
សូត្រាបាននិទានអំពីព្រះត្រីសង្គុ ដែលបន្ទាប់ពីត្រូវកូនៗរបស់វសិષ્ઠសាបឲ្យធ្លាក់ចូលស្ថានភាពចណ្ឌាលា បានដាក់ចិត្តយកព្រះវិશ્વាមិត្រាជាទីពឹងតែមួយ។ ព្រះត្រីសង្គុទៅដល់កុរុក្សេត្រ រកឃើញអាស្រាមរបស់ព្រះវិશ્વាមិត្រនៅមាត់ទន្លេ ហើយត្រូវសិស្សៗស្តីបន្ទោសព្រោះមិនស្គាល់ដោយសញ្ញាលើរាងកាយ។ ព្រះត្រីសង្គុបង្ហាញអត្តសញ្ញាណ និងពន្យល់ថា ព្រះអង្គសុំយជ្ញាដើម្បីឡើងសួគ៌ដោយរាងកាយ តែត្រូវបដិសេធ បោះបង់ ហើយបណ្តាលឲ្យមានសាប។ ព្រះវិશ્વាមិត្រាដែលមានការប្រកួតប្រជែងជាមួយវង្សវសិષ્ઠ សន្យាជួយសង្គ្រោះដោយធ្វើទៀរថយាត្រា ដើម្បីស្ដារភាពបរិសុទ្ធ និងសិទ្ធិធ្វើពិធី។ មានការរាយបញ្ជីទីសក្ការៈជាច្រើន ដូចជា កុរុក្សេត្រ សរស្វតី ប្រភាស នៃមិស្ស ពុស្ករ វារាណសី ប្រយាគ កេដារ ទន្លេឝ្រវណា ចិត្រកូដ គោករណ សាលីគ្រាម ជាដើម ប៉ុន្តែព្រះត្រីសង្គុមិនទាន់បានបរិសុទ្ធរហូតដល់អរពុដ។ នៅទីនោះ ព្រះមារកណ្ឌេយ្យណែនាំឲ្យទៅសក្ការៈលិង្គហាតកេស្វរ ក្នុងដែនអនរត ដែលភ្ជាប់នឹងបាតាល និងទឹកជាហ្នវី។ ព្រះត្រីសង្គុចូលផ្លូវក្រោមដី ធ្វើស្នានពិធី និងបានទស្សនាហាតកេស្វរ ក៏រួចផុតពីស្ថានភាពចណ្ឌាលា និងបានពន្លឺវិញ។ បន្ទាប់មក ព្រះវិશ્વាមិត្រាប្រាប់ឲ្យធ្វើយជ្ញាដែលមានគ្រឿងបរិបូរណ៍ ហើយទៅសុំប្រាហ្មា ឲ្យទទួលពិធីឡើងសួគ៌ដោយរាងកាយ តែប្រាហ្មាប្រាប់គោលធម៌ថា មិនអាចបានសួគ៌ដោយយជ្ញា ខណៈនៅរក្សារាងកាយដដែលទេ ត្រូវគោរពវិធីវេទ និងច្បាប់ធម្មតានៃការលះបង់រាងកាយ។
Verse 1
। सूत उवाच । त्रिशंकुरिति संचिन्त्य विश्वामित्रं महामुनिम् । मनसा सुचिरं कालं ततश्चक्रे विनिश्चयम्
សូត្រាបាននិយាយថា៖ ដោយគិតពិចារណាអំពី ត្រីសង្គុ និងមហាមុនី វិស្វាមិត្រា ក្នុងចិត្តយូរណាស់ បន្ទាប់មកទើបបានសម្រេចចិត្តយ៉ាងមាំមួន។
Verse 2
विश्वामित्रं परित्यज्य नान्योस्ति भुवनत्रये । यः कुर्यान्मे परित्राणं दुःखादस्मात्सुदारुणात्
«ក្រៅពី វិស្វាមិត្រា មិនមានអ្នកណាទៀតក្នុងលោកទាំងបី ដែលអាចសង្គ្រោះខ្ញុំពីទុក្ខដ៏សាហាវយ៉ាងខ្លាំងនេះបានឡើយ»។
Verse 3
कुरुक्षेत्रं समुद्दिश्य प्रतस्थे स ततः परम् । सुश्रांतः क्षुत्पिपासार्तो मार्गपृच्छापरायणः
បន្ទាប់មក ទ្រង់កំណត់គោលដៅទៅកាន់ កុរុក្សេត្រា ហើយចេញដំណើរ។ ទ្រង់នឿយហត់ និងរងទុក្ខដោយឃ្លានស្រេក ដើរទៅដោយសួរផ្លូវជានិច្ច។
Verse 4
ततः कालेन संप्राप्य कुरुक्षेत्रं स पार्थिवः । यत्नेनान्वेषयामास विश्वामित्राश्रमं ततः
ក្រោយមកតាមកាលវេលា ព្រះមហាក្សត្រនោះបានទៅដល់ កុរុក្សេត្រ; បន្ទាប់មកដោយការខិតខំ ព្រះអង្គចាប់ផ្តើមស្វែងរក អាស្រាមរបស់ វិશ્વាមិត្រ។
Verse 5
एवं चान्वेषमाणेन तेन भूमिभृता तदा । सुदूरादेव संदृष्टं नीलद्रुमकदम्बकम्
ពេលព្រះអង្គស្វែងរកដូច្នេះ ព្រះមហាក្សត្រនោះបានឃើញពីឆ្ងាយ ក្រុមដើមកដំបា ដែលមានដើមពណ៌ខៀវងងឹត។
Verse 6
उपरिष्टाद्बकैर्हंसैर्भ्रममाणैः समंततः । आटिभिर्मद्गुभिश्चैव समन्ताज्जलपक्षिभिः
នៅជុំវិញទាំងអស់ ខាងលើ និងគ្រប់ទិស មានបកា និងហង្ស វង់វៀនហោះហើរ; ហើយមានបក្សីទឹកផ្សេងៗ ដូចជា អាទិ និងមដ្គុ ក៏រវល់ចល័តពេញតំបន់បរិសុទ្ធនោះ។
Verse 7
