Adhyaya 10

Verse 1

एति श्रीब्रह्माण्डे महापुराणे वायुप्रोक्ते मध्यभागे तृतीय उपोद्धातपादे पितृकल्पो नाम नवमो ऽध्यायः // ९// बृहस्पतिरुवाच सप्तैते जयतां श्रेष्ठाः स्वर्गे पितृगणाः स्मृताः / चत्वारो मुर्त्तिमन्तश्च त्रयस्तेषाममूर्त्तयः

ఇట్లు శ్రీబ్రహ్మాండ మహాపురాణంలో వాయుప్రోక్త మధ్యభాగం తృతీయ ఉపోద్ధాతపాదంలో ‘పితృకల్ప’ అనే తొమ్మిదవ అధ్యాయం. బృహస్పతి పలికెను—స్వర్గంలో ఈ ఏడు పితృగణాలు విజేతలలో శ్రేష్ఠులని స్మరించబడినవి; వీరిలో నలుగురు మూర్తిమంతులు, ముగ్గురు అమూర్తులు।

Verse 2

तेषां लोकान्विसर्गं च कीर्त्तयिष्ये निबोधत / यावै दुहितरस्तेषां दौहित्राश्चेव ये स्मृताः

వారి లోకాల విసర్గమును, సృష్టి-విస్తారమును నేను కీర్తించెదను—వినుడి. వారి కుమార్తెలు ఎంతమందో, అలాగే స్మృతమైన వారి దౌహిత్రులనూ.

Verse 3

लोकाः संतानका नाम यत्र तिष्ठन्ति भास्वराः / अमूर्त्तयः पितृगणास्ते वै पुत्राः प्रजापतेः

‘సంతానక’ అనే లోకాలు; అక్కడ భాస్వరులైన, అమూర్తులైన పితృగణులు నివసిస్తారు. వారు ప్రజాపతికి కుమారులు.

Verse 4

विराजस्य द्विजश्रेष्ठा वैराजा इति विश्रुताः / एते वै पितरस्तात योगानां योगवर्धनाः

హే ద్విజశ్రేష్ఠా! విరాజునకు చెందిన వీరు ‘వైరాజ’ అని ప్రసిద్ధులు. హే తాతా! వీరే పితరులు, యోగముల వృద్ధిని కలిగించువారు.

Verse 5

अप्याययन्ति ये नित्यं योगायोगबलेन तु / श्राद्धैराप्यायितास्ते वै सोममाप्याययन्ति च

యోగ-అయోగ బలముతో నిత్యం పోషించువారు; వారు శ్రాద్ధములచే తృప్తి పొందినప్పుడు సోమునికూడా తృప్తిపరచుదురు.

Verse 6

आप्यायितस्ततः सोमो लोकानाप्याययत्युत / एतेषां मानसी कन्या मेना नाम महागिरेः

అప్పుడు తృప్తుడైన సోముడు లోకములను కూడా తృప్తిపరచును. వీరి మానసీ కన్య ‘మేనా’ అనే మహాగిరి కుమార్తె.

Verse 7

पत्नी हिमवतः पुत्रो यस्या मैनाक उच्यते / पर्वतप्रवरः सो ऽथ क्रैञ्चश्चास्य गिरेः सुतः

హిమవంతుని భార్యకు పుట్టిన కుమారుడు ‘మైనాక’ అని ప్రసిద్ధుడు; అతడు పర్వతశ్రేష్ఠుడు. ఆ గిరిరాజుని కుమారుడు క్రైంచుడూ ఉన్నాడు.

Verse 8

तिस्रः कन्यास्तु मेनायां जनयामास शैलाराट् / अपर्णामेकपर्णां च तृतीयामेकपाटलाम्

మేనాదేవి గర్భంలో శైలరాజు మూడు కుమార్తెలను కనెను—అపర్ణా, ఏకపర్ణా, మరియు మూడవది ఏకపాటలా.

Verse 9

न्यग्रोधमे कपर्णा तु पाठलं त्वेकपाटला / आशिते द्वे अपर्णा तु ह्यनिकेता तपो ऽचरत्

ఏకపర్ణా న్యగ్రోధాన్ని ఆహారంగా చేసుకుంది, ఏకపాటలా పాఠల పుష్పాన్ని; కానీ అపర్ణా ఆ రెండింటినీ వదలి, ఆశ్రయంలేక తపస్సు చేసింది.

Verse 10

शतं वर्षसहस्राणां दुश्चरं देवदानवैः / आहारमेकपर्णेन ह्येकपर्णा समाचरत्

ఏకపర్ణా దేవదానవులకు కూడా దురాచరమైన లక్ష సంవత్సరాల తపస్సు చేసి, ఒక్క ఆకుతోనే ఆహారాన్ని నిర్వహించింది.

Verse 11

पाटलेनैव चैकेन व्यदधादेकपाटला / पूर्णे वर्षसहस्रे द्वे चाहारं वै प्रजक्रतुः

ఏకపాటలా ఒక్క పాఠల పుష్పంతోనే ఆహారాన్ని నిర్వహించింది; రెండు వేల సంవత్సరాలు పూర్తయ్యాక, ఆ ఇద్దరూ ఆహారాన్నికూడా విడిచారు.

Verse 12

एका तत्र निराहारा तां माता प्रत्यभाषत / निषेधयन्ती सोमेति मातृस्रेहेन दुःखिता

అక్కడ ఒక కన్య ఉపవాసంగా ఉండగా, తల్లి ఆమెను పలికింది—మాతృస్నేహంతో దుఃఖించి, ఆపుతూ “సోమే!” అని చెప్పింది.

Verse 13

सा तथोक्ता तदापर्णा देवी दुश्चरचारिणी / उमेति हि महाभागा त्रिषु लोकेषु विश्रुता

అలా చెప్పబడిన ఆమె, దుష్కర తపస్సు ఆచరించే దేవి, అప్పుడు ‘అపర్ణా’గా ప్రసిద్ధి చెందింది; ఆ మహాభాగ్యవతి మూడు లోకాలలో ‘ఉమా’ అని కూడా విఖ్యాతి పొందింది.

Verse 14

तथैव नाम्ना तेनासौ निरुक्तोक्तेन कर्मणा / एतत्तु त्रिकुमारीकं जगत्स्थावरजङ्ग मम्

నిరుక్తంలో చెప్పిన ఆ కర్మ కారణంగానే ఆమెకు ఆ పేరే స్థిరమైంది. ఈ ‘త్రికుమారీ’ కథ స్థావర-జంగమ సమస్త జగత్తులో ప్రసిద్ధం.

