Rig Veda 8.45.7: Mandala 8, Sukta 45, Mantra 7
Sukta 8.45
Devata: Indra
Samhita Patha (Devanagari)
यदाजिं यात्याजिकृदिन्द्रः स्वश्वयुरुप । रथीतमो रथीनाम् ॥
Transliteration
yád ājím yā́ty āji-kṛ́d índraḥ svaśva-yúr úpa | rathī́-tamo rathī́nām ||
Translation
جب اندر، فتح کرانے والا، مقابلے کے لیے نکلتا ہے، اپنے گھوڑوں کی خواہش رکھتا ہے، وہ قریب آتا ہے، رتھوانوں میں سب سے بڑا رتھوان، ہماری پیشرفت کے لیے مہارت کی قوت لے کر۔
Word by Word
यदाwhen
यदा:
Adhikaraṇa (कालाधिकरण) / सम्बन्ध
TypeIndeclinable
Rootयदा (अव्यय-प्रातिपदिक) प्रत्यय-निपात
आजिम्the race/contest
आजिम्:
Karma
TypeNoun
Rootआजी (स्त्री) < √अज्/अञ्ज्? (वैदिक ‘आजी’ = race, contest) प्रातिपदिक
यातिgoes/comes (to)
याति:
(क्रिया) —
TypeVerb
Root√या (गत्यर्थ)
आजिकृत्race-maker; winner/producer of victory
आजिकृत्:
Kartā (इन्द्रस्य विशेषणम्) / समनाधिकरण
TypeNoun/Adjective
Rootआजी + कृत् (कृदन्त, √कृ ‘to do/make’)
इन्द्रःIndra
इन्द्रः:
Kartā
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
स्वश्वयुःhaving/desiring good horses
स्वश्वयुः:
Kartā (इन्द्रस्य विशेषणम्) / समनाधिकरण
TypeAdjective
Rootस्व + अश्व + यु (प्रातिपदिक; ‘desiring/possessing good horses’)
उपnear; up to
उप:
(क्रियाविशेषण) —
TypeIndeclinable
Rootउप (उपसर्ग/अव्यय)
रथीतमःbest of charioteers; most chariot-mighty
रथीतमः:
Kartā (इन्द्रस्य विशेषणम्) / समनाधिकरण
TypeAdjective
Rootरथिन् (प्रातिपदिक ‘charioteer/one with a chariot’) + तमप् (तम)
रथीनाम्of the charioteers
रथीनाम्:
सम्बन्ध (षष्ठी) अवयव-सम्बन्ध
TypeNoun
Rootरथिन् (प्रातिपदिक)
Ask anything about this verse
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
Not sure where to start?
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.