
Sukta 7.26
Vasiṣṭha
Indra (with Soma as essential medium)
Triṣṭubh (probable)
વસિષ્ઠનું આ સંક્ષિપ્ત સ્તોત્ર ઇન્દ્રને આમ આહ્વાન કરે છે કે સોમ યથાવિધી પીડાયેલો હોય અને સ્તુતિ-વચન (બ્રહ્મન/ઉક્થ) યોગ્ય રીતે રચાયેલું હોય ત્યારે જ તે પ્રતિસાદ આપે; વિધિની શુદ્ધતા અને પ્રેરિત વાણી મળીને દેવને “પ્રસન્ન” કરે છે—એવું તે પુષ્ટિ કરે છે. તે ઇન્દ્રની સદૈવ નવી થતી શક્તિનું સ્મરણ કરાવે છે, જે શત્રુઓના “મોરચા” વારંવાર ભેદે છે અને અવરોધો દૂર કરે છે. અંતે, ઉપાસકો માટે હજારગણી શક્તિ, વિજય-સંપત્તિ, અને દીર્ઘકાળ સુખાકારીની પ્રાર્થના સાથે તે પૂર્ણ થાય છે.
Mantra 1
न सोम इन्द्रमसुतो ममाद नाब्रह्माणो मघवानं सुतासः । तस्मा उक्थं जनये यज्जुजोषन्नृवन्नवीयः शृणवद्यथा नः ॥
અસુત (અનપિષિત) સોમ ઇન્દ્રને આનંદિત કરતો નથી; અને અબ્રહ્માણઃ (બ્રહ્મ/સ્તુતિ-વચન વિના) સુતાસઃ (પિષિત અર્પણો) મઘવાન (દાનશીલ) ને તૃપ્ત કરતા નથી. તેથી હું તેના માટે ઉક્થ (સ્તુતિ-ઉચ્ચાર) ઉત્પન્ન કરું છું—જેથી તે તેમાં રુચિ લઈને, નરવત્ (પુરુષ-શક્તિથી ભરપૂર) એવી અમારી નવીન પોકાર સાંભળે.
Mantra 2
उक्थौक्थे सोम इन्द्रं ममाद नीथेनीथे मघवानं सुतासः । यदीं सबाधः पितरं न पुत्राः समानदक्षा अवसे हवन्ते ॥
ઉક્થ પર ઉક્થથી સોમ ઇન્દ્રને આનંદિત કરે છે; નીથી પર નીથી (વિધિ પર વિધિ) માં સુતાસઃ (પિષિત અર્પણો) મઘવાન (દાનશીલ) ને પ્રસન્ન કરે છે—જ્યારે તેઓ સબાધઃ (ઘનિષ્ઠ રીતે એકત્ર) થઈ, પુત્રો જેમ પિતાને, સમાનદક્ષા (એકસરખી ઇચ્છા અને ક્ષમતા ધરાવતા) બની, અવસે (સહાય માટે) તેને હવંતે (આહ્વાન કરે) છે.
Mantra 3
चकार ता कृणवन्नूनमन्या यानि ब्रुवन्ति वेधसः सुतेषु । जनीरिव पतिरेकः समानो नि मामृजे पुर इन्द्रः सु सर्वाः ॥
તેણે તે કાર્યો કર્યા છે; અને હવે પણ તે અન્ય કાર્યો કરશે, જે પ્રેરિત ઋષિઓ સુત સોમમાં ઉચ્ચારે છે. જેમ સ્ત્રીઓમાં એક જ પતિ, તેમ એકસમાન એકમાત્ર સ્વામી ઇન્દ્રે સર્વ આવરણરૂપ મોરચાઓને પુંછી નાખ્યા અને ભાંગી પાડી દીધા.
Mantra 4
एवा तमाहुरुत शृण्व इन्द्र एको विभक्ता तरणिर्मघानाम् । मिथस्तुर ऊतयो यस्य पूर्वीरस्मे भद्राणि सश्चत प्रियाणि ॥
એ રીતે તેઓ તેના વિષે કહે છે—અને એમ જ અમે સાંભળીએ છીએ—ઇન્દ્ર, એકમાત્ર, વિભાજક, સમૃદ્ધિઓનો વિજયી. વિરોધી બળોને વટાવી જતી તેની સહાયતાઓ—પ્રાચીન અને અનેક—અમારી પાસે જોડાઈ આવે, શુભ અને પ્રિય દાન લઈને.
Mantra 5
एवा वसिष्ठ इन्द्रमूतये नॄन्कृष्टीनां वृषभं सुते गृणाति । सहस्रिण उप नो माहि वाजान्यूयं पात स्वस्तिभिः सदा नः ॥
આ રીતે વસિષ્ઠ સુત સોમમાં, જનસમુદાયોના વૃષભ એવા ઇન્દ્રને અમારી સહાય માટે સ્તુતિથી ગાય છે. હજારો ગણી બળ-સમૃદ્ધિઓ અમારે નજીક લાવો; અને તમે અમને સદા સ્વસ્તિભિઃ—કલ્યાણની અવસ્થાઓથી—રક્ષા કરો.
Because in Vedic ritual Soma must be properly prepared and pressed; the hymn teaches that Indra responds to a correctly performed offering, not to an incomplete one.
Here “brahman” means the well-formed sacred utterance (hymn/uktha). The idea is that offering and praise must work together: the drink (Soma) and the word (mantra).
The poet asks Indra to bring “thousandfold” strength and prizes (vāja) and to protect the worshippers continually with svasti—states of safety and well-being.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.