Adhyaya 241

Verse 1

ईश्वर उवाच । एतत्ते पूजनं विष्णोः षोडशोपायसंभवम् । कथितं यद्द्विजः कृत्वा प्राप्नोति परमं पदम्

Īśvara phán: Ta đã giảng cho ngươi nghi lễ thờ phụng Viṣṇu này, thành tựu bằng mười sáu phương tiện; người hai lần sinh thực hành sẽ đạt cảnh giới tối thượng.

Verse 2

तथा च क्षत्रियविशां करणान्मुक्तिरुत्तमा । शूद्राणां नाधिकारोऽस्मिन्स्त्रीणां नैव कदाचन

Cũng vậy, đối với kṣatriya và vaiśya, nhờ thực hành mà được giải thoát thù thắng. Nhưng với śūdra thì không có quyền dự phần trong pháp này; và đối với phụ nữ thì cũng không bao giờ.

Verse 3

कार्तिकेय उवाच । शूद्राणां च तथा स्त्रीणां धर्मं विस्तरतो वद । केन मुक्तिर्भवेत्तेषां कृष्णस्याराधनं विना

Kārtikeya nói: Xin hãy giảng rộng rãi về pháp (dharma) cho người Śūdra và cho phụ nữ. Bằng phương tiện nào họ có thể đạt giải thoát—nếu không có sự thờ phụng Kṛṣṇa?

Verse 4

ईश्वर उवाच । सच्छूद्रैरपि नो कार्या वेदाक्षरविचारणा । न श्रोतव्या न पठ्या च पठन्नरकभाग्भवेत्

Īśvara nói: Dẫu là “Śūdra thiện” cũng không nên luận xét các chữ của Veda. Không nên nghe, cũng không nên tụng đọc; kẻ tụng đọc sẽ chịu phần trong địa ngục.

Verse 5

पुराणानां नैव पाठः श्रवणं कारयेत्सदा । स्मृत्युक्तं सुगुरोर्ग्राह्यं न पाठः श्रवणादिकम्

Không nên luôn luôn sắp đặt việc tụng đọc hay nghe các Purāṇa. Trái lại, hãy thọ nhận điều được nói trong Smṛti từ một bậc guru chân chính—chứ không chỉ là tụng đọc, nghe và những việc tương tự.

Verse 6

स्कंद उवाच । सच्छूद्राः के समाख्यातास्तांश्च विस्तरतो वद । के संतः के च शूद्राश्च सच्छूद्रा नामतश्च के

Skanda nói: Ai được gọi là “sacchūdra”? Xin hãy giảng rõ họ một cách chi tiết. Ai là bậc hiền thiện, ai là śūdra, và ai đích thực mang danh “sacchūdra”?

Verse 7

ईश्वर उवाच । धर्मोढा यस्य पत्नी स्यात्स सच्छूद्र उदाहृतः । समानकुलरूपा च दशदोषविवर्जिता

Īśvara nói: Người nào có vợ được kết hôn đúng theo dharma thì được gọi là “sacchūdra”. Nàng phải tương xứng về gia tộc và dung mạo, và không vướng mười điều lỗi.

Verse 8

उद्वोढा वेदविधिना स सच्छूद्रः प्रकीर्तितः । अक्लीवाऽव्यंगिनी शस्ता महारोगाद्यदूषिता

Người ấy được xưng là “sacchūdra” khi (người vợ) được cưới hỏi đúng theo nghi thức Veda—đáng tán thán, không bất lực, không dị tật, và không bị ô nhiễm bởi trọng bệnh cùng các chứng tương tự.

Verse 9

अनिंदिता शुभकला चक्षुरोगविवर्जिता । बाधिर्यहीना चपला कन्या मधुरभाषिणी

Nàng phải không bị chê trách, có những tài nghệ cát tường, không mắc bệnh về mắt; không bị điếc, lanh lợi, là thiếu nữ, và lời nói dịu ngọt.

