कार्त्तिकेयान्वेषण-नन्दिसंवाद-वर्णनम् (Search for Kārttikeya and the Nandī Dialogue)

Verse 1

नारद उवाच । देवदेव प्रजानाथ ततः किमभवद्विधे । वदेदानीं कृपातस्तु शिवलीलासमन्वितम्

Nārada thưa: “Ôi Đấng Thần của các thần, ôi Chúa tể muôn loài, ôi Đấng an bài—sau đó đã xảy ra điều gì? Nay xin Ngài vì lòng từ bi mà kể cho con, cùng với thánh līlā của Śiva.”

Verse 2

ब्रह्मोवाच । कृत्तिकाभिर्गृहीते वै तस्मिञ्शंभुसुते मुने । कश्चित्कालो व्यतीयाय बुबुधे न हिमाद्रिजा

Phạm Thiên nói: Này hiền triết, khi người con của Śambhu đã được các Kṛttikā nhận nuôi dưỡng, thời gian trôi qua một lúc; nhưng ái nữ của Himādri (Pārvatī) vẫn chưa hay biết điều ấy.

Verse 3

तस्मिन्नवसरे दुर्गा स्मेराननसरोरुहा । उवाच स्वामिनं शंभुं देवदेवेश्वरं प्रभुम्

Đúng lúc ấy, Nữ Thần Durgā—khuôn mặt như hoa sen nở, nụ cười rạng—cất lời thưa với phu quân mình là Śambhu, bậc Chúa Tể tối thượng, Thần của các thần, Đấng Chủ quyền.

Verse 4

इति श्रीशिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां चतुर्थे कुमारखण्डे कार्त्तिकेयान्वेषणनन्दिसंवादवर्णनं नाम चतुर्थोऽध्यायः

Như vậy, trong Śrī Śiva Mahāpurāṇa—quyển thứ hai, Rudra-saṃhitā, phần Kumāra-khaṇḍa thứ tư—Chương bốn, mang tên “Tường thuật việc tìm kiếm Kārttikeya và cuộc đối thoại với Nandi”, đến đây kết thúc.

Verse 5

कृपया योगिषु श्रेष्ठो विहारैस्तत्परोऽभवः । रतिभंगः कृतो देवैस्तत्र मे भवता भव

Vì lòng từ mẫn, hỡi bậc tối thắng trong hàng yogin, Ngài đã chuyên tâm vào những cuộc du hành tiêu dao. Tại đó, chư thiên đã gây nên sự đứt đoạn của mối hòa hợp của Ngài; trong việc ấy, xin đứng về phía con—xin ở cùng con.

Verse 6

भूमौ निपतितं वीर्यं नोदरे मम ते विभो । कुत्र यातं च तद्देव केन दैवेन निह्णुतम्

“Ô Đấng Chúa trùm khắp! Tinh lực hùng mãnh đã rơi xuống đất mà không vào thai ta. Ôi Thần linh, nó đã đi về đâu, và do thánh ý nào mà bị che giấu?”

Verse 7

कथं मत्स्वामिनो वीर्यममोघं ते महेश्वर । मोघं यातं च किं किंवा शिशुर्जातश्च कुत्रचित्

Ô Mahēśvara, làm sao uy lực không hề sai chạy của Chúa tể ta lại có thể trở nên vô ích? Hay bằng cách nào đó đã bị làm cho mất hiệu lực? Hay một đứa trẻ đã sinh ra ở nơi nào chăng?

Verse 8

ब्रह्मोवाच । पार्वतीवचनं श्रुत्वा प्रहस्य जगदीश्वरः । उवाच देवानाहूय मुनींश्चापि मुनीश्वर

Brahmā nói: Nghe lời của Pārvatī, Đấng Chúa tể vũ trụ mỉm cười. Rồi vị Đại Chúa, bậc Tôn chủ của các hiền thánh, triệu tập chư thiên và các bậc ṛṣi, và cất lời.

