Sukta 2

Mantra 1

कामः स॒प॒त्न॒हन॑मृष॒भं घृ॒तेन॒ कामं॑ शिक्षामि ह॒विषाज्ये॑न । नी॒चैः स॒पत्ना॒न् मम॑ पादय॒ त्वम॒भिष्टु॑तो मह॒ता वी॒र्येऽण

કામ—સપત્નહન, વૃષભ—તેને ઘીથી (ઘૃતથી) હું પોષું છું; હવિષ્ અને આજ્યથી કામને હું શિસ્તમાં રાખી કાર્યમાં લગાડું છું. મારા સપત્નોને નીચા દબાવી દે; તેમને મારા પગ નીચે પાડી દે—હે સ્તુતિથી પ્રસન્ન, મહાન વીર્યવાળા.

Mantra 2

यन्मे॒ मन॑सो॒ न प्रि॒यं चक्षु॑षो॒ यन्मे॒ बभ॑स्ति॒ नाभि॒नन्द॑ति । तद् दु॒ष्वप्न्यं॒ प्रति॑ मुञ्चामि स॒पत्ने॒ कामं॑ स्तु॒त्वोद॒हं भि॑देयम्

જે મારાં મનને પ્રિય નથી, જે મારાં નેત્રને રુચે નહીં, અને મારી જે પ્રકટતા (લક્ષણ)ને કોઈ સ્વીકારતું નથી—તે દુષ્વપ્ન્ય (અપશકુન સ્વપ્ન-દોષ) હું સપત્ન પર પાછું મૂકી દઉં છું; કામદેવનું સ્તવન કરીને, હું તેને સંપૂર્ણ રીતે ભેદી નાખું.

Mantra 3

दु॒ष्वप्न्यं॑ काम दुरि॒तं च॑ कामाप्र॒जस्ता॑मस्व॒गता॒मव॑र्तिम्। उ॒ग्र ईशा॑नः॒ प्रति॑ मुञ्च॒ तस्मि॒न् यो अ॒स्मभ्य॑मंहूर॒णा चिकि॑त्सात्

હે કામ, દુષ્વપ્ન્ય અને હે કામ, દુરીત—અપ્રજતા (વાંઝપણ), કુગતિ (અશુભ ગતિ) અને અવર્તિ (ઉલટફેર/ભ્રમણ): હે ઉગ્ર ઈશાન, તેને તે માણસ પર પાછું મૂકી દે, જે અમારાં વિરુદ્ધ અંહૂરણા (કષ્ટદાયક) ભાવથી કાવતરું રચવા ઇચ્છે.

Mantra 4

नु॒दस्व॑ काम॒ प्र णु॑दस्व का॒माव॑र्तिं यन्तु॒ मम॒ ये स॒पत्नाः॑ । तेषां॑ नु॒त्ताना॑मध॒मा तमां॒स्यग्ने॒ वास्तू॑नि॒ निर्द॑ह॒ त्वम्

હે કામ, હાંકી કાઢ; હે કામ, આગળ હાંકી કાઢ: મારા સપત્નો અવર્તિ (ઉલટફેર) અને પાછા ફરવામાં જઈ પડે. તેઓ હાંકી કાઢાયેલા હોય, તો અધમ અંધકારોમાં—હે અગ્નિ—તેમનાં વાસ્તુ (નિવાસસ્થાન) તું સંપૂર્ણ રીતે દહન કરી નાખ.

Mantra 5

सा ते॑ काम दुहि॒ता धे॒नुरु॑च्यते॒ यामा॒हुर्वाचं॑ क॒वयो॑ वि॒राज॑म्। तया॑ स॒पत्ना॑न् परि॑ वृङ्ग्धि॒ ये मम॒ पर्ये॑नान् प्रा॒णः प॒शवो॒ जीव॑नं वृणक्तु

હે કામ! તારી એ પુત્રી ‘દૂધ આપનારી ધેનુ’ કહેવાય છે—જેણે કવિઓ ‘વાણી’ અને તેજસ્વી ‘વિરાજ્’ તરીકે ઓળખાવી છે. એ વાણી-વિરાજ્ દ્વારા મારા ચારે તરફ ઘેરતા મારા પ્રતિસ્પર્ધીઓને છોલી દૂર કર; અને પ્રાણ, પશુધન અને જીવન મારા માટે આ બધું પસંદ કરી જીતે.

