Rig Veda 4.25.2: Mandala 4, Sukta 25, Mantra 2

Sukta 4.25

Rishi: Vāmadeva Gautama

Devata: Indra (with Soma and Uṣas/rays as supporting imagery)

Chandas: Triṣṭubh (probable)

Samhita Patha (Devanagari)

को नानाम वचसा सोम्याय मनायुर्वा भवति वस्त उस्राः । क इन्द्रस्य युज्यं कः सखित्वं को भ्रात्रं वष्टि कवये क ऊती ॥

Recitation with translationRig Veda 4.25.2

Transliteration

kó nānāmá váca sā somyā́ya manāyúr vā bhavati vásta usrā́ḥ | ká índrasya yújyaṃ káḥ sakhitváṃ kó bhrā́traṃ vaṣṭi kaváye ká ūtī́ ||

Translation

کون سوم کے خوشی کے ساتھ اپنے الفاظ جھکاتا ہے، اپنے دل کے جذبے میں آتا ہے جیسے روشن سویریاں اسے ڈھانپتی ہیں؟ کون اندر کے ساتھ جڑنے کے قابل ہے، کون دوستی کے لیے، کون رشی کے لیے بھائی چاہتا ہے، کون سچا مددگار ہے؟

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• कः: who?
• कः: Kartā
• Type: Pronoun
• Root: किम् (प्रश्नसर्वनाम-प्रातिपदिक)

• नानाम: has named / calls
• नानाम: Kriyā
• Type: Verb
• Root: ना (धातु) → नानाम (परिपूर्ण/परफेक्ट रूप) अथवा √नम्/√ना ‘to name/call’ (वैदिक)

• वचसा: with speech/word
• वचसा: Karaṇa
• Type: Noun
• Root: वचस् (प्रातिपदिक)

• सोम्याय: to/for the Soma(-lord), the somic one
• सोम्याय: Sampradāna
• Type: Adjective (used substantively)
• Root: सोम्य (प्रातिपदिक) < सोम

• मनायुः: the eager-minded one / one with mental impulse
• मनायुः: Kartā
• Type: Noun
• Root: मनायुः (प्रातिपदिक; वैदिक) < मनस्/√मन् ‘think’ + आयु ‘life/force’ (समास/निर्माण)

• वा: or
• वा: (connector)
• Type: Indeclinable
• Root: वा (निपात)

• भवति: becomes / is
• भवति: Kriyā
• Type: Verb
• Root: भू (धातु)

• वस्तः: of the dwelling/abode
• वस्तः: Sambandha
• Type: Noun
• Root: वस्तु/वस्त (प्रातिपदिक; वैदिक) ‘dwelling, home; daybreak/abode’

• उस्राः: the ruddy ones (dawn-rays/cows)
• उस्राः: Kartā
• Type: Noun
• Root: उस्र (प्रातिपदिक) ‘dawn-cows, ruddy rays’

• कः: who?
• कः: Kartā
• Type: Pronoun
• Root: किम् (प्रश्नसर्वनाम-प्रातिपदिक)

• इन्द्रस्य: of Indra
• इन्द्रस्य: Sambandha
• Type: Noun (proper)
• Root: इन्द्र (प्रातिपदिक)

• युज्यम्: the yoking/fit alliance; what is to be yoked
• युज्यम्: Karma
• Type: Adjective/Noun (kṛdanta used substantively)
• Root: युज्य (प्रातिपदिक/कृदन्त; √युज् ‘to yoke, join’)

• कः: who?
• कः: Kartā
• Type: Pronoun
• Root: किम् (प्रश्नसर्वनाम-प्रातिपदिक)

• सखित्वम्: friendship
• सखित्वम्: Karma
• Type: Noun (abstract)
• Root: सखि (प्रातिपदिक) → सखित्व (भाववाचक)

• कः: who?
• कः: Kartā
• Type: Pronoun
• Root: किम् (प्रश्नसर्वनाम-प्रातिपदिक)

• भ्रात्रम्: brother (as object: brotherhood/one as brother)
• भ्रात्रम्: Karma
• Type: Noun
• Root: भ्रातृ (प्रातिपदिक)

• वष्टि: desires / chooses
• वष्टि: Kriyā
• Type: Verb
• Root: वश् (धातु) ‘to wish, desire, choose’

• कवये: for the seer/poet
• कवये: Sampradāna
• Type: Noun
• Root: कवि (प्रातिपदिक)

• कः: who?
• कः: Kartā
• Type: Pronoun
• Root: किम् (प्रश्नसर्वनाम-प्रातिपदिक)

• ऊती: help / protection
• ऊती: Kartā
• Type: Noun
• Root: ऊति (प्रातिपदिक) ‘help, aid’