Verse 10

दूषणैर्दशभिर्हीना वेदोक्तविधिना नरैः । विवाहिता च सा पत्नी गृहिणी यस्य सर्वदा

Người vợ không mang mười điều tì vết, và được các bậc nam trưởng (người giám hộ) gả cưới theo đúng quy tắc Veda, thì luôn được xem là chủ mẫu chân chính của gia thất đối với người chồng mà nàng kết duyên.

Verse 11

सच्छूद्रः स तु विज्ञेयो देवादीनां विभागकृत् । पुण्यकार्येषु सर्वेषु प्रथमं सा प्रकीर्तिता

Người ấy phải được biết là “Śūdra chân thật” khi biết phân chia phần cúng dường cho chư thiên và các bậc khác một cách đúng phép; và trong mọi việc phước thiện, nàng (chủ mẫu/nề nếp gia thất) được tuyên xưng là đứng hàng đầu.

Verse 12

तया सुविहितो धर्मः संपूर्णफलदायकः । चातुर्मास्ये विशेषेण तया सह गुणाधिकः

Chánh pháp được thực hành khéo léo cùng với nàng (người vợ) sẽ ban cho quả báo viên mãn; và đặc biệt trong mùa Cāturmāsya, khi làm chung với nàng thì công đức lại càng tăng thượng.

Verse 13

भार्यारतिः शुचिर्भृत्यादीनां पोषणतत्परः । श्राद्धादिकारको नित्यमिष्टापूर्त्तप्रसाधकः

Người gia chủ lý tưởng là người vui thuận với hiền thê, giữ hạnh thanh tịnh, tận tâm nuôi dưỡng kẻ hầu và người nương tựa, hằng ngày làm lễ śrāddha cùng các nghi thức liên hệ, và viên mãn các công đức iṣṭa và pūrta (thờ phụng và phúc thiện công cộng).

Verse 14

नमस्कारान्तमन्त्रेण नामसंकीर्तनेन च । देवा स्तस्य च तुष्यन्ति पंचयज्ञादिकैः शुभैः

Nhờ các thần chú kết thúc bằng lời kính lễ, và nhờ việc xưng tụng Thánh Danh, chư thiên hoan hỷ; các ngài cũng vui lòng bởi những pháp hành cát tường như các pañcayajña (năm tế lễ) v.v.

Verse 15

स्नानं च तर्पणं चैव वह्निहोमोऽप्यमंत्रकः । ब्रह्मयज्ञोऽतिथेः पूजा पंचयज्ञान्न संत्यजेत्

Tắm gội và làm tarpaṇa (rưới nước cúng), dâng lễ hỏa tế (homa) dù không tụng chú, Brahma-yajña (học tụng/đọc tụng), và kính thờ khách đến nhà—những bổn phận pañcayajña ấy chớ nên bỏ.

Verse 16

कार्यं स्त्रीभिश्च शूद्रैश्च ह्यमंत्रं पंचयज्ञकम् । पंचयज्ञैश्च संतुष्टा यथैषां पितृदेवताः

Phụ nữ và người Śūdra cũng nên thực hành pañcayajña—không cần tụng chú; nhờ các pañcayajña ấy, các pitṛ-devatā (thần linh tổ tiên) của họ được thỏa lòng đúng như pháp.

Verse 17

तथा पतिव्रतायाश्च पतिशुश्रूषया सदा । पतिव्रताया देहे तु सर्वे देवा वसंति हि

Cũng vậy, nhờ sự phụng sự chồng không ngừng của người vợ pativratā (trinh tín với phu quân), quả thật mọi chư thiên đều ngự trong chính thân thể của pativratā ấy.