Verse 9

महेश्वर उवाच । देवाः शृणुत मद्वाक्यं पार्वतीवचनं श्रुतम् । अमोघं कुत्र मे वीर्यं यातं केन च निह्नुतम्

Mahādeva phán: “Hỡi chư Thiên, hãy nghe lời Ta, sau khi đã nghe lời của Pārvatī. Uy lực không hề sai chạy của Ta đã đi về đâu, và do ai che giấu?”

Verse 10

सभयं नापतत्क्षिप्रं स चेद्दंडं न चार्हति । शक्तौ राजा न शास्ता यः प्रजाबाध्यश्च भक्षकः

Nếu một người, dù sợ hãi, không mau chóng tìm nơi nương tựa, thì người ấy không đáng chịu hình phạt của vua. Nhưng một vị vua, tuy có quyền lực mà không ngăn điều ác, thì chính mình thành kẻ nuốt chửng—kẻ áp bức làm hại thần dân của mình.

Verse 11

शंभोस्तद्वचनं श्रुत्वा समालोच्य परस्परम् । ऊचुस्सर्वे क्रमेणैव त्रस्तास्तु पुरतः प्रभोः

Nghe lời của Śambhu, họ bàn bạc với nhau; rồi lần lượt từng người một, tuy run sợ, vẫn thưa lời trước mặt Đức Chúa.

Verse 12

विष्णुरुवाच । ते मिथ्यावादिनस्संतु भारते गुरुदारिकाः । गुरुनिन्दारताश्शश्वत्त्वद्वीर्यं यैश्च निह्नुतम्

Viṣṇu nói: “Nguyện cho những kẻ nói dối ở xứ Bhārata trở thành kẻ phản bội bậc Guru; nguyện cho họ mãi vui thích việc phỉ báng Guru—chính những kẻ đã chối bỏ và che giấu vinh quang anh hùng bền lâu của Ngài.”

Verse 13

ब्रह्मोवाच । त्वद्वीर्यं निह्नुतं येन पुण्यक्षेत्रे च भारते । स नाऽन्वितो भवेत्तत्र सेवने पूजने तव

Brahmā nói: “Trong thánh địa Bhārata, ai che giấu năng lực của Ngài ngay tại nơi linh thiêng, kẻ ấy sẽ không xứng đáng dự phần vào sự phụng sự và thờ cúng Ngài tại đó.”

Verse 14

लोकपाला ऊचुः । त्वदवीर्यं निह्नुतं येन पापिना पतितभ्रमात् । भाजनं तस्य सोत्यन्तं तत्तपं कर्म संततिम्

Các Lokapāla thưa rằng: “Kẻ tội lỗi ấy, do mê lầm sa đọa, đã che giấu hạt giống của Ngài; xin cho hắn thật sự trở thành chiếc bình hứng chịu quả báo ấy—một dòng nối tiếp không dứt của khổ hạnh và nghiệp lễ nghi, nặng trĩu quả báo.”

Verse 15

देवा ऊचुः । कृत्वा प्रतिज्ञां यो मूढो नाऽऽपादयति पूर्णताम् । भाजनं तस्य पापस्य त्वद्वीर्यं येन निह्नुतम्

Chư Thiên thưa rằng: “Kẻ mê muội đã lập lời nguyện (vrata) mà không thực hiện cho trọn vẹn—kẻ ấy trở thành chiếc bình chứa tội ấy, tội đã khiến thần lực thiêng liêng của Ngài bị phủ nhận và che giấu.”

Verse 16

देवपत्न्य ऊचुः । या निदति स्वभर्तारं परं गच्छति पूरुषम् । मातृबन्धुविहीना च त्वद्वीर्यं निह्नुतं यया

Các phu nhân của chư thiên thưa rằng: “Người đàn bà nào phỉ báng chính phu quân mình rồi chạy theo kẻ đàn ông khác, lại không còn mẹ và thân tộc; và bởi người ấy mà uy lực nam tính của Ngài bị che giấu—xin Ngài hãy nói rõ và quở trách hạnh ấy.”