Verse 15

एतासां तपसा सृष्टं यावद्भूमिर्द्धरिष्यति / तपःशरीरास्ताः सर्वास्थिस्रो योगबलान्विताः

ఈ కన్యల తపస్సుతో సృష్టించబడినది, భూమి ఎంతకాలం ధరిస్తుందో అంతకాలం నిలుస్తుంది. వారు అందరూ తపఃశరీరులు, ఎముకలే మిగిలినవారై, యోగబలంతో యుక్తులై ఉన్నారు.

Verse 16

सर्वास्ताः सुमहाभागाः सर्वाश्च स्थिरयौवनाः / सर्वाश्च ब्रह्मवादिन्यः सर्वाश्चैवोर्ध्वरेतसः

వారు అందరూ మహాభాగ్యవంతులు, అందరిదీ స్థిరయౌవనం; వారు అందరూ బ్రహ్మవాదినులు, మరియు అందరూ ఊర్ధ్వరేతస్సులు (సంయములు) అయ్యారు.

Verse 17

उमा तासां वरिष्ठा च श्रेष्ठा च वरवर्णिनी / महायोगबलोपेता महादेवमुपस्थिता

వారందరిలో ఉమా అత్యుత్తమురాలు, శ్రేష్ఠురాలు, శుభవర్ణసంపన్నురాలు; మహాయోగబలంతో యుక్తమై మహాదేవుని సేవలో నిలిచింది.

Verse 18

दत्तकश्चोशान्स्तस्याः पुत्रो वै भृगुनन्दनः / असितस्यैकपर्णा तु पत्नी साध्वी पतिव्रता

ఆమె కుమారుడు భృగునందనుడైన ఉశాన (శుక్రుడు) ‘దత్తక’ అని ప్రసిద్ధి పొందాడు; అసితుని భార్య ఏకపర్ణా సాధ్వి, పతివ్రత.

Verse 19

दत्ता हिमवता तस्मै योगाचार्याय धीमते / देवलं सुषुवे सा तु ब्रह्मिष्ठं ज्ञानसंयुता

హిమవంతుడు ఆమెను ఆ ధీమంతుడైన యోగాచార్యునికి ఇచ్చాడు; జ్ఞానసంపన్నురాలైన ఆమె బ్రహ్మనిష్ఠుడైన దేవలుని ప్రసవించింది.

Verse 20

या वै तासां कुमारीणां तृतीया चैकपाटला / पुत्रं शतशलाकस्य जैगीषव्यमुपस्थिता

ఆ కన్యలలో మూడవది ఏకపాటలా; ఆమె శతశలాకుని కుమారుడైన జైగీషవ్యుని సన్నిధిలో సేవలో నిలిచింది.

Verse 21

तस्यापि शङ्खलिशितौ स्मृतौ पुत्रावयोनिजौ / इत्येता वै महाभागाः कन्या हिमवतः शुभाः

అతనికీ శంఖలి, శిత అనే ఇద్దరు అయోనిజ కుమారులు అని స్మరించబడతారు; ఈ విధంగా హిమవంతుని శుభమైన మహాభాగ్య కన్యలు వీరే.

Verse 22

रुद्राणी सा तु प्रवरा स्वैर्गुणैरतिरिच्यते / अन्योन्यप्रीतमनसोरुमाशङ्करयोरथ

రుద్రాణీ ఆమె పరమ శ్రేష్ఠురాలు; తన స్వగుణాలతో మరింత విశిష్టురాలైంది. అప్పుడు ఉమా–శంకరుల మనస్సులు పరస్పర ప్రీతితో నిండినవి.

Verse 23

श्लेषं संसक्तयोर्ज्ञात्वा शङ्कितः किल वृत्रहा / ताभ्यां मैथुनशक्ताभ्यामपत्योद्भवभीरुणा

వారి ఇద్దరి సన్నిహిత ఆలింగనాన్ని తెలిసి వృత్రహా (ఇంద్రుడు) నిజంగా శంకించాడు; వారు ఇద్దరూ సంయోగశక్తి కలవారు, సంతానోత్పత్తి భయంతో అతడు కలవరపడ్డాడు.

Verse 24

तयोः सकाशमिन्द्रेण प्रेषितो हव्यवाहनः / अनायो रतिविघ्नं च त्वमाचर हुताशन

ఇంద్రుడు పంపిన హవ్యవాహనుడు (అగ్ని) వారి సమీపానికి వెళ్లాడు. (ఇంద్రుడు అన్నాడు:) హుతాశనా! ఆలస్యం లేకుండా వారి రతిక్రియకు విఘ్నం కలిగించు.

Verse 25

सर्वत्र गत एव त्वं न दोषो विद्यते तव / इत्येवमुक्ते तु तदा वह्निना च तथा कृतम्

నీవు సర్వత్ర గమించేవాడివి; నీకు దోషం లేదు. ఇలా చెప్పబడగానే అప్పుడు వహ్ని (అగ్ని) అలాగే చేశాడు.

Verse 26

उमां देवः समुत्सृज्य शुक्रं भूमौ व्यसर्जयत् / ततो रुषितया सद्यः शप्तो ऽग्निरुमया तया

దేవుడు (శంకరుడు) ఉమను విడిచి తన శుక్రాన్ని భూమిపై విడిచాడు. అప్పుడు కోపించిన ఉమ వెంటనే అగ్నిని శపించింది.

Verse 27

इदं चोक्तवती वह्निं रोषगद्गदया गिरा / यस्मान्नाववितृप्ताभ्यां रतिविघ्नं हुताशन

అప్పుడు ఆమె కోపంతో గద్గద స్వరంతో అగ్నిని ఉద్దేశించి చెప్పింది— “హే హుతాశనా! మేము తృప్తి పొందకముందే రతికి నీవు విఘ్నం కలిగించావు.”

Verse 28

कृतवानस्य कर्त्तव्यं तस्मात्त्वमसि दुर्मतिः / यदेवं विगतं गर्भं रौद्रं शुक्रं महाप्रभम्

నీవు చేయవలసినదాన్ని చేసావు; అందుకే నీవు దుర్మతి— ఇంత రౌద్రమైన, మహాప్రభమైన, తేజోమయమైన శుక్రం గర్భం నుండి జారిపోయింది.

Verse 29

गर्भे त्वं धारयस्वैवमेषा ते दण्डधारणा / स शापदोषाद्रुद्राण्या अन्तर्गर्भो हुताशनः

ఇలా నీవు దీనిని గర్భంలోనే ధరించు— ఇదే నీకు దండధారణ. రుద్రాణి శాపదోషం వల్ల హుతాశనుడు అంతర్గర్భుడయ్యాడు.