Mantra 6

काम॒स्येन्द्र॑स्य॒ वरु॑णस्य॒ राज्ञो॒ विष्णो॒र्बले॑न सवि॒तुः स॒वेन॑ । अ॒ग्नेर्हो॒त्रेण॒ प्र णु॑दे स॒पत्नां॑छ॒म्बीव॒ नाव॑मुद॒केषु॒ धीरः॑

કામના બળથી, ઇન્દ્રના, રાજા વરુણના; વિષ્ણુના પરાક્રમથી, સવિતૃના પ્રેરણાથી; અગ્નિના હોત્ર (યજ્ઞ-અર્પણ) વડે હું મારા શત્રુ-સ્પર્ધકોને દૂર હાંકી કાઢું છું—જેમ ધીર પુરુષ પાણી પર નાવને દૃઢતાથી આગળ ધકેલે તેમ.

Mantra 7

अध्य॑क्षो वा॒जी मम॑ काम॑ उ॒ग्रः कृ॒णोतु॒ मह्य॑मसप॒त्नमे॒व। विश्वे॑ दे॒वा मम॑ ना॒थं भ॑वन्तु॒ सर्वे॑ दे॒वा हव॒मा य॑न्तु म इ॒मम्

મારો અધ્યક્ષ, પરાક્રમી વિજયી વાજી એવો ઉગ્ર કામ મને—હા, મને—નિઃસપત્ન (સ્પર્ધકવિહિન) કરે. સર્વ દેવો મારા નાથ (આશ્રયદાતા) બને; સર્વ દેવો મારા આ હવન/આહ્વાન પર અહીં આવે.

Mantra 8

इ॒दमाज्यं॑ घृ॒तव॑ज्जुषा॒णाः काम॑ज्येष्ठा इ॒ह मा॑दयध्वम्। कृ॒ण्वन्तो॒ मह्य॑मसप॒त्नमे॒व

ઘૃતસભર આ આજ્યને સ્વીકારી, કામને જ્યેષ્ઠ (મુખ્ય) માની, તમે અહીં આનંદિત થાઓ. અને આનંદિત થતાં, મને ખરેખર નિઃસપત્ન (સ્પર્ધકવિહિન) કરો.

Mantra 9

इ॒न्द्रा॒ग्नी का॑म स॒रथं॒ हि भू॒त्वा नी॒चैः स॒पत्ना॒न् मम॑ पादयाथः । तेषां॑ प॒न्नाना॑मध॒मा तमां॒स्यग्ने॒ वास्तू॑न्यनु॒निर्द॑ह॒ त्वम्

હે કામ! ઇન્દ્ર અને અગ્નિ એક જ રથમાં (સરથ) થઈ, મારા સ્પર્ધકોને નીચે ધકેલો, તેમને પાડી દો. જે તેઓ પડીને અતિ અધમ અંધકારોમાં ગયા છે, હે અગ્નિ, તું તેમના નિવાસસ્થાનોને અનુસરીને દહન કરી નાખ.

Mantra 10

ज॒हि त्वं का॑म॒ मम ये स॒पत्ना॑ अ॒न्धा तमां॒स्यव॑ पादयैनान्। निरि॑न्द्रिया अर॒साः स॑न्तु॒ सर्वे॒ मा ते॑ जी॑विषुः कत॒मच्च॒नाहः॑

હે કામદેવ, તું મારા સ્પર્ધકોને પ્રહાર કર; તેમને અંધારી અંધકારમાં નીચે પાડ. તે બધા શક્તિવિહીન, નિર્જીવ થાય; તેઓ જીવે નહિ, એકેય દિવસ પણ નહિ.

