Character · Vishnu Purana
Devaki in the Vishnu Purana
Divine MotherSacrifice • Love
देवकीNamed in 40 verses
Speaks in 6 verses
In this book
- Places
- मथुरा
Key chapters
The chapters where Devaki matters most.
देवकी-विवाहः, आकाशवाणी, भूरभारावतरण-याचना, क्षीराब्धि-स्तुति, केशावतार-नियोजनम्
विवाहिता
गर्भ-व्यवस्था, देवकी-गर्भ-स्तुति (गर्भस्तुतिः), जगदन्तर्गत-हरि-प्रतिपादनम्
Becomes the radiant bearer of Viṣṇu
श्रीकृष्ण-जन्म, वसुदेव-यमुनातरण, बालिका-उत्क्षेपः, देवी-प्रादुर्भावः
Receives and bears the Lord
वैष्णवीमायावितानम्, उग्रसेनाभिषेकः, सुधर्मासभा, सांदीपनिगमनम्, पाञ्चजन्य-प्राप्तिः, गुरुदक्षिणा
Her awakened understanding triggers the narrative move of māyā…
अक्रूर-सत्कारः, मथुरायात्रा-विरहः, यमुनातटे दिव्यदर्शनम्, चतुर्व्यूह-नमस्कारः
कंस-पीडिता माता
Every verse that names Devaki
40 verses
- 5.1.5
महामुने, वसुदेवः पूर्वं देवकस्य सुतां देवकीं देवतोपमां महाभागाम् उपयेमे।
- 5.1.6
ततः कंसः स्वयमेव तयोः सारथिरभवत्; स भोजवर्धनः वसुदेवदेवक्योः विवाहसंयोगं महतीं रथयात्रां च प्रवर्तयामास, न जानन् यत् एषा यात्रा विष्णोः परमयोजनायां नीयते।
- 5.1.8
हे मूढ! याम् एनां त्वं रथे वहसि भर्त्रा सह स्थिताम्, अस्याः तव अष्टमो गर्भः प्राणान् अपहरिष्यति; कालगत्या न कश्चित् बलं न राज्यं न दर्पः नियतिं लङ्घयितुं शक्नोति—यदा विष्णोः संकल्पः परिपच्यते तदा स एव दैवत्वेन आगच्छति।
- 5.1.9
इत्याकर्ण्य कंसो महाबलः खड्गं समादाय देवकीं हन्तुम् आरब्धः; तदा वसुदेव इदम् अब्रवीत्।
- 5.1.10
मा हन्यतां महाभाग देवकी त्वया; अहं तस्याः उदरोद्भवान् सकलान् गर्भान् तुभ्यं समर्पयिष्यामि।
- 5.1.11
तथेत्याह कंसो वसुदेवं द्विजोत्तम; तस्य गौरवात् देवकीं न घातयामास, हृदि दारुण्येऽपि हस्तं न्यवर्तयत्।
- 5.1.64
वसुदेवस्य या पत्नी देवकी देवतोपमा, तस्याः अष्टमो गर्भो मत्केशो भविता सुराः।
- 5.1.67
कंसाय चाष्टमे गर्भे देवक्यां धरणीधरः भविष्यतीत्याचचक्षे भगवान्नारदो मुनिः ॥
- 5.1.68
कंसोऽपि तदुपश्रुत्य नारदात्कुपितस्ततः । देवकीं वसुदेवं च गृहे गुप्तावधारयत् ॥
- 5.1.72
निद्रे गच्छ ममादेशात् पातालतलसंश्रयान्; एकैकशः षड्गर्भान् देवकीजठरं नय।
- 5.1.73
हतेषु तेषु कंसेन शेषाख्योऽंशस् ततो मम; अंशांशेनोदरे तस्याः सप्तमः संभविष्यति।
- 5.1.75
सप्तमो भोजराजस्य भयाद् रोधोपरोधतः; देवक्याः पतितो गर्भ इति लोको वदिष्यति।
- 5.1.77
ततोऽहं देवकीजठरे शुभे गर्भे संभविष्यामि; त्वया च यशोदाया गर्भेऽविलम्बितं गन्तव्यम्।
- 5.1.79
यशोदाशयने मां तु वसुदेवो मच्छक्तिप्रेरितमतिः नयिष्यति; देवक्यास्त्वाम् अनिन्दिते च आनयिष्यति।
- 5.2.1
यथोक्तं सा जगद्धात्री देवदेवेन वै तदा । षड्गर्भगर्भविन्यासं चक्रे चान्यस्य कर्षणम् ॥
- 5.2.2
सप्तमे रोहिणीं प्राप्ते गते गर्भे ततो हरिः । लोकत्रयोपकाराय देवक्याः प्रविवेश वै ॥
- 5.2.5
न कश्चिदपि देवकीं द्रष्टुं सेहे, अतितेजसा जाज्वल्यमानाम्; तां दृष्ट्वा जनानां मनांसि क्षोभमाययुः।
- 5.2.6
अदृष्टाः पुरुषैः स्त्रीभिश्च, देवतागणा देवकीं विष्णुं वपुषा बिभ्राणां तामहर्निशं तुष्टुवुः।
- 5.2.18
यस्य रूपकर्मस्वरूपाणि न परिच्छेदगोचराणि, यस्याखिलप्रमाणानि मौनं यान्ति—स एव विष्णुः तव गर्भं प्रविष्टः।
- 5.2.20
प्रसीद देवि सर्वस्य जगतः शं शुभे कुरु । प्रीत्या तं धारयेशानं धृतं येनाखिलं जगत् ॥