พรหมัน in the Rig Veda

ทีรฆตมส (Dīrghatamas) บุตรแห่งมมตา สุกงอมในยุคที่สิบ; เพื่อการแสวงหาน้ำของเหล่าผู้แสวงหา พรหมัน (brahman) จึงเป็นสารถี.

สิ่งใดก็ตามที่ในยามเจ้าก้าวไปหรือหยุดลง ในแรงผลักอันยิ่งใหญ่แห่งพลังที่ถูกปลุกเร้า ถูกกระทบด้วยส้นเท้าหรือด้วยแส้—บาดแผลเหล่านั้นทั้งหมด ข้าพเจ้าทำให้เป็นเครื่องบูชาแก่เจ้า ดุจตักฮวิษ (havis) ด้วยทัพพีในพิธีบูชา โดยอำนาจแห่งพรหมัน…

นี่แลคือพลังนั้น ด้วยพลังนี้ โคเพศเมีย (รัศมีอันสว่างแห่งจิตสำนึก) เมื่อถูกห้อมล้อม ก็วัดแบ่งเสียงร้องแห่งความโหยหา โดยอาศัยอยู่บนศิลาบีบคั้นทั้งสอง นางกลายเป็นประกายฟ้าแห่งญาณทัศนะ ด้วยการตื่นรู้ทั้งหลาย นางย่อมหล่อหลอมมนุษย์ผู้เป็นมรรตยะ…

ในที่ค้ำจุนอันไม่ไหวเอนนั้น มีชีวิตผู้ไปได้รวดเร็ว—ผู้เคลื่อนไหว—ตั้งมั่นอยู่กลางหมู่ที่อยู่อาศัย พลังผู้มีชีวิตย่อมดำเนินอยู่ภายในสิ่งที่ตายแล้ว ด้วยสวธา (svadhā) คือกฎของตนเอง; อมตะถูกผูกไว้ในครรภ์เดียวกันกับมรรตยะ

แท่นบูชานี้คือปลายสุดแห่งแผ่นดิน; พิธีบูชานี้คือสะดือของโลก. โสมะ (Soma) นี้คือพืชพันธุ์แห่งพ่อม้าผู้ทรงพลัง; พรหมัน (Brahman) นี้คือเวหาสอันสูงสุดของวาจา (Vāc).

บทสรรเสริญ (ṛc) ตั้งมั่นอยู่ในสิ่งไม่เสื่อมสลาย (akṣara) ในเวหาหาสูงสุดอันกว้างใหญ่ (parame vyoman) ที่ซึ่งเทพทั้งปวงนั่งประจำ. ผู้ใดไม่รู้ “ตัต” (Tat) แล้วจะทำสิ่งใดได้ด้วยบทสรรเสริญ? แต่ผู้รู้สิ่งนั้น ย่อมมาชุมนุม ณ ที่นี้…

เขาผู้ไร้ผู้ต้านย่อมมีชัย และรวบรวมทรัพย์ทั้งปวง—ทั้งของฝ่ายศัตรู และแม้ของญาติร่วมเผ่าพันธุ์; ผู้ใดในยามคับขันได้จัดที่กว้างให้แก่พราหมณ์/พรหมัน (Brahman) ผู้นั้นแล. เหล่าเทพย่อมคุ้มครองพระราชาผู้นั้น—ผู้รับใช้พลังแห่งวาจาศักดิ์สิทธิ์…

ผู้แบกโสมะก่อให้เกิดวาจา—ก่อสร้างพรหมัน (brahman) อันเป็นของการเวียนรอบทั้งปี อธวรรยุ (Adhvaryu) ผู้ประกอบพิธี ร้อนด้วยไฟภายใน เหงื่อซึมด้วยความเพียร จึงปรากฏเด่นชัด—ทั้งที่ก่อนนั้นเร้นลับจากผู้ใดทั้งสิ้น เมื่อฤดูกาลแห่งแรงดลใจมาถึง…

ทักษิณา (Dakṣiṇā—พลังแห่งการรู้จำแนกอันถูกต้องและการถวายบูชา) ถูกปลดปล่อยให้เคลื่อนไหว ผู้ทรงพลังมาถึงที่นั่งแห่งความสำเร็จ ตื่นรู้และเฝ้าระวัง เขาปกป้องจากอำนาจแห่งความลวงและความมืดอันเป็นศัตรู (รากษัส)…

เขาก้าวไปข้างหน้า ด้วยแรงผลักดันดุจผู้ชนะทุ่งให้แก่หมู่ชน และด้วยเสียงกึกก้อง เขาลอกสีแห่งอสูร—ความมืดที่เกาะติดตน—ออกไป เขาสลัดปลอกหุ้มทิ้ง แล้วมุ่งสู่เรือนที่บิดา (Pitar) ได้จัดเตรียมไว้ และด้วยภาวะของตนเอง…

