Sukta 38

Mantra 1

अभि तष्टेव दीधया मनीषामत्यो न वाजी सुधुरो जिहानः । अभि प्रियाणि मर्मृशत्पराणि कवीँरिच्छामि संदृशे सुमेधाः ॥

તક્ષક જેમ ઘડતર કરતી દીધિ (પ્રેરિત દૃષ્ટિ) વડે હું મનીષા (વિચારશક્તિ)ને ગતિમાં મૂકો છું—સુધુર (સુયોજિત) અને વાજી (વિજયી) અશ્વ જેમ, ઉત્સુક થઈ દોડવા તત્પર. પ્રિય અને ગુહ્ય પ્રાણોને સ્પર્શી ને જગાવી, હું સુમેધા (સુબુદ્ધિ) ધરાવનાર, આંતરિક દર્શન માટે કવીઓ (ઋષિ-દ્રષ્ટાઓ)ને મળવા ઇચ્છું છું.

Mantra 2

इनोत पृच्छ जनिमा कवीनां मनोधृतः सुकृतस्तक्षत द्याम् । इमा उ ते प्रण्यो वर्धमाना मनोवाता अध नु धर्मणि ग्मन् ॥

કવીઓના જનિમા (ઉદ્ભવ)ને પ્રેર અને પૂછ; મનમાં ધારિત સુકૃત (સુઘડ) શક્તિઓએ દ્યામ્ (દિવ્ય ચેતનાનું આકાશ) ઘડી છે. તારા આ પ્રાણ્યઃ (જીવન-પ્રવાહો) મનોભાત (મનના પવન)થી ચલિત થઈ વધે છે; પછી ખરેખર તેઓ ધર્મણિ (ઋત-નિયમ, યોગ્ય ક્રમ)માં ગમે છે.

Mantra 3

नि षीमिदत्र गुह्या दधाना उत क्षत्राय रोदसी समञ्जन् । सं मात्राभिर्ममिरे येमुरुर्वी अन्तर्मही समृते धायसे धुः ॥

અહીં જ તેઓ ગુહ્ય તત્ત્વોને અંદર સ્થાપે છે; અને ક્ષત્ર (શાસનશક્તિ) માટે રોદસી (બે લોક—દ્યાવા-પૃથિવી)ને જોડે છે. માપોથી તેમણે ઉરુર્વી (વિસ્તૃત-વિશાળ)ને રચી સીમિત કરી; મહીમાં (મહત્તામાં) સમૃતે (સુસંયોજિત) ક્રમમાં, પોષણ માટે આધારશિલાઓ સ્થાપી છે.

Mantra 4

आतिष्ठन्तं परि विश्वे अभूषञ्छ्रियो वसानश्चरति स्वरोचिः । महत्तद्वृष्णो असुरस्य नामा विश्वरूपो अमृतानि तस्थौ ॥

જ્યારે તે ઊભો થાય છે, ત્યારે સર્વ શક્તિઓ તેને સર્વત્રથી શોભાવે છે; શ્રીથી આવૃત, તે સ્વયં-પ્રકાશી બની ગતિ કરે છે. મહાન છે તે વીર વૃષણ અસુરનું નામ; વિશ્વરૂપ તે અમૃતતાઓમાં સ્થિર થઈ ઊભો રહ્યો છે.

Mantra 5

असूत पूर्वो वृषभो ज्यायानिमा अस्य शुरुधः सन्ति पूर्वीः । दिवो नपाता विदथस्य धीभिः क्षत्रं राजाना प्रदिवो दधाथे ॥

પ્રથમ જન્મ્યો શક્તિનો જ્યેષ્ઠ વૃષભ; તેની બળની આ અનેક ધારા પ્રાચીન છે. હે બે રાજાઓ, દ્યૌના નપાતો, યજ્ઞમાં ધી-દૃષ્ટિઓ દ્વારા તમે તેજસ્વી દ્યૌમાંથી આવતું ક્ષત્ર—સર્વાધિકાર—સ્થાપો છો.