Mantra 11

अव॑धी॒त् कामो॒ मम॒ ये स॒पत्ना॑ उ॒रुं लो॒कम॑कर॒न्मह्य॑मेध॒तुम्। मह्यं॑ नमन्तां प्र॒दिश॒श्चत॑स्रो॒ मह्यं॒ षडु॒र्वीर्घृ॒तमा व॑हन्तु

કામે મારા તે શત્રુ-સ્પર્ધકોને પછાડી દીધા છે, જેઓ મને વિકાસ માટે વિશાળ લોક (વિસ્તાર) બનાવતા. ચારેય દિશાઓ મને નમે; છ વિશાળ પ્રદેશો મારા માટે ઘૃત અહીં વહન કરીને લાવે.

Mantra 12

तेऽध॒राञ्चः॒ प्र प्ल॑वन्तां छि॒न्ना नौरि॑व॒ बन्ध॑नात्। न साय॑कप्रणुत्तानां॒ पुन॑रस्ति नि॒वर्त॑नम्

તેઓ અધોમુખ થઈ વહેતા દૂર સરકી જાય, બાંધણમાંથી છૂટી ગયેલી નૌકાની જેમ. જેને બાણે હાંકી કાઢ્યા છે, તેમને ફરી પાછા ફરવાનું નથી.

Mantra 13

अ॒ग्निर्यव॒ इन्द्रो॒ यवः॒ सोमो॒ यवः॑ । य॒व॒यावा॑नो दे॒वा या॑वयन्त्वेनम्

અગ્નિ યવ (જૌ) છે, ઇન્દ્ર યવ છે, સોમ યવ છે. યવથી યુક્ત—અને ‘યવયાવન’ (દૂર હંકાવનાર) એવા દેવો તેને અહીંથી હંકારી દો.

Mantra 14

अस॑र्ववीरश्चरतु॒ प्रणु॑त्तो॒ द्वेष्यो॑ मि॒त्राणां॑ परिव॒र्ग्यः॑१ स्वाना॑म्। उ॒त पृ॑थि॒व्यामव॑ स्यन्ति वि॒द्युत॑ उ॒ग्रो वो॑ दे॒वः प्र मृ॑णत् स॒पत्ना॑न्

સર્વવીરો વિનાનો, હાંકી કાઢેલો તે ભટકતો રહે; મિત્રોને અપ્રિય, પોતાના જ લોકોમાં ત્યાજ્ય બને. અને પૃથ્વી પર વીજળીઓ પટકાય છે: તમારો ઉગ્ર દેવ શત્રુ-સ્પર્ધકોને સંપૂર્ણ રીતે ચકનાચૂર કરે છે.

Mantra 15

च्यु॒ता चे॒यं बृ॑ह॒त्यच्यु॑ता च वि॒द्युद् बि॑भर्ति स्तनयि॒त्नूंश्च॒ सर्वा॑न्। उ॒द्यन्ना॑दि॒त्यो द्रवि॑णेन॒ तेज॑सा नी॒चैः स॒पत्ना॑न् नुदतां मे॒ सह॑स्वान्

ચલિત હોવા છતાં આ મહાન શક્તિ અચલ છે; વીજળી સર્વ ગર્જનાઓને ધારણ કરે છે. ઉદયમાન આદિત્ય, ધન અને તેજથી બળવાન, મારા શત્રુ-સ્પર્ધકોને નીચે દબાવી દૂર હંકારી દે.

