Adhyaya 43

Verse 1

श्रीनारद उवाच । ततोऽहं पार्थ भूयोऽपि जनानुग्रहकाम्यया । प्रत्यक्षदेवं मार्तंडमत्रानेतुमियेष ह

Wika ni Śrī Nārada: Pagkaraan, O Pārtha, muli—sa hangaring pagpalain ang mga tao—nagpasya akong dalhin dito si Mārtaṇḍa, ang hayag na diyos (ang Araw), upang dumating nang personal.

Verse 2

सर्वेषां प्राणिनां यस्मादुडुपो भगवान्रविः । इहामुत्र च कौंतेय विश्वद्धारी रविर्मतः

Sapagkat ang pinagpalang Ravi, ang Araw, ang ‘bangka’ na gumagabay sa lahat ng nilalang, O anak ni Kuntī, kaya si Ravi ay kinikilalang tagapagtaguyod ng sansinukob—dito sa daigdig at maging sa kabilang daigdig.

Verse 3

ये स्मरंति रविं भक्त्या कीर्तयंति च ये नराः । पूजयंति च ये नित्यं कृतार्थास्ते न संशयः

Ang mga taong nag-aalaala kay Ravi nang may debosyon, nagpupuri sa Kanya, at sumasamba araw-araw—sila’y tunay na ganap at natupad; walang alinlangan dito.

Verse 4

सूर्यभक्तिपरा ये च नित्यं तद्गतमानसाः । ये स्मरंति सदा सूर्यं न ते दुःखस्य भाजिनः

Yaong mga deboto ni Sūrya na ang isip ay laging nakatuon sa Kanya at palagiang nag-aalaala sa Araw—hindi sila magiging tagapagdanas ng dalamhati.

Verse 5

भवनानि मनोज्ञानि विविधाभरणाः स्त्रियः । धनं चादृष्टपर्यंतं सूर्यपूजाविधेः फलम्

Mga tahanang kaaya-aya sa puso, mga babaeng may sari-saring alahas, at yaman na umaabot hanggang sa di-pa-nakikitang biyaya sa hinaharap—ito ang ipinahahayag na bunga ng itinakdang pagsamba kay Sūrya.

Verse 6

दुर्लभा भक्तिः सूर्ये वा दुर्लभं तस्य चार्चनम् । दानं च दुर्लभं तस्मै ततो होमश्च दुर्लभः

Bihira ang debosyon kay Sūrya; bihira rin ang pagsamba sa Kanya. Bihira ang pag-aalay ng kawanggawa para sa Kanya, at higit na bihira pa ang pagsasagawa ng homa, ang handog sa apoy para sa Kanya.

Verse 7

नमस्कारादिसंयुक्तं रविरित्यक्षरद्वयम् । जिह्वाग्रे वर्तते यस्य सफलं तस्य जीवितम्

Para sa taong sa dulo ng dila ay laging naroroon ang salitang may dalawang pantig na “Ravi”, kalakip ang pagyukod at iba pang pagpupugay—ang kanyang buhay ay nagiging mabunga.

Verse 8

इत्यहं हृदि संचिंत्य माहात्म्यं रविजं महत् । पूर्णं वर्षशतं पार्थ रविं भक्त्या ह्यतोषयम्

Kaya nito, iningatan ko sa puso ang dakilang kaluwalhatiang nagmula kay Ravi; O Pārtha, sa loob ng ganap na sandaang taon ay pinalugod ko ang Panginoong Ravi sa pamamagitan ng debosyon.

Verse 9

जपेन सुविशुद्धेन च्छन्दसां वायुभोजनः । ततः खाद्द्वितीयां मूर्तिं कृत्वा योगबलाद्विभुः

Sa pamamagitan ng lubhang dalisay na japa ng mga himnong Veda, na ang hangin lamang ang naging pagkain; pagkaraan, sa lakas ng yoga, ang makapangyarihang iyon ay lumikha ng ikalawang anyo at nanatili sa kalangitan.

Verse 10

तेजसा दुर्दृशो भास्वान्प्रत्यक्षः समजायत

Pagkaraan, ang Nagliliwanag—na mahirap titigan dahil sa naglalagablab na ningning—ay hayagang nagpakita sa harap niya.

Verse 11

तमहं प्रांजलिर्भूत्वा नमस्कृत्य रविं प्रभुम् । सामभिर्विविधैर्देवं पर्यतोषयमीश्वरम्

Nang makita ko Siya, tumindig ako na nakatiklop ang mga kamay; matapos yumukod kay Panginoong Ravi, pinalugod ko ang banal na Īśvara sa iba’t ibang awit na Sāman.

Verse 12

तुष्टो मामाह वरदो देवर्षे सुचिरं त्वया । तपसाराधितोऽस्मीति वरं वृणु यथेप्सितम्

Nalugod, sinabi sa akin ng Panginoong Tagapagkaloob ng biyaya: “O banal na rishi, matagal mo Akong sinamba sa pamamagitan ng tapas. Ako’y nasiyahan—piliin mo ang biyayang ninanais mo.”

