Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 68

Devanagari script

प्रगृहाण स्वहस्तेन यज्ञभागं यथोचितम् । सशरीरो दिवं याति येनासौ त्वत्प्रसादतः

Transliteration

pragṛhāṇa svahastena yajñabhāgaṃ yathocitam | saśarīro divaṃ yāti yenāsau tvatprasādataḥ

Translation

«សូមព្រះអង្គទទួលដោយដៃរបស់ព្រះអង្គផ្ទាល់ នូវភាគយញ្ញតាមសមគួរ។ ដោយហេតុនោះ ដោយព្រះគុណរបស់ព្រះអង្គ គាត់នឹងឡើងទៅសួគ៌ជាមួយរាងកាយរបស់គាត់»។

Word by Word

• प्रगृहाण: accept; take
• प्रगृहाण: Kriya (Command/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्र-ग्रह्/गृह् (धातु)
• Form: लोट् (आज्ञार्थ/Imperative), मध्यमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद; ‘प्रगृह्णीहि’ इत्यर्थः

• स्वहस्तेन: with (your) own hand
• स्वहस्तेन: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: स्व-हस्त (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), एकवचन; ‘स्वः हस्तः’ (कर्मधारय)

• यज्ञभागम्: the sacrificial share
• यज्ञभागम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: यज्ञ-भाग (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; ‘यज्ञस्य भागः’ (षष्ठी-तत्पुरुष)

• यथोचितम्: as is proper
• यथोचितम्: Sambandha (Manner/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: यथा-उचित (प्रातिपदिक/अव्ययीभाव)
• Form: अव्यय (अव्ययीभाव-समास), क्रियाविशेषणम्

• सशरीरः: with his body; bodily
• सशरीरः: Karta (Qualifier/कर्ता-विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: स-शरीर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; ‘शरीरेण सह’ (सह-तत्पुरुष/उपपद-समास), विशेषणम् (असौ)

• दिवम्: to heaven
• दिवम्: Gati-Karma (Goal/गत्यर्थक-कर्म)
• Type: Noun
• Root: दिव्/द्यौ (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग (प्रयोगानुसार), द्वितीया (2nd), एकवचन; ‘स्वर्गम्’

• याति: goes
• याति: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: या (धातु)
• Form: लट् (वर्तमान/Present), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद

• येन: by which; whereby
• येन: Hetu (Cause/हेतु)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुं/नपुंसक, तृतीया (3rd), एकवचन; हेत्वर्थे

• असौ: that man (he)
• असौ: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: असद्/अदस् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; दूरवाचक-सर्वनाम

• त्वत्प्रसादतः: through your grace
• त्वत्प्रसादतः: Hetu (Cause/हेतु)
• Type: Noun
• Root: त्वत्-प्रसाद (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, पञ्चमी (5th), एकवचन; ‘त्वत्’ (षष्ठी-सम्बन्ध) + ‘प्रसाद’ + तस्-प्रत्यय (अव्ययीभाववत्/पञ्चमी-अर्थे) = ‘त्वत्प्रसादात्’

Speaker

Viśvāmitra (implied)

Characters & Entities

• Brahmā
• Triśaṅku
• Viśvāmitra

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

It highlights the Purāṇic theme that divine acceptance and grace (prasāda) are central to the fruition of ritual acts.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

This verse focuses on the sacrificial act and divine acceptance rather than a named pilgrimage site.

What ritualistic prescription is mentioned?

Offering the proper yajña-portion (yajñabhāga) for the deity to accept, ensuring the rite’s efficacy.