Rig Veda 8.66.14: Mandala 8, Sukta 66, Mantra 14

Sukta 8.66

Devata: Indra

Samhita Patha (Devanagari)

त्वं नो अस्या अमतेरुत क्षुधोऽभिशस्तेरव स्पृधि । त्वं न ऊती तव चित्रया धिया शिक्षा शचिष्ठ गातुवित् ॥

Sanskrit recitationRig Veda 8.66.14

Transliteration

tváṃ no asyā́ ámater utá kṣúdhó ’bhíśaster áva spṛdhi | tváṃ na ūtī́ táva citráyā dhiyā́ śíkṣā śacíṣṭha gātuvít ||

Translation

ขอพระองค์ทรงปกป้องกู้เราให้พ้นจากความอับจนไร้ที่พึ่งนี้ จากความหิวโหย และจากการโจมตีด้วยคำกล่าวหาอันเป็นศัตรู พระองค์คือที่พึ่งของเรา; ด้วยปัญญาอันหลากสีสันและสว่างไสว (dhī) ของพระองค์ ขอทรงสั่งสอนเราเถิด โอ้ผู้ชำนาญยิ่งในฤทธิ์เดช โอ้ผู้ค้นพบหนทาง (gātuvit) —ขอทรงฝึกปรับเราให้เข้าสู่ทางผ่านอันเที่ยงตรงแห่งสัจธรรม (ṛta)

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• त्वम्: you
• त्वम्: कर्तृ
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• नः: to/for us
• नः: सम्प्रदान
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• अस्याः: of this
• अस्याः: सम्बन्ध
• Type: Pronoun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• अमतेः: from folly / from lack of right thought
• अमतेः: अपादान
• Type: Noun
• Root: अमति- (प्रातिपदिक; a-mati ‘lack of counsel/folly’)

• उत: and also
• उत: —
• Type: Indeclinable
• Root: उत

• क्षुधः: from hunger
• क्षुधः: अपादान
• Type: Noun
• Root: क्षुध्- (प्रातिपदिक; ‘hunger’)

• अभिशस्तेः: from imprecation/curse
• अभिशस्तेः: अपादान
• Type: Noun
• Root: अभिशस्ति- (प्रातिपदिक; ‘imprecation, accusation, curse’)

• अव: down; away
• अव: —
• Type: Indeclinable
• Root: अव

• स्पृधि: ward off / fight away
• स्पृधि: क्रिया
• Type: Verb
• Root: स्पृध् (धातु; ‘to contend, fight, ward off’)

• त्वम्: you
• त्वम्: कर्तृ
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद्

• नः: to/for us
• नः: सम्प्रदान
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद्

• ऊती: help, aid
• ऊती: कर्तृ (नाम-प्रयोगे ‘त्वम् … ऊती’ = ‘you are (our) help’)
• Type: Noun
• Root: ऊति- (प्रातिपदिक; ‘help, aid’)

• तव: your
• तव: सम्बन्ध
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद्

• चित्रया: with wondrous/bright
• चित्रया: करण
• Type: Adjective
• Root: चित्र- (प्रातिपदिक; ‘bright, wondrous, excellent’)

• धिया: by/with insight (prayer)
• धिया: करण
• Type: Noun
• Root: धी- (प्रातिपदिक; ‘thought, insight, prayer’)

• शिक्षा: teach; cause (us) to attain / grant
• शिक्षा: क्रिया
• Type: Verb
• Root: शिक्ष् (धातु; ‘to teach, train; in RV also ‘to make (someone) attain/learn’, ‘to help to obtain’)

• शचिष्ठ: O most mighty/most powerful
• शचिष्ठ: सम्बोधन
• Type: Adjective (vocative epithet)
• Root: शचिष्ठ- (प्रातिपदिक; superlative of शचीवत्/शचि- ‘mighty, powerful, skillful’ used as vocative epithet esp. of इन्द्र)

• गातुवित्: O knower/finder of the paths (guide)
• गातुवित्: सम्बोधन
• Type: Noun/Adjective
• Root: गातुविद्- (प्रातिपदिक; ‘knower/finder of paths/ways’; from गातु- ‘path’ + √विद् ‘to know/find’)