Rig Veda 9.95.2: Mandala 9, Sukta 95, Mantra 2
Sukta 9.95
Devata: Soma Pavamāna
Samhita Patha (Devanagari)
हरिः सृजानः पथ्यामृतस्येयर्ति वाचमरितेव नावम् । देवो देवानां गुह्यानि नामाविष्कृणोति बर्हिषि प्रवाचे ॥
Transliteration
hárīḥ sṛjānás pathyā́m ṛtásyéyarti vā́cam aritā́iva nā́vam | devó devā́nāṃ guhyā́ni nā́mā́viṣkṛṇoti bárhiṣi prá-vāce ||
Translation
Хари, будучи высвобожден, приводит в движение путём Риты; он побуждает Речь, как гребец гонит ладью. Бог на бархисе являет сокровенные имена богов — для провозглашения вперёд.
Word by Word
हरिःthe tawny one (Soma)
हरिः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootहरि- (प्रातिपदिक)
सृजानःcreating, bringing forth
सृजानः:
कर्तृ
TypeVerb (participle)
Root√सृज् (सृजति) + शानच्
पथ्याम्the path (fit/straight way)
पथ्याम्:
कर्म
TypeAdjective (used substantively)
Rootपथ्य- (प्रातिपदिक)
ऋतस्यof ṛta (cosmic order/truth)
ऋतस्य:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootऋत- (प्रातिपदिक)
ईयर्तिsets in motion, impels
ईयर्ति:
क्रिया
TypeVerb
Root√ईर्/ईर् (ईयर्ति) [वेदिक रूप]
वाचम्speech, voice
वाचम्:
कर्म
TypeNoun
Rootवाच्- (प्रातिपदिक)
अरितेवlike a rower
अरितेव:
कर्तृ (उपमान-कर्तृ)
TypeNoun + Indeclinable
Rootअरितृ- (प्रातिपदिक) + इव
नावम्a boat
नावम्:
कर्म
TypeNoun
Rootनौ- (प्रातिपदिक)
देवःthe god (Soma)
देवः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootदेव- (प्रातिपदिक)
देवानाम्of the gods
देवानाम्:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootदेव- (प्रातिपदिक)
गुह्यानिhidden, secret
गुह्यानि:
कर्म
TypeAdjective
Rootगुह्य- (प्रातिपदिक)
नामnames
नाम:
कर्म (गुह्यानि नामानि)
TypeNoun
Rootनामन्- (प्रातिपदिक)
आविष्कृणोतिmakes manifest, reveals
आविष्कृणोति:
क्रिया
TypeVerb
Rootआविस् + √कृ (कृणोति) [वेदिक]
बर्हिषिon the sacred grass (altar-strewn barhis)
बर्हिषि:
अधिकरण
TypeNoun
Rootबर्हिस्- (प्रातिपदिक)
प्रवाचेin the proclamation/utterance (at the recitation)
प्रवाचे:
अधिकरण
TypeNoun (action-noun) / Indeclinable-like locative
Rootप्र + √वच् (वचति) → प्रवाच- (कृदन्त/भाव)
Ask anything about this verse
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
Not sure where to start?
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.