ผู้ถูกคั้นด้วยศิลาบด ย่อมไหลในฝ่ามือที่กอบรับ; เขาแกร่งกล้าดุจพฤษภา และด้วยความกว้างใหญ่แห่งนภา ทำให้ความคิดสั่นสะท้านจนตื่นรู้. เขาปีติยินดี เขาเข้าใกล้และบรรลุด้วยวาจาอันดลใจ; เมื่อชำระในสายน้ำแล้ว…

รอบองค์ผู้ส่องประกาย ผู้เติบโตด้วยพลังแห่งภูผาและฤทธิ์เดช เขาทั้งหลายหลั่งความหวานดุจน้ำผึ้งลงสู่ที่ค้ำจุนแห่งเรือน. ในองค์นั้น โคทั้งหลาย—คือรัศมีผู้ดื่มจากเต้านมที่บูชาดีแล้ว—ย่อมผสมความมั่งคั่งอันเป็นยอดไว้บนเศียร ด้วยปริมาณอันอุดมของตน.

นางทั้งหลายร่วมกันเร่งเร้าเขา ดุจขับรถศึกที่เปี่ยมพลัง—พี่น้องหญิงสิบองค์ในตักของอทิติ (Aditi). เขามาแล้วรุกคืบ เข้าสู่ที่นั่งอันเร้นลับของโคแห่งรัศมี; เพราะช่างผู้รู้ได้ให้กำเนิดแก่เขาซึ่งก้าวย่างอันลี้ลับนั้น.

ดุจเหยี่ยวแสวงหารัง เขาเสาะหาที่นั่งซึ่งรังสรรค์ด้วยญาณ (dhī)—ที่พักพิงทองคำซึ่งเทพปรารถนา เขาถูกปลุกให้เคลื่อนไปบนหญ้าศักดิ์สิทธิ์ บรรหิส (barhis) ด้วยวาจาสรรเสริญอันเป็นที่รัก; ดุจม้าเร็ว เขามุ่งสู่เหล่าเทพ ผู้ควรแก่เครื่องบูชา

เขาปรากฏเด่นไกลออกไป—กวีผู้มีสีแดงเรื่อแห่งฟ้า วัวผู้ทรงพลัง ผู้มีสามสันหลัง แสวงหารัศมีดุจฝูงโค ด้วยการชี้นำพันประการ เขาเดินทางต่อไป; ดุจนักขับร้อง เขาส่องประกายผ่านรุ่งอรุณมากมายที่ล่วงมาก่อน

เขาสร้างรูปอันคมกล้าและลุกโชติช่วงให้ตนเอง; สีสันของเขาทวีความเข้ม Where เขาเคยนอนพัก เมื่อถูกทำให้สมบูรณ์ด้วยการประสานอันชอบธรรม ที่นั่นเขาขับไล่ผู้ทำลายความกลมกลืน เขาไปในสายน้ำด้วยสวธา (svadhā) คือกฎภายในของตน สู่หมู่ชนทิพย์…

ดุจโคผู้เดินไปพร้อมฝูง เขากู่ก้องประกาศตน; เขาวางรัศมีของตนไว้เหนือสุริยะ. พลังศักดิ์สิทธิ์ผู้มีปีกงามจากฟ้าสูงทอดพระเนตรลงสู่แผ่นดิน; โสมะด้วยเจตจำนงและญาณรู้ เที่ยวพิจารณาการเกิดและสรรพชีวิตทั้งปวงโดยรอบ.

เขานั้นแลมุ่งเร่งไปสู่ “การให้” และ “สิ่งที่ยากจะพิชิต”; เพียรพยายามก้าวต่อไป แล้ววัดกำหนดแท่นบูชา (เวที) ด้วยเครื่องบูชาอันอุดม. ผู้ถูกขับเคลื่อนไปข้างหน้า ผู้มีวาจาถูกต้องยิ่ง เขาหลั่งแรงผลักดันดุจเมล็ดพันธุ์ จากความเกื้อหนุนนี้เอง…

ในบรรดาการอัญเชิญเหล่านั้น ที่ซึ่งพลังอันคมกล้าวิ่งไปดุจจิตเอง เหล่าฤษีผู้มีญาณ (วิปะ) ด้วยฤทธิ์อันสัมฤทธิ์ผล (ศจี) ย่อมชนะและพุ่งไปข้างหน้า. ผู้ใดทรงเดชด้วยพลังบุรุษ ด้วยรัศมีอันขับเคลื่อน (ศรยา)…

เมื่อในความเคลื่อนไหวอันรวดเร็วของใจซึ่งหัวใจเป็นผู้แต่งรูป สหายผู้เป็นพราหมณ์ (brāhmaṇa) ร่วมกันบูชายัญ—แล้ว ณ ที่นี้เอง ท่านถูกผู้รู้ทอดทิ้งไว้เบื้องหลัง; เหล่าผู้เชี่ยวชาญผู้แบกถ้อยคำศักดิ์สิทธิ์ (brahman) ย่อมจาริกอย่างเสรีอยู่ในท่าน