स मत्वा सलिलं तत्र पिपासार्तो महीपतिः । प्रतस्थे सत्वरो हृष्टो जलवातहृतक्लमः
ព្រះមហាក្សត្រនោះគិតថា មានទឹកនៅទីនោះ ដោយស្រេកទឹកខ្លាំង ព្រះអង្គបានចេញដំណើរភ្លាមៗ ដោយរីករាយ ការនឿយហត់ត្រូវបានបន្ធូរដោយខ្យល់ត្រជាក់ និងភាពជិតនៃទឹក។
Verse 8
अथापश्यन्मनोहारि सौम्यसत्त्वनिषेवितम् । आश्रमं नदितीरस्थं मनःशोकविनाशनम्
បន្ទាប់មក ព្រះអង្គបានឃើញ អាស្រាមដ៏ស្រស់ស្អាត គួរឱ្យចិត្តរីករាយ ដែលសត្វសុភាពសន្តបានមកស្នាក់; ស្ថិតនៅលើច្រាំងទន្លេ ជាអាស្រាមបំបាត់ទុក្ខសោកក្នុងចិត្ត។
Verse 9
पुष्पितैः फलितैर्वृक्षैः समंतात्परिवारितम् । विविधैर्मधुरारावैर्नादितं विहगोत्तमैः
ទីនោះត្រូវបានព័ទ្ធជុំវិញគ្រប់ទិសដោយដើមឈើកំពុងផ្ការីក និងផ្លែទុំ ហើយលាន់ឮដោយសំឡេងផ្អែមៗជាច្រើនប្រភេទពីបក្សីដ៏ប្រសើរ។
Verse 10
क्रीडंति नकुलाः सर्पैरूलूका यत्र वायसैः । मूषकैर्वृषदंशाश्च द्वीपिनो विविधैर्मृगैः
នៅទីនោះ មង្គូសលេងជាមួយពស់ អ៊ូលូកាលេងជាមួយក្អែក កណ្ដុរលេងជាមួយសត្វវ្រឹṣដំśa ហើយសូម្បីតែខ្លាឃ្មុំខ្លារខិនលេងជាមួយក្តាន់ជាច្រើនប្រភេទ—សត្រូវភាពត្រូវបានស្ងប់ស្ងាត់ក្នុងដែនបរិសុទ្ធនោះ។
Verse 11
अथापश्यन्नदीतीरे स तपस्विगणावृतम् । स्वाध्यायनिरतं दांतं विश्वामित्रं तपोनिधिनम्
បន្ទាប់មក នៅមាត់ទន្លេ គាត់បានឃើញវិશ્વាមិត្រា—ឃ្លាំងទ្រព្យនៃតបៈ—ត្រូវបានព័ទ្ធជុំវិញដោយក្រុមតាបសវី មានវិន័យ ស្ងប់ស្ងាត់ និងឧស្សាហ៍ក្នុងស្វាធ្យាយ (ការសិក្សាព្រះវេដ)។
Verse 12
तेजसा तपसातीव दीप्यमानमिवानलम् । चीरवल्कलसंवीतं शालवृक्षं समाश्रितम्
គាត់ភ្លឺរលោងដោយតេជៈនៃតបៈដ៏ខ្លាំង ដូចភ្លើងផ្ទាល់ ស្លៀកពាក់សំបកឈើ និងក្រណាត់ចាស់ៗ ហើយអង្គុយពឹងផ្អែកក្រោមដើមឈើសាលា។
Verse 13
अथ गत्वा स राजेन्द्रो दूरस्थोऽपि प्रणम्य तम् । अष्टांगेन प्रणामेन स्वनाम परिकीर्तयन्
បន្ទាប់មក ព្រះរាជាអធិរាជបានទៅមុខ ហើយទោះនៅឆ្ងាយក៏ដោយ បានក្រាបបង្គំចំពោះគាត់ ដោយធ្វើអष्टាង្គប្រណាម (ក្រាបប្រាំបីអង្គ) និងប្រកាសនាមរបស់ខ្លួនដោយក្តីគោរព។
Verse 14
तथान्यानपि तच्छिष्यान्कृताञ्जलिपुटः स्थितः । यथाक्रमं यथाज्येष्ठं श्रद्धया परया युतः
ដូច្នោះដែរ គាត់ឈរដោយដៃប្រណម្យ (អញ្ជលិ) ថ្វាយបង្គំដល់សិស្សដទៃទៀតផង តាមលំដាប់ និងតាមអាយុជាន់ខ្ពស់ ដោយសទ្ធាខ្ពស់បំផុត។
Verse 15
धूलिधूसरितांगं तं ते तु दृष्ट्वा महीपतिम् । चंडाल इति मन्वानाश्चिह्नैर्गात्रसमुद्भवैः
តែពួកគេឃើញស្តេចនោះ ដែលរាងកាយប្រឡាក់ធូលីប្រផេះៗ ហើយដោយសញ្ញាផ្សេងៗលើកាយដែលកើតឡើង ពួកគេគិតថាគាត់ជាចណ្ឌាល។
Verse 16
भर्त्सयामासुरेवाथ वचनैः परुषाक्षरैः । धिक्छब्दैश्च तथैवान्ये याहियाहीति चासकृत्
បន្ទាប់មក ពួកគេចាប់ផ្តើមស្តីបន្ទោសគាត់ដោយពាក្យរឹងរ៉ៃ; អ្នកដទៃទៀតក៏បោះសំឡេង “អៀនណាស់!” ហើយស្រែកជាញឹកញាប់ថា “ទៅចេញ! ទៅចេញ!”។
Verse 17
कस्त्वं पापेह संप्राप्तो मुनीनामाश्रमोत्तमे । वेदध्वनिसमाकीर्णे साधूनामपि दुर्लभे
«អ្នកជានរណា ឱមនុស្សបាប ដែលមកដល់ទីនេះ ក្នុងអាស្រាមដ៏ប្រសើរបំផុតរបស់មុនី ដែលពោរពេញដោយសូរស័ព្ទវេទៈ ហើយជាទីកម្រសម្រាប់អ្នកមានធម៌ផង?»
