Rig Veda 10.29.1: Mandala 10, Sukta 29, Mantra 1

Sukta 10.29

Devata: Indra (dual address implied by vām; companion devatā not recoverable from isolated verse)

Chandas: Trishtubh (probable; confirm by metrical count)

Samhita Patha (Devanagari)

वने न वा यो न्यधायि चाकञ्छुचिर्वां स्तोमो भुरणावजीगः । यस्येदिन्द्रः पुरुदिनेषु होता नृणां नर्यो नृतमः क्षपावान् ॥

Recitation with translationRig Veda 10.29.1

Transliteration

vané ná vā́ yó nyàdhāyi cākáñ śúcir vāṃ stómō bhuraṇāv ajīgah | yásyed índraḥ purudíneṣu hótā nṛṇā́ṃ náryo nṛtámaḥ kṣapā́vān ||

Translation

كأنّه في الغابة، وُضِعَ لكما ترنيمٌ طاهرٌ متلهّف، فيُحرّك الأقوياء إلى النهوض. ولأجله يصير إندرا، عبر أيّامٍ كثيرة، الهوتَرَ (Hotṛ) الداعي بين الناس—ذو القوّة الرجولية، الأشدّ ظفراً، سيّد الليالي؛ يدعو النور خلال امتدادات الظلمة.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• वने: in the wood/forest
• वने: अधिकारण
• Type: Noun
• Root: वन (प्रातिपदिक) / वन-

• न: not
• न: —
• Type: Indeclinable
• Root: न (निपात)

• वा: or
• वा: —
• Type: Indeclinable
• Root: वा (निपात)

• यः: who (he who)
• यः: कर्ता
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• नि: down, in; (prefix)
• नि: —
• Type: Indeclinable
• Root: नि (उपसर्ग)

• अधायि: was placed/established
• अधायि: कर्म (कर्मणि-प्रयोगे कर्तृ-भावः अप्रकटः)
• Type: Verb
• Root: धा (धातु) + नि

• चाकन्: has pleased / has delighted
• चाकन्: कर्ता
• Type: Verb
• Root: कन्/कण् (धातु; ‘कनति/कणति’ = to be pleased/satisfied; Vedic)

• शुचिः: bright, pure
• शुचिः: कर्ता (स्तोमस्य विशेषणम्)
• Type: Adjective
• Root: शुचि (प्रातिपदिक)

• वाम्: you two / of you two
• वाम्: सम्प्रदान (स्तुत्य-देवतयोः प्रति)
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम)

• स्तोमः: hymn of praise
• स्तोमः: कर्ता
• Type: Noun
• Root: स्तोम (प्रातिपदिक)

• भुरणौ: the two impetuous/strong ones
• भुरणौ: सम्प्रदान/कर्म (स्तुत्यौ देवौ)
• Type: Noun (epithet)
• Root: भुरण (प्रातिपदिक; ‘भुरण’ = impetuous/strong; epithet)

• अजीगः: I sang/praised
• अजीगः: क्रिया
• Type: Verb
• Root: गै/गी (धातु; ‘गायति/गैति’ = to sing/praise) with आ- (Vedic intensive/augmental aorist form)

• यस्य: whose
• यस्य: सम्बन्ध (षष्ठी)
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• इत्: indeed, just
• इत्: —
• Type: Indeclinable
• Root: इत् (निपात; emphatic)

• इन्द्रः: Indra
• इन्द्रः: कर्ता
• Type: Noun
• Root: इन्द्र (प्रातिपदिक)

• पुरुदिनेṣu: on many days
• पुरुदिनेṣu: अधिकारण
• Type: Noun
• Root: पुरुदिन (प्रातिपदिक; पुरु- + दिन)

• होता: Hotṛ-priest / invoker
• होता: कर्ता (इन्द्रस्य विशेषणम्)
• Type: Noun
• Root: होतृ (प्रातिपदिक)

• नृणाम्: of men
• नृणाम्: सम्बन्ध (षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: नृ (प्रातिपदिक)

• नर्यः: manly, heroic
• नर्यः: कर्ता (इन्द्रस्य विशेषणम्)
• Type: Adjective
• Root: नर्य (प्रातिपदिक; ‘manly, belonging to men’)

• नृतमः: most manly / best of men
• नृतमः: कर्ता (इन्द्रस्य विशेषणम्)
• Type: Adjective
• Root: नृतम (प्रातिपदिक; superlative of नृ/नर- ‘most manly/best of men’)

• क्षपावान्: possessing nights; night-watching/active through nights
• क्षपावान्: कर्ता (इन्द्रस्य विशेषणम्)
• Type: Adjective
• Root: क्षपा-वन् (प्रातिपदिक; क्षपा ‘night’ + वन् ‘possessing’)