Verse 13

इत्युक्तोऽहं लोकनाथं प्रांजलिः प्रास्तुवं वचः । यदि तुष्टो भवान्मह्यं यदि देयो वरो मम

Nang masabihan nang gayon, ako’y nag-anjali, pumuri sa Panginoon ng mga daigdig at nagsalita: “Kung ikaw ay nalulugod sa akin, kung may ipagkakaloob kang biyaya sa akin…”

Verse 14

ततस्ते कामरूपे या कला नाथ प्रवर्तते । राजवर्धनराज्ञा याऽराधिता च जनैः पुरा

“Kaya nga, O Panginoon, nawa’y ang pagpapakita ng iyong kapangyarihan na namamayani sa Kāmarūpa—ang lakas na sinamba noon ni Haring Rājavardhana at ng mga tao sa sinaunang panahon—ay maitatag at magpatuloy dito.”

Verse 15

तया च कलया भानो सदात्र स्थातुमर्हसि । ततस्तथेति देवेन प्रोक्ते तुष्टेन भारत

“O Bhānu (Araw), sa mismong pagpapakitang iyon ay manahan ka rito magpakailanman.” Pagkaraan, O Bhārata, ang nalugod na diyos ay sumagot: “Mangyari nawa.”

Verse 16

अस्थापयमहं सूर्यं भट्टादित्याभिधानकम् । भट्टेनस्थापितं यस्मान्मया तस्माद्रविर्जगौ

Itinatag ko ang Araw sa pangalang “Bhaṭṭāditya.” Sapagkat ang Araw na iyon ay itinatag ko—ang Bhaṭṭa—kaya’t nakilala roon ang Araw sa pangalang iyon.

Verse 17

ततः संपूज्य तं पुष्पैः कृतावेशमहं रविम् । भक्त्युद्रेकाप्लुतांगोऽथ स्तुतिमेतामथाचरम्

Pagkatapos, sinamba ko nang lubos ang Araw na iyon sa pamamagitan ng mga bulaklak at inanyayahan ang kanyang banal na pagdalo. Nabaha ang aking katawan ng umaapaw na debosyon, kaya’t sinimulan kong bigkasin ang himnong papuri na ito.

Verse 18

सर्ववेदरहस्यैश्च नामभिश्च शताष्टभिः । सप्तसप्तिरचिंत्यात्मा महाकारुणिकोत्तमः

Sa pamamagitan ng isandaan at walong banal na pangalan—mga lihim ng lahat ng Veda—pinuri ko ang Araw: ang Panginoon ng pitong kabayo, may likas na di-maaarok, ang sukdulang anyo ng dakilang habag.

Verse 19

संजीवनो जयो जीवो जीवनाथो जगत्पतिः । कालाश्रयः कालकर्ता महायोगी महामतिः

Siya ang Tagapagbangon ng buhay, ang Mananagumpay, ang Buhay mismo, ang Panginoon ng buhay, ang Hari ng sansinukob; ang sandigan ng Panahon at ang lumikha ng Panahon—ang Dakilang Yogi, ang Dakilang Karunungan.

Verse 20

भूतांतकरणो देवः कमलानन्दनन्दनः । सहस्रपाच्च वरदो दिव्यकुण्डलमण्डितः

Siya ang banal na Diyos na pumapawi sa mga pangamba ng mga nilalang; ang ligaya nina Kamalā (Lakṣmī) at Ānanda; ang Panginoong may sanlibong sinag, ang Tagapagkaloob ng biyaya, na pinalamutian ng makalangit na hikaw.

Verse 21

धर्मप्रियोचितात्मा च सविता वायुवाहनः । आदित्योऽक्रोधनः सूर्यो रश्मिमाली विभावसुः

Siya ang umiibig sa Dharma, may angkop at marangal na likas; si Savitṛ na sumasakay sa hangin; si Āditya na walang poot; si Sūrya na may kuwintas ng mga sinag—si Vibhāvasu, ang maningning.

Verse 22

दिनकृद्दिनहृन्मौनी सुरथो रथिनांवरः । राज्ञीपतिः स्वर्णरेताः पूषा त्वष्टा दिवाकरः

Siya ang Lumikha ng araw at Tagapag-alis ng dilim ng araw; ang tahimik na Muni; si Suratha, mapalad na tagapagmaneho ng karwahe, ang pinakamahusay sa mga mangangabayo; ang Panginoon ni Rājñī (kapangyarihang maharlika), may gintong binhi at gintong ningning; si Pūṣan ang Tagapag-alaga, si Tvaṣṭṛ ang Makalangit na Panday, at si Divākara ang Tagapaglikha ng liwanag ng araw.

Verse 23

आकाशतिलको धाता संविभागी मनोहरः । प्रज्ञः प्रजापतिर्धन्यो विष्णुः श्रीशो भिषग्वरः

Siya ang Palamuti ng kalangitan; si Dhātṛ, ang Tagapagtaguyod; ang Tagapagbahagi ng lahat; ang Umaakit sa isipan; ang Marunong; si Prajāpati, Panginoon ng mga nilalang; ang Mapalad at Mapagpala; si Viṣṇu, ang Tagapangalagang sumasaklaw sa lahat; si Śrīśa, Panginoon ng kasaganaan; at ang Kataas-taasang Manggagamot.

