Rig Veda 1.149.4: Mandala 1, Sukta 149, Mantra 4

Sukta 1.149

Devata: Agni

Samhita Patha (Devanagari)

अभि द्विजन्मा त्री रोचनानि विश्वा रजांसि शुशुचानो अस्थात् । होता यजिष्ठो अपां सधस्थे ॥

Recitation with translationRig Veda 1.149.4

Transliteration

abhí dvijánmā trī rócanāni víśvā rájāṃsi śuśucānáḥ asthāt | hotā yájiṣṭho apā́ṃ sadhásthaś ||

Translation

เปลวไฟผู้ “เกิดสองครั้ง” นี้ ยิ่งทวีความสว่าง ก็ลุกขึ้นยืน โอบรับแดนแห่งแสงสามชั้นและโลกทั้งปวงทั้งสิ้น ในฐานะโหตฤ (Hotṛ) ผู้ประกอบยัญอันประเสริฐที่สุด เขาตั้งมั่นอยู่ ณ ที่ประทับร่วมของเหล่าน้ำ (Āpas)—ในรากฐานอันลึกแห่งความเป็นอยู่ของเรา

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• अभि: towards, over, upon
• अभि: —
• Type: Indeclinable
• Root: अभि (उपसर्ग/निपात)

• द्विजन्मा: the twice-born (Agni)
• द्विजन्मा: Kartā
• Type: Noun/Adjective
• Root: द्वि-जन्मन् (प्रातिपदिक; द्वि + जन्मन्)

• त्री: three
• त्री: Karma
• Type: Numeral/Adjective
• Root: त्रि (संख्या-प्रातिपदिक)

• रोचनानि: luminous realms / shining spaces
• रोचनानि: Karma
• Type: Noun
• Root: रोचन (प्रातिपदिक; √रुच् ‘to shine’)

• विश्वा: all
• विश्वा: Karma
• Type: Adjective
• Root: विश्व (प्रातिपदिक)

• रजांसि: regions, spaces (air/realms)
• रजांसि: Karma
• Type: Noun
• Root: रजस् (प्रातिपदिक)

• शुशुचानः: blazing, shining intensely
• शुशुचानः: Kartā
• Type: Participle
• Root: √शुच् (दीप्तौ) → शुशुचान (परस्मैपद-परिप्रयोगः; परिपूर्ण/तीव्र-दीप्ति)

• अस्थात्: stood forth, took his stand
• अस्थात्: —
• Type: Verb
• Root: √स्था (तिष्ठति) + आ- (उपसर्ग)

• होता: the Hotṛ-priest / invoker
• होता: Kartā
• Type: Noun
• Root: होतृ (प्रातिपदिक; √हु ‘to sacrifice/invoke’)

• यजिष्ठः: most worshipful / best sacrificer
• यजिष्ठः: Kartā
• Type: Adjective
• Root: यजिष्ठ (प्रातिपदिक; यज्-तमा/इष्ठ-प्रत्ययः ‘most sacrificing’)

• अपाम्: of the waters
• अपाम्: Adhikaraṇa (सम्बन्ध-निर्देशः) / Genitive relation
• Type: Noun
• Root: अप् (प्रातिपदिक)

• सधस्थः: (he) whose seat is (there); seated/standing in the abode
• सधस्थः: Kartā
• Type: Noun/Adjective
• Root: सधस्थ (प्रातिपदिक; ‘seat/abode, common place’)