Verse 18

अतस्ताभ्यां समेताभ्यां धर्मादीनां समागमः । यदोभयोर्मते पृष्टे संतुष्टाः पितृदेवताः

Vì thế, khi hai người hòa hợp, thì dharma cùng các đức hạnh liên hệ đều hội tụ viên mãn; và khi mọi việc được tiến hành với sự đồng thuận của cả đôi bên, các thần linh tổ tiên (Pitṛ-devatā) đều hoan hỷ mãn nguyện.

Verse 19

कार्यादीनां च सर्वेषां संगमस्तत्र नित्यदा । चातुर्मास्ये समायाते विष्णुभक्त्या तयोः शिवम्

Tại nơi ấy, mọi bổn phận và các hành vi liên hệ luôn hòa hợp mà hội tụ; và khi mùa Cāturmāsya đến, nhờ lòng sùng kính Viṣṇu, śivam—điềm lành và phúc an—đến với cả hai (vợ chồng).

Verse 20

समानजातिसंभूता पत्नी यस्य धृता भवेत् । पूर्वो भर्त्ताऽर्द्धभागी स्याद्द्वितीयस्य न किंचन

Nếu một người đàn ông cưới làm vợ một người nữ sinh cùng giai tầng, thì người chồng trước được hưởng một nửa (phần công đức/quyền phần), còn người chồng sau thì hoàn toàn không được gì.

Verse 21

अर्थकार्याधिकारोऽस्यास्तेन धर्मार्धधारिणी । स्वंस्वं कृतं सदैव स्यात्तयोः कर्म शुभाशुभम्

Nàng có quyền định đoạt trong việc tài sản và các công việc thực tiễn; vì thế nàng gánh giữ một nửa dharma. Tuy vậy, điều mỗi người tự làm vẫn luôn thuộc về chính mình—nghiệp của mỗi người, lành hay dữ, đều do tự thân gánh chịu.

Verse 22

याऽनुगच्छति भर्तारं मृतं सुतपसा द्विज । साध्वी सा हि परिज्ञेया तया चोद्ध्रियते कुलम्

Hỡi bậc nhị sinh, người phụ nữ nào nhờ khổ hạnh và lòng trinh tín mà theo chồng mình ngay cả sau khi chồng đã qua đời—người ấy phải được biết là bậc hiền phụ chân chính (sādhvī); và nhờ nàng mà dòng tộc được nâng cao.

Verse 23

अन्यजातेर्मृतस्याथ धृता वापि विवाहिता । वैश्वानरस्य मार्गेण सा तमुद्धरते पतिम्

Dẫu sau khi người đàn ông thuộc một jāti khác qua đời, nàng bị đem đi hoặc gả vào giai tầng khác, thì nhờ con đường của Vaiśvānara, nàng vẫn có thể nâng đỡ và cứu độ người chồng ấy.

Verse 24

यथा जलाच्च जंबालः कृष्यते धार्मिकैर्नृभिः । एवमुद्धरते साध्वी भर्त्तारं याऽनुग च्छति

Như những người công chính kéo bùn từ dưới nước lên, cũng vậy người vợ hiền đức nâng chồng lên—nàng là người theo chồng với lòng thủy chung không lay chuyển.

Verse 25

अन्यजातिसमुद्भूता अन्येन विधृता यदि । तावुभौ धर्मकार्येषु संत्याज्यौ नित्यदा मतौ

Nếu một người nữ sinh từ giai tầng khác lại bị một người đàn ông khác chiếm lấy, thì cả hai đều bị xem là phải luôn bị loại khỏi các việc làm theo dharma.

Verse 26

स्वंस्वं कर्म प्रकुरुतः सत्कर्म जं स्वकं फलम् । तस्माद्वरिष्ठा हीना वा सत्कुल्या शूद्रसंभवैः

Mỗi người tự làm nghiệp của mình, và quả của thiện nghiệp cũng thuộc về chính mình. Vì thế, dù cao hay thấp, người nữ thuộc gia tộc tốt vẫn đáng chọn hơn những kẻ sinh từ nguồn gốc Śūdra.

