ ಎಂದು ಹೆಸರಿಸಲಾದವುಗಳನ್ನು—ದೇಹದ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸಂಧಿಗಳ ಮೇಲೆ (ಕತ್ತು, ಭುಜ) ಒತ್ತಿಹಾಕುವ ಗುಂಪುಗೂಡಿದ ಶಕ್ತಿಗಳಂತೆ ಕಲ್ಪಿಸಿ, ರೋಗಿಯ ವಲಯದಿಂದ ಹೊರಹಾಕುತ್ತದೆ. ಐದು/ಐವತ್ತು, ಏಳು/ಎಪ್ಪತ್ತು, ಒಂಬತ್ತು/ತೊಂಬತ್ತು ಎಂಬ ಏರಿಕೆಯಾಗುವ ಗುಂಪುಗಳಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಎಣಿಸಿ ಹೇಳುವ ಮೂಲಕ, ಸ್ತುತಿ ವಿಧಿವತ್ತಾಗಿ ಅವುಗಳನ್ನು ‘ಎಣಿಸಿ ಹೊರಗೆ’ ತಳ್ಳಿ ಚದುರಿಸುತ್ತದೆ; ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ವಾಣಿ-ಶಕ್ತಿ (ಬ್ರಹ್ಮನ್) ಯ ಪ್ರದರ್ಶನಾತ್ಮಕ ಬಲದಿಂದ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯನ್ನು ಮುದ್ರಿಸುತ್ತದೆ. ಇದರ ಶಕ್ತಿ ಅಪೋತ್ರೋಪೈಕ: ರೋಗದೊಂದಿಗೆ ಸಂಧಾನ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ; ಬದಲಾಗಿ ‘ಇಲ್ಲಿಂದ’ ಅಡಗಿ ಹೋಗು ಎಂದು ಕಠೋರ ವಜ್ರಸಮಾನ ವಿಸರ್ಜನಾ ಸೂತ್ರದಿಂದ ಆಜ್ಞಾಪಿಸಿ ಅಳಿಸುತ್ತದೆ.

Rishi: Atharvanic tradition (exact r̥ṣi not specified in the provided excerpt; commonly anonymous/Angiras-type attribution in AV healing clusters) | Devata: The charm’s target is the disease-agent (vākāḥ) as a personified affliction; operative power is the mantra itself (brahman) | 3 Mantras

Sukta 26

AV 6.26 ಒಂದು ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ಆಥರ್ವಣಿಕ ಹೊರಹಾಕುವ ಮಂತ್ರವಾಗಿದ್ದು, ಪಾಪ್ಮನ್ (ದುಷ್ಟತೆ, ರೋಗ, ದುರ್ಭಾಗ್ಯ) ಅನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಎದುರಿಸಿ ರೋಗಿಯನ್ನು ಬಿಡುವಂತೆ ಬಲವಂತಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಚಿಕಿತ್ಸಾ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು (ಪೀಡಿತನನ್ನು “ಶುಭದ ಲೋಕ”ಕ್ಕೆ ಮರಳಿಸುವುದು) ಕಠೋರ ವರ್ಗಾವಣೆ-ತರ್ಕದೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿಸುತ್ತದೆ: ದುಷ್ಟಶಕ್ತಿ ಅಂಟಿಕೊಂಡೇ ಇದ್ದರೆ ಅದನ್ನು ದೂರಕ್ಕೆ ತಿರುಗಿಸಿ—ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಶತ್ರುವಿನ ಕಡೆಗೆ—“ಸಾವಿರ ಕಣ್ಣುಗಳ ಅಮೃತ”ನ ಆಜ್ಞಾಬಲದಿಂದ ಕಳುಹಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

Rishi: Atharvanic tradition (not specified in excerpt) | Devata: Pāpmán (personified evil/disease) as the addressed power; the mantra functions coercively | 3 Mantras

Sukta 27

ಈ ಚಿಕ್ಕ ಅಥರ್ವವೇದೀಯ ಶಾಂತಿ-ಮಂತ್ರವು ಮನೆಗೆ ಅಥವಾ ಮನೆಯೊಳಗೆ ಪಾರಿವಾಳ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದನ್ನು—ನಿರೃತಿಯ (ವಿಪತ್ತು) ದೂತನೆಂದು ಅರ್ಥೈಸುವ ಅಪಶಕುನವನ್ನು—ಶಮನಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ದೇವರ ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿ ಆ ಪಕ್ಷಿ ಶುಭಕರವಾಗಬಹುದೆಂದು ಪುನರ್ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಿ, ಅಗ್ನಿಯ ಗೃಹಸ್ಥಾನವಾದ ಒಲೆಯ ಬಳಿ ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಮೂಲಕ, ಈ ಸ್ತೋತ್ರವು ಆ ಅಪಶಕುನದ ಬಂಧನದಿಂದ ಗೃಹವನ್ನು “ಮುಕ್ತಗೊಳಿಸಿ”, ಜನಕ್ಕೂ ಪಶುಸಂಪತ್ತಿಗೂ ಶಂ (ಕ್ಷೇಮ)ವನ್ನು ದೃಢಪಡಿಸುತ್ತದೆ.