Verse 18
तस्माद्गच्छ द्रुतं यावन्न कश्चित्तापसस्तव । दत्त्वा शापं करोत्याशु प्राणानामपि संक्षयम्
«ដូច្នេះ ចូរទៅឆាប់ៗ មុនពេលមានតាបសណាម្នាក់ ដាក់បណ្តាសាអ្នក ហើយធ្វើឲ្យសូម្បីតែជីវពលរបស់អ្នក វិនាសយ៉ាងឆាប់រហ័ស»។
Verse 19
त्रिशंकुरुवाच । त्रिशंकुर्नाम भूपोऽहं सूर्यवंशसमुद्भवः । शप्तो वसिष्ठपुत्रैश्च चंडालत्वे नियोजितः
ត្រីសង្គុបានមានព្រះបន្ទូល៖ «ខ្ញុំជាព្រះមហាក្សត្រឈ្មោះ ត្រីសង្គុ កើតពីវង្សព្រះអាទិត្យ។ តែត្រូវបានកូនៗរបស់វសិષ્ઠៈដាក់បណ្ដាសា ហើយបង្ខំឲ្យធ្លាក់ចូលស្ថានភាពចណ្ឌាល»។
Verse 20
सोऽहं शरणमापन्नः शापमुक्त्यै द्विजोत्तमाः । विश्वामित्रं जगन्मित्रं नान्या मेऽस्ति गतिः परा
«ដូច្នេះ ខ្ញុំបានមកសុំជ្រកកោន ដើម្បីរួចផុតពីបណ្ដាសា ឱ ព្រះទ្វិជជនដ៏ឧត្តម។ វិશ્વាមិត្រ—មិត្តនៃលោក—ជាទីពឹងតែមួយរបស់ខ្ញុំ; ខ្ញុំមិនមានជ្រកកោនខ្ពស់ជាងនេះទៀតឡើយ»។
Verse 21
विश्वामित्र उवाच । वसिष्ठस्य भवान्याज्यस्तत्पुत्राणां विशेषतः । तत्कस्मादीदृशे पापे तैस्त्वमद्य नियोजितः
វិશ્વាមិត្របានមានព្រះបន្ទូល៖ «អ្នកគួរត្រូវបានវសិષ્ઠៈគោរពបូជា ហើយជាពិសេសដោយកូនៗរបស់លោក។ ហេតុអ្វីបានជាពួកគេថ្ងៃនេះ បង្ខំអ្នកឲ្យធ្លាក់ចូលស្ថានភាពបាបដូចនេះ?»
Verse 22
कोऽपराधस्त्वया तेषां कृतः पार्थिवसत्तम । प्राणद्रोहः कृतः किं वा दारधर्षणसंभवः
«ឱ ព្រះមហាក្សត្រដ៏ឧត្តម អ្នកបានប្រព្រឹត្តកំហុសអ្វីចំពោះពួកគេ? តើអ្នកបានធ្វើអំពើបំផ្លាញជីវិតឬ? ឬជាការបំពានលើភរិយារបស់អ្នកដទៃ?»