Verse 30

बहून्वर्षगणान्गर्भं धारयामास वै द्विज / स गङ्गामभिगम्याह श्रूयतां सरिदुत्तमे

హే ద్విజా! అతడు అనేక సంవత్సరాలపాటు ఆ గర్భాన్ని ధరించాడు. తరువాత గంగను సమీపించి ఇలా అన్నాడు— “హే నదులలో శ్రేష్ఠమా, వినుము.”

Verse 31

सुमहान्परिखेदो मे जायते गर्भधारणात् / मद्धितार्थ मथो गर्भमिमं धारय निम्नगे

గర్భధారణ వల్ల నాకు అత్యంత బాధ కలుగుతోంది. నా హితార్థంగా, హే నిమ్నగే, నీవు ఈ గర్భాన్ని ధరించు.

Verse 32

मत्प्रसादाच्च तनयो वरदस्ते भविष्यति / तथेत्युक्त्वा तदा सा तु संप्रत्दृष्टा महानदी

నా ప్రసాదంతో నీకు వరప్రదుడైన కుమారుడు కలుగును. ‘తథాస్తు’ అని ఆమె పలికిన వెంటనే మహానది (గంగా) ప్రత్యక్షమైంది.

Verse 33

तं गर्भं धारयामास दह्यमानेन चेतसा / सापि कृच्छ्रेण महता खिद्यमाना महानदी

దహించబడుతున్న మనస్సుతో ఆమె ఆ గర్భాన్ని ధరించింది; మహానది కూడా మహా కష్టంతో బాధపడుతూ క్షీణించింది.

Verse 34

प्रकृष्टं व्यसृजद्गर्भं दीप्यमान मिवानलम् / रुद्राग्निगङ्गातनयस्तत्र जातो ऽरुणप्रभः

ఆమె అత్యుత్తమ గర్భాన్ని విడిచింది; అది అగ్నివలె జ్వలించుచున్నది. అక్కడ రుద్ర-అగ్ని-గంగల తనయుడు అరుణప్రభ జన్మించాడు.

Verse 35

आदित्यशतसंकाशो महातेजाः प्रतापवान् / तस्मिञ्जाते महाभागे कुमारे जाह्नवीसुते

అతడు వంద సూర్యుల వంటి కాంతితో, మహాతేజస్సుతో, ప్రతాపవంతుడై ఉన్నాడు. జాహ్నవి (గంగా) తనయుడైన ఆ మహాభాగ్య కుమారుడు జన్మించినప్పుడు,

Verse 36

विमानयानैराकाशं पतत्र्रिभिरिवावृतम् / देवदुन्दुभयो नेदुराकाशे मधुरस्वनाः

విమానయానాలతో ఆకాశం పక్షులతో కప్పబడినట్లైంది. ఆకాశంలో దేవదుందుభులు మధుర స్వరంతో మ్రోగాయి.

Verse 37

मुमुचुः पुष्पवर्षं च खेचराः सिद्धचारणाः / जगुर्गन्धर्वमुख्याश्च सर्वशस्तत्र तत्र ह

ఖేచరులైన సిద్ధచారణులు పుష్పవర్షం కురిపించారు. గంధర్వముఖ్యులు అక్కడక్కడా సర్వత్ర గానం చేశారు.

Verse 38

यक्षा विद्याधराः सिद्धाः किन्नराश्चैव सर्वशः / महानागसहस्राणि प्रवराश्च पतत्र्रिणः

యక్షులు, విద్యాధరులు, సిద్ధులు, కిన్నరులు అన్ని వైపుల నుంచీ వచ్చారు. వేలాది మహానాగాలు, శ్రేష్ఠ పక్షులూ సమేతమయ్యారు.

Verse 39

उपतस्थुर्महाभागमाग्नेयं शङ्करात्मजम् / प्रभावेण हतास्तेन दैत्यवानरराक्षसाः

వారు మహాభాగుడైన అగ్నిజుడు, శంకరాత్మజుడైన ఆయనను సేవించేందుకు సమీపించారు. ఆయన ప్రభావంతో దైత్య, వానర, రాక్షసులు సంహరింపబడ్డారు.

Verse 40

स हि सप्तर्षिभार्याभिरारादेवाग्निसंभवः / अभिषेकप्रयाताभिर्दृष्टो वर्ज्य त्वरुन्धतीम्

అగ్నిసంభవుడైన ఆ దేవుని సప్తర్షుల భార్యలు అభిషేకానికి వెళ్తూ దూరం నుంచే దర్శించారు—అరుంధతిని తప్పించి.

Verse 41

ताभिः स बालार्कनिभो रौद्रः परिवृतः प्रभुः / स्निह्यमानाभिरत्यर्थं स्वकभिरिव मातृभिः

ఆ సర్వేశ్వరుడు బాలసూర్యుని వలె ప్రకాశిస్తూ రౌద్రరూపుడై వారి మధ్య పరివృతుడయ్యాడు. వారు అతనిపై అపార స్నేహం చూపారు, తమ స్వంత తల్లుల్లాగా.

Verse 42

युगपत्सर्वदेवीभिर्दिधित्सुर्जाह्नवीं सुतः / षण्मुखान्यसृजच्छ्रीमांस्तेनायं षण्मुखः स्मृतः

జాహ్నవీ సుతుడు సమస్త దేవీగణములతో ఏకకాలంలో ధారణ చేయదలచి శ్రీమంతుడై ఆరు ముఖాలను సృష్టించాడు; అందువల్ల ఇతడు ‘షణ్ముఖుడు’ అని ప్రసిద్ధి పొందాడు.

Verse 43

तेन जातेन महाता देवानामसहिष्णवः / स्कन्दिता दानवगणास्तस्मात्स्कन्दः प्रतापवान्

ఆ మహానుభావుడు జన్మించగానే దేవులను సహించలేని దానవగణాలు త్రోసిపడిపోయి పారిపోయాయి; అందువల్ల అతడు ప్రతాపవంతుడైన ‘స్కందుడు’ అని ప్రసిద్ధి చెందాడు.

Verse 44

कृत्तिकाभिस्तु यस्मात्स वर्द्धितो हि पुरातनः / कार्त्तिकेय इति ख्यातस्तस्मादसुरसूदनः

ఆ ప్రాచీన దేవుడు కృత్తికలచే పెంపొందింపబడ్డాడు; అందువల్ల అతడు ‘కార్త్తికేయుడు’ అని ఖ్యాతి పొందాడు—అసురసంహారకుడు.

