Rig Veda 6.5.2: Mandala 6, Sukta 5, Mantra 2

Sukta 6.5

Devata: Agni

Samhita Patha (Devanagari)

त्वे वसूनि पुर्वणीक होतर्दोषा वस्तोरेरिरे यज्ञियासः । क्षामेव विश्वा भुवनानि यस्मिन्त्सं सौभगानि दधिरे पावके ॥

Sanskrit recitationRig Veda 6.5.2

Transliteration

tve vasūni puru-aṇīka hotar doṣā vastor īrire yajñiyāsaḥ | kṣāma iva viśvā bhuvanāni yasmin sam saubhagāni dadhire pāvake ||

Translation

ในท่าน, โอ โหตฤ (Hotar) ผู้มีหลายพักตร์ ทรัพย์สมบัติทั้งหลายถูกเร้าให้เคลื่อนไหว; ทั้งยามราตรีและยามอรุณ พลังแห่งยัญญะล้วนลุกขึ้นมุ่งสู่ท่าน. ดุจในเรือนอาศัย ในท่านโลกทั้งปวงถูกร้อยรัดไว้ด้วยกัน; ในผู้ชำระให้บริสุทธิ์ ปาวกะ (Pāvaka) ความเป็นสิริมงคลทั้งหลายถูกรวบรวมและสถาปนา.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• त्वे: in/with you
• त्वे: अधिकारण
• Type: Pronoun
• Root: त्वम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• वसूनि: goods, treasures
• वसूनि: कर्म
• Type: Noun
• Root: वसु (प्रातिपदिक)

• पूर्वणीक: O you of former/ancient appearance (ancient-faced)
• पूर्वणीक: सम्बोधन
• Type: Adjective (epithet)
• Root: पूर्व-नीक (प्रातिपदिक; बहुव्रीहि/कर्मधारय-समास)

• होतॄन्: the Hotṛ-priests
• होतॄन्: कर्म
• Type: Noun
• Root: होतृ (प्रातिपदिक)

• दोषा: at night
• दोषा: अधिकारण
• Type: Noun
• Root: दोषा (प्रातिपदिक)

• वस्तोः: of dawn / at daybreak
• वस्तोः: अधिकारण
• Type: Noun
• Root: वस्तु/वस्तु (वस्तु = dawn/daybreak; प्रातिपदिक)

• ईरिरे: they have roused / set in motion
• ईरिरे: —
• Type: Verb
• Root: ईर् (धातु; Vedic: īr/er ‘to set in motion, rouse’)

• यज्ञियासः: the worshipful ones (ritual-worthy)
• यज्ञियासः: कर्तृ
• Type: Adjective (used substantively)
• Root: यज्ञिय (प्रातिपदिक)

• क्षाम्: the earth
• क्षाम्: उपमान (तुलना-प्रयोगे)
• Type: Noun
• Root: क्षाम् (प्रातिपदिक)

• इव: like, as
• इव: —
• Type: Indeclinable
• Root: इव

• विश्वा: all
• विश्वा: कर्म
• Type: Adjective
• Root: विश्व (प्रातिपदिक)

• भुवनानि: beings, worlds
• भुवनानि: कर्म
• Type: Noun
• Root: भुवन (प्रातिपदिक; from √भू)

• यस्मिन्: in whom
• यस्मिन्: अधिकारण
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• सम्: together, completely
• सम्: —
• Type: Preverb/Indeclinable
• Root: सम्

• सौभगानि: good fortunes, prosperities
• सौभगानि: कर्म
• Type: Noun
• Root: सौभग (प्रातिपदिक)

• दधिरे: they have placed / established
• दधिरे: —
• Type: Verb
• Root: धा (धातु)

• पावके: O Purifier (Agni)
• पावके: सम्बोधन
• Type: Noun/Adjective (epithet)
• Root: पावक (प्रातिपदिक; epithet of अग्नि)