Rishi: Atharvanic tradition (often transmitted without a single named ṛṣi for short apotropaic pieces; kapota-śakuna context) | Devata: Nirṛti (as the threatening power) and the Gods (as controllers of dispatch); implicitly Śam (weal) as desired state | 3 Mantras

Sukta 28

ಈ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ಅರಿಷ್ಟ-ಕ್ಷಯಣ ಸೂಕ್ತವು ಮನೆಯ ಮೇಲೆ “ಅಂಟಿಕೊಂಡಿರುವ” ಅಪಶಕುನವನ್ನು—ಕಪೋತ (ಪಾರಿವಾಳ) ರೂಪದಲ್ಲಿ—ಋಕ್‌ (ಫಲಪ್ರದ ಛಂದೋಬದ್ಧ ವಾಣಿ) ಯ ಬಲದಿಂದ, ಆಮಿಷದ ನೆರವಿನೊಂದಿಗೆ, ಹೊರದೂಡಿ ನಿಷ್ಪ್ರಭಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ನಂತರ ಅಗ್ನಿ ಮತ್ತು ಗೋವಿನ ಸುತ್ತ ರಕ್ಷಣಾತ್ಮಕ ವಲಯವನ್ನು ಕಟ್ಟಿಸಿ ಗೃಹವಲಯವನ್ನು ಸುರಕ್ಷಿತಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ; ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಯಮ/ಮೃತ್ಯುವನ್ನು ಶಮನಗೊಳಿಸಿ, ಮನೆಯ ಊರ್ಜ್‌ (ಜೀವನಸಮೃದ್ಧಿ) ಕುಗ್ಗದೆ ಅಪಶಕುನದ ಗತಿ ಕಡಿದುಹಾಕುತ್ತದೆ. ಮೂರು ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ಚಲನಗಳಲ್ಲಿ, ಈ ಸೂಕ್ತವು ಅಪಶಕುನವನ್ನು ನಿರ್ಗಮನವಾಗಿ, ಅಪಾಯವನ್ನು ರಕ್ಷಿತ ಶ್ರವಸ್‌ (ಕೀರ್ತಿ/ಪ್ರತಿಷ್ಠೆ) ಆಗಿ, ಮತ್ತು ಮರಣಭೀತಿಯನ್ನು ಶಮನಗೊಂಡ ದೂರವಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸುತ್ತದೆ.

Rishi: Atharvanic tradition (arishta-kṣayaṇa complex) | Devata: Primarily the operative mantra-force (ṛc) and the household’s Śānti/Ūrj; adversary is the omen and attached durita | 3 Mantras

Sukta 29

AV 6.29 ಒಂದು ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ಅರಿಷ್ಟ-ನಿವಾರಣ ಸ್ತೋತ್ರ. ಇದು ಮನೆಮಂದಿಯಲ್ಲಿ ಅಪಶಕುನಗಳನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುವ ಶಕುನ-ಪಕ್ಷಿಗಳಿಂದ—ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಗೂಬೆಯ ಕೂಗು ಮತ್ತು ಪಾರಿವಾಳವು ಗೃಹಾಗ್ನಿಯನ್ನು ಅಶುಭವಾಗಿ ಸ್ಪರ್ಶಿಸುವುದರಿಂದ—ಬರುವ ದೋಷವನ್ನು ಶಮನಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಸೂಚನೆಗಳನ್ನು ‘ಮೋಘ’ (ಶೂನ್ಯ/ನಿಷ್ಫಲ)ವೆಂದು ಮರುವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಿ, ನಿರೃತಿಯು ತನ್ನ ‘ದೂತರು’ ಮೂಲಕ ಪ್ರವೇಶಿಸುವುದನ್ನು ತಡೆಯುತ್ತದೆ; ಮತ್ತು ವರ್ಷಪೂರ್ತಿ ಆ ಭೀತಿಕರ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಯಮನೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ನಿರ್ಬಾಸನ-ಗಮ್ಯಸ್ಥಾನದ ಕಡೆಗೆ ವಿಧಿವಿಧಾನದಿಂದ ತಿರುಗಿಸಿ ಕಳುಹಿಸುತ್ತದೆ.

Rishi: Atharvanic/Angirasa tradition (per anukramaṇī for ariṣṭa material; confirm in critical apparatus). | Devata: Śānti (functional), with focus on the omen-birds (ulūka, kapota) as agents/signs. | 3 Mantras

Sukta 30

AV 6.30 ಒಂದು ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ಆಥರ್ವಣ ಮಂತ್ರಚಕ್ರ; ಇದರಲ್ಲಿ ಸಸ್ಯಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಎರಡು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗಿದೆ: ಜೇನುಮಿಶ್ರಿತ ಯವಕರ್ಮದ ಮೂಲಕ ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತ ಮತ್ತು ಸಮೃದ್ಧಿ, ಹಾಗೂ ವ್ಯಕ್ತೀಕೃತ ಶಮೀ ವೃಕ್ಷದ ವಿಚಲಿತಗೊಳಿಸುವ “ಮಾದ”ದ ಮೂಲಕ ಪ್ರತಿಸ್ಪರ್ಧೆ-ನಿಯಂತ್ರಣ. ಇದು ಶತ್ರುತ್ವಪೂರ್ಣ ಅಥವಾ ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ವೃದ್ಧಿಯನ್ನು (ರೂಪಕವೂ ನೈಜವೂ) ಒಂದೇ ವೇಳೆ ನಿವಾರಿಸಿ, ಗೃಹಾನುಗ್ರಹವನ್ನು ದೃಢಪಡಿಸುತ್ತದೆ—ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಮಕ್ಕಳ ರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಅಸುರಕ್ಷತೆಯ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿರುವ ಕೂದಲು/ರೂಪದ ಶಮನವನ್ನು ಸಾಧಿಸುತ್ತದೆ.

Rishi: Atharvanic/Angirasa tradition (ascribed generically in this plant-hymn complex) | Devata: Śamī (personified tree-power) | 3 Mantras

Read Atharva Veda in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App