Verse 27

धृता न कार्या सा पत्नी यत्करोति न वर्द्धते । तया सह कृतं पुण्यं वर्द्धते दशधोत्तरम्

Người vợ như thế không nên cưới, vì điều nàng làm không tăng trưởng công đức. Nhưng công đức làm chung với nàng lại tăng gấp mười lần và hơn nữa.

Verse 28

अनन्ततृप्तिदं नैव तत्सुतैरपि वा तथा । क्रयक्रीता च या कन्या दासी सा परिकीर्तिता

Sự sắp đặt ấy không ban cho sự mãn nguyện vô tận; dẫu nhờ các con trai của nàng cũng không thành như vậy. Còn thiếu nữ bị mua bằng giá tiền thì được tuyên là tỳ nữ.

Verse 29

सच्छूद्रस्याधिकारे सा कदाचिन्नैव जायते । या कन्या स्वयमुद्यम्य पित्रा दत्ता वराय च

Nàng không bao giờ thuộc vào phạm vi quyền đáng có của một Śūdra hiền thiện—tức là thiếu nữ mà người cha tự nguyện gả cho chàng rể.

Verse 30

विवाहविधिनोदूढा पितृदेवार्थसाधिनी । सुलक्षणा विनीता सा विवेकादिगुणा शुभा

Được kết hôn theo nghi lễ đúng pháp, nàng hoàn thành những mục đích phải dâng lên tổ tiên và chư thiên. Có tướng tốt cát tường, khiêm nhu và nghiêm cẩn, nàng được phúc lành với sự phân biệt sáng suốt và các đức hạnh khác.

Verse 31

सच्चरित्रा पतिपरा सा तेभ्यो दातुमर्हति । विशुद्धकुलजा कन्या धर्मोढा धर्मचारिणी

Có hạnh kiểm tốt và một lòng hướng về chồng, nàng xứng đáng được gả cho họ. Là thiếu nữ sinh từ dòng tộc thanh tịnh, kết hôn theo dharma, nàng sống như người hành trì dharma.

Verse 32

सा पुनाति कुलं सर्वं मातृतः पितृतस्तथा । एष एव मया प्रोक्तः सच्छूद्राणां परो विधिः

Nàng thanh tịnh hóa toàn thể gia tộc—cả bên mẹ lẫn bên cha. Chỉ điều này, như ta đã tuyên nói, là quy tắc tối thượng được đặt ra cho những Śūdra hiền thiện.

Verse 33

अधोजातिसमुद्भूता सच्छूद्रात्क्रमहीनजा । विवाहो दशधा तेषां दशधा पुत्रता भवेत्

Đối với những người sinh từ giai tầng thấp, và những người sinh từ một Śūdra hiền thiện nhưng theo trật tự không chính quy, hôn phối được nói là có mười loại; cũng vậy, tư cách làm con cũng thành mười loại (phân thành mười hạng).

Verse 34

चत्वार उत्तमाः प्रोक्ता विवाहा मुनिसत्तम । शेषाः सर्वप्रकृतिषु कथिताश्च पुराविदैः

Hỡi bậc hiền triết tối thượng, bốn hình thức hôn phối được tuyên là thượng hảo. Những hình thức còn lại cũng được các bậc thông hiểu cổ truyền thuật lại, tùy theo nhiều căn tính và hoàn cảnh khác nhau.

Verse 35

प्राजापत्यस्तथा ब्राह्मो दैवार्षो चातिशोभना । गांधर्वश्चासुरश्चैव राक्षसश्च पिशाचकः

Hôn phối Prājāpatya và Brāhma, cùng với Daiva và Ārṣa—đều được tôn xưng là rực rỡ cao quý. Lại còn có các hình thức: Gāndharva, Āsura, Rākṣasa và Piśāca.