Verse 45

जृंभतस्तस्य दैत्यारेर्ज्वाला मालाकुला तदा / मुखाद्विनिर्गता तस्य स्वशक्तिरपराजिता

ఆ దైత్యశత్రువు జంభించగానే అగ్నిజ్వాలల మాలలు వ్యాపించాయి; అతని ముఖమునుండి అతని స్వంత అపరాజిత శక్తి బయలుదేరింది.

Verse 46

क्रीडार्थं चैव स्कन्दस्य विष्णुना प्रभविष्णुना / गरुडादतिसृष्टौ हि पक्षिणौ द्वौ प्रभद्रकौ

స్కందుని క్రీడార్థం ప్రభవిష్ణువైన విష్ణువు గరుడుని కంటే అధికమైన ‘ప్రభద్రక’ అనే రెండు పక్షులను సృష్టించాడు.

Verse 47

मयूरः कुक्कुटश्चैव पताका चैव वायुना / यस्य दत्ता सरस्वत्या महावीणा महास्वना

మయూరము, కుక్కుటము, వాయువు ఇచ్చిన పతాకము; సరస్వతి ప్రసాదించిన మహానాదమయ మహావీణ—యస్యకు కలవు।

Verse 48

अजः स्वयंभुवा दत्तो मेषो दत्तश्च शंभुना / मायाविहरणे विप्र गिरौ क्रैञ्चे निपातिते

స్వయంభువు అజమును ఇచ్చెను, శంభువు మేషమును ఇచ్చెను; ఓ విప్రా, మాయావిహార సమయంలో క్రైంచగిరిపై (అది) పడవేయబడెను।

Verse 49

तारके चासुरवरे समुदीर्णे निपातिते / सेंद्रोपेन्द्रैर्महाभागैर्देवैरग्निसुतः प्रभुः

అసురశ్రేష్ఠుడైన తారకుడు ఉద్ధృతుడై, తరువాత నిపాతితుడైనప్పుడు, ఇంద్ర-ఉపేంద్రులతో కూడిన మహాభాగ దేవులు అగ్నిసుత ప్రభువును (ప్రతిష్ఠించిరి)।

Verse 50

सेनापत्येन दैत्यारिरभिषिक्तः प्रतापवान् / देवसेनापतिस्त्वेष पठ्यते सुरनायकः

దైత్యశత్రువైన ప్రతాపవంతుడు (స్కందుడు) సేనాపతిగా అభిషిక్తుడయ్యెను; ఇతడే దేవసేనాపతి, సురనాయకుడు అని పఠింపబడును।

Verse 51

देवारिस्कन्दनः स्कन्दः सर्वलोकेश्वरः प्रभुः / प्रमथैर्विधैर्देवस्तथा भूतगणैरपि

దేవశత్రువులను స్కందింపజేసే స్కందుడు, సమస్త లోకాలేశ్వర ప్రభువు; వివిధ ప్రమథులతోను, భూతగణాలతోను ఆయన పరివృతుడై యున్నాడు।

Verse 52

मातृभिर्विविधाभिश्च विनायकगणैस्ततः / लोकाः सोमपदा नाम मरीचेर्यत्र वै सुताः

అనంతరం వివిధ మాతృగణములతోను వినాయకగణములతోను కలిసి ‘సోమపదా’ అనే లోకములు ఉన్నాయి; అక్కడ మరిచి యొక్క సుతులు నివసిస్తారు.

Verse 53

तत्र ते दिवि वर्त्तन्ते देवास्तान्पूजयन्त्युत / श्रुता बर्हिषदो नाम पितरः सोमपास्तु ते

అక్కడ వారు దివిలో నివసిస్తారు; దేవతలు కూడా వారిని పూజిస్తారు. ‘బర్హిషద’ అనే పితృగణము ప్రసిద్ధి; వారు సోమపానులు.

Verse 54

एतेषां मानसी कन्या अच्छोदा नाम निम्नगा / अच्छौदं नाम तद्दिव्यं सरो यस्मात्समुत्थिता

వారికి మనసునుండి జన్మించిన కన్య ‘అచ్చోదా’ అనే నది; ఆమె ఉద్భవించిన దివ్య సరస్సు ‘అచ్చౌద’ అని పిలువబడుతుంది.

Verse 55

तथा न दृष्टपूर्वास्तु वितरस्ते कदाचन / संभूता मानसी तेषां पितॄन्स्वान्नाभिजानती

అలాగే ఆ విటర పితృగణము ఆమెను ఎప్పుడూ ముందుగా చూడలేదు; మనసునుండి పుట్టిన ఆ కన్య తన పితృలను గుర్తించలేదు.

Verse 56

सा त्वन्यं पितरं वव्रे तानतिक्रम्य वै पितॄन् / अमावसुमिति ख्यातमैलपुत्रं नभश्चरम्

ఆమె ఆ పితృలను అతిక్రమించి మరొక పితరుని వరిచింది—‘అమావసు’ అని ఖ్యాతి పొందిన, ఐలపుత్రుడు, ఆకాశంలో సంచరించువాడు.

Verse 57

अद्रिकाप्सरसा युक्तं विमानाधिष्ठितं दिवि / सा तेन व्यभिचारेण गगने नाप्रजारिणी

అద్రికా అప్సరతో కలిసి ఆమె స్వర్గంలో విమానంపై అధిష్ఠితురాలై ఉండెను; కాని ఆ వ్యభిచారఫలంగా గగనంలోనూ ఆమె సంతానవతిగా కాలేకపోయెను.

Verse 58

पितरं प्रार्थयित्वान्यं योगभ्रष्टा पपात ह / त्रीण्यवश्यद्विमानानि पतन्ती सा दिवश्च्युता

ఇతర పితరుని ప్రార్థించి యోగభ్రష్టురాలై ఆమె పడిపోయెను; దివి నుండి చ్యుతురాలై పడుచూ మూడు విమానాలను వశపరచెను.

Verse 59

त्रसरेणुप्रमाणानि तेषु चावस्थितान्पितॄन् / सुसूक्ष्मानपरिव्यक्तानग्नीनग्निष्विवाहितान्

అందులో త్రసరేణు పరిమాణములైన పితరులు నివసించుచుండిరి—అతి సూక్ష్ములు, అవ్యక్తులు; అగ్నుల్లో వహింపబడిన అగ్నిలాగు.