Verse 17

ब्रह्मोवाच । देवानां वचनं श्रुत्वा देवदेवेश्वरो हरः । कर्म्मणां साक्षिणश्चाह धर्मादीन्सभयं वचः

Brahmā nói: Nghe lời chư thiên, Hara—Chúa tể của các thần—đã âu lo mà cất tiếng với Dharma và các vị khác, những bậc làm chứng cho mọi nghiệp hành.

Verse 18

श्रीशिव उवाच । देवैर्न निह्नुतं केन तद्वीर्यं निह्नुतं ध्रुवम् । तदमोघं भगवतो महेशस्य मम प्रभोः

Śrī Śiva phán: “Uy lực ấy không hề bị chư thiên che giấu—quả thật chẳng ai có thể che giấu được. Quyền năng ấy chắc chắn không bao giờ sai chạy, vì thuộc về Đấng Bhagavān Maheśa, chính là Thượng Chủ tối thượng của ta.”

Verse 19

यूयं च साक्षिणो विश्वे सततं सर्वकर्मणाम् । युष्माकं निह्नुतं किम्वा किं ज्ञातुं वक्तुमर्हथ

“Các ngươi chính là những chứng tri toàn tri của vũ trụ, luôn soi xét mọi hành vi. Vậy thì có điều gì có thể che giấu trước các ngươi? Có điều gì các ngươi không biết—cần gì phải được ai thuật lại?”

Verse 20

ब्रह्मोवाच । ईश्वरस्य वचः श्रुत्वा सभायां कंपिताश्च ते । परस्परं समालोक्य क्रमेणोचुः पुराः प्रभोः

Brahmā nói: Nghe lời của Īśvara, tất cả đều run rẩy trong hội chúng ấy. Nhìn nhau, rồi các thành trì của Chúa tể lần lượt đáp lời theo thứ tự.

Verse 21

ब्रह्मोवाच । रते तु तिष्ठतो वीर्यं पपात वसुधातले । मया ज्ञातममोघं तच्छंकरस्य प्रकोपतः

Phạm Thiên nói: Khi người ấy đang đứng trong cuộc ái ân, tinh lực đã rơi xuống mặt đất. Từ cơn thịnh nộ của Śaṅkara, ta hiểu rằng sức mạnh ấy là bất khả uổng phí, không hề sai chạy.

Verse 22

क्षितिरुवाच । वीर्यं सोढुमशक्ताहं तद्वह्नो न्यक्षिपं पुरा । अतोऽत्र दुर्वहं ब्रह्मन्नबलां क्षंतुमर्हसि

Địa Thần nói: Ta không đủ sức gánh chịu năng lực ấy, nên trước kia đã ném nó vào Lửa. Vì vậy, hỡi Brahman, ở đây việc nâng giữ trở nên vô cùng khó; ta bất lực, xin Ngài nhẫn nại với ta.

Verse 23

वह्निरुवाच । वीर्यं सोढुमशक्तोहं तव शंकर पर्वते । कैलासे न्यक्षिपं सद्यः कपोतात्मा सुदुस्सहम्

Agni nói: Ôi Śaṅkara, ta không thể chịu nổi năng lực ấy trên núi. Vì quá đỗi khó kham, ta liền mang hình chim bồ câu và lập tức thả nó xuống Kailāsa.

Verse 24

गिरिरुवाच । वीर्यं सोढुमशक्तोऽहं तव शंकर लोकप । गंगायां प्राक्षिपं सद्यो दुस्सहं परमेश्वर

Núi (Hi-mã-lạp-sơn) thưa: “Ôi Śaṅkara, Đấng hộ trì các thế giới, con không thể gánh chịu uy lực mãnh liệt của Ngài. Vì vậy, ôi Parameśvara, con lập tức ném sức mạnh không thể chịu nổi ấy vào sông Gaṅgā.”

