
Sukta 5.67
Atri (Ātreya)
Ādityas—Varuṇa, Mitra, Aryaman
Triṣṭubh (probable; needs verification)
ଏହି ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ସୂକ୍ତରେ ଆଦିତ୍ୟମାନଙ୍କୁ—ବିଶେଷତଃ ବରୁଣ, ମିତ୍ର ଓ ଅର୍ୟମନଙ୍କୁ—ସର୍ବଜ୍ଞ ଭାବେ ଋତ (ବିଶ୍ୱ-ନିୟମ)ର ଧାରକ ଓ ପାଳକ ଭାବରେ ସ୍ତୁତି କରାଯାଇଛି; ତାଙ୍କର ବିଶାଳ ଆଦେଶ ସତ୍ୟ କ୍ଷତ୍ର (ରାଜଶକ୍ତି/ସାର୍ବଭୌମତ୍ୱ) ଓ ରକ୍ଷା ଦାନ କରେ। ନିଶ୍ଚିତ ନିୟମ (ବ୍ରତ) ମଧ୍ୟରେ ତାଙ୍କର ଅଚଳ ଗତି ଓ ମର୍ତ୍ୟମାନଙ୍କୁ ଅନର୍ଥରୁ ରକ୍ଷା କରିବାର ଶକ୍ତିକୁ ଏହା ଉଦ୍ଧାର କରେ; ଏବଂ ଅତ୍ରି ଋଷିଙ୍କ ପ୍ରେରିତ ମତି (ଚିନ୍ତା) ଉପାସନାରେ ତାଙ୍କ ଦିଗକୁ ଅଗ୍ରସର ହୁଏ।
Mantra 1
बळित्था देव निष्कृतमादित्या यजतं बृहत् । वरुण मित्रार्यमन्वर्षिष्ठं क्षत्रमाशाथे ॥
ନିଶ୍ଚୟ, ହେ ଦେବମାନେ—ହେ ଆଦିତ୍ୟମାନେ—ତୁମେ ଏକ ବିଶାଳ ଓ ଯଜନୀୟ ନିୟମ-ବିଧାନ ଗଢ଼ିଛ। ହେ ବରୁଣ, ମିତ୍ର, ଅର୍ୟମନ—ତୁମେ ସର୍ବାଧିକ ପ୍ରଚୁର ସାର୍ବଭୌମତ୍ୱ, ପରମ କ୍ଷତ୍ର ପ୍ରାପ୍ତ କର।
Mantra 2
आ यद्योनिं हिरण्ययं वरुण मित्र सदथः । धर्तारा चर्षणीनां यन्तं सुम्नं रिशादसा ॥
ହେ ବରୁଣ ଓ ମିତ୍ର, ଯେତେବେଳେ ତୁମେ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଯୋନିରେ (ଆସନରେ) ଉପବେଶନ କର, ଜନମାନଙ୍କର ଧାରକ ହୋଇ, ସେତେବେଳେ ତୁମେ ସୁମ୍ନ (କଲ୍ୟାଣ)ର ଚଳମାନ ପ୍ରବାହକୁ ଆଣ; ହେ ରିଷାଦସ (ହାନି-ଭକ୍ଷକ) ଦେବଦ୍ୱୟ।
Mantra 3
विश्वे हि विश्ववेदसो वरुणो मित्रो अर्यमा । व्रता पदेव सश्चिरे पान्ति मर्त्यं रिषः ॥
କାରଣ ଏହି ସମସ୍ତେ ନିଶ୍ଚୟ ଵିଶ୍ୱବେଦସ (ସର୍ବଜ୍ଞ) ଶକ୍ତି—ବରୁଣ, ମିତ୍ର, ଅର୍ୟମନ। ସେମାନେ ନିଜ ଵ୍ରତରେ ପଦ ଭଳି ନିଶ୍ଚିତ ପଥରେ ଚାଲନ୍ତି; ସେମାନେ ମର୍ତ୍ୟକୁ ରିଷ୍ (ହାନି)ରୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତି, ତାକୁ ଋତର ସଠିକ ପଥରେ ଧାରଣ କରାନ୍ତି।
Mantra 4
ते हि सत्या ऋतस्पृश ऋतावानो जनेजने । सुनीथासः सुदानवोंऽहोश्चिदुरुचक्रयः ॥
କାରଣ ସେମାନେ ସତ୍ୟ, ଋତକୁ ସ୍ପର୍ଶ କରୁଥିବା; ଜନେଜନେ ଋତାବାନ। ସୁନୀଥା (ସୁ-ନେତୃତ୍ୱ) ଓ ସୁଦାନ (ଉଦାର ଦାନ) ଦ୍ୱାରା ସେମାନେ ଦୁଃଖରୁ ମଧ୍ୟ ଆମ ପଥର ଘୁର୍ଣ୍ଣନକୁ ବିସ୍ତାର କରନ୍ତି।
Mantra 5
को नु वां मित्रास्तुतो वरुणो वा तनूनाम् । तत्सु वामेषते मतिरत्रिभ्य एषते मतिः ॥
ହେ ମିତ୍ର ଓ ବରୁଣ! ଆମ ଦେହଧାରୀ ଜୀବନର କାର୍ଯ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ତୁମମଧ୍ୟରୁ କାହାକୁ ଏବେ ଅସ୍ତୁତ ରଖାଯାଇପାରିବ? ତେଣୁ ନିଶ୍ଚୟ ତୁମ ପ୍ରତି ଏହି ମନ-ପ୍ରେରଣା ଚାପ ଦେଇ ଯାଏ; ଅତ୍ରିମାନଙ୍କ ଠାରୁ ଉଦ୍ଭୂତ ଏହି ଅଭିଲାଷୀ ମତି ମଧ୍ୟ ତୁମ ପ୍ରତି ଚାପ ଦେଇ ଯାଏ।
The hymn praises the Ādityas—especially Varuṇa, Mitra, and Aryaman—seen as divine powers who uphold truth, law, and right social order.
It says that the Ādityas maintain a vast cosmic ordinance (ṛta) through their fixed laws (vrata), giving rightful sovereignty and protecting human beings from harm and moral deviation.
Here kṣatra means legitimate, stabilizing authority that comes from alignment with cosmic and moral law—power that protects and orders life rather than dominating it.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.