Rig Veda 1.180.5: Mandala 1, Sukta 180, Mantra 5

Sukta 1.180

Rishi: Unknown/varied (Ashvin hymn tradition; requires external index for exact rishi of RV 1.180)

Devata: Aśvinau

Chandas: Triṣṭubh (probable)

Samhita Patha (Devanagari)

आ वां दानाय ववृतीय दस्रा गोरोहेण तौग्र्यो न जिव्रिः । अपः क्षोणी सचते माहिना वां जूर्णो वामक्षुरंहसो यजत्रा ॥

Recitation with translationRig Veda 1.180.5

Transliteration

ā́ vāṃ dānā́ya vavṛtīya dasrā gór óhena taugryó ná jivríḥ | apáḥ kṣoṇī́ sacate mā́hinā vāṃ jūrṇó vāṃ ákṣur áṃhaso yajatrā ||

Translation

ข้าพเจ้าหันสู่การประทานของท่าน โอ้ทวิเทพผู้มหัศจรรย์ (Dasra) ถูกชักนำด้วยการยกชูแห่งแสง ดุจเตากริยะ (Taugrya) ผู้ว่องไว สายน้ำและแผ่นดินอันกว้างใหญ่ร่วมประสานกับความยิ่งใหญ่ของท่าน; ด้วยท่านเอง พลังแห่งการคั้นบีบย่อมถูกลับให้คมเพื่อต้านทานความคับขัน โอ้ผู้ควรแก่การบูชา

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• आ: hither, towards
• आ: —
• Type: Indeclinable
• Root: आ (upasarga) अथवा अव्यय

• वाम्: to/for you two; of you two
• वाम्: Sampradāna
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (द्वि.)

• दानाय: for giving, for a gift
• दानाय: Sampradāna
• Type: Noun
• Root: दान (प्रातिपदिक) < √दा (दान)

• ववृतीय: has come/has turned (towards)
• ववृतीय: Kartā
• Type: Verb
• Root: √वृत्/√वृ (वर्तने/वरणे)

• दस्रा: O wondrous/skillful ones (Aśvins)
• दस्रा: Kartā
• Type: Adjective (epithet)
• Root: दस्र (प्रातिपदिक)

• गोरोहेण: with the cow-mount/with the cow-drawn (vehicle)
• गोरोहेण: Karaṇa
• Type: Noun
• Root: गोरोह (प्रातिपदिक; गो- + रोह ‘mount/vehicle’)

• तौग्र्यः: Tugra’s (son), the Taugra
• तौग्र्यः: Kartā
• Type: Noun (proper/epithet)
• Root: तौग्र्य (प्रातिपदिक; patronymic)

• न: like, as
• न: —
• Type: Indeclinable
• Root: न (उपमा-निपात)

• जिव्रिः: Jivri (name/epithet)
• जिव्रिः: Kartā
• Type: Noun (proper/epithet)
• Root: जिव्रि (प्रातिपदिक; नाम)

• अपः: the waters
• अपः: Karma
• Type: Noun
• Root: अप् (प्रातिपदिक)

• क्षोणी: the earth
• क्षोणी: Kartā
• Type: Noun
• Root: क्षोणी (प्रातिपदिक)

• सचते: associates/joins
• सचते: Kartā
• Type: Verb
• Root: √सच् (समवाये/सहचर्ये)

• माहिना: by (your) might
• माहिना: Karaṇa
• Type: Noun
• Root: माहिन्/माहिना (प्रातिपदिक; ‘might, greatness’)

• वाम्: of you two
• वाम्: Sampradāna
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (द्वि.)

• जूर्णः: worn out, decayed
• जूर्णः: Kartā
• Type: Adjective/Participle
• Root: जूर्ण (प्रातिपदिक) < √जॄ/√जृ (जीर्णे/क्षये)

• वाम्: of you two
• वाम्: Sampradāna
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (द्वि.)

• अक्षु: axle (of a chariot)
• अक्षु: Karma
• Type: Noun
• Root: अक्षु (प्रातिपदिक)

• रंहसः: from speed/haste; of swiftness
• रंहसः: Apādāna
• Type: Noun
• Root: रंहस् (प्रातिपदिक)

• यजत्रा: O worshipful ones
• यजत्रा: —
• Type: Adjective (vocative)
• Root: यजत्र (प्रातिपदिक) < √यज्