Atharva Veda 9.8.2: Kanda 9, Anuvaka 1, Sukta 8, Mantra 2

Sukta 8

Sanskrit (Devanagari)

कर्णा॑भ्यां ते॒ कङ्कू॑षेभ्यः कर्णशू॒लं वि॒सल्पकम्। सर्वं॑ शीर्ष॒ण्यंऽ ते॒ रोगं॑ ब॒हिर्निर्म॑न्त्रयामहे

Recitation with translationAtharva Veda 9.8.2

IAST Transliteration

karṇā́bhyāṁ te kaṅkū́ṣebhyaḥ karṇaśūláṁ vísalpakaṁ | sárvaṁ śīrṣáṇyaṁ te rógaṁ bahír nírmantrayāmahe

English Translation (Griffith/Whitney)

From both thine ears, from the ear-passages, the ear-stabbing, the creeping-spreading malady—all thy cranial disease forth, outward, do we conjure away.

Translation

تیرے دونوں کانوں سے، کان کے راستوں سے، کان کی چبھن، پھیلنے والی بیماری, تیرا سارا سر کا روگ باہر، دور، ہم منتروں سے ہٹاتے ہیں۔

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• कर्णाभ्याम्: from/through the two ears
• कर्णाभ्याम्: अपादान (यतः/यस्मात्—‘from the ears’)
• Type: Noun
• Root: कर्ण (प्रातिपदिक)

• ते: of you/your
• ते: सम्बन्ध (possessor)
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• कङ्कूषेभ्यः: from the kankūṣa-s (a body-part/appendage term in AV usage)
• कङ्कूषेभ्यः: अपादान (यतः/यस्मात्—‘from the kankūṣa-objects/parts’)
• Type: Noun
• Root: कङ्कूष (प्रातिपदिक)

• कर्णशूलम्: ear-ache, pain in the ear
• कर्णशूलम्: कर्म (object of removal/banishing)
• Type: Noun
• Root: कर्णशूल (समास-प्रातिपदिक: कर्ण + शूल)

• विसल्पकम्: a creeping/gnawing ailment (visalpaka)
• विसल्पकम्: कर्म (object of removal/banishing)
• Type: Noun
• Root: विसल्पक (प्रातिपदिक)

• सर्वम्: all
• सर्वम्: कर्म (object: ‘all’)
• Type: Adjective (used substantively)
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)

• शीर्षण्यम्: pertaining to the head
• शीर्षण्यम्: विशेषण (qualifier of रोगम्)
• Type: Adjective
• Root: शीर्षण्य (प्रातिपदिक; from शीर्षन् ‘head’)

• ते: of you/your
• ते: सम्बन्ध (possessor)
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• रोगम्: disease
• रोगम्: कर्म (object of मन्त्रयामहे)
• Type: Noun
• Root: रोग (प्रातिपदिक)

• बहिः: out, outside
• बहिः: अधिकारण (direction/goal with nir-)
• Type: Indeclinable
• Root: बहिः (अव्यय)

• निः: out, forth (as prefix ‘nir-’)
• निः: —
• Type: Indeclinable (preverb)
• Root: निः (उपसर्ग/अव्यय)

• मन्त्रयामहे: we charm away / we adjure (to depart)
• मन्त्रयामहे: क्रिया (we charm/adjure/banish)
• Type: Verb
• Root: मन्त्रय् (धातु; denominative from मन्त्र)

Attribution

Rishi: Atharvanic tradition (unspecified in the provided excerpt)

Devata: Healing power; roga as expellable adversary

Chandas: Virāḍ-Anuṣṭubh (hymn metrical profile per input)

Mantra Rasa

Primary: shanta

Secondary: vira