Rig Veda 1.2.7: Mandala 1, Sukta 2, Mantra 7
Sukta 1.2
Rishi: Madhucchandas Vaiśvāmitra (traditional attribution for RV 1.1–1.11; by extension RV 1.2)
Devata: Mitra–Varuṇa (dual deities of ṛta: harmony and vast law)
Chandas: Gāyatrī (3 pādas of 8 syllables; standard for early invocatory hymns)
Samhita Patha (Devanagari)
मित्रं हुवे पूतदक्षं वरुणं च रिशादसम् । धियं घृताचीं साधन्ता ॥
Transliteration
mítraṃ húve pūtá-dakṣaṃ váruṇaṃ ca riśā́dasam | dhíyaṃ ghṛtā́cīṃ sā́dhantā ||
Translation
میں متر کو پکارتا ہوں جو صاف اور داغ سے پاک صحیح عمل کی طاقت رکھتا ہے، اور ورُن کو جو نقصان کو ختم کرنے والا ہے؛ وہ ہم میں وہ خیال پورا کریں جو روشن گھی کے ساتھ بہتا ہو، صاف، سیدھا اور روح کے کام کے لیے موثر۔
Word by Word
मित्रम्Mitra (the deity)
मित्रम्:
कर्म
TypeNoun
Rootमित्र (प्रातिपदिक) प्रत्यय-वत्
हुवेI invoke / call
हुवे:
—
TypeVerb
Root√हू (ह्वे) आह्वाने
पूतदक्षम्of purified power/skill
पूतदक्षम्:
कर्म (विशेषणरूपेण)
TypeAdjective
Rootपूत-दक्ष (समास; पूत < √पू पवने/शोधने, दक्ष ‘शक्ति/कौशल’)
वरुणम्Varuṇa (the deity)
वरुणम्:
कर्म
TypeNoun
Rootवरुण (प्रातिपदिक)
चand
च:
—
TypeIndeclinable
Rootच
रिशादसम्harm-destroying / warding off injury
रिशादसम्:
कर्म (विशेषणरूपेण)
TypeAdjective
Rootरिशादस् (प्रातिपदिक; ‘हानि/क्षति’ + ‘दस्/दंस्’ ‘दंशने/हिंसायाम्’ इत्यर्थे बहुधा व्याख्येयम्)
धियम्thought / inspired prayer
धियम्:
कर्म
TypeNoun
Rootधि (स्त्री. प्रातिपदिक; ‘बुद्धि/प्रेरणा/स्तोत्र-धारणा’)
घृताचीम्ghee-anointed / flowing with ghee
घृताचीम्:
कर्म (विशेषणरूपेण)
TypeAdjective
Rootघृताची (स्त्री. प्रातिपदिक; घृत ‘clarified butter’ + अची ‘अञ्च्/अच्’ ‘गमन/प्रवृत्ति’—‘घृत-युक्ता/घृत-प्रवहिणी’ इत्यर्थे)
साधन्ताthe two accomplishing / bringing to success
साधन्ता:
कर्तृ
TypeParticiple
Root√साध् (साधने/सिद्धौ) → साधन्त (वर्तमाने कृदन्त-प्रातिपदिक) अथवा वेदेषु ‘साधन्ता’ इति द्विवचन/बहुवचन-प्रयोगः (कर्तरि)
Ask anything about this verse
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
Not sure where to start?
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.