Rig Veda 9.86.32: Mandala 9, Sukta 86, Mantra 32

Sukta 9.86

Rishi: Unknown/unspecified in provided input

Devata: Soma Pavamāna (operating through solar rays and ṛta)

Chandas: Jagatī (probable; verify)

Samhita Patha (Devanagari)

स सूर्यस्य रश्मिभिः परि व्यत तन्तुं तन्वानस्त्रिवृतं यथा विदे । नयन्नृतस्य प्रशिषो नवीयसीः पतिर्जनीनामुप याति निष्कृतम् ॥

Transliteration

sá sū́ryasya raśmí-bhiḥ pári vyata tántuṃ tanvānáḥ tri-vṛ́taṃ yáthā vidé | náyan ṛtásya prá-śiṣo navī́yasīḥ pátir jánīnām úpa yāti niḥ-kṛtám ||

Translation

ସେ ସୂର୍ଯ୍ୟର ରଶ୍ମିମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଚାରିପାଖେ ବୁଣେ, ତନ୍ତୁକୁ ତ୍ରିବୃତ ଭାବେ ପ୍ରସାରିତ କରି—ଯଥା ବିଦେ, ସମ୍ୟକ ଜ୍ଞାନ ପାଇଁ। ଋତର ନିତ୍ୟ-ନବୀନ ପ୍ରଶିଷମାନଙ୍କୁ ନେଇ, ଜନୀନାମ୍ ପତି ନିଷ୍କୃତ—ସ୍ପଷ୍ଟ ମୁକ୍ତ ଦ୍ୱାର—ନିକଟକୁ ଆସେ।

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• सः: he
• सः: Kartā
• Type: Pronoun
• Root: तद् (स-आदेशः)

• सूर्यस्य: of the Sun
• सूर्यस्य: Adhikaraṇa
• Type: Noun
• Root: सूर्य (प्रातिपदिक)

• रश्मिभिः: with rays
• रश्मिभिः: Karaṇa
• Type: Noun
• Root: रश्मि (प्रातिपदिक)

• परि: around
• परि: Adhikaraṇa
• Type: Indeclinable (Preverb)
• Root: परि

• व्यतत: stretched/spread
• व्यतत: Kriyā
• Type: Verb
• Root: √तन् (तनू) + वि

• तन्तुम्: the thread
• तन्तुम्: Karma
• Type: Noun
• Root: तन्तु (प्रातिपदिक)

• तन्वानः: stretching (himself), extending
• तन्वानः: Kartā
• Type: Participle
• Root: √तन् (तनू) → तन्वान (शतृ/शानच्-प्रत्ययः)

• त्रिवृतम्: threefold, triply-wound
• त्रिवृतम्: Karma
• Type: Adjective
• Root: त्रिवृत् (प्रातिपदिक; त्रि + √वृत्/वृत्त)

• यथा: as, just as
• यथा: Adhikaraṇa
• Type: Indeclinable
• Root: यथा

• विदे: he knows / he finds
• विदे: Kriyā
• Type: Verb
• Root: √विद् (विदँ ज्ञाने)

• नयन्: leading
• नयन्: Kartā
• Type: Participle
• Root: √नी (णि) + (वर्तमान कृदन्त) शतृ

• ऋतस्य: of ṛta (cosmic order/true rite)
• ऋतस्य: Adhikaraṇa
• Type: Noun
• Root: ऋत (प्रातिपदिक)

• प्रशिषः: of the command/ordinance
• प्रशिषः: Adhikaraṇa
• Type: Noun
• Root: प्रशिष् (प्रातिपदिक; प्र + √शास् ‘to command’)

• नवीयसीः: newer, more fresh
• नवीयसीः: Kartā
• Type: Adjective
• Root: नवीयस् (तुलनात्मक-प्रातिपदिक)

• पतिः: lord
• पतिः: Kartā
• Type: Noun
• Root: पति (प्रातिपदिक)

• जनीनाम्: of peoples/tribes
• जनीनाम्: Adhikaraṇa
• Type: Noun
• Root: जनी (प्रातिपदिक)

• उप: towards, near
• उप: Adhikaraṇa
• Type: Indeclinable (Preverb)
• Root: उप

• याति: goes, approaches
• याति: Kriyā
• Type: Verb
• Root: √या (याऽ गतौ) + उप

• निष्कृतम्: the prepared goal / the outlet, completion
• निष्कृतम्: Karma
• Type: Noun/Adjective
• Root: निष्कृत (प्रातिपदिक; नि: + √कृ ‘to make’ → ‘prepared/finished’; also ‘place of exit/goal’)