Verse 23
त्रिशंकुरुवाच । अनेनैव शरीरेण स्वर्गाय गमनं प्रति । मया संप्रार्थितो यज्ञो वसिष्ठान्मुनिसत्तमात्
ត្រីសង្គុបានមានព្រះបន្ទូល៖ «ដោយរាងកាយនេះផ្ទាល់ ខ្ញុំប្រាថ្នាចង់ទៅសួគ៌។ ដូច្នេះ ខ្ញុំបានសុំឲ្យវសិષ્ઠៈ មហាមុនីដ៏ឧត្តម ធ្វើយជ្ញៈសម្រាប់គោលបំណងនោះ»។
Verse 24
तेनोक्तं न स यज्ञोऽस्ति येन स्वर्गे प्रगम्यते । अनेनैव शरीरेण मुक्त्वा देहांतरं नृप
គាត់បានប្រាប់ខ្ញុំថា៖ «មិនមានយញ្ញណាមួយដែលអាចនាំទៅសួគ៌ដោយរាងកាយនេះទេ ដោយមិនបោះបង់វា ហើយមិនទទួលយករាងកាយថ្មីទេ ព្រះរាជា»។
Verse 25
तच्छ्रुत्वा स मया प्रोक्तो यदि मां न नयिष्यति । स्वर्गं चानेन कायेन सद्यो यज्ञप्रभावतः
ពេលខ្ញុំបានឮដូច្នោះ ខ្ញុំបាននិយាយទៅគាត់ថា៖ «បើអ្នកមិននាំខ្ញុំទៅសួគ៌ដោយរាងកាយនេះទេ—ភ្លាមៗ ដោយអานุភាពនៃយញ្ញ—(នោះ…)»។
Verse 26
तदन्यं गुरुमेवाद्य कर्ताहं नास्ति संशयः । एतज्ज्ञात्वा मुनिः प्राह यत्क्षेमं तत्समाचर
«ថ្ងៃនេះ ខ្ញុំនឹងយកតែគាត់នោះជាគ្រូ (guru) របស់ខ្ញុំប៉ុណ្ណោះ—គ្មានសង្ស័យឡើយ»។ ដោយដឹងចិត្តសម្រេចនោះ មុនីបាននិយាយថា៖ «ចូរធ្វើអ្វីដែលនាំទៅកាន់សេចក្តីសុខសាន្ត និងសុវត្ថិភាពធម៌របស់អ្នក»។
Verse 27
ततोऽहं तेन संत्यक्तस्तत्पुत्रान्प्राप्य निष्ठुरान् । प्रोक्तवानथ तत्सर्वं यद्वसिष्ठस्य कीर्तितम्
បន្ទាប់មក ខ្ញុំត្រូវបានគាត់បោះបង់ចោល ហើយពេលបានជួបកូនប្រុសរឹងរ៉ៃរបស់គាត់ ខ្ញុំបានប្រាប់ពួកគេអំពីអ្វីៗទាំងអស់ដែលវសិષ્្ឋបាននិយាយ និងប្រកាស។
Verse 28
ततस्तैः शोकसंतप्तैः शप्तोस्मि मुनिसत्तम । नीतश्चेमां दशां पापां चंडालत्वे नियोजितः
បន្ទាប់មក ពួកគេដែលរងទុក្ខដោយសោកសៅ បានដាក់បណ្តាសាខ្ញុំ ឱ មុនីដ៏ប្រសើរ; ហើយខ្ញុំត្រូវបានបង្ខំឲ្យធ្លាក់ចូលស្ថានភាពបាបនេះ—ត្រូវបានកំណត់ឲ្យជាចណ្ឌាល។
Verse 29
सोऽहं त्वां मनसा ध्यात्वा सुदूरादिहरागतः । आशां गरीयसीं कृत्वा कुरुक्षेत्रे मुनीश्वर
ខ្ញុំបានសមាធិគិតដល់ព្រះអង្គក្នុងចិត្ត ហើយបានមកពីទីឆ្ងាយណាស់ ដោយដាក់សេចក្តីសង្ឃឹមដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់លើព្រះអង្គ—ឱ ព្រះមុនីអធិរាជ—នៅកុរុក្សេត្រានេះ។
Verse 30
नासाध्यं विद्यते किंचित्त्रिषु लोकेषु ते मुने । तस्मात्कुरु प्रतीकारं दुःखितस्य ममाधुना
ឱ មុនីអធិរាជ សម្រាប់ព្រះអង្គ គ្មានអ្វីមិនអាចសម្រេចបានក្នុងលោកទាំងបីទេ។ ដូច្នេះ សូមព្រះអង្គឥឡូវនេះ ប្រទានវិធីព្យាបាលដល់ខ្ញុំដែលកំពុងទុក្ខព្រួយ។
Verse 31
सूत उवाच । तस्य तद्वचनं श्रुत्वा विश्वामित्रो मुनीश्वरः । वसिष्ठस्पर्धयोवाच मुनिमध्ये व्यवस्थितः
សូតបាននិយាយ៖ ពេលបានស្តាប់ពាក្យនោះ វិស្វាមិត្រ មុនីអធិរាជ—ឈរនៅកណ្ដាលមុនីទាំងឡាយ—បាននិយាយ ដោយចិត្តរុញរ៉ៃពីការប្រកួតប្រជែងជាមួយវសិષ્ઠ។
Verse 32
अहं त्वां याजयिष्यामि तेन यज्ञेन पार्थिव । गच्छसि त्रिदिवं येन इष्टमात्रेण तत्क्षणात्
ឱ ព្រះមហាក្សត្រ ខ្ញុំនឹងអនុញ្ញាតឲ្យអ្នកប្រតិបត្តិយញ្ញដោយពិធីនោះ; ដោយយញ្ញនោះ អ្នកនឹងទៅសួគ៌—ពិតប្រាកដថា នៅពេលបញ្ចប់ការបូជាដងចុងក្រោយភ្លាម។
Verse 33
त्वमेवं विहितो भूप वासिष्ठैरंत्यजस्तु तैः । मया भूयोऽपि भूपालः कर्तव्यो नात्र संशयः
