Rig Veda 3.14.6: Mandala 3, Sukta 14, Mantra 6

Sukta 3.14

Rishi: Viśvāmitra Gāthina

Devata: Agni

Chandas: Triṣṭubh (probable; requires metrical verification)

Samhita Patha (Devanagari)

त्वद्धि पुत्र सहसो वि पूर्वीर्देवस्य यन्त्यूतयो वि वाजाः । त्वं देहि सहस्रिणं रयिं नोऽद्रोघेण वचसा सत्यमग्ने ॥

Transliteration

tvád dhi putra sahaso ví pū́rvīr devásya yánty ūtáyo ví vājā́ḥ | tváṃ dehi sahasríṇaṃ rayíṃ no’dróghena vácasā satyám agne ||

Translation

แท้จริงจากท่าน—โอ บุตรแห่งพลัง—ความอุปถัมภ์โบราณมากมายของเทพย่อมแผ่ไป และวาชะ (vāja, พลังชัยชนะ/เสบียง) อันอุดมก็แตกกระจายออกไป. ขอท่านประทาน rayi (ทรัพย์/รัศมี) พันเท่าแก่เราเถิด โอ อัคนี—ด้วยวาจาไร้เล่ห์ ด้วยวาจาแห่งสัจจะ.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• त्वत्: from you
• त्वत्: Apādāna
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• हि: indeed, for
• हि: —
• Type: Indeclinable
• Root: हि (निपात)

• पुत्र: O son
• पुत्र: Sambodhana
• Type: Noun
• Root: पुत्र (प्रातिपदिक)

• सहसः: of might/strength
• सहसः: Sambandha (genitive)
• Type: Noun
• Root: सहस् (प्रातिपदिक)

• वि: apart, forth, widely
• वि: —
• Type: Indeclinable
• Root: वि (उपसर्ग/अव्यय)

• पूर्वीः: many former/earlier
• पूर्वीः: Kartā
• Type: Adjective
• Root: पूर्व (प्रातिपदिक)

• देवस्य: of the god
• देवस्य: Sambandha (genitive)
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)

• यन्ति: they go/come
• यन्ति: —
• Type: Verb
• Root: यम् (धातु)

• ऊतयः: helps, aids
• ऊतयः: Kartā
• Type: Noun
• Root: ऊति (प्रातिपदिक)

• वि: forth, widely
• वि: —
• Type: Indeclinable
• Root: वि (उपसर्ग/अव्यय)

• वाजाः: prizes/strengths (victorious gains)
• वाजाः: Kartā
• Type: Noun
• Root: वाज (प्रातिपदिक)

• त्वम्: you
• त्वम्: Kartā
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• देहि: give!
• देहि: —
• Type: Verb
• Root: दा (धातु)

• सहस्रिणम्: thousandfold, rich in thousands
• सहस्रिणम्: Karma
• Type: Adjective
• Root: सहस्रिन् (प्रातिपदिक)

• रयिम्: wealth
• रयिम्: Karma
• Type: Noun
• Root: रयि (प्रातिपदिक)

• नः: to us / our
• नः: Sampradāna (recipient) / Sambandha
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• अद्रोघेण: with non-deceitful (speech)
• अद्रोघेण: Karaṇa
• Type: Adjective
• Root: अद्रोघ (प्रातिपदिक; a-द्रोघ ‘non-harming, non-deceitful’)

• वचसा: with speech/word
• वचसा: Karaṇa
• Type: Noun
• Root: वचस् (प्रातिपदिक)

• सत्यम्: truly; the true (thing)
• सत्यम्: Karma / (adverbial qualifier)
• Type: Adjective
• Root: सत्य (प्रातिपदिक)

• अग्ने: O Agni
• अग्ने: Sambodhana
• Type: Noun
• Root: अग्नि (प्रातिपदिक)