Verse 36

प्रातिभो घातनश्चेति विवाहाः कथिता दश । एते हि हीनजातीनां विवाहाः परिकीर्तिताः

‘Prātibha’ và ‘Ghātana’—như vậy, các hình thức hôn phối được nói là đủ mười loại. Chính những loại ấy được tuyên xưng là các kiểu hôn nhân của những nhóm sinh ra thấp kém.

Verse 37

औरसः क्षेत्रजश्चैव दत्तः कृत्रिम एव च । गूढोत्पन्नोऽपविद्धश्च कानीनश्च सहोढजः

Các hạng con trai được phân là: Aurasa, Kṣetraja, Datta và Kṛtrima; lại có Gūḍhotpanna, Apaviddha, Kānīna và Sahoḍhaja.

Verse 38

क्रीतः पौनर्भवश्चापि पुत्रा दशविधाः स्मृताः । औरसादपि हीनाश्च तेऽपि तेषां शुभावहाः

Các hạng con trai như Krīta và Paunarbhava cũng được ghi nhớ; như vậy con trai có mười loại. Dẫu bị xem là kém hơn Aurasa, ngay cả những hạng ấy, trong hoàn cảnh của mình, vẫn đem lại điềm lành cho họ.

Verse 39

अष्टादशमिता नीचाः प्रकृतानां यथातथा । विधिनैव क्रिया नैव स्मृति मार्गोऽपि नैव च

Những người bị gọi là hạ tiện được nói có mười tám hạng, tùy theo cách họ hiện diện trong xã hội. Đối với họ, không có nghi lễ theo đúng quy định, và ngay cả con đường do Smṛti đặt ra cũng không có.

Verse 41

न दानस्य क्षयो लोके श्रद्धया यत्प्रदीयते । अश्रद्धयाऽशुचितया दानं वैरस्यकारणम्

Trong đời này, bố thí được dâng bằng lòng tin thì không bao giờ hao giảm. Nhưng của cho không có tín tâm và với tâm bất tịnh lại trở thành nguyên nhân của oán thù.

Verse 42

अहिंसादि समादिष्टो धर्मस्तासां महाफलः । चातुर्मास्ये विशेषेण त्रिदिवेशादिसेवया

Đối với họ, pháp (dharma) bắt đầu từ ahimsa—không bạo hại—được truyền dạy và cho quả lớn. Đặc biệt trong mùa Cāturmāsya, nhờ phụng sự chí thành các vị chủ cõi trời và các bậc thần linh.

Verse 43

सुदर्शनैस्तथा धर्मः सेव्यते ह्यविरोधिभिः । सच्छूद्रैर्दानपुण्यैश्च द्विजशुश्रूषणादिभिः

Vì thế, dharma được thực hành bởi những người có tuệ nhãn sáng và không hiếu tranh. Cũng vậy, các Śūdra hiền thiện thực hành dharma bằng bố thí tạo phước và bằng việc phụng sự các bậc “hai lần sinh” (dvija) cùng những bổn phận tương tự.

Verse 44

वृत्तिश्च सत्यानृतजा वाणिज्यव्यव हारजा । अशीतिभागमारद्याद्व्याजाद्वार्धुषिकः शते

Sinh kế có thể phát sinh từ giao dịch chân thật hoặc pha lẫn thật–dối, và từ buôn bán thương mại. Khi cho vay lấy lãi, người cho vay không nên thu quá một phần tám mươi trên mỗi một trăm làm tiền lãi.

Verse 45

सपादभागवृद्धिस्तु क्षत्त्रियादिषु गृह्यते । एवं न बन्धो भवति पातकस्य कदाचन

Nhưng mức tăng một phần tư được chấp nhận đối với giai cấp Kṣatriya và những người khác. Khi tuân theo quy tắc này, nó không bao giờ trở thành nguyên nhân ràng buộc của tội lỗi.