Verse 60

त्रायध्वमित्युवाचार्ता पतती चाप्यवाक्शिराः / तैरुका सा तु मा भैषी रित्यतो ऽधिष्ठिताभवत्

పడుచూ తలక్రిందులై ఆర్తగా ఆమె “రక్షించండి” అని పలికెను; వారు “భయపడకు” అని చెప్పగా ఆమె అప్పుడు ఆధారమొందెను.

Verse 61

ततः प्रसादयत्सा वै सीदन्ती त्वनया गिरा / ऊचुस्ते पितरः कन्यां भ्रष्टैश्वर्यां व्यतिक्रमात्

తర్వాత ఈ మాటలతో ఆమె కుంగిపోతూ వారిని ప్రసన్నం చేయ ప్రయత్నించెను; అప్పుడు పితరులు ఆ కన్యను ఉద్దేశించి—“అతిక్రమం వల్ల నీ ఐశ్వర్యం భ్రష్టమైంది” అని పలికిరి.

Verse 62

भ्रष्टैश्वर्यां स्वदोषेण पतसि त्वं शुचिस्मिते / यैराचरन्ति कर्मणि शरीरैरिह देवताः

ఓ శుచిస్మితే! నీ స్వదోషం వల్ల నీవు ఐశ్వర్యభ్రష్టురాలై పడిపోతున్నావు; ఈ లోకంలో దేవతలు ఏ శరీరాలతో కర్మలు ఆచరిస్తారో.

Verse 63

तैरेव तत्कर्मभलं प्राप्नुवन्ति सदा स्म ह / सद्यः फलन्ति कर्माणि देवत्वे प्रेत्य मानुषे

అవే శరీరాల ద్వారానే వారు ఆ కర్మఫలాన్ని ఎల్లప్పుడూ పొందుతారు; దేవత్వంలోనూ, మరణానంతరం మానవత్వంలోనూ కర్మలు వెంటనే ఫలిస్తాయి.

Verse 64

तस्मात्स्वतपसः पुत्रि प्रेत्य संप्राप्स्यसे फलम् / इत्युक्तया तु पितरः पुनस्ते तु प्रसादिताः

కాబట్టి, ఓ స్వతపస్సు కుమార్తె! మరణానంతరం నీవు ఫలాన్ని పొందుతావు; ఇలా చెప్పగానే నీ పితృదేవతలు మళ్లీ ప్రసన్నులయ్యారు.

Verse 65

ध्यात्वा प्रसादं ते चक्रुस्तस्यास्तदनुकंपया / अवश्यं भाविनं दृष्ट्वा ह्यर्थमूचुस्तदा तु ताम्

ఆమెపై అనుకంపతో వారు అనుగ్రహాన్ని కలిగించారు; తప్పనిసరిగా జరగబోయేదాన్ని చూసి, అప్పుడు ఆమెకు ఆ విషయాన్ని చెప్పారు.

Verse 66

सोमपाः पितरः कन्यां रज्ञो ऽस्यैव त्वमावसोः / उत्पन्नस्य पृथिव्यां तु मानुषेषु महात्मनः

సోమపాన పితృదేవతలు అన్నారు—ఓ కన్యా! భూమిపై మనుష్యులలో మహాత్ముడిగా జన్మించే ఈ రాజు ఆవసోకు నీవే (భార్యగా) అవుతావు.

Verse 67

कन्या भूत्वा त्विमांल्लोकान्पुनः प्राप्स्यसि भामिनि / अष्टाविंशे भवित्री त्वं द्वापरे मत्स्ययोनिजा

ఓ భామినీ, కన్యగా మారి నీవు మళ్లీ ఈ లోకాలను పొందుతావు. ఇరవై ఎనిమిదవ ద్వాపరయుగంలో నీవు మత్స్యయోనిజగా జన్మిస్తావు.

Verse 68

अस्यैव राज्ञो दुहिता ह्यद्रिकायाममावसोः / पराशरस्य दायादमृषिं त्वं जनयिष्यसि

నీవు ఈ రాజుని కుమార్తెగా అవుతావు; అద్రికా తీరంలో అమావాస్య రోజున పరాశరుని వంశధరుడైన ఋషిని నీవు ప్రసవిస్తావు.

Verse 69

स वेदमेकं ब्रह्मर्षि श्चतुर्द्धा विभजिष्यति / महाभिषस्य पुत्रौ द्वौ शन्तनोः कीर्त्तिवर्द्धनौ

ఆ బ్రహ్మర్షి ఒకే వేదాన్ని నాలుగు భాగాలుగా విభజిస్తాడు. మహాభిషుని ఇద్దరు కుమారులు—శంతనువు—కీర్తిని వృద్ధి చేస్తారు.

Verse 70

विचित्रवीर्यं धर्मज्ञं त्वमेवोत्पादयिष्यसि / चित्राङ्गदं च राजानं सर्वसत्त्वबलान्वितम्

నీవే ధర్మజ్ఞుడైన విచిత్రవీర్యుని జన్మింపజేస్తావు; అలాగే సమస్త సత్త్వబలాలతో యుక్తుడైన రాజు చిత్రాంగదుని కూడా.

Verse 71

एतानुत्पादयित्वाथ पुनर्लोकानवा प्स्यसि / व्यभिचारात्पितॄणां त्वं प्राप्स्यसे जन्म कुत्सितम्

వారిని జన్మింపజేసిన తరువాత నీవు మళ్లీ లోకాలను పొందుతావు; కానీ పితృదేవతల పట్ల వ్యభిచార కారణంగా నీకు నింద్యమైన జన్మ కూడా కలుగుతుంది.

Verse 72

तस्यैव राज्ञस्त्वं कन्या अद्रिकायां भविष्यसि / कन्या भूत्वा ततश्च त्वमिमांल्लोकानवाप्स्यसि

నీవు అదే రాజుని కుమార్తెగా అద్రికలో జన్మిస్తావు. కన్యగా అయి తరువాత ఈ లోకాలను పొందుతావు.

Verse 73

एवमुकत्वा तु दाशेयी जाता सत्यवती तु सा / अद्रिकायाः सुता मत्स्या सुता जाता ह्यमावसोः

ఇలా చెప్పిన తరువాత దాశేయీ సత్యవతిగా జన్మించింది. ఆమె అద్రికా కుమార్తె ‘మత్స్యా’; అమావాస్య నాడు జన్మించింది.

Verse 74

अदिकामत्स्यसंभूता गङ्गायमुनसंगमे / तस्या राज्ञो हि सा कन्या राज्ञो वीर्येण चैव हि

అద్రికా-మత్స్య సంభవమైన ఆమె గంగా-యమున సంగమంలో ఉంది. ఆమె ఆ రాజుని కుమార్తె; రాజుని వీర్యం వల్లనే.