Verse 25

गंगोवाच । वीर्यं सोढुमशक्ताहं तव शंकर लोकप । व्याकुलाऽति प्रभो नाथ न्यक्षिपं शरकानने

Gaṅgā thưa: “Ôi Śaṅkara, Chúa tể các thế giới, con không thể gánh chịu uy lực của Ngài. Quá đỗi bối rối khổ não, ôi Đấng Chủ Tể, con đã thả nó vào khu rừng lau sậy.”

Verse 26

वायुरुवाच । शरेषु पतितं वीर्यं सद्यो बालो बभूव ह । अतीव सुन्दरश्शम्भो स्वर्नद्याः पावने तटे

Vāyu thưa: “Khi tinh lực (vīrya) rơi vào đám lau sậy, một đứa trẻ liền được sinh ra. Ôi Śambhu, hài nhi ấy đẹp đẽ phi thường, hiện ra trên bờ thanh tịnh của sông Svarṇā.”

Verse 27

विष्णुस्त्वं जगतां व्यापी नान्यो जातोसि शांभव । यथा न केषां व्याप्यं च तत्सर्वं व्यापकं नभः

Ôi Śāmbhava, Ngài thật là Đấng bao trùm khắp các thế giới—tự tánh chính là Viṣṇu; chẳng có ai khác sinh ra như vậy. Như hư không không nương vào vật gì để được chứa đựng mà vẫn thấm khắp muôn nơi, cũng thế Ngài là Đấng thấm khắp vũ trụ.

Verse 28

चन्द्र उवाच रुदंतं बालकं प्राप्य गृहीत्वा कृत्तिकागणः । जगाम स्वालयं शंभो गच्छन्बदरिकाश्रमम्

Candra nói: Gặp đứa trẻ đang khóc và bồng lấy nó, đoàn Kṛttikā, ôi Śambhu, đã đi về chốn cư ngụ của mình, trên đường tiến đến đạo viện Badarikā.

Verse 29

जलमुवाच । अमुं रुदंतमानीय स्तन्यपानेन ताः प्रभो । वर्द्धयामासुरीशस्य सुतं तव रविप्रभम्

Jala nói: “Bạch Chúa tể, đem đứa trẻ đang khóc ấy về, các người mẹ kia đã nuôi dưỡng bằng sữa mình, và nhờ thế đã dưỡng lớn con trai của Ngài—rực sáng như mặt trời—đấng là con của Īśa (Śiva).”

Verse 30

संध्योवाच । अधुना कृत्तिकानां च वनं तम्पोष्य पुत्रकम् । तन्नाम चक्रुस्ताः प्रेम्णा कार्त्तिकश्चेति कौतुकात्

Sandhyā thưa: “Nay, sau khi các Kṛttikā nuôi dưỡng cậu bé ấy trong khu rừng của mình, những người mẹ đầy thương mến kia, vì niềm âu yếm đùa vui, đã đặt tên cho con là ‘Kārttika’.”

Verse 31

रात्रिरुवाच । न चक्रुर्बालकं ताश्च लोचनानामगोचरम् । प्राणेभ्योपि प्रीतिपात्रं यः पोष्टा तस्य पुत्रकः

Rātri nói: Những người phụ nữ ấy không thể thấy đứa trẻ, vì Ngài vượt ngoài tầm mắt của họ. Thế nhưng chính Ngài—đấng còn đáng yêu hơn cả hơi thở sự sống—lại là người con yêu dấu của bậc đã nuôi dưỡng và che chở Ngài.

Verse 32

दिनमुवाच । यानि यानि च वस्त्राणि भूषणानि वराणि च । प्रशंसितानि स्वादूनि भोजयामासुरेव तम्

Ngày tháng trôi qua. Rồi họ dâng lên Ngài mọi thứ y phục, những trang sức tuyệt hảo và các lễ vật tuyển chọn; lại còn nuôi Ngài bằng những món ăn được ca ngợi là thơm ngon thực sự.