ឱ ព្រះមហាក្សត្រ ទោះបីអ្នកត្រូវបានអ្នករបស់វសិષ્ઠធ្វើឲ្យធ្លាក់ចុះទៅជាស្ថានភាពអនាចារ្យក៏ដោយ ខ្ញុំនឹងធ្វើឲ្យអ្នកក្លាយជាព្រះមហាក្សត្រឡើងវិញ—មិនមានសង្ស័យឡើយ។
Verse 34
तस्मादागच्छ भूपाल तीर्थयात्रां मया सह । कुरु तीर्थप्रभावेण येन त्वं स्याः शुचिः पुनः
ដូច្នេះ សូមយាងមក ព្រះមហាក្សត្រា ធ្វើធម្មយាត្រាទៅកាន់ទីរថៈបរិសុទ្ធ ជាមួយខ្ញុំ។ ដោយអានុភាពនៃទីរថៈទាំងឡាយ សូមប្រព្រឹត្តឲ្យបាន ដើម្បីឲ្យព្រះអង្គបានសុចរិតបរិសុទ្ធឡើងវិញ។
Verse 35
तथा यज्ञक्रियार्हश्च चंडालत्वविवर्जितः । नास्ति तत्पातकं यच्च तीर्थस्नानान्न नश्यति
ដូច្នេះ ព្រះអង្គនឹងក្លាយជាអ្នកសមស្របសម្រាប់ពិធីយជ្ញកម្មឡើងវិញ ហើយរួចផុតពីស្ថានភាពចណ្ឌាល។ មិនមានបាបណាមួយឡើយ ដែលមិនរលាយបាត់ដោយការងូតទឹកនៅទីរថៈបរិសុទ្ធទេ។
Verse 36
सूत उवाच । एवं स निश्चयं कृत्वा गाधिपुत्रो मुनीश्वरः । त्रिशंकुं पृष्ठतः कृत्वा तीर्थयात्रामथाव्रजत्
សូត្រ បាននិយាយថា៖ ដោយបានកំណត់ចិត្តដូច្នេះ មុនីឧត្តម វិស្វាមិត្រ កូនរបស់គាធិ បានចេញដំណើរធម្មយាត្រាទៅកាន់ទីរថៈបរិសុទ្ធ ដោយនាំត្រីសង្គុ តាមក្រោយ។
Verse 37
कुरुक्षेत्रं सरस्वत्यां प्रभासे कुरुजांगले । पृथूदके गयाशीर्षे नैमिषे पुष्करत्रये
គាត់បានទៅទស្សនា កុរុក្សេត្រ តំបន់សរស្វតី ប្រាភាស និងកុរុជាង្គល; ហើយក៏ទៅកាន់ ព្រឹធូទក គយាសីរស នៃមិស និងពុស្ករ បីប្រភេទ។
Verse 38
वाराणस्यां प्रयागे च केदारे श्रवणे नदे । चित्रकूटे च गोकर्णे शालिग्रामेऽचलेश्वरे
គាត់បានទៅកាន់ វារាណសី និងប្រយាគ; ទៅកាន់ កេដារ; ទៅកាន់ទន្លេ ស្រាវណ; ទៅកាន់ ចិត្រកូដ និងគោកರ್ಣ; ហើយទៅកាន់ សាលិಗ್ರាម និងអចលេស្វរ។
Verse 39
शुक्लतीर्थे सुराज्याख्ये दृषद्वति नदे शुभे । अथान्येषु सुपुण्येषु तीर्थेष्वायतनेषु च
នៅសុក្លតីរថៈ នៅទីកន្លែងហៅថា សុរាជ្យា និងនៅទន្លេដ្រឹសទ្វតីដ៏មង្គល—ព្រះអង្គក៏បានទៅទស្សនាទីរថៈដ៏បរិសុទ្ធខ្ពង់ខ្ពស់ និងស្ថានបូជាផ្សេងៗទៀតផងដែរ។
Verse 40
एवं तस्य नरेंद्रस्य सार्धं तेन महात्मना । अतिक्रांतो महान्कालो भ्रममाणस्य भूतले
ដូច្នេះ ពេលព្រះមហាក្សត្រនោះដើរធ្វើធម្មយាត្រាលើផែនដី ជាមួយមហាត្មាមុនីនោះ កាលវេលាយូរអង្វែងក៏បានកន្លងផុតទៅ។
Verse 41
मुच्यते न च पापेन चंडालत्वेन स द्विजाः । एवंविधेषु तीर्थेषु स्नातोपि च पृथक्पृथक्
ឱ ព្រះទ្វិជៈទាំងឡាយ! ទោះបីបានងូតទឹកនៅទីរថៈប្រភេទនេះម្តងហើយម្តងទៀត ក៏មិនបានរួចផុតពីបាប ឬពីស្ថានភាពជាចណ្ឌាលទេ។
Verse 42
ततः क्रमात्समायातः सोऽर्बुदं पर्वतं प्रति । तत्रारुह्य समालोक्य पापघ्नमचलेश्वरम्
បន្ទាប់មក តាមលំដាប់ ព្រះអង្គបានមកដល់ភ្នំអរពុទៈ។ ពេលឡើងទៅលើភ្នំនោះ ព្រះអង្គបានឃើញ អចលេឝ្វរៈ—ព្រះអម្ចាស់អចល ដែលបំផ្លាញបាប។
Verse 43
यावदायतनात्तस्मान्निर्गच्छति मुनीश्वरः । तावत्तेनेक्षितो नाममार्कंडो मुनिसत्तमः
នៅពេលមុនីឥស្វរៈនោះជិតនឹងចាកចេញពីស្ថានបូជានោះ មហាមុនីដ៏ប្រសើរបំផុត ឈ្មោះមារកណ្ឌៈ បានឃើញព្រះអង្គ។
Verse 44
सोऽपि दृष्ट्वा जगन्मित्रं विश्वामित्रं मुनीश्वरम् । प्रोवाचाथ कुतः प्राप्तः सांप्रतं त्वं मुनीश्वर
ព្រះមារកណ្ឌេយៈ បានឃើញមហាមុនី វិશ્વាមិត្រា មិត្តនៃលោក ទើបមានព្រះវាចា៖ «ឥឡូវនេះ អ្នកមកពីណាមក ឱ មុនីឧត្តម?»