Verse 77

विरजानाम ते लोका दिवि रोचन्ति ते गणाः / अग्निष्वात्ताः स्मृतास्तत्र पितरो भास्करप्रभाः पुलहस्य प्रजापतेः / एतेषां मानसी कन्या पीवरी नाम विश्रुता

‘విరజ’ అనే ఆ లోకాలు స్వర్గంలో ప్రకాశిస్తాయి; అక్కడి గణాలు వెలుగుతాయి. అక్కడ ‘అగ్నిష్వాత్త’ పితృదేవతలు స్మరించబడుతారు—సూర్యప్రభలవంటి వారు, ప్రజాపతి పులహునకు చెందినవారు. వారి మానసిక కన్య ‘పీవరీ’ అని ప్రసిద్ధి.

Verse 78

योगिनी योगपत्नी च योगमाता तथैव च / भविता द्वापरं प्राप्य अष्टाविंशतिमेव तु

ఆమె యోగిని, యోగపత్ని, యోగమాత కూడా అవుతుంది; ద్వాపరయుగాన్ని పొందినప్పుడు ఇరవై ఎనిమిదవదిగా ఉంటుంది.

Verse 79

श्रीमान्व्यासो महायोगी योगस्तस्मिन्द्विजोत्तमाः / व्यासादरण्यां संभूतो विधूम इव पावकः

శ్రీమాన్ మహాయోగి వ్యాసుడు—హే ద్విజోత్తములారా—ఆయనలోనే యోగము స్థిరమైయుండెను. వ్యాసుని నుండి అరణ్యంలో ధూమరహిత అగ్నివలె అతడు ప్రాదుర్భవించెను.

Verse 80

पराशरकुलोद्भूतः शुको नाम महातपाः / स तस्यां पितृकन्यायां पीवर्यां जनयद्विभुः

పరాశర వంశోద్భవుడైన మహాతపస్వి ‘శుకుడు’ అని ప్రసిద్ధుడు. ఆ విభువు పితృకన్య అయిన పీవరీ గర్భంలో అతనిని జనింపజేసెను.

Verse 81

पुत्रान्पञ्च योगचर्यापरिबुर्णान्परिश्रुतान् / कृष्णा गौरं प्रभुं शंभुं तथा भूरिश्रुतं च वै

ఆయనకు యోగచర్యలో పరిపూర్ణులై ప్రసిద్ధులైన ఐదుగురు కుమారులు—కృష్ణుడు, గౌరుడు, ప్రభువు, శంభువు, భూరిశ్రుతుడు.

Verse 82

कन्यां कीर्तिमतीं चैव योगिनीं योगमातरम् / ब्रह्मदत्तस्य चननी महिषी त्वणुहस्य सा

ఆయనకు కీర్తిమతి అనే కుమార్తె కూడా ఉండెను—ఆమె యోగిని, యోగమాతగా ప్రసిద్ధి. ఆమెనే బ్రహ్మదత్తుని జనని, అణుహుని మహిషి.

Verse 83

आदित्यकिरणोपेतमपुनर्मार्गमास्थितः / सर्वव्यापी विनिर्मुक्तो भविष्यति महामुनिः

ఆదిత్య కిరణసమేతుడై అతడు అపునర్మార్గమును ఆశ్రయించెను. ఆ మహాముని సర్వవ్యాపియై సంపూర్ణ విముక్తుడగును.

Verse 84

त्रय एते गाणाः प्रोक्ताश्चतुः शेषान्निबोधत / तान्वक्ष्यामि द्विजश्रेष्ठाः प्रभामूर्त्तिमतो गणान्

ఈ మూడు గణములు చెప్పబడినవి; ఇప్పుడు మిగిలిన నాలుగును వినుడి. ఓ ద్విజశ్రేష్ఠులారా, ప్రభామూర్తిగల గణములను నేను వివరిస్తాను.

Verse 85

उत्पन्नास्तु स्वधायां ते काव्या ह्यग्नेः कवेः सुताः / पितरो देवलोकेषु ज्योतिर्भासिषु भास्वराः

వారు స్వధాలో ఉద్భవించిన కవ్యులు, కవి అయిన అగ్నికి పుత్రులు. పితృదేవతలు దేవలోకాలలో జ్యోతిర్మయ ప్రకాశాలలో భాస్వరులై ఉంటారు.

Verse 86

सर्वकामसमृद्धेषु द्विजास्तान्भावयन्त्युत / एतेषां मानसी कन्या योगोत्पत्तिरितिश्रुता

సర్వకామసమృద్ధ లోకాలలో ద్విజులు వారిని ధ్యానిస్తారు. వీరి మానసీ కన్య ‘యోగోత్పత్తి’ అని ప్రసిద్ధి.

Verse 87

दत्ता सनत्कुमारेण शुक्रस्य महिषी तु या / एकशृङ्गेति विख्याता भृगूणां कीर्तिवर्द्धिनी

సనత్కుమారుడు శుక్రునికి భార్యగా దానమిచ్చిన ఆమె ‘ఏకశృంగి’ అని ప్రసిద్ధి, భృగువంశ కీర్తిని వర్ధింపజేసేది.

Verse 88

मरीचि गर्भास्ते लोकाः समावृत्य दिवि स्थिताः / एते ह्यङ्गिरसः पुत्राः साध्यैः संवर्द्धिताः पुरा

ఆ లోకాలు మరీచి గర్భజన్ములు; ఆకాశంలో వ్యాపించి స్థితిచెందినవి. వీరు అంగిరసుని పుత్రులు; పూర్వం సాధ్యులు వీరిని పెంచి పోషించారు.

Verse 89

उपहूताः स्मृतास्ते वै पितरो भास्वरा दिवि / तान्क्षत्रियगणाः सप्त भावयन्ति फलार्थिनः

దివిలో ప్రకాశించే ఆ పితృదేవులు ‘ఉపహూతులు’ అని స్మరింపబడుతారు. ఫలాపేక్షతో ఏడు క్షత్రియగణాలు వారిని భక్తితో భావయించి పూజిస్తారు.

Verse 90

एतेषां मानसी कन्या यशोदा नाम विश्रुता / मता या जननी देवी खट्वाङ्गस्य महात्मनः

వారికి మానసకన్యగా ‘యశోదా’ అనే ప్రసిద్ధి ఉంది; ఆమెనే మహాత్ముడు ఖట్వాంగుని జననీ దేవిగా భావిస్తారు.