Verse 33

ब्रह्मोवाच । तेषां तद्वचनं श्रुत्वा संतुष्टः पुरसूदनः । मुदं प्राप्य ददौ प्रीत्या विप्रेभ्यो बहुदक्षिणाम्

Brahmā nói: Nghe lời họ, Purasūdana—đấng diệt kẻ ác trong thành—liền hoan hỷ. Tràn đầy niềm vui, Ngài ân cần ban bố nhiều dakṣiṇā, lễ vật cúng dường cho các brāhmaṇa.

Verse 34

पुत्रस्य वार्त्तां संप्राप्य पार्वती हृष्टमानसा । कोटिरत्नानि विप्रेभ्यो ददौ बहुधनानि च

Nhận tin về người con của mình, Pārvatī hoan hỷ trong lòng. Trong niềm vui ấy, Mẹ ban tặng cho các brāhmaṇa vô số châu báu đến hàng crores, cùng của cải dồi dào.

Verse 35

लक्ष्मी सरस्वती मेना सावित्री सर्वयोषितः । विष्णुस्सर्वे च देवाश्च ब्राह्मणेभ्यो ददुर्धनम्

Lakṣmī, Sarasvatī, Menā, Sāvitrī và hết thảy các bậc nữ nhân cao quý—cùng với Viṣṇu và chư thiên—đều ban phát của cải cho các bà-la-môn, để hộ trì chánh pháp và giữ vững trật tự thiêng liêng, rốt ráo dẫn chúng sinh hướng về ân sủng của Śiva.

Verse 36

प्रेरितस्स प्रभुर्देवैर्मुनिभिः पर्वतैरथ । दूतान् प्रस्थापयामास स्वपुत्रो यत्र तान् गणान्

Được chư thiên, các bậc hiền thánh và cả núi non thúc giục, vị Chúa ấy—chính là con của Śiva—liền sai sứ giả đến nơi các gaṇa đang hiện diện.

Verse 37

वीरभद्रं विशालाक्षं शंकुकर्णं कराक्रमम् । नन्दीश्वरं महाकालं वज्रदंष्ट्रं महोन्मदम्

Ngài trông thấy Vīrabhadra; vị có đôi mắt rộng; Śaṅkukarṇa; Karākrama; Nandīśvara; Mahākāla; Vajradaṃṣṭra; và kẻ cuồng nộ dữ dội—những tùy tùng đáng sợ của Rudra, rực sáng bởi uy quyền mệnh lệnh của Śiva.

Verse 38

गोकर्णास्यं दधिमुखं ज्वलदग्निशिखोपमम् । लक्षं च क्षेत्रपालानां भूतानां च त्रिलक्षकम्

Ngài mang diện mạo như Gokarṇa và dung nhan như Dadhimukha, rực sáng tựa chóp lửa bừng cháy. Cùng với ngài có một trăm nghìn vị thần hộ vệ thánh địa, và ba trăm nghìn bhūta làm tùy tùng.

Verse 39

रुद्रांश्च भैरवांश्चैव शिवतुल्यपराक्रमान् । अन्यांश्च विकृताकारानसंख्यानपि नारद

“(Ngài hiển lộ) cả những phần của Rudra và những phần của Bhairava nữa—dũng lực ngang bằng Śiva; lại còn vô số kẻ khác, ôi Nārada, mang những hình tướng kỳ diệu và phi thường.”

Verse 40

ते सर्वे शिवदूताश्च नानाशस्त्रास्त्रपाणयः । कृत्तिकानां च भवनं वेष्टयामासुरुद्धताः

Tất cả các sứ giả của Śiva, tay cầm đủ loại vũ khí và khí giới, đã ngang nhiên vây quanh nơi ở của các Kṛttikā.

Verse 41

दृष्ट्वा तान् कृत्तिकास्सर्वा भयविह्नलमानसाः । कार्त्तिकं कथयामासुर्ज्वलंतं ब्रह्मतेजसा

Thấy vậy, tất cả các Kṛttikā, tâm trí rúng động bởi sợ hãi và kính úy, bắt đầu nói về Kārttika—đấng đang rực cháy với quang huy Brahman (thần quang).

