
Sukta 10.103
Indra
Trishtubh (probable for RV 10.103)
Ten hymn jest bojową inwokacją do Indry jako szybkiego, niezmrużonego, jedynego bohatera, który rozbija wrogie zastępy i otwiera zablokowane przestrzenie dla społeczności Arja. Modli się o zwycięstwo w bitwie, ochronę własnych wojsk oraz o odwagę i spójność potrzebne do marszu i triumfu pod przewodnictwem Indry.
Mantra 1
आशुः शिशानो वृषभो न भीमो घनाघनः क्षोभणश्चर्षणीनाम् । संक्रन्दनोऽनिमिष एकवीरः शतं सेना अजयत्साकमिन्द्रः ॥
Szybki, samozapalony, jak straszliwy byk, uderzacz uderzających, budziciel ludzkich pól działania, Indra, samotny bohater, nie mrugający Okrzyk Wojny, podbił razem sto zastępów.
Mantra 2
संक्रन्दनेनानिमिषेण जिष्णुना युत्कारेण दुश्च्यवनेन धृष्णुना । तदिन्द्रेण जयत तत्सहध्वं युधो नर इषुहस्तेन वृष्णा ॥
Przez okrzyk bojowy, przez nie mrugającą czujność, przez zwycięską moc, przez krzyk bitewny, przez niewzruszony pęd, przez śmiałą siłę, przez tego Indrę zwyciężajcie; w tym łączcie się, o walczący, z Bykiem, który niesie strzały.
Mantra 3
स इषुहस्तैः स निषङ्गिभिर्वशी संस्रष्टा स युध इन्द्रो गणेन । संसृष्टजित्सोमपा बाहुशर्ध्युग्रधन्वा प्रतिहिताभिरस्ता ॥
On z noszącymi strzały, on z noszącymi miecze, pan i zarządca, on, Indra, z oddziałem w bitwie; zwycięski w ścisłym starciu, pijący Somę, silny w opaskach na ramionach, groźny w łuku, łucznik o dobrze wycelowanych rzutach.
Mantra 4
बृहस्पते परि दीया रथेन रक्षोहामित्राँ अपबाधमानः । प्रभञ्जन्त्सेनाः प्रमृणो युधा जयन्नस्माकमेध्यविता रथानाम् ॥
O Brihaspati, okrążaj na swoim rydwanie, zabójco pożerającej ciemności, odsuwając wrogie moce; krusząc zastępy, miażdżąc je w bitwie, zwycięski, bądź dla nas pomnażaczem, opiekunem naszych ruchów.
Mantra 5
बलविज्ञायः स्थविरः प्रवीरः सहस्वान्वाजी सहमान उग्रः । अभिवीरो अभिसत्वा सहोजा जैत्रमिन्द्र रथमा तिष्ठ गोवित् ॥
Znawca sił, stały i niewzruszony, bogaty w bohaterów, pełen mocy, nosiciel obfitości, wytrwały i groźny; przytłaczający w bohaterstwie, przytłaczający w bycie, zrodzony z siły, o Indro, wsiądź na rydwan zwycięstwa, znalazco Promieni.
Mantra 6
गोत्रभिदं गोविदं वज्रबाहुं जयन्तमज्म प्रमृणन्तमोजसा । इमं सजाता अनु वीरयध्वमिन्द्रं सखायो अनु सं रभध्वम् ॥
Łamacz zagrod, znalazca Promieni, ramię pioruna, zwycięski, miażdżący siłą w natarciu: idźcie za nim, o spokrewnione moce; stawajcie się bohaterscy za nim; o towarzysze, chwyćcie razem Indrę.
Mantra 7
अभि गोत्राणि सहसा गाहमानोऽदयो वीरः शतमन्युरिन्द्रः । दुश्च्यवनः पृतनाषाळयुध्योऽस्माकं सेना अवतु प्र युत्सु ॥
Wciskając się w zagrody siłą, bezlitosny bohater, Indra o stu impulsach gniewu i energii; trudny do usunięcia, zdobywca bitew, nie do pokonania, niech wspomaga nasze zastępy w czołowych starciach.