Verse 24

आलोककृल्लोकनाथो लोकपालनमस्कृतः । विदिताशयश्च सुनयो महात्मा भक्तवत्सलः

Siya ang Tagapaglikha ng liwanag; ang Panginoon ng mga daigdig; iginagalang maging ng mga Lokapāla, mga tagapangalaga ng sanlibutan; ang Nakaaalam ng niloloob ng lahat; ang Tagapagturo ng mabuting landas; ang Dakilang Kaluluwa; at ang Maawain na umiibig sa mga deboto.

Verse 25

कीर्तिकीर्तिकरो नित्यो रोचिष्णुः कल्मषापहः । जितानन्दो महावीर्यो हंसः संहारकारकः

Siya ang mismong Kaluwalhatian at Tagapagkaloob ng kaluwalhatian; walang hanggan; maningning; Tagapag-alis ng kasalanan at dungis; ang Nagwagi sa dalamhati sa pamamagitan ng kaligayahan; may dakilang tapang; Haṃsa, ang dalisay na Sisne; at ang Kapangyarihang nagdadala ng pagkalusaw sa takdang panahon.

Verse 26

कृतकृत्यः सुसंगश्च बहुज्ञो वचसां पतिः । विश्वपूज्यो मृत्युहारि घृणी धर्मस्य कारणम्

Siya ang Ganap sa layon at Tagapagganap ng layon ng iba; may marangal na pakikisama; lubos na nakaaalam; Panginoon ng pananalita; sinasamba ng buong sansinukob; Tagapag-alis ng pangamba sa kamatayan; si Ghṛṇī, ang mahabagin at nagniningning; at ang mismong Sanhi ng dharma.

Verse 27

प्रणतार्तिहरोऽरोग आयुष्यमान्सुखदः सुखी । मङ्गलं पुण्डरीकाक्षो व्रती व्रतफलप्रदः

Inaalis Niya ang pagdurusa ng mga yumuyuko sa Kanya; Siya’y walang karamdaman at nagbibigay ng kagalingan; nagkakaloob ng mahabang buhay; nagbibigay ng ligaya at Siya mismo ang kaligayahan; Siya ang pagpapala; may matang gaya ng lotus; matatag sa mga banal na panata; at Tagapagkaloob ng bunga ng mga panata.

Verse 28

शुचिः पूर्णो मोक्षमार्गदाता भोक्ता महेश्वरः । धन्वंतरिः प्रियाभाषी धनुर्वेदविदेकराट

Siya’y dalisay at ganap; Tagapagkaloob ng landas tungo sa moksha; Tagatanggap ng handog sa yajña; ang Dakilang Panginoon, Maheshvara; si Dhanvantari, manggagamot ng mga daigdig; may matamis na pananalita; at ang walang kapantay na hari na nakaaalam ng agham ng pana (Dhanurveda).

Verse 29

जगत्पिता धूमकेतुर्विधूतो ध्वांतहा गुरुः । गोपतिश्च कृतातिथ्यः शुभाचारः शुचिप्रियः

Siya ang Ama ng sanlibutan; ang ningning na may watawat na gaya ng kometa; ang nagpapayanig at nagpapangalat ng kasamaan; ang pumupuksa sa dilim; ang Guru; ang Panginoon at tagapangalaga ng mga baka; ang nagpaparangal sa panauhin; may mapalad na asal; at umiibig sa kadalisayan.

Verse 30

सामप्रियो लोकबन्धुर्नैकरूपो युगादिकृत् । धर्मसेतुर्लोकसाक्षी खेटतऋ सर्वदः प्रभुः

Kinalulugdan Niya ang Sāma—mga himno at pagkakaisa; Siya ang kamag-anak ng sanlibutan; may maraming anyo; ang lumikha ng pasimula ng mga yuga; ang tulay ng dharma; saksi ng daigdig; tagapagdala ng maningning na disk; tagapagkaloob ng lahat; ang Panginoong makapangyarihan.

Verse 31

मयैवं संस्तुतो भानुर्नाम्नामष्टशतेन च । तुष्यतां सर्वलोकानां सर्वलोकप्रियो विभुः

Sa ganito, pinuri ko si Bhānu sa pamamagitan ng isang daan at walong pangalan; nawa’y masiyahan ang Panginoong sumasaklaw sa lahat—minamahal ng lahat ng daigdig—para sa kapakanan ng bawat kaharian.

Verse 32

इत्येवं संस्तवात्प्रीतो भास्करो मामवोचत । सदात्र कलया स्थास्ये देवर्षे त्वत्प्रियेप्सया

Kaya nga, si Bhāskara (ang Araw), na nalugod sa himnong ito, ay nagsalita sa akin: “O banal na rishi, upang matupad ang mahal mo, mananatili Ako rito magpakailanman, taglay ang isang bahagi ng Aking liwanag.”