Mantra 6

त्रीणि राजाना विदथे पुरूणि परि विश्वानि भूषथः सदांसि । अपश्यमत्र मनसा जगन्वान्व्रते गन्धर्वाँ अपि वायुकेशान् ॥

હે બે રાજાઓ, અનેક વિદથોમાં તમે સર્વ સદાંસિઓ—સત્તાના આસનો—ને સર્વત્રથી ઘેરી શોભાવો છો. અહીં મેં ગતિમાન મનથી, વ્રતમાં—ઋતના નિયમમાં—ગંધર્વોને જોયા: વાયુ સમા કેશવાળા, સૂક્ષ્મ, પ્રેરિત વ્યવસ્થાના રક્ષક.

Mantra 7

तदिन्न्वस्य वृषभस्य धेनोरा नामभिर्ममिरे सक्म्यं गोः । अन्यदन्यदसुर्यं वसाना नि मायिनो ममिरे रूपमस्मिन् ॥

તદિન્નુ આ વૃષભ (મહાબળવાન બળદ) માટે, ધેનુ (ગાય)ના નામો દ્વારા તેમણે ગોના સહભાગી સારને—તેના તેજસ્વી દોહણને—માપ્યો. સદા નવી-નવી આસુર્ય (પ્રભુત્વશાળી) શક્તિઓ ધારણ કરીને, માયિનઃ (માયાના અધિપતિઓ) આ સત્તામાં વિવિધ રૂપો સ્થિર કરે છે.

Mantra 8

तदिन्न्वस्य सवितुर्नकिर्मे हिरण्ययीममतिं यामशिश्रेत् । आ सुष्टुती रोदसी विश्वमिन्वे अपीव योषा जनिमानि वव्रे ॥

તદિન્નુ સવિતૃનું—મારા માટે કોઈ પણ તે સુવર્ણ મતિ (પ્રેરણા)ને અટકાવી શકતું નથી, જેને તેણે પ્રવર્તિત કરી છે. સુષ્ટુતિ રોદસી (બે લોક)ને ગતિમાન કરે છે અને સર્વને પ્રેરિત કરે છે; સ્ત્રી સમ, તે વસ્તુઓના જનિમાનોને પસંદ કરે છે અને ધારણ કરે છે.

Mantra 9

युवं प्रत्नस्य साधथो महो यद्दैवी स्वस्तिः परि णः स्यातम् । गोपाजिह्वस्य तस्थुषो विरूपा विश्वे पश्यन्ति मायिनः कृतानि ॥

તમે બે પ્રાચીન મહિમાને સિદ્ધ કરો, જેથી દૈવી સ્વસ્તિ અમને ચારે તરફથી આવરી રહે. ગોપા-જિહ્વાવાળા સ્થિર સત્તાના, માયિનઃ (રૂપ-રચનાના અધિપતિઓ) સર્વે રચાયેલાં વિવિધ રૂપોને જુએ છે.

Mantra 10

शुनं हुवेम मघवानमिन्द्रमस्मिन्भरे नृतमं वाजसातौ । शृण्वन्तमुग्रमूतये समत्सु घ्नन्तं वृत्राणि संजितं धनानाम् ॥

અમારા કલ્યાણ માટે અમે મઘવાન ઇન્દ્રને આહ્વાન કરીએ છીએ—આ ભારવહનમાં, આ વાજસાતિ (વિજય-પ્રાપ્તિ)માં, પુરુષોમાં શ્રેષ્ઠ બળવાનને. યુદ્ધોમાં અમારી પ્રાર્થના સાંભળતો, સહાય માટે ઉગ્ર બની, તે વૃત્રો (અવરોધકો)ને ઘાયલ કરે છે અને ધનોનો સંજયી—સમૃદ્ધિનો વિજેતા—બને છે.