Mantra 8
इन्द्र आसां नेता बृहस्पतिर्दक्षिणा यज्ञः पुर एतु सोमः । देवसेनानामभिभञ्जतीनां जयन्तीनां मरुतो यन्त्वग्रम् ॥
Niech Indra będzie ich wodzem, Brihaspati ich przewodnią mocą; niech Dakshina, ofiara, kroczy przodem, niech Soma posuwa się naprzód. Z boskich zastępów, które kruszą przeciwników, które odnoszą zwycięstwo, niech Marutowie kroczą na czele.
Mantra 9
इन्द्रस्य वृष्णो वरुणस्य राज्ञ आदित्यानां मरुतां शर्ध उग्रम् । महामनसां भुवनच्यवानां घोषो देवानां जयतामुदस्थात् ॥
Z Indry Byka, z Waruny Króla, z Aditjów, z Marutów, groźnego zastępu; z wielkodusznych, którzy wstrząsają światami: zwycięski okrzyk bogów wzniósł się w górę.
Mantra 10
उद्धर्षय मघवन्नायुधान्युत्सत्वनां मामकानां मनांसि । उद्वृत्रहन्वाजिनां वाजिनान्युद्रथानां जयतां यन्तु घोषाः ॥
Pobudź, o Maghawanie, oręż; pobudź serca moich walczących. O zabójco Wrytry, wznieś pełnię potęgi silnych; wznieś rydwan, niech okrzyki zwycięzców rozbrzmiewają.
Mantra 11
अस्माकमिन्द्रः समृतेषु ध्वजेष्वस्माकं या इषवस्ता जयन्तु । अस्माकं वीरा उत्तरे भवन्त्वस्माँ उ देवा अवता हवेषु ॥
Niech Indra będzie nasz w zjednoczonych starciach i pod wzniesionymi sztandarami; niech strzały, które wychodzą z naszego jestestwa, zdobędą zwycięstwo. Niech nasze bohaterskie moce staną się wyższe i silniejsze; a niech bogowie nas chronią w naszych wezwaniach, gdy wzywamy Światło do wewnętrznej walki.
Mantra 12
अमीषां चित्तं प्रतिलोभयन्ती गृहाणाङ्गान्यप्वे परेहि । अभि प्रेहि निर्दह हृत्सु शोकैरन्धेनामित्रास्तमसा सचन्ताम् ॥
Chwytając i odwracając ich umysł przeciwnym urokiem, chwyć ich członki, o szybko poruszająca się siło, i przekrocz ich. Natarz na nich; spal ich żalem w ich sercach. Niech wrogie moce będą zaprzężone w ślepą ciemność, aby wewnętrzni przeciwnicy cofnęli się w noc, której służą.
Mantra 13
प्रेता जयता नर इन्द्रो वः शर्म यच्छतु । उग्रा वः सन्तु बाहवोऽनाधृष्या यथासथ ॥
Idźcie naprzód i zwyciężajcie, o ludzie; niech Indra da wam pokój chronionej przestrzeni. Niech wasze ramiona będą groźne w sile, nie do pokonania, abyście stali takimi, jakimi prawdziwie jesteście, stabilni w odwadze duszy.
Indra is introduced as the swift, formidable, unblinking single hero whose war-cry conquers many hosts (the paradigm of unified victory over massed resistance).
The hymn intensifies with images of storming enclosures, relentless battle-might, and prayers that Indra—hard to dislodge and unconquerable—aid ‘our’ forces in forward clashes.
The direct mobilizing charge peaks in the imperative to advance and conquer, placing victory and protection explicitly under Indra’s shelter (śarma).
It ends by asking that the warriors’ arms be fierce and unoverpowerable, stabilizing the hymn’s energy into confident steadfastness and protected peace after victory.
saṃkrandano 'nimiṣa ekavīraḥ
pṛtanāṣāḻ ayudhyaḥ
pretā jayatā naraḥ
It is a call to move forward with courage and unity, invoking Indra to break obstacles, defeat opposing forces, and grant protective peace after victory.
Because the hymn portrays Indra as the force that enters and breaks ‘enclosures’ (blocked spaces/resources) and as the pṛtanāṣāṭ—one who wins battles and protects the host.
Yes. Traditionally it can be applied to any struggle requiring strength and obstacle-removal—such as overcoming fear, conflict, or major challenges—by focusing on Indra as inner resolve and victorious energy.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.