Verse 42

कृत्तिका ऊचुः । वत्स सैन्यान्यसंख्यानि वेष्टयामासुरालयम् । किं कर्तव्यं क्व गंतव्यं महाभयमुपस्थितम्

Các Kṛttikā thưa: “Hỡi con yêu dấu, vô số đạo binh đã vây quanh chỗ ở của chúng ta. Nay phải làm gì, và nên đi về đâu? Một nỗi kinh hãi lớn đã hiện đến.”

Verse 43

कार्तिकेय उवाच । भयं त्यजत कल्याण्यो भयं किं वा मयि स्थिते । दुर्निवार्योऽस्मि बालश्च मातरः केन वार्यते

Kārttikeya nói: “Hỡi các Mẫu thân cát tường, hãy gạt bỏ sợ hãi. Khi ta còn ở đây, nào có gì phải sợ? Ta là đấng không thể ngăn cản—dẫu chỉ là một đứa trẻ, ai có thể kìm giữ các Mẹ?”

Verse 44

ब्रह्मोवाच । एतस्मिन्नंतरे तत्र सैन्येन्द्रो नन्दिकेश्वरः । पुरतः कार्तिकेयस्योपविष्टस्समुवाच ह

Phạm Thiên nói: Khi ấy, Nandikeśvara—vị thống lĩnh quân đội—ngồi xuống trước mặt Kārtikeya rồi cất lời.

Verse 45

नन्दीश्वर उवाच । भ्रातः प्रवृत्तिं शृणु मे मातरश्च शुभावहाम् । प्रेरितोऽहं महेशेन संहर्त्रा शंकरेण च

Nandīśvara nói: “Này hiền huynh, hãy nghe lời thuật của ta—một điềm lành cũng dành cho các Mẫu Thần. Ta được Maheśa, được Śaṅkara, Đấng thu nhiếp các thế giới, sai phái đến đây.”

Verse 46

कैलासे सर्वदेवाश्च ब्रह्मविष्णुशिवादयः । सभायां संस्थितास्तात महत्युत्सवमंगले

Trên núi Kailāsa, tất cả chư thiên—Brahmā, Viṣṇu, Śiva và các vị khác—đều hội tụ, hỡi người thân mến, ngồi trong đại sảnh để dự một lễ hội lớn lao và cát tường.

Verse 47

तदा शिवा सभायां वै शंकरं सर्व शंकरम् । सम्बोध्य कथयामास तवान्वेषणहेतुकम्

Bấy giờ, giữa hội chúng, Śivā cất lời thưa với Śaṅkara—đấng ban phúc lành cho muôn loài—và tỏ bày cùng Ngài nguyên do vì sao người ta đang tìm kiếm ngươi.

Verse 48

पप्रच्छ ताञ्शिवो देवान् क्रमात्त्वत्प्राप्तिहेतवे । प्रत्युत्तरं ददुस्ते तु प्रत्येकं च यथोचितम्

Rồi Śiva lần lượt hỏi các vị thần ấy, để tìm phương cách đạt đến điều mong cầu; và từng vị, theo thứ tự, đều đáp lời cho phải lẽ, hợp với trí hiểu và địa vị của mình.

Verse 49

त्वामत्र कृत्तिकास्थाने कथयामासुरीश्वरम् । सर्वे धर्मादयो धर्माधर्मस्य कर्मसाक्षिणः

Tại đây, nơi trú xứ thiêng liêng của các Kṛttikā, họ đã thưa cùng Ngài về Đấng Chúa Tể. Và Dharma cùng các nguyên lý thần linh khác—tất thảy—đều đứng làm chứng cho mọi hành nghiệp thuộc chánh pháp và phi chánh pháp.