Verse 45
कोऽयं तवानुगो रौद्रो दृश्यते चांत्यजाकृतिः । एतत्सर्वं समाचक्ष्व पृच्छतो मम सन्मुने
«ហើយអ្នកបម្រើដ៏កាចសាហាវនេះ ដែលដើរតាមអ្នក ហាក់បីដូចមានរូបរាងជាអន្ត្យជៈ (អ្នកក្រៅវណ្ណៈ) គឺជានរណា? សូមប្រាប់អស់ទាំងនេះ ឱ មុនីសុចរិត ព្រោះខ្ញុំសួរដោយគោរព»
Verse 46
विश्वामित्र उवाच । एष पार्थिवशार्दूलस्त्रिशंकुरिति विश्रुतः । वसिष्ठस्य सुतैर्नीतश्चंडालत्वं प्रकोपतः
វិશ્વាមិត្រា មានព្រះវាចា៖ «នេះជាសីហរាជក្នុងចំណោមស្តេច ទ្រិសង្គុ (Triśaṅku) ដែលល្បីល្បាញ។ ដោយកំហឹងរបស់កូនៗវសិષ્ઠៈ គេបានបង្ខំឲ្យធ្លាក់ចូលស្ថានភាពចណ្ឌាល»
Verse 47
मया चास्य प्रतिज्ञातं सप्तद्वीपवतीं महीम् । प्रभ्रमिष्याम्यहं यावन्मेध्यत्वं त्वमुपेष्यसि
«ហើយខ្ញុំបានសន្យាជាមួយគាត់ថា ខ្ញុំនឹងដើរល្បាតលើផែនដីដែលមានទ្វីបទាំងប្រាំពីរ រហូតដល់អ្នកឈានដល់ភាពបរិសុទ្ធ សមស្របសម្រាប់ពិធីសក្ការៈ»
Verse 48
भ्रांतोऽहं भूतले यानि तीर्थान्यायतनानि च । नचैष मेध्यतां प्राप्तः परिश्रांतोस्मि सांप्रतम्
«ខ្ញុំបានវង្វេងដើរលើផែនដី ទៅកាន់ទេវតីរថ (ទីរថ) និងស្ថានបូជាទាំងឡាយ; ប៉ុន្តែគាត់មិនទាន់ទទួលបានភាពបរិសុទ្ធឡើយ។ ឥឡូវនេះ ខ្ញុំហត់នឿយខ្លាំងណាស់»
Verse 49
तस्मात्सर्वां महीं त्यक्त्वा लज्जया परया युतः । द्वीपान्महार्णवांस्त्यक्त्वा संप्रयास्याम्यतः परम्
ដូច្នេះ ដោយលះបង់ផែនដីទាំងមូលក្នុងអាម៉ាស់ដ៏ជ្រាលជ្រៅ ហើយទុកចោលទ្វីបនានា និងមហាសមុទ្រធំៗ ខ្ញុំនឹងចាកចេញពីទីនេះទៅកាន់ទីកន្លែងឆ្ងាយលើសពីនេះ។
Verse 50
मा वसिष्ठस्य पुत्राणामुपहासपदं गतः । प्रतिज्ञारहितो विप्र सत्यमेद्ब्रवीम्यहम्
សូមកុំឲ្យខ្ញុំក្លាយជាការសើចចំអករបស់កូនៗវសិષ્ઠៈឡើយ។ ឱ ព្រាហ្មណ៍ ខ្ញុំប្រាប់សេចក្តីពិតនេះថា ខ្ញុំមិនគួរត្រូវបានឃើញថាបាត់បង់ពាក្យសន្យារបស់ខ្ញុំទេ។
Verse 51
श्रीमार्कंडेय उवाच । यद्येवं मुनिशार्दूल कुरुष्व वचनं मम । सप्तद्वीपवतीं पृथ्वीं मा त्यक्त्वा कुत्रचिद्व्रज
ព្រះមារកណ្ឌេយៈមានព្រះបន្ទូលថា៖ «បើដូច្នោះ ឱ មហាមុនីដូចខ្លាដ៏ឧត្តម ចូរធ្វើតាមពាក្យខ្ញុំ។ កុំលះបង់ផែនដីនេះដែលមានទ្វីបប្រាំពីរ ហើយទៅកន្លែងផ្សេងឡើយ»។
Verse 52
एतस्मात्पर्वतात्क्षेत्रं हाटकेश्वरसंज्ञितम् । अस्ति नैरृतदिग्भागे देशे चानर्तसंज्ञके
ពីភ្នំនេះទៅ ក្នុងទិសនិរតិ (និរត្យ) គឺទិសនិរតិខាងត្បូងលិច មានដែនបរិសុទ្ធមួយឈ្មោះ ហាដកេឝ្វរៈ ស្ថិតនៅក្នុងប្រទេសដែលហៅថា អនរតៈ។
Verse 53
तत्राद्यं स्थापितं लिंगं हाटकेन सुरोत्तमैः । यत्तत्संकीर्त्यते लोके पाताले हाटकेश्वरम्
នៅទីនោះ ហាដកៈបានស្ថាបនាលិង្គដំបូង ជាមួយទេវតាអ្នកឧត្តមទាំងឡាយ។ ស្ថានបូជានោះ ត្រូវបានលោកសរសើរថា «ហាដកេឝ្វរៈ» នៅក្នុងបាតាល។