Mantra 16

यत् ते काम॒ शर्म॑ त्रि॒वरू॑थमु॒द्भु ब्रह्म॒ वर्म॒ वित॑तमनतिव्या॒ध्यंऽ कृ॒तम्। तेन॑ स॒पत्ना॒न् परि॑ वृङ्ग्धि॒ ये मम॒ पर्ये॑नान् प्रा॒णः प॒शवो॒ जीव॑नं वृणक्तु

હે કામ! તારો જે આશ્રય ત્રિવરૂથ (ત્રિગુણ રક્ષણવાળો) છે—જે બ્રહ્મમંત્રરૂપે પ્રગટ્યો, સર્વત્ર વિસ્તરેલા કવચરૂપે રચાયો, રોગથી અતિક્રમણ ન થાય એવો બનાવાયો—તેના દ્વારા મારા ચારે તરફ ઘેરતા મારા પ્રતિસ્પર્ધીઓને છોલી દૂર કર; પ્રાણ, પશુધન અને જીવન મને પસંદ કરી મારી સાથે જોડાય.

Mantra 17

येन॑ दे॒वा असु॑रा॒न् प्राणु॑दन्त॒ येनेन्द्रो॒ दस्यू॑नध॒मं तमो॑ नि॒नाय॑ । तेन॒ त्वं का॑म॒ मम॒ ये स॒पत्ना॒स्तान॒स्माल्लो॒कात् प्र णु॑दस्व दू॒रम्

જેના દ્વારા દેવોએ અસુરોને હાંકી કાઢ્યા, જેના દ્વારા ઇન્દ્રે દસ્યુઓને અધમ અંધકારમાં ધકેલી દીધા—એ જ શક્તિથી, હે કામ, મારા જે પ્રતિસ્પર્ધી છે તેમને આ લોકમાંથી બહુ દૂર હાંકી કાઢ.

Mantra 18

यथा॑ दे॒वा असु॑रा॒न् प्राणु॑दन्त॒ यथेन्द्रो॒ दस्यू॑नध॒मं तमो॑ बबा॒धे। तथा॒ त्वं का॑म॒ मम॒ ये स॒पत्ना॒स्तान॒स्माल्लो॒कात् णु॑दस्व दू॒रम्

જેમ દેવોએ અસુરોને હાંકી કાઢ્યા, જેમ ઇન્દ્રએ દસ્યુઓને અધમ અંધકારમાં દબાવી દીધા; તેમ, હે કામ, મારા જે સપત્ના (પ્રતિસ્પર્ધી) છે, તેમને આ લોકમાંથી દૂર હાંકી કાઢ.

Mantra 19

कामो॑ जज्ञे प्रथ॒मो नैनं॑ दे॒वा आ॑पुः पि॒तरो॒ न मर्त्याः॑ । तत॒स्त्वम॑सि॒ ज्याया॑न् वि॒श्वहा॑ म॒हांस्तस्मै॑ ते काम॒ नम॒ इत् कृ॑णोमि

કામ પ્રથમ જન્મ્યો; તેને ન દેવોએ પ્રાપ્ત કર્યો, ન પિતૃઓએ, ન મર્ત્યોએ. તેથી તું સર્વકાળે વધુ મહાન, પરાક્રમી છે; હે કામ, તને—તેને—હું નમસ્કાર અર્પું છું.

Mantra 20

याव॑ती द्यावा॑पृथि॒वी व॑रि॒म्णा याव॒दापः॑ सिष्य॒दुर्याव॑द॒ग्निः । तत॒स्त्वम॑सि॒ ज्याया॑न् वि॒श्वहा॑ म॒हांस्तस्मै॑ ते काम॒ नम॒ इत् कृ॑णोमि

જેટલી વિશાળતા દ્યાવા-પૃથિવી પાસે છે, જેટલું દૂર જળ વહે છે, જેટલું દૂર અગ્નિ વિસ્તરે છે—તે કરતાં પણ તું સર્વકાળે વધુ મહાન, પરાક્રમી છે; હે કામ, તને નમસ્કાર અર્પું છું.