Verse 50

प्रबभूव रहः क्रीडा पार्वतीशिवयोः पुरा । दृष्टस्य च सुरैश्शंभोर्वीर्यं भूमौ पपात ह

Thuở xưa, giữa Pārvatī và Śiva đã khởi lên cuộc vui ái ân kín nhiệm. Nhưng khi Śambhu bị chư thiên trông thấy, thần lực (vīrya) thiêng liêng của Ngài đã rơi xuống mặt đất.

Verse 51

भूमिस्तदक्षिपद्वह्नौ वह्निश्चाद्रौ स भूधरः । गंगायां सोऽक्षिपद्वेगात् तरंगैश्शरकानने

Từ mắt và chân của Ngài, đất bị ném vào lửa; ngọn lửa ấy lại bị quăng lên núi, và ngọn núi trở thành kẻ mang giữ sức cháy rực. Rồi do tốc lực của cú ném, nó bị phóng vào sông Gaṅgā; nơi đó, các làn sóng cuốn lấy năng lực mãnh liệt ấy, đưa về rừng Śara.

Verse 52

तत्र बालोऽभवस्त्वं हि देवकार्यकृति प्रभुः । तत्र लब्धः कृत्तिकाभिस्त्वं भूमिं गच्छ सांप्रतम्

Chính tại đó, Ngài đã trở thành một hài nhi, ôi Đấng Chủ Tể, để hoàn thành công việc của chư thiên. Được các Kṛttikā đón nhận và nuôi dưỡng tại đó, nay xin Ngài lập tức đi xuống cõi đất.

Verse 53

तवाभिषेकं शंभुस्तु करिष्यति सुरैस्सह । लप्स्यसे सर्वशस्त्राणि तारकाख्यं हनिष्यसि

Chính Śambhu (Śiva), cùng với chư thiên, sẽ cử hành lễ quán đảnh thánh hiến cho ngươi. Ngươi sẽ thọ đắc mọi loại vũ khí, và sẽ diệt kẻ mang danh Tāraka.

Verse 54

पुत्रस्त्वं विश्वसंहर्त्तुस्त्वां प्राप्तुञ्चाऽक्षमा इमाः । नाग्निं गोप्तुं यथा शक्तश्शुष्कवृक्षस्स्व कोटरे

Ngươi là con của Đấng Tiêu Dung vũ trụ (Śiva); thế mà những chướng ngại này không thể chạm tới ngươi—như cây khô trong chính hốc rỗng của nó cũng chẳng thể ngăn được lửa.

Verse 55

दीप्तवांस्त्वं च विश्वेषु नासां गेहेषु शोभसे । यथा पतन्महाकूपे द्विजराजो न राजत

Dẫu ngươi rực rỡ giữa chư thiên, ngươi vẫn không tỏa sáng trong nhà của họ; như vua loài chim, nếu rơi xuống giếng sâu thẳm, cũng chẳng còn vẻ huy hoàng.

Verse 56

करोषि च यथाऽलोकं नाऽऽच्छन्नोऽस्मासु तेजसा । यथा सूर्यः कलाछन्नो न भवेन्मानवस्य च

Ngài làm cho các thế giới hiển lộ, nhưng chính quang huy của Ngài không che khuất Ngài khỏi chúng con—như mặt trời, dẫu bị che một phần bởi vầng (pha), vẫn không hề mất đối với loài người.

Verse 58

योगीन्द्रो नाऽनुलिप्तश्च भागी चेत्परिपोषणे । नैव लिप्तो यथात्मा च कर्मयोगेषु जीविनाम्

Ngay cả bậc Chúa tể của các yogin cũng không bị nhiễm ô. Dẫu Ngài nhận phần trong việc duy trì thế gian, Ngài vẫn không vướng mắc—như Chân Ngã chẳng bao giờ bị hoen ố bởi các hành nghiệp của chúng sinh hữu thân trên con đường karma-yoga.