Verse 46

प्रातःकर्म सुरेशानां मध्याह्ने द्विजसेवनम् । अपराह्णेऽथ कार्याणि कुर्वन्मर्त्यः सुखी भवेत्

Buổi sáng hãy thờ phụng các Chúa tể của chư thiên; đến giữa trưa hãy phụng sự những bậc “hai lần sinh” (dvija). Rồi buổi chiều hãy làm các bổn phận thế tục—như vậy người phàm sẽ được an lạc.

Verse 47

गृहस्थैश्च सदा भाव्यं यावज्जीवं क्रियापरैः । पंचयज्ञरतैश्चैवातिथिद्विजसुपूजकैः

Người gia chủ phải luôn sống—suốt cả đời—chuyên tâm vào hạnh lành, thực hành năm đại tế (pañca-yajña), và kính trọng cúng dường khách đến nhà cùng các bậc dvija với lòng tôn kính xứng đáng.

Verse 48

विष्णुभक्तिरतैश्चैव वेदमन्त्रविपाठकैः । सततं दानशीलैश्च दीनार्तजनवत्सलैः

Họ phải chuyên tâm bhakti đối với Viṣṇu, siêng năng tụng đọc các thần chú Veda, luôn ưa bố thí, và đầy lòng từ mẫn đối với người nghèo khổ cùng kẻ đau ốm, hoạn nạn.

Verse 49

क्षमादिगुणसंयुक्तैर्द्वादशाक्षरपूजकैः । षडक्षरमहोद्गारपरमानन्दपूरितैः

Được trang nghiêm bởi các đức hạnh bắt đầu từ nhẫn nhục, người ấy nên phụng thờ bằng thần chú mười hai âm; và, tràn đầy đại lạc tối thượng, hãy xướng tụng minh chú sáu âm vĩ đại.

Verse 50

सदपत्यैः सदाचारैः सतां शुश्रूषणैरपि । विमत्सरैः सदा स्थेयं तापक्लेशविवर्जितैः

Hãy luôn sống cùng con cháu hiền thiện, nếp hạnh tốt lành và sự phụng sự bậc hiền đức; không ganh ghét, và không bị chạm đến bởi những khổ não nóng rát của tai ách.

Verse 51

प्रव्रज्यावर्जनैरेवं सच्छूद्रैर्धर्मतत्परैः । तोषणं सर्वभूतानां कार्यं वित्तानुसारतः

Vì thế, tránh sự lang bạt trái phép và chuyên tâm nơi Dharma, những Śūdra chân chánh nên nỗ lực—tùy theo tài lực—làm cho muôn loài được an vui, mãn nguyện.

Verse 52

सदा विष्णुशिवादीनां ये भक्तास्ते नराः सदा । देववद्दिवि दीव्यंति चातुर्मास्ये विशेषतः

Những ai hằng một lòng sùng kính Viṣṇu, Śiva và các vị thần khác—chính các tín đồ ấy—rạng ngời trên cõi trời như chư thiên, đặc biệt nhờ các hạnh nguyện thiêng liêng của Cāturmāsya.

Verse 241

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां षष्ठे नागरखण्डे हाटकेश्वर क्षेत्रमाहात्म्ये शेषशाय्युपाख्यान ब्रह्मनारदसंवादे चातुर्मास्यमाहात्म्ये तपोऽधिकारे सच्छूद्रकथनंनामैकचत्वारिंशदुत्तरद्विशततमोऽध्यायः

Như vậy kết thúc, trong Śrī Skanda Mahāpurāṇa—thuộc Ekāśītisāhasrī Saṃhitā, phần Nāgara-khaṇḍa thứ sáu—trong Hāṭakeśvara Kṣetra Māhātmya, trong tích Śeṣaśāyī, trong đối thoại Brahmā–Nārada, trong Cāturmāsya Māhātmya, ở mục về khổ hạnh—chương thứ 241 mang tên “Tường thuật về Śūdra chân chánh.”