Verse 54
पातालजाह्नवीतोयं यत्रैवास्ति द्विजोत्तम । उद्धृते शंभुना लिंगे विनिष्क्रांतं रसातलात्
ឱ ព្រាហ្មណ៍ដ៏ប្រសើរ ទឹកដែលហៅថា «បាតាល-ជាហ្នវី» មាននៅទីនោះឯង។ ពេលព្រះសម្ភូ (សិវៈ) លើកលិង្គឡើង ទឹកនោះបានហូរចេញពី រាសាតល។
Verse 55
तत्र प्रविश्य यत्नेन पातालं वसुधाधिपः । करोतु जाह्नवीतोये स्नानं श्रद्धासमन्वितः
នៅទីនោះ ចូលទៅកាន់បាតាលដោយការខិតខំយ៉ាងប្រុងប្រយ័ត្ន សូមឲ្យម្ចាស់ផែនដី ធ្វើស្នានក្នុងទឹកជាហ្នវី ដោយមានសទ្ធាជាប់ជានិច្ច។
Verse 56
पश्चात्पश्यतु तल्लिंगं हाटकेश्वरसंज्ञितम् । भविष्यति ततः शुद्धश्चंडालत्वविवर्जितः
បន្ទាប់មក សូមឲ្យគាត់ទស្សនាលិង្គនោះ ដែលមាននាមថា ហាដកេឝ្វរ។ បន្ទាប់ពីនោះ គាត់នឹងបានបរិសុទ្ធ ផុតពីស្ថានភាពជាចណ្ឌាល។
Verse 57
त्वमपि प्राप्स्यसि श्रेयः परं हृदयसंस्थितम् । ततोन्यदपि यत्किंचित्तत्रैव तपसि स्थितः
អ្នកផងដែរ នឹងទទួលបានសេចក្តីប្រសើរខ្ពស់បំផុត ដែលស្ថិតនៅក្នុងបេះដូង។ បន្ទាប់មក អ្វីផ្សេងទៀតដែលអ្នកប្រាថ្នា ដោយស្ថិតនៅទីនោះក្នុងតបស្យា អ្នកនឹងបានសម្រេច។
Verse 58
सूत उवाच । तस्य तद्वचनं श्रुत्वा विश्वामित्रो मुनीश्वरः । त्रिशंकुना समायुक्तो गतस्तत्र द्रुतं ततः
សូត្រ បាននិយាយថា៖ ពេលស្តាប់ពាក្យនោះ វិស្វាមិត្រ មុនីឥស្វរ ដោយមាន ត្រីសង្គុ ជាមួយ បានទៅកាន់ទីនោះយ៉ាងរហ័ស។
Verse 59
पाताले देवमार्गेण प्रविश्य नृपसत्तमम् । त्रिशंकुं स्नापयामास विधिदृष्टेन कर्मणा
ដោយចូលទៅកាន់បាតាលតាមផ្លូវទេវតា ព្រះអង្គបានស្រោចទឹកសម្អាតត្រីសង្គុ—ស្តេចដ៏ប្រសើរ—ដោយពិធីកម្មតាមវិធានដែលបានកំណត់។
Verse 60
स्नातमात्रोथ राजा स हाटकेश्वदर्शनात् । चंडालत्वेन निर्मुक्तो बभूवार्कसमद्युतिः
ពេលស្តេចនោះទើបតែបានងូតទឹក សូម្បីតែដោយការទស្សនាព្រះហាតកេឝ្វរ ក៏បានរួចផុតពីភាពចណ្ឌាល ហើយភ្លឺរលោងដូចព្រះអាទិត្យ។
Verse 61
ततस्तं स मुनिः प्राह प्रणतं गतकल्मषम् । दिष्ट्या मुक्तोसि राजेंद्र चंडालत्वेन सांप्रतम्
បន្ទាប់មក មុនីនោះបានមានព្រះវាចាទៅកាន់ព្រះអង្គដែលកំពុងក្រាបបង្គំ និងបានស្អាតពីកល្មសថា៖ «ដោយសំណាងល្អ ឱរាជេន្រា អ្នកឥឡូវនេះបានរួចផុតពីភាពចណ្ឌាលហើយ»។
Verse 62
दिष्ट्या प्राप्तः परं तेजो दिष्ट्या प्राप्तः परं तपः । तस्माद्यजस्व सत्रेण विधिवद्दक्षिणावता
ដោយសំណាងល្អ អ្នកបានទទួលពន្លឺដ៏អធិក; ដោយសំណាងល្អ អ្នកបានទទួលតបៈដ៏អធិក។ ដូច្នេះ ចូរធ្វើសត្រៈយជ្ញតាមវិធី ដោយមានទានដក្ខិណាដ៏សមរម្យ។
Verse 63
येन संप्राप्स्यसे सिद्धिं नित्यं या हृदये स्थिता । त्वत्कृते प्रार्थयिष्यामि स्वयं गत्वा पितामहम्