Verse 33

यो मामत्र महाभक्त्या भट्टादित्यं प्रपूजयेत् । सहस्रशः का मरूपे संपूज्याप्नोति तत्फलम्

Sinumang sumamba sa akin dito, na may dakilang debosyon, bilang Bhaṭṭāditya, ay tatanggap ng kaparehong bunga na para bang sumamba siya sa Kāmarūpa nang isang libong ulit.

Verse 34

मामुद्दिश्य च यो विप्रः स्वल्पं वा यदि वा बहु । दास्यतेऽत्राक्षयं तच्च ग्रहीष्ये करजं यथा

At sinumang brāhmaṇa na nag-aalay para sa akin at nagbibigay dito—kaunti man o marami—ang handog na iyon ay nagiging di-nasisira; tatanggapin ko iyon na gaya ng pagtanggap sa nararapat na buwis (karapatan).

Verse 35

रक्तोत्पलैश्च कह्लारैः केसरैः करवीरकैः । शतत्रयैर्महाप्दमै रविवारेण मानवः

Gamit ang pulang lotus, asul na lotus (kahlāra), kesar (saffron), at mga bulaklak ng karavīra (oleander), kasama ang tatlong daang malalaking lotus—sa araw ng Linggo—dapat magsagawa ng pagsamba ang tao.

Verse 36

सप्तम्यामथ षष्ठ्यां वा येऽर्चयिष्यंति मामिह । यान्यान्प्रार्थयते कामांस्तांतान्प्राप्स्यति निश्चितम्

Yaong mga sumasamba sa akin dito sa ikapitong araw ng buwan—o sa ikaanim—ay tiyak na makakamtan ang anumang hangaring kanilang idinadalangin.

Verse 37

दर्शनान्मम भक्त्या च नाशो व्याधिदरिद्रयोः । प्रणामात्स्वर्गमाप्नोति श्रुत्वा मोक्षं च नित्यशः

Sa aking darśana at sa debosyon sa akin, napapawi ang karamdaman at karalitaan. Sa pagpapatirapa (praṇāma) ay nakakamtan ang langit; at sa patuloy na pakikinig sa kadakilaang ito, nakakamtan ang mokṣa, ang paglaya.

Verse 38

अभक्तिं यश्च कर्ता मे स गच्छेन्निश्चिंतं क्षयम् । अष्टोत्तरशतं नाम ममाग्रे यत्त्वयेरितम्

Ngunit sinumang magpakita ng kawalang-paggalang sa akin, tiyak na mapapahamak siya. At tungkol sa isang daan at walong pangalan ko na iyong binigkas sa aking harapan—

Verse 39

त्रिकालमेककालं वा पठतः श्रृणुयत्फलम् । कीर्तिमान्सुभगो विद्वान्सुसुखी प्रियदर्शनः

Pakinggan ang bunga para sa nagbigkas nito nang tatlong ulit sa isang araw, o kahit minsan lamang: siya’y magiging tanyag, mapalad, marunong, lubhang masaya, at kaaya-ayang pagmasdan.

Verse 40

भवेद्वर्षशतायुश्च सर्वरोगविवर्जितः । यस्त्विदं श्रृणुयान्नित्यं पठेद्वा प्रयतः शुचिः

Mabubuhay siya nang isang daang taon at malalayo sa lahat ng karamdaman—yaong may disiplina at kalinisan, na palagiang nakikinig nito o bumibigkas nito nang taimtim.

Verse 41

अक्षयं स्वल्पमप्यन्नं भवेत्तस्योपसाधितम् । विजयी च भवेन्नित्यं तथा जातिस्मरो भवेत्

Kahit kaunting pagkain ay nagiging di-nauubos para sa kanya, na wari’y saganang naihanda. Siya’y magiging laging matagumpay, at magiging may alaala rin ng mga naunang kapanganakan.

Verse 42

तस्मादेतत्त्वया जाप्यं परं स्वस्त्ययनं महत् । तथा ममाग्रे कुंडं च कुरु स्नानार्थमुत्तमम्

Kaya nga, dapat mong bigkasin sa japa ang dakila at pinakamataas na Svastyayana, ang makapangyarihang panalanging mapagpala. At sa aking harapan, gumawa ka rin ng isang mainam na kuṇḍa para sa banal na paliligo.

Verse 43

कामरूपकला यत्र तत्र कुंडं वने भवेत् । एवं दत्त्वा वरान्भानुस्तत्रैवां तरधीयत

Kung saan naroroon ang banal na kapangyarihan ng Kāmarūpa, doon sa gubat ay sumilang ang isang kuṇḍa. Matapos ipagkaloob ang mga biyaya, si Bhānu (Panginoong Araw) ay naglaho rin doon mismo.

Verse 44

ततो भास्करवाक्येन सिद्धेशस्य च सव्यतः । वनमध्ये मया कुंडं कृतं दर्भशलाकया

Pagkaraan, ayon sa utos ng Panginoong Araw, at sa kaliwa ni Siddheśa, sa gitna ng gubat, gumawa ako ng isang kuṇḍa gamit ang tangkay ng damong darbha.

