Book 15: Tantrayukti (Plan of a Treatise)

Adhyaya 1

अयमध्यायः संहतशास्त्रनियमानां समानरूपप्रवर्तनीयनीतिषु परिवर्तनस्य मन्त्रकौशलं बोधयति। पञ्चदशपुस्तकं राज्यस्य पद्धतिपुस्तकत्वेन प्रस्तौति, येन मिथ्याव्याख्यानेन शासनविफलता निवार्यते। मुख्यतन्त्रयुक्तीनां परिचयं ददाति: लक्षणम्, उपदेशः, दृष्टान्तः, अर्थापत्तिः, अतिदेशः, दृष्टिः, अभ्युपगमः इति पुनरावर्तनीयतर्कचालनानि। पद्धतिं विषयेण सम्बध्नाति: इन्द्रियजयः अनुशासितविद्याध्ययनं शासनञ्च समर्थयति। कामं नियमयति धर्मार्थयोः अधीनं कृत्वा, येन नीतिः स्वेच्छापरायणा न भवति। विस्तारयोग्यमन्त्रपरिषदां आकारं निर्दिशति (१२/१६/२० अथवा सामर्थ्यानुसारम्) इदम् अर्थापत्त्या विस्तारस्य संस्थागतप्रयोगः। परिणामः सुसंगतनौकरतन्त्रम्, उत्कृष्टतरपरामर्शः, विजयसंघटने द्रुतानुकूलनञ्च।