Verse 59

विश्वारंभस्त्वमीशश्च नासु ते संभवेत् स्थितिः । गुणानां तेजसां राशिर्यथात्मानं च योगिनः

Ôi Chúa Tể (Īśa), Ngài là cội nguồn khởi đầu của vũ trụ; nhưng Ngài không ở trong đó như một vật bị chứa đựng hay bị giới hạn. Ngài là khối tụ của mọi năng lực và mọi phẩm tính—như bậc yogin viên mãn chứng ngộ Chân Ngã là thực tại nội tâm của chính mình.

Verse 60

भ्रातर्ये त्वां न जानंति ते नरा हतबुद्धयः । नाद्रियन्ते यथा भेकास्त्वेकवासाश्च पंकजान्

Hỡi hiền huynh, những kẻ không nhận ra huynh là người trí đã hoại. Như ếch chẳng biết quý hoa sen, những kẻ tâm hẹp, chấp một bề cũng không tôn kính điều thật đáng tôn kính.

Verse 61

कार्त्तिकेय उवाच । भ्रातस्सर्वं विजानासि ज्ञानं त्रैकालिकं च यत् । ज्ञानी त्वं का प्रशंसा ते यतो मृत्युञ्जयाश्रितः

Kārttikeya thưa: “Anh ơi, anh biết tất cả—thật vậy, tri kiến thấu suốt ba thời: quá khứ, hiện tại và vị lai. Anh quả là bậc trí; lời tán dương nào cho đủ, khi anh đã nương tựa Mṛtyuñjaya (Śiva), Đấng Chiến Thắng Tử Thần?”

Verse 62

कर्मणां जन्म येषां वा यासु यासु योनिषु । तासु ते निर्वृतिं भ्रातः प्राप्नुवंतीह सांप्रतम्

Hỡi hiền huynh, trong bất cứ thai tạng nào chúng sinh thọ sinh theo nghiệp của mình, ngay trong chính những đời ấy họ đạt được an lạc và giải thoát, tại đây và ngay bây giờ.

Verse 63

कृत्तिका ज्ञानवत्यश्च योगिन्यः प्रकृतेः कलाः । स्तन्येनासां वर्द्धितोऽहमुपकारेण संततम्

Các Kṛttikā—những Yoginī trí tuệ, là phần của chính năng lực Prakṛti—đã nuôi dưỡng ta bằng sữa; nhờ ân đức không ngừng ấy, ta được dưỡng thành liên tục.

Verse 64

आसामहं पोष्यपुत्रो मदंशा योषितस्त्विमाः । तस्याश्च प्रकृतेरंशास्ततस्तत्स्वामिवीर्यजः

“Ta là đứa con được các mẹ này dưỡng nuôi, và những người nữ này là những phần của ta. Còn Bà (Mẹ chính) là một phần của Prakṛti; vì thế, vị này được sinh ra từ uy lực nam tính của Đấng Chúa tể của Bà.”

Verse 65

न मद्भंगो हे शैलेन्द्रकन्यया नन्दिकेश्वर । सा च मे धर्मतो माता यथेमास्सर्वसंमताः

“Hỡi Nandikeśvara, ta không hề bị xúc phạm vì ái nữ của Núi. Theo dharma, nàng là mẹ của ta, như tất cả các bậc đáng tôn kính này đều thừa nhận.”

Verse 66

शम्भुना प्रेषितस्त्वं च शंभोः पुत्रसमो महान् । आगच्छामि त्वया सार्द्धं द्रक्ष्यामि देवताकुलम्

Ngươi cũng được Śambhu sai đến; ngươi vĩ đại, như chính con của Śambhu vậy. Ta sẽ cùng ngươi đi và chiêm ngưỡng hội chúng chư thiên.

Verse 67

इत्येवमुक्त्वा तं शीघ्रं संबोध्य कृत्तिकागणम् । कार्त्तिकेयः प्रतस्थे हि सार्द्धं शंकरपार्षदैः

Nói xong như vậy, Kārttikeya mau chóng gọi bảo đoàn Kṛttikā ấy, rồi quả thật lên đường, cùng với các tùy tùng của Śaṅkara.