Rig Veda 5.44.2 — Mandala 5, Sukta 44, Mantra 2
Sukta 5.44
Devata: Agni (probable continuation of 5.44 Agni praise; also compatible with Sūrya/Āditya imagery—kept as probable Agni with luminous function)
Samhita Patha (Devanagari)
श्रिये सुदृशीरुपरस्य याः स्वर्विरोचमानः ककुभामचोदते । सुगोपा असि न दभाय सुक्रतो परो मायाभिॠत आस नाम ते ॥
Transliteration
śríye sudṛ́śīr úparasya yā́ḥ svàr virocámānaḥ kakúbhām acódate | sugópā asi ná dábhāya sukrato paró māyā́bhiḥ ṛté āsa nā́ma te ||
Translation
เพื่อความรุ่งเรือง ท่านทรงขับเคลื่อนยอดสูงอันงามน่าดูแห่งแดนเบื้องบน ให้ส่องประกายในสวรฺ (svar) และถูกเร่งเร้าดุจสันเขา (kakubhā). ท่านเป็นผู้พิทักษ์อันดี ยากจะล่วงละเมิด โอ้ผู้มีเจตจำนงอันสว่างไสว; พ้นจากมายา (māyā) ทั้งหลาย ตั้งมั่นในฤตะ (ṛta) คือความจริง—แม้แต่นามของท่านก็สถิตอยู่.
Word by Word
श्रियेfor splendor/beauty (for prosperity)
श्रिये:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootश्री (स्त्री. प्रातिपदिक) / √श्रि (धातु: श्रयणे/श्रियते)
सुदृशीःbeautiful to see, fair-looking (fem. pl.)
सुदृशीः:
कर्तृ
TypeAdjective
Rootसु-दृश् (प्रातिपदिक: सुदृशी-)
उपरस्यof the upper (region/one)
उपरस्य:
सम्बन्ध (genitive)
TypeNoun/Adjective
Rootउपर (प्रातिपदिक)
याःwho/which (fem. pl.)
याः:
कर्तृ
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
स्वर्विरोचमानःshining forth in heaven / radiating with light
स्वर्विरोचमानः:
कर्तृ (विशेषण)
TypeAdjective/Participle
Rootस्वर् + वि-√रुच् (कृदन्त: विरोचमान-)
ककुभाम्the quarters/directions
ककुभाम्:
कर्म
TypeNoun
Rootककुभ् (स्त्री. प्रातिपदिक)
अचोदतेimpels/sets in motion
अचोदते:
क्रिया
TypeVerb
Root√चुद् (प्रेरणे)
सुगोपाःa good protector/guardian
सुगोपाः:
कर्तृ/सम्बोधन-भाव (स्तुत्यर्थ)
TypeAdjective/Noun
Rootसु-गोपा (प्रातिपदिक)
असिyou are
असि:
क्रिया
TypeVerb
Root√अस् (भूवाचक)
नnot
न:
—
TypeIndeclinable
Rootन (निपात)
दभायto be deceived/overpowered (to be harmed)
दभाय:
प्रयोजन (उद्देश्य)
TypeVerb (infinitival) / verbal noun
Root√दभ् (हिंसने/दम्भने)
सुक्रतोO good-minded/strong-willed one
सुक्रतो:
सम्बोधन
TypeAdjective (voc.)
Rootसु-क्रतु (प्रातिपदिक)
परोfar beyond, higher
परो:
अधिकरण/विशेषण (स्थित्यर्थ)
TypeAdjective/Adverbial
Rootपर (प्रातिपदिक)
मायाभिःby (your) powers/arts, by māyās
मायाभिः:
करण
TypeNoun
Rootमाया (स्त्री. प्रातिपदिक)
ऋतःṛta, cosmic order/truth
ऋतः:
कर्तृ/विशेष्य
TypeNoun
Rootऋत (नपुं./पुं. प्रातिपदिक)
आसwas
आस:
क्रिया
TypeVerb
Root√अस् (भूवाचक)
नामindeed, namely
नाम:
—
TypeIndeclinable
Rootनाम (निपात)
तेof you/your
ते:
सम्बन्ध (genitive)
TypePronoun
Rootत्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Ritual Application
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Natural Symbolism
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes
Ask anything about this verse
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.