ដោយពិធីនោះ អ្នកនឹងទទួលបានសិទ្ធិជោគជ័យ ដែលស្ថិតនៅក្នុងបេះដូងជានិច្ច។ ដើម្បីប្រយោជន៍របស់អ្នក ខ្ញុំនឹងទៅដោយខ្លួនឯង ហើយអង្វរពិតាមហា (ព្រះព្រហ្មា)។
Verse 64
मखांशं सर्वदेवाद्यो येन गृह्णाति ते मखे । तस्मादत्रैव संभारान्सर्वान्यज्ञसमुद्भवान् । आनय ब्रह्मलोकाच्च यावदागमनं मम
ព្រះអង្គដែលធ្វើឲ្យព្រះទេវតាធំជាងគេទទួលភាគរបស់ព្រះអង្គក្នុងយញ្ញរបស់អ្នក—ដូច្នេះ ចូរនាំមកទីនេះគ្រឿងបរិក្ខារយញ្ញទាំងអស់ ដែលកើតពីយញ្ញ និងជាកម្មសិទ្ធិរបស់យញ្ញ ហើយនាំមកពីព្រហ្មលោកផង ដល់ពេលខ្ញុំត្រឡប់មកវិញ។
Verse 65
बाढमित्येव सोऽप्याह स मुनिः संशितव्रतः । पितामहमुपागम्य प्रणिपत्याब्रवीद्वचः
«ល្អហើយ» ដូច្នេះគាត់ក៏ឆ្លើយ—មុនីអ្នកមានវ្រតដ៏មាំមួន។ គាត់ចូលទៅជិតពិតាមហា (ព្រហ្មា) ហើយកោតគោរពក្រាបថ្វាយ បន្ទាប់មកនិយាយពាក្យទាំងនេះ។
Verse 66
याजयिष्याम्यहं भूपं त्रिशंकुं प्रपितामह । मानुषेण शरीरेण येन गच्छति ते पदम्
«ឱ ព្រហ្មាបុរៈ/ប្រតិតាមហា (ព្រហ្មា) ខ្ញុំនឹងធ្វើឲ្យព្រះមហាក្សត្រ ត្រីសង្គុ ធ្វើយញ្ញ ដោយយញ្ញនោះ—ទោះនៅក្នុងរាងកាយមនុស្ស—គាត់អាចទៅដល់លំនៅរបស់ព្រះអង្គបាន»។
Verse 67
तस्मादागच्छ तत्र त्वं यज्ञवाटं पितामह । सर्वैः सुरगणैः सार्धं शिवविष्णुपुरःसरैः
«ដូច្នេះ ឱ ពិតាមហា (ព្រហ្មា) សូមព្រះអង្គមកទីនោះ កាន់យញ្ញវាតៈ—សាលាយញ្ញ—ជាមួយកងទ័ពទេវតាទាំងអស់ ដោយមានព្រះសិវៈ និងព្រះវិស្ណុដឹកនាំនៅខាងមុខ»។
Verse 68
प्रगृहाण स्वहस्तेन यज्ञभागं यथोचितम् । सशरीरो दिवं याति येनासौ त्वत्प्रसादतः
«សូមព្រះអង្គទទួលដោយដៃរបស់ព្រះអង្គផ្ទាល់ នូវភាគយញ្ញតាមសមគួរ។ ដោយហេតុនោះ ដោយព្រះគុណរបស់ព្រះអង្គ គាត់នឹងឡើងទៅសួគ៌ជាមួយរាងកាយរបស់គាត់»។
Verse 69
ब्रह्मोवाच । न यज्ञकर्मणा स्वर्गःस्वेन कायेन लभ्यते । मुक्त्वा देहांतरं ब्रह्मंस्तस्मान्मैवं वदस्व माम्
ព្រះព្រហ្មមានព្រះបន្ទូល៖ «សួគ៌មិនអាចទទួលបានដោយកិច្ចយញ្ញៈ ខណៈនៅរក្សារូបកាយដើមនេះទេ។ លះបង់រូបកាយ ហើយទទួលរូបកាយថ្មី ទើបអាចទៅដល់; ដូច្នេះ ឱ ព្រហ្មណ៍ កុំមានពាក្យដូច្នេះចំពោះខ្ញុំឡើយ»។
Verse 70
वयमग्निमुखाः सर्वे हविर्गृह्णामहे मखे । वेदोक्तविधिना सम्यग्यजमानहिताय वै
«យើងទាំងអស់គ្នា ដែលមានអគ្គិជាមាត់ ទទួលយកហាវិសក្នុងពិធីយញ្ញៈ ដោយត្រឹមត្រូវតាមវិធីដែលវេទបានបញ្ជា ដើម្បីសុខមង្គលរបស់អ្នកធ្វើយញ្ញៈពិតប្រាកដ»។
Verse 71
तस्माद्वह्निमुखे भूयः स जुहोति हविर्द्विज । ततः संप्राप्स्यति स्वर्गं त्वत्प्रसादादसंशयम्
«ដូច្នេះ ឱ ទ្វិជៈ សូមឲ្យគាត់បូជាហាវិសម្តងទៀត ចូលទៅក្នុងមាត់នៃភ្លើង។ បន្ទាប់មក គាត់នឹងទៅដល់សួគ៌ ដោយព្រះគុណរបស់អ្នក ដោយគ្មានសង្ស័យ»។