Verse 91

यज्ञे यस्य पुरा गीता गाथागीतैर्महर्षिभिः / अग्नेर्जन्म तदा दृष्ट्वा शाण्डिल्यस्य महात्मनः

యస్య యజ్ఞంలో మహర్షులు గాథాగీతాలతో పూర్వం స్తుతి పాడిరో, అప్పుడు మహాత్ముడు శాండిల్యుడు అగ్నిజన్మను ప్రత్యక్షంగా చూశాడు.

Verse 92

यजमानं दिलीपं ये पश्यन्त्यत्र समाहिताः / सत्यव्रतं महात्मानं ते ऽपि स्वर्गजितो नराः

ఇక్కడ సమాహితచిత్తంతో యజమానుడు దిలీపుడు—సత్యవ్రత మహాత్ముడు—అని దర్శించువారు, ఆ మనుష్యులూ స్వర్గాన్ని జయిస్తారు.

Verse 93

आज्यपा नाम पितरः कर्दमस्य प्रजा पतेः / समुत्पन्नस्य पुलहादुत्पन्नास्तस्य ते सुताः

‘ఆజ్యపా’ అనే పితృదేవులు ప్రజాపతి కర్దమునకు చెందినవారు; వారు పులహుని నుండి సముత్పన్నులై, అతని కుమారులుగా చెప్పబడతారు.

Verse 94

लकिषु तेषु वैवर्ताः कामगोषु विहङ्गमाः / एतान्वैश्यगणाः श्राद्धे भाव यन्ति फलार्थिनः

ఆ లక్షుల్లో వైవర్తులు, కామగోషుల్లో విహంగములు ఉన్నారు; ఫలాపేక్షగల వైశ్యులు శ్రాద్ధంలో వీరిని భక్తితో స్మరిస్తారు।

Verse 95

एतेषां मानसी कन्या विरजा नाम विश्रुता / ययातेर्जननी साध्वी पत्नी सा नहुषस्य च

వీరి మానసకన్య ‘విరజా’ అని ప్రసిద్ధి; ఆమె సాధ్వి, యయాతి జనని, అలాగే నహుషుని భార్య కూడా.

Verse 96

सुकाला नाम पितरो वसिष्ठस्य महात्मनः / हैरण्यगर्भस्य सुताः शूद्रास्तां भावयन्त्युत

మహాత్మ వసిష్ఠుని పితృదేవతలు ‘సుకాల’ అని పిలువబడతారు; హిరణ్యగర్భుని కుమారులైన శూద్రులు కూడా ఆమెను భక్తితో భావిస్తారు.

Verse 97

मानसा नाम ते लोका वर्तन्ते यत्र ते दिवि / एतेषां मानसी कन्या नर्मदा सरितां वरा

దివిలో వారు నివసించే లోకాలు ‘మానస’ అనే పేరుతో ప్రసిద్ధం; వారి మానసకన్య నర్మదా నదులలో శ్రేష్ఠమైనది.

Verse 98

सा भावयति भूतानि दक्षिणापथगामिनी / जननी सात्रसद्दस्योः पुरुकुत्सपरिग्रहः

దక్షిణాపథంగా ప్రవహించే ఆమె (నర్మదా) సమస్త భూతాలను పోషిస్తుంది; ఆమె సాత్రసద్దస్యుని జనని, పురుకుత్సుని భార్య.

Verse 99

एतेषामभ्युपगमान्मनुर्मन्वन्तरेश्वरः / मन्वन्तरादौ श्राद्धानि प्रवर्तयति सर्वशः

ఈ విధానాలను స్వీకరించిన మనువు, మన్వంతరాధిపతి, మన్వంతర ఆరంభంలో సర్వత్ర శ్రాద్ధకర్మలను ప్రవర్తింపజేస్తాడు।

Verse 100

पितॄणामानुपूर्व्येण सर्वेषां द्विजसत्तमाः / तस्मादेतत्स्वधर्मेण देयं श्राद्धं च श्रद्धया

హే ఉత్తమ ద్విజులారా! పితృదేవతల క్రమానుసారంగా అందరికీ; అందుచేత స్వధర్మమునుబట్టి శ్రద్ధతో శ్రాద్ధం ఇవ్వవలెను।

Verse 101

सर्वेषां राजतैः पात्रैरपि वा रजतान्वितैः / दत्तं स्वधां पुरोधाय श्राद्धं प्रीणाति वै पितॄन्

అందరికీ వెండి పాత్రలతో గాని, వెండితో యుక్తమైన పాత్రలతో గాని, ‘స్వధా’ను ముందుంచి ఇచ్చిన శ్రాద్ధం నిజంగా పితృదేవతలను తృప్తిపరుస్తుంది।

Verse 102

सौम्यायने वाग्रयणे ह्यश्वमेधं तदप्नुयात् / सोमश्चाप्यायनं कृत्वा ह्यगनेर्वेवस्वतस्य च

సౌమ్యాయనములో గాని వాగ్రయణములో గాని అతడు అశ్వమేధ ఫలాన్ని పొందును; అలాగే సోముని మరియు వైవస్వత అగ్నిని కూడా పోషించి (ఆప్యాయనం చేసి)।

Verse 103

पितॄन्प्रीणाति यो वंश्यः पितरः प्रीणयन्ति तम् / पितरः पुष्टिकामस्य प्रजाकामस्य वा पुनः

ఏ వంశజుడు పితృదేవతలను తృప్తిపరుస్తాడో, పితృదేవతలు అతనిని తృప్తిపరుస్తారు; ముఖ్యంగా పుష్టిని కోరువాడికి లేదా సంతానాన్ని కోరువాడికి।

Verse 104

पुष्टिं प्रजास्तथा स्वर्गं प्रयच्छन्ति न संशयः / देवकार्यादपि सदा पितृकार्यं विशिष्यते

వారు నిస్సందేహంగా పుష్టి, సంతానం మరియు స్వర్గాన్ని ప్రసాదిస్తారు. దేవకార్యముకన్నా పితృకార్యమే ఎల్లప్పుడూ విశిష్టం.

Verse 105

देवताभ्यः पितॄणां हि पूर्वमाप्यायनं स्मृतम् / न हि योग गतिः सूक्ष्मा पितॄणां न पितृक्षयः

దేవతలకన్నా ముందుగా పితృదేవతలకు తర్పణం చేయడం స్మృతిలో చెప్పబడింది. పితృల గతి సూక్ష్మం; వారికి క్షయం లేదు.