Verse 45

कामरूपभवं कुंडं वृक्षास्ते चापि भारत । संलीनास्तन्महाश्चर्यं ममाजायत चेतसि

O Bhārata, ang kuṇḍang isinilang ng Kāmarūpa—pati ang mga punong iyon—ay waring naglaho at nagsanib. Mula roon, isang dakilang pagkamangha ang sumibol sa aking puso.

Verse 46

माघमासस्य शुक्लायां सप्तम्यां स्त्री नरोऽपि वा । स्नानं कुंडे शुभं कृत्वा भट्टादित्यं प्रपश्यति

Sa ikapitong araw ng maliwanag na kalahati ng buwang Māgha, babae man o lalaki, matapos ang mapalad na paliligo sa kuṇḍa, mamamasdan niya si Bhaṭṭāditya (Panginoong Araw).

Verse 47

तस्यानंतं भवेत्पुण्यं रथं यश्च प्रपूजयेत् । रथयात्रां च कुरुते यस्मिन्यस्मिन्नसौ पथि

Walang-hanggang kabanalan ang sumasapit sa sinumang wasto at taimtim na sumasamba sa karwaheng iyon; at gayundin sa nagsasagawa ng ratha-yātrā sa alinmang landas na dinaanan nito.

Verse 48

ये च पश्यंति लोकास्ते धन्याः सर्वे न संशयः । पुत्रधान्यधनैर्युक्ता नीरुजस्तेजसाऽन्विताः

At ang mga taong nakasaksi nito—lahat sila ay tunay na pinagpala, walang alinlangan: pinagkalooban ng mga anak, ani at kayamanan; walang karamdaman at puspos ng ningning na tejas.

Verse 49

भविष्यंति नरास्ते ये कारयंति रथोत्सवम् । गंगादिसर्वतीर्थेषु यत्फलं कीर्तितं बुधैः

Ang mga lalaking nag-aayos at tumatangkilik sa rathotsava (pista ng karwaheng banal) ay makakamtan ang kaparehong bunga na ipinahayag ng mga pantas: ang gantimpala ng banal na pagligo at pagsamba sa lahat ng tīrtha, mula sa Gaṅgā.

Verse 50

भट्टादित्यस्य कुंडे च तत्फलं सप्तमीदिने । तत्र कुंडे च यः स्नात्वा सूर्यार्घ्यं प्रयच्छति । कपिला गोशतस्यासौ दत्तस्य फलमश्नुते

Ang gayunding bunga ay natatamo sa kuṇḍa ni Bhaṭṭāditya sa araw ng Saptamī. Sinumang maligo sa kuṇḍang iyon at maghandog ng arghya sa Araw ay tatanggap ng gantimpalang tulad ng pag-aalay ng sandaang kapilā na baka (kulay kayumanggi-ginto).

Verse 51

अर्जुर उवाच । वासुदेवादयः सर्वे वदंत्येवं महामुने

Sinabi ni Arjura: “O dakilang muni, ang lahat, mula kay Vāsudeva, ay nagsasalita rin nang ganito.”

Verse 52

भास्करार्घं विना पातः कृतं सर्वं च निष्फलम् । तस्याहं श्रोतुमिच्छामि विधिं विधिविदां वर

Kung walang pag-aalay ng arghya kay Bhāskara (ang Araw), ang lahat ng pagbigkas ng banal na teksto at mga panata ay nagiging walang bunga. Kaya nais kong marinig ang wastong pamamaraan nito, O pinakamahusay sa mga nakaaalam ng mga ritwal.

Verse 53

नारद उवाच । यथा ब्रह्मादयो देवा यच्छंत्यर्घं महात्मने । भास्कराय श्रृणु त्वं तं विधिं सर्वाघनाशनम्

Sinabi ni Nārada: Pakinggan mo ang paraan kung paano sina Brahmā at iba pang mga diyos ay naghahandog ng arghya kay Bhāskara, ang dakilang kaluluwa. Dinggin mo ang ritong yaon na pumupuksa sa lahat ng kasalanan.

Verse 54

प्रथमं तावत्प्रत्युषे उदिते सूर्ये शुचिर्भूत्वा गोमयकृतमंडलस्योपरि रक्तचंदनेन मंडलकं कृत्वा ततस्ताम्रपात्रे रक्तचंदनोदकश्वेतचंदनादिद्रव्यैः प्रपूरणं कृत्वा तन्मध्ये हेमाक्षतदूर्वादधिसर्पीषि परिक्षिप्य स्थापयेत्

Una, sa bukang-liwayway kapag sumikat na ang Araw, matapos magpakadalisay, gumuhit ng munting bilog na may pulang sandalwood sa ibabaw ng mandalang gawa sa dumi ng baka. Pagkaraan, punuin ang isang sisidlang tanso ng tubig na hinaluan ng pulang sandal at iba pang sangkap gaya ng puting sandalwood; ilagay iyon doon at iwisik sa loob ang ginintuang akṣata (butil ng bigas), damong dūrvā, gatas-asim, at ghee.