Mantra 21

याव॑ती॒र्दिशः॑ प्र॒दिशो॒ विषू॑ची॒र्याव॑ती॒राशा॑ अभि॒चक्ष॑णा दि॒वः । तत॒स्त्वम॑सि॒ ज्याया॑न् वि॒श्वहा॑ म॒हांस्तस्मै॑ ते काम॒ नम॒ इत् कृ॑णोमि

જેટલી દિશાઓ છે, પ્રદિશાઓ છે, જુદી જુદી ફેલાતી; જેટલી આશાઓ છે જે સ્વર્ગમાંથી સર્વત્ર નજર કરે છે—ત્યાંથી તું મહાન, સર્વદા વધુ મહાન અને શક્તિશાળી છે. હે કામ, તને—તેને—હું નિશ્ચયે નમસ્કાર અર્પું છું.

Mantra 22

याव॑ती॒र्भृङ्गा॑ ज॒त्वःऽ कु॒रूर॑वो॒ याव॑ती॒र्वघा॑ वृक्षस॒र्प्योऽ बभू॒वुः । तत॒स्त्वम॑सि॒ ज्याया॑न् वि॒श्वहा॑ म॒हांस्तस्मै॑ ते काम॒ नम॒ इत् कृ॑णोमि

જેટલાં ભૃંગા—પાંખવાળા ઝુંડ—કઠોર રવ કરનારા છે; જેટલાં વઘા—વૃક્ષોમાં સરકતા સર્પ—ઉદ્ભવ્યા છે; તે બધામાંથી તું જ શ્રેષ્ઠ છે, સર્વકાળ મહાન અને પરાક્રમી. હે કામ, તને હું નમસ્કારરૂપ શ્રદ્ધાંજલિ અર્પું છું.

Mantra 23

ज्याया॑न् निमिष॒तोऽसि॒ तिष्ठ॑तो॒ ज्याया॑न्त्समु॒द्राद॑सि काम मन्यो । तत॒स्त्वम॑सि॒ ज्याया॑न् वि॒श्वहा॑ म॒हांस्तस्मै॑ ते काम॒ नम॒ इत् कृ॑णोमि

તું નિમેષ કરનાર કરતાં પણ શ્રેષ્ઠ છે, ઊભા રહેનાર કરતાં પણ શ્રેષ્ઠ; સમુદ્ર કરતાં પણ શ્રેષ્ઠ છે, હે કામ, હે મન્યુ. તેમાંથી તું જ શ્રેષ્ઠ છે, સર્વકાળ મહાન અને પરાક્રમી. હે કામ, તને હું નમસ્કારરૂપ શ્રદ્ધાંજલિ અર્પું છું.

Mantra 24

न वै वात॑श्च॒न काम॑माप्नोति॒ नाग्निः सूर्यो॒ नोत च॒न्द्रमाः॑ । तत॒स्त्वम॑सि॒ ज्याया॑न् वि॒श्वहा॑ म॒हांस्तस्मै॑ ते काम॒ नम॒ इत् कृ॑णोमि

વાયુ પણ કામને પ્રાપ્ત કરતો નથી; અગ્નિ પણ નહીં, સૂર્ય પણ નહીં, અને ચંદ્રમા પણ નહીં. તેમાંથી તું જ શ્રેષ્ઠ છે, સર્વકાળ મહાન અને પરાક્રમી. હે કામ, તને હું નમસ્કારરૂપ શ્રદ્ધાંજલિ અર્પું છું.

Mantra 25

यास्ते॑ शि॒वास्त॒न्वःऽ काम भ॒द्रा याभिः॑ स॒त्यं भव॑ति॒ यद् वृ॑णी॒षे। ताभि॒ष्ट्वम॒स्माँ अ॑भि॒संवि॑शस्वा॒न्यत्र॑ पा॒पीरप॑ वेशया॒ धियः॑

હે કામ! તારી જે શિવ (કલ્યાણકારી) તનુઓ છે—જે શુભ શક્તિઓથી તું જે પસંદ કરે તે સત્ય બની જાય છે—એ જ શક્તિઓ સાથે તું અમામાં પ્રવેશ કર અને અહીં નિવાસ કર; અને અન્યત્ર પાપી, દુષ્ટ વિચારોને દૂર હંકારી દે.