Shloka 73
Pitṛgaṇa-Vibhāga (Classification of the Pitṛs) and the Śrāddha–Soma Nourishment Cycle
Devanagari script
एवमुकत्वा तु दाशेयी जाता सत्यवती तु सा / अद्रिकायाः सुता मत्स्या सुता जाता ह्यमावसोः
Transliteration
evamukatvā tu dāśeyī jātā satyavatī tu sā / adrikāyāḥ sutā matsyā sutā jātā hyamāvasoḥ
Translation
ఇలా చెప్పిన తరువాత దాశేయీ సత్యవతిగా జన్మించింది. ఆమె అద్రికా కుమార్తె ‘మత్స్యా’; అమావాస్య నాడు జన్మించింది.
Word by Word
एवम्thus
एवम्:
क्रियाविशेषण (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formप्रकारवाचक-अव्यय (adverb: thus)
उक्त्वाhaving said
उक्त्वा:
पूर्वकाल (Prior action)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formक्त्वान्त (Gerund/Absolutive) — ‘having said’
तुthen/indeed
तु:
सम्बन्ध (Discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formविरोध/अन्वयार्थक-अव्यय (particle: but/indeed)
दाशेयीthe fisherwoman (Dāśeyī)
दाशेयी:
कर्ता/विशेष्य (Subject)
TypeNoun
Rootदाशेयि/दाशेयी (प्रातिपदिक)
Formप्रथमा (1st/Nominative), एकवचन (Singular), स्त्रीलिङ्ग (Feminine)
जाताwas born
जाता:
क्रियाविशेषण/विधेय (Predicate)
TypeVerb
Rootजन् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (Past passive participle), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन — ‘born/produced’
सत्यवतीSatyavatī
सत्यवती:
प्रत्ययार्थ-विशेष्य (Apposition)
TypeNoun
Rootसत्यवती (प्रातिपदिक)
Formप्रथमा (1st/Nominative), एकवचन (Singular), स्त्रीलिङ्ग (Feminine)
तुindeed
तु:
सम्बन्ध (Discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय (particle)
साshe
सा:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा (1st/Nominative), एकवचन (Singular), स्त्रीलिङ्ग (Feminine)
अद्रिकायाःof Adrikā
अद्रिकायाः:
सम्बन्ध (Genitive relation)
TypeNoun
Rootअद्रिका (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th/Genitive), एकवचन (Singular), स्त्रीलिङ्ग (Feminine)
सुताdaughter
सुता:
प्रत्ययार्थ-विशेष्य (Predicate nominative)
TypeNoun
Rootसुता (प्रातिपदिक)
Formप्रथमा (1st/Nominative), एकवचन (Singular), स्त्रीलिङ्ग (Feminine)
मत्स्याMatsyā (Fish-born)
मत्स्या:
प्रत्ययार्थ-विशेष्य/उपाधि (Apposition)
TypeNoun
Rootमत्स्या (प्रातिपदिक)
Formप्रथमा (1st/Nominative), एकवचन (Singular), स्त्रीलिङ्ग (Feminine)
सुताdaughter
सुता:
प्रत्ययार्थ-विशेष्य (Predicate nominative)
TypeNoun
Rootसुता (प्रातिपदिक)
Formप्रथमा, एकवचन, स्त्रीलिङ्ग
जाताwas born
जाता:
क्रिया/विधेय (Predicate)
TypeVerb
Rootजन् (धातु)
Formक्त (PPP), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
हिindeed
हि:
सम्बन्ध (Particle)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिश्चय/हेतुवाचक-अव्यय (particle: indeed/for)
अमावसोःof the two Amāvasa (parents)
अमावसोः:
सम्बन्ध (Genitive relation)
TypeNoun
Rootअमावसु (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th/Genitive), द्विवचन (Dual), पुल्लिङ्ग (Masculine) — ‘of the two Amāvasa(s)’