Verse 55

स्वशरीरमालभेत् अनेन मंत्रेण । ओंखखोल्काय नमः । सप्तवारानुच्चार्य स्थातव्यम् । तेन शुद्धिरुपसंजायते देहस्यार्चार्हता भवति । पश्चादासनस्थं देवं सवितारं मंडलमध्ये द्वादशात्मकं सुरादिभिः संपूज्यमानं ध्यात्वा पूर्वोक्तमर्घपात्रं शिरसि कृत्वा भूमौ जानुनी निपात्य सूर्याभिमुखस्तद्गतमनाभूत्वार्घमंत्रमुदाहरेत् । तदुच्यते सूर्यवक्त्राद्विनिर्गतमिति

Dapat hipuin o pahiran ang sariling katawan sa pamamagitan ng mantrang ito: “Oṃ, pagpupugay kay Khakholkā.” Pagkasambit nito nang pitong ulit, manatiling matatag; sa gayon sumisilang ang kadalisayan at nagiging karapat-dapat ang katawan sa pagsamba. Pagkaraan, magnilay kay Savitṛ na nakaupo sa kanyang āsana sa loob ng mandala bilang diyos na may labindalawang anyo, na sinasamba ng mga diyos; saka ilagay sa ulo ang inihandang sisidlang arghya, lumuhod sa lupa na nakaharap sa Araw, na ang isip ay nakalubog sa Kanya, at bigkasin ang arghya-mantra—na sinasabing nagmula sa sariling bibig ng Araw.

Verse 56

यस्योच्चारणशब्देन रथं संस्थाप्य भास्करः । प्रतिगृह्णाति चैवार्घ्यं वरमिष्टं च यच्छति

Sa mismong tunog ng pagbigkas nito, itinatatag ni Bhāskara ang kanyang karwahe, tinatanggap ang arghya, at ipinagkakaloob ang ninanais na biyaya.

Verse 57

ओंयस्याहुः सप्त च्छंदांसि रथे तिष्ठंति वाजिनः । अरुणः सारथिर्यस्य रथवाहोऽग्रतः स्थितः

Oṃ. Sinasabi nilang ang pitong sukat ng Veda ang nakatindig bilang mga kabayo sa kanyang karwahe; at si Aruṇa ang kanyang sarathi, nakapuwesto sa unahan bilang tagapagmaneho ng sasakyan.

Verse 58

जया च विजया चैव जयंती पापनाशनी । इडा च पिंगला चैव वहंतोऽश्वमुखास्तथा

Sina Jayā at Vijayā, at si Jayantī na tagapuksa ng kasalanan; gayundin sina Iḍā at Piṅgalā—sila man ay mga tagapasan, na may mukhang kabayo.

Verse 59

डिंडिश्च शेषनागश्च गणाध्यक्षस्तथैव च । स्कंदरेवंततार्क्ष्याश्च तथा कल्माषपक्षिणौ

Naroon din sina Ḍiṃḍi, Śeṣanāga, at Gaṇādhyakṣa; gayundin sina Skanda, Revanta, at Tārkṣya; at ang dalawang ibong tinatawag na Kalmāṣa—kabilang sa pangkat na ito.

Verse 60

राज्ञी च निक्षुभा देवी ललिता चैव संज्ञिका । तथा यज्ञभुजो देवा ये चान्ये परिकीर्तिताः

Naroon si Rājñī, ang diyosang Nikṣubhā, at si Lalitā na kilala sa pangalan; gayundin ang mga diyos na tumatanggap ng bahagi sa yajña, at ang iba pang nabanggit.

Verse 61

एभिः परिवृतो योऽसावधरोत्तरवासिभिः । तमहं लोककर्तारमाह्वयामि तमोपहम्

Napapaligiran ng mga nilalang na nananahan sa itaas at ibaba, aking tinatawag ang Tagapaglikha ng mga daigdig, ang Tagapag-alis ng dilim.

Verse 62

अम्मयो भगवान्भानुरमुं यज्ञं प्रवर्तयन् । इदमर्घ्यं च पाद्यं च प्रगृहाण नमोनमः

O Bhagavān Bhānu, anyo ng amṛta, na nagpapasimula ng yajña na ito—tanggapin nawa ang handog na arghya at ang tubig na pampaghugas ng paa. Pagpupugay, pagpupugay sa Iyo.

