Rig Veda 8.72.1: Mandala 8, Sukta 72, Mantra 1

Sukta 8.72

Devata: Ritual action centered on the Adhvaryu (and implicitly Agni/yajña)

Samhita Patha (Devanagari)

हविष्कृणुध्वमा गमदध्वर्युर्वनते पुनः । विद्वाँ अस्य प्रशासनम् ॥

Recitation with translationRig Veda 8.72.1

Transliteration

havíṣ kṛṇudhvam ā́ gamad adhvaryúr vanate púnaḥ | vidvā́n asya praśā́sanam ||

Translation

Приготовьте возлияние (havis); да придёт вновь вперёд Адхварью (Adhvaryu), дабы обрести победу. Зная его установление (praśāsana), он действует по правому закону обряда.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• हविः: oblation, offering
• हविः: कर्म (यज्ञकर्मणि ‘offering’ as the object) / (contextually: the offered oblation)
• Type: Noun
• Root: हविस् (प्रातिपदिक) < √हु (जुहोति ‘to offer, sacrifice’)

• कृणुध्वम्: make, prepare (you all)!
• कृणुध्वम्: (क्रियापद) — कर्ता: ‘यूयम्’ (अध्यर्यवः/यजमानपक्षः) implied
• Type: Verb
• Root: √कृ (करोति)

• आ: hither, towards (us)
• आ: (क्रियाविशेषण) गमनस्य दिशाबोधकः
• Type: Indeclinable
• Root: आ (उपसर्ग/निपात)

• गमत्: let (him) come
• गमत्: (क्रियापद) — कर्ता: ‘अध्वर्युः’
• Type: Verb
• Root: √गम् (गच्छति)

• अध्वर्युः: the Adhvaryu priest
• अध्वर्युः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: अध्वर्यु (प्रातिपदिक) < अध्वर (‘यज्ञ’) + यु (कर्तृवाचक)

• वनते: wins, obtains
• वनते: (क्रियापद) — कर्ता: ‘अध्वर्युः’
• Type: Verb
• Root: √वन् (वनोति/वनते ‘to win, obtain’)

• पुनः: again, back
• पुनः: (क्रियाविशेषण) पुनरावृत्तिबोधकः
• Type: Indeclinable
• Root: पुनः (अव्यय)

• विद्वान्: knowing, wise
• विद्वान्: कर्तृ (कर्तृपदस्य विशेषणम्)
• Type: Adjective
• Root: विद्वस् (कृदन्त-प्रातिपदिक) < √विद् (‘to know’) ; क्त्वसु/वत्-प्रत्यय (perfect participial base)

• अस्य: of him/this (one)
• अस्य: सम्बन्ध (genitive relation)
• Type: Pronoun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• प्रशासनम्: command, ordinance, rule
• प्रशासनम्: कर्म (विद्वान्—‘knowing’ what?)
• Type: Noun
• Root: प्र-शासन (प्रातिपदिक) < √शास् (‘to command, rule’) + प्र-