Verse 106

तपसा विप्रसिद्धेन दृश्यते मासचक्षुषा / इत्येते पितरश्चैव लोका दुहितरश्च वै

విప్రులకు ప్రసిద్ధమైన తపస్సుతో ‘మాసచక్షు’ ద్వారా ఇది దర్శనమవుతుంది—ఇవే పితృలు, ఈ లోకాలు వారి కుమార్తెలు.

Verse 107

दौहित्रा यजमानाश्च प्रोक्ता ये भावयन्ति यान् / चत्वारो मूर्तिमन्तस्तु त्रयस्तेषाममूर्तयः

దౌహిత్రులు మరియు యజమానులు—వారు ఎవరి భావనను పోషిస్తారో అలా చెప్పబడింది. వారిలో నలుగురు మూర్తిమంతులు, ముగ్గురు అమూర్తులు.

Verse 108

तेभ्यः श्राद्धानि सत्कृत्य देवाः कुर्वन्ति यत्नतः / भक्त्या प्राञ्जलयः सर्वेसेंद्रास्तद्गतमानसाः

వారికి శ్రాద్ధాలను సత్కరించి దేవతలూ శ్రద్ధగా నిర్వహిస్తారు. ఇంద్రునితో సహా సమస్త దేవతలు భక్తితో అంజలి గట్టి, మనస్సును వారిలోనే నిలుపుతారు.

Verse 109

विश्वे च सिकताश्चैव पृश्निजाः शृङ्गिणस्तथा / कृष्णाः श्वेतांबुजाश्चैव विधिव त्पूजयन्त्युत

విశ్వే, సికతా, పృశ్నిజులు, శృంగిణులు; అలాగే కృష్ణులు, శ్వేతాంబుజులూ విధివిధానంగా వారిని పూజిస్తారు.

Verse 110

प्रशस्ता वातरसना दिवाकृत्यास्तथैव च / मेघाश्च मरुतश्चैव ब्रह्माद्याश्च दिवौकसः

ప్రశస్త, వాతరసనా, దివాకృత్య; అలాగే మేఘాలు, మరుతులు, బ్రహ్మాది దేవలోకవాసులు కూడా (అక్కడ ఉంటారు).

Verse 111

अत्रिभृग्वङ्गिराद्याश्च ऋषयः सर्व एव ते / यक्षा नागाः सुपर्णाश्च किन्नरा राक्षसैः सह

అత్రి, భృగు, అంగిరసు మొదలైన సమస్త ఋషులు; అలాగే యక్షులు, నాగులు, సుపర్ణులు, కిన్నరులు రాక్షసులతో కూడ (అక్కడ ఉన్నారు).

Verse 112

पितॄंस्ते ऽपूजयन्सर्वे नित्यमेव फलार्थिनः / एवमेते महात्मानः श्राद्धे सत्कृत्य पूजिताः

ఫలాపేక్షతో వారు అందరూ నిత్యం పితృదేవతలను పూజించేవారు; ఈ విధంగా శ్రాద్ధంలో ఆ మహాత్ములు సత్కారంతో పూజింపబడతారు.

Verse 113

सर्वान्कामान्प्रयच्छन्ति शतशो ऽथ सहस्रशः / हित्वा त्रैलोक्यसंसारं जरामृत्युमयं तथा

వారు వందలుగా, వేలలుగా సమస్త కోరికలను ప్రసాదిస్తారు; అలాగే జరా-మృత్యుమయమైన త్రైలోక్య సంసారాన్ని కూడా త్యజింపజేస్తారు.

Verse 114

मोक्षं योगमथैश्वर्यं सूक्ष्मदेहमदेहिनाम् / कृत्स्नं वैराग्यमानन्त्यं प्रयच्छन्ति पितामहाः

పితామహులు (పితృదేవతలు) దేహధారులకు మోక్షం, యోగం, ఐశ్వర్యం, సూక్ష్మదేహం, సంపూర్ణ వైరాగ్యం మరియు అనంతత్వాన్ని ప్రసాదిస్తారు।

Verse 115

एश्वर्यं विहितं योगमेश्वर्यं योग उच्यते / योगैश्वर्यमृते मोक्षः कथञ्चिन्नोपपद्यते

ఐశ్వర్యంతో నియమితమైన సాధననే యోగమని అంటారు; యోగైశ్వర్యం లేకుండా మోక్షం ఏ విధంగానూ సిద్ధించదు।

Verse 116

अपक्षस्येव गमनं गगने पक्षिणो यथा / वरिष्ठः सर्वधर्माणां मोक्षधर्मः सनातनः

రెక్కలులేని పక్షి ఆకాశంలో ఎగరలేనట్లే, సమస్త ధర్మాలలో సనాతనమైన మోక్షధర్మమే అత్యుత్తమం।

Verse 117

पितॄणां हि प्रसादेन प्राप्यते स महात्मनाम् / मुक्तावैडूर्यवासांसि वाजिनागायुतानि च

పితృదేవతల ప్రసాదంతో మహాత్ములకు ఆ ఫలం లభిస్తుంది—ముత్యాలు, వైడూర్యమణులతో అలంకరించిన వస్త్రాలు, అలాగే అయుతసంఖ్యలో అశ్వాలు, గజాలు కూడా।

Verse 119

किङ्किणीजालनद्धानि सदा पुष्पफलानि च / विमानानां सहस्राणि युक्तान्यप्सरसां गणैः

కింకిణీ జాలాలతో అలంకరించబడి, నిత్యం పుష్పఫలాలతో సమృద్ధిగా ఉండి, అప్సరాగణాలతో కూడిన—అటువంటి వేలాది విమానాలు ఉన్నాయి।

Verse 120

सर्वकामसमृद्धानि प्रयच्छन्ति पितामहाः / प्रजां पुष्टिं स्मृतिं मेधां राज्यमारोग्यमेव च / प्रीता नित्यं प्रयच्छन्ति मानुषाणां पितामहाः

ప్రీతిచెందిన పితామహులు (పితృదేవతలు) మనుష్యులకు నిత్యం సర్వకామసమృద్ధి, సంతానం, పుష్టి, స్మృతి, మేధ, రాజ్యం మరియు ఆరోగ్యాన్ని ప్రసాదిస్తారు।

Verse 1118

कोटिशश्चापि रत्नानिप्रयच्छन्ति पितामहाः / हंसबर्हिणयुक्तनि मुक्तावैढूर्यवन्ति च

పితామహులు కోట్లకొద్దీ రత్నాలను ప్రసాదిస్తారు—హంసపక్షి, నెమలి పింఛాలతో అలంకృతమైనవి; ముత్యాలు, వైఢూర్యమణులతో కూడినవీ।