Verse 63

आवाहनम् । सहस्रकिरण वरद जीवनरूप ते नमः । इति सांनिध्यकरणम् ओंवषट् इत्युच्चार्य सूर्यस्य चरणयुगलं पश्यन् भुवि पद्म्यां पात्रीं निर्वापयेत् पाद्यं तदुच्यते । एवं पाद्यं दत्त्वा बद्धांजलिः सुस्वागतमिति कुर्यात् । स्वागतं भगवन्नेहि मम प्रसादं विधाय आस्यताम् । इह गृहाण पूजां च प्रसादं च धिया कुरु । तिष्ठ त्वं तावदत्रैव यावत्पूजां करोम्यहम्

Pag-anyaya (āvāhana): “O Ikaw na may sanlibong sinag, Tagapagkaloob ng biyaya, na ang Iyong anyo ay mismong buhay—pagpupugay sa Iyo.” Sa gayon ay pinananatili ang banal na pagdalo. Pagkaraan, bigkasin ang “Oṃ vaṣaṭ,” at habang nakatanaw sa magkapares na paa ni Sūrya, ibuhos ang tubig sa sisidlang may tanda ng lotus na nakalagay sa lupa—ito ang tinatawag na pādya (tubig sa paghuhugas ng paa). Matapos ihandog ang pādya, mag-anjali at sabihin, “Maligayang pagdating.” “Maligayang pagdating, O Bhagavān; pumarito—ipagkaloob ang Iyong biyaya at maupo. Tanggapin dito ang pagsamba at ang handog; pagpalain mo ako sa mahabaging diwa. Manatili Ka rito habang isinasagawa ko ang pagsamba.”

Verse 64

एवं विज्ञापनं दद्यादनेन मंत्रेण कमलासनम् । तत्कमलासनं कमलनंदन उपाविशति । आसन उपविष्टस्य शेषां पूजां नियोजयेत् अनेन विधानेन । ओंसोममूर्तिक्षीरोदपतये नमः । इति क्षीरादिस्नपनम् । ओंभास्कराय नीरव सिने नमः । इति जलस्नानम् ततो वासोयुगं शुभ्रं दद्यात् अनेन मंत्रेण । इदं वासोयुगं सूर्य गृहाण कृपया मम । कटिभूषणमेकं ते द्वितीयं चांगप्रावरणम्

Pagkatapos magpahayag ng paggalang na pakiusap, ihandog ang luklukan ng lotus sa pamamagitan ng mantrang ito. Ang Panginoong nakaluklok sa lotus—si Sūrya, kagalakan ng lotus—ay uupo roon. Kapag Siya’y nakaupo na, ayusin ang natitirang pagsamba ayon sa itinakdang kaayusan. “Oṃ—pagpupugay sa Panginoon ng Karagatang Gatas, na ang anyo ay Soma”: ito ang pagligo ng gatas at iba pa. “Oṃ—pagpupugay kay Bhāskara, ang mapayapa”: ito ang paliligo sa tubig. Pagkaraan, ihandog ang isang pares ng dalisay na puting kasuotan sa mantrang ito: “O Sūrya, tanggapin Mo nang may habag ang pares ng telang ito mula sa akin—ang una bilang palamuti sa baywang, at ang ikalawa bilang pantakip sa mga sangkap ng katawan.”

Verse 65

ततो यज्ञोपवीतं दद्यात् अनेन मंत्रेण । सूत्रतंतुमयं शुद्धं पवित्रमिदमुत्तमम् । यज्ञोपवीतं देवेश प्रगृहाण नमोऽस्तु ते

Pagkatapos, ihandog ang yajñopavīta (sagradong sinulid) sa mantrang ito: “Ang dakilang yajñopavīta na ito, yari sa dalisay na mga hibla at lubhang nagpapabanal—O Panginoon ng mga deva, tanggapin Mo ang sagradong sinulid na ito. Pagpupugay sa Iyo.”

Verse 66

ततो यथाशक्ति श्वेतमुकुटमुद्रिकादिभूषणानि दद्यात् अनेन मंत्रेण । मुकुटो रत्ननद्धोऽयं मुद्रिकां भूषणानि च । अलंकारं गृहणेमं मया भक्त्या समर्पितम्

Pagkatapos, ayon sa makakaya, ihandog ang mga palamuti gaya ng puting korona at mga singsing, sa mantrang ito: “Ang koronang ito ay may mga hiyas, kasama ang mga singsing at iba pang palamuti. Tanggapin Mo ang pag-aayos na ito, na iniaalay ko nang may debosyon.”

Verse 67

एवमलंकारं निवेद्य पश्चात्केशरकुंकुमकर्पूररक्तचंदनमिश्रमनुलेपनं दद्यात्

Matapos maihandog ang mga palamuti, saka ihandog ang mabangong pampahid na hinaluan ng kesar (saffron), kuṅkuma, kamper, at pulang sandalwood.

Verse 68

ओंतवातिप्रिय वृक्षाणां रसोऽयं तिग्मदीधिते । स तवैवोचितः स्वामिन्गृहाण कृपया मम

Oṃ. O Panginoong may matalim na sinag, ang katas (rasa) na ito mula sa mga punong mahal sa Iyo ay tunay na nararapat sa Iyo lamang. O Guro at Amo, tanggapin Mo ito mula sa akin sa Iyong habag.

Verse 69

ततश्चंपकजपाकरवीरकर्णककेसरकोकनदादिभिः पूजां कुर्यात्

Pagkatapos, magsagawa ng pagsamba gamit ang mga bulaklak tulad ng campaka, japā, karavīra, karṇikā, keśara, kokanada, at iba pa.

Verse 70

ओंवनस्पतिरसो दिव्यो गंधाढ्यो गंध उत्तमः । आहारः सर्वदेवानां धूपोऽयं प्रतिगृह्यताम्

Oṃ. Ang insensong ito ay banal na katas ng mga panginoon ng gubat (mga puno), hitik sa halimuyak at may pinakamainam na samyo; ito’y tila pagkain ng lahat ng mga deva. Nawa’y tanggapin ang insensong ito.

Verse 71

शल्लकीधूपमंत्रः । ततः पायसादिनिष्पन्नं नैवेद्यं निवेदयेदनेन मंत्रेण । नैवेद्यममृतं सर्वभूतानां प्राणवर्धनम् । पूर्णपात्रे मया दत्तं प्रतिगृह्ण प्रसीद मे

Ito ang mantra ng insensong śallakī. Pagkatapos, ialay ang naivedya na inihanda mula sa pāyasa at mga katulad na pagkain, sa pamamagitan ng mantrang ito: “Ang naivedyang ito ay tulad ng amṛta, nagpapalago ng lakas-buhay ng lahat ng nilalang. Inihandog ko sa sisidlang puno—tanggapin Mo at pagpalain Mo ako.”

Verse 72

ततः शौचोदकतांबूलदीपारार्तिकशीतलिकापुनः पूजादि निवेद्य यथाशक्त्या स्तुत्वा सुकृतं दुष्कृतं वा क्षमस्वेति प्रोच्य विसर्जयेत् । ततो भूयो नमस्य हेमवस्त्रोपवीतालंकारान् ब्राह्मणाय निवेद्य निर्माल्यं संहृत्यांभसि निक्षिपेत्

Pagkatapos, matapos ihandog ang tubig na pampadalisay, tāmbūla (nganga), ilawan, ārati, mga pampalamig at iba pang bahagi ng pagsamba—at magpuri ayon sa makakaya—sabihin: “Patawarin Mo ang anumang kabutihan o pagkakamaling nagawa,” at saka pormal na tapusin ang ritwal. Pagkaraan, yumukod muli at ihandog sa isang brāhmaṇa ang ginto, kasuotan, upavīta (banal na sinulid), at mga palamuti; tipunin ang nirmālya (mga ginamit na handog) at ilagak sa tubig.

Verse 73

इत्यर्घ्यदानविधिः य एवं भास्करायार्घ्यं मूर्तौ मंडलकेऽपि वा । नित्यं निवेदयेत्प्रातः स्याद्रवेरात्मवत्प्रियः

Ganito ang tuntunin ng pag-aalay ng arghya. Sinumang sa ganitong paraan ay maghandog ng arghya kay Bhāskara—sa Kanyang banal na larawan man o sa ritwal na maṇḍala ng araw—tuwing umaga araw-araw, ay magiging minamahal ni Ravi na gaya ng sariling sarili.

Verse 74

अनेन विधिना कर्णो भास्करार्घ्यं प्रयच्छति । ततः सूर्यस्य पार्थासावात्मवद्वल्लभो मतः

Sa mismong paraang ito nag-aalay si Karṇa ng arghya kay Bhāskara. Kaya ang anak ni Pṛthā ay itinuturing na minamahal ni Sūrya, na kasinghalaga ng Kanyang sariling sarili.

Verse 75

अशक्तश्चेन्नित्यमेकमर्घ्यं दद्याद्दिवाकृते । ततोऽत्र रथसप्तम्यां कुंडे देयः प्रयत्नतः

Kung hindi makakaya (ng higit pa), maghandog man lamang araw-araw ng isang arghya sa Lumikha ng Araw. Ngunit sa Rathasaptamī, sa pagtalimang ito, ang arghya ay dapat ihandog nang may natatanging pagsisikap sa kuṇḍa, ang sisidlang ritwal.

Verse 76

अश्वमेधफलं प्राप्य सूर्यलोक मवाप्नुयात् । तस्मात्सर्वप्रयत्नेन दातव्योऽर्घोऽत्र भारत

Matamo ang bunga ng sakripisyong Aśvamedha at mararating ang daigdig ni Sūrya. Kaya, O Bhārata, dito ay dapat ihandog ang arghya nang buong pagsisikap.

Verse 77

एवंविधस्त्वसौ देवो भट्टादित्योऽत्र तिष्ठति । भूयानतोऽपि बहुशः पापहा धर्मवर्धनः

Ganyan nga ang diyos na iyon—si Bhaṭṭāditya—na nananahan dito. At higit pang dakila ang biyaya: kapag sinamba nang paulit-ulit, winawasak niya ang kasalanan at pinalalago ang dharma.

Verse 78

दिव्यमष्टविधं चात्र सद्यः प्रत्ययकारकम् । पापानां चोपभुक्तं हि यथा पार्थ हलाहलम्

Dito ay may walong uri ng ‘divya’ (banal na pagsubok), na agad nagbibigay ng katiyakan sa katotohanan. Nilalamon din nito ang mga kasalanan—gaya ng, O Pārtha, sa pag-inom at pag-neutralisa sa lasong halāhala.