Sukta 23
Sukta 5.23
Agni
ଏହି ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଅଗ୍ନି-ସୂକ୍ତରେ ଅଗ୍ନିଦେବଙ୍କୁ ‘ସହନ୍ତମ’—ଶତ୍ରୁବଳକୁ ଅତିକ୍ରମ କରି ଆଗେଇ ଯାଉଥିବା ସର୍ବାଧିକ ବିଜୟୀ, ଦୀପ୍ତିମାନ ଧନ (ରୟି, ଦ୍ୟୁମ୍ନ) ଆଣିଦେବାକୁ ପ୍ରାର୍ଥନା କରାଯାଇଛି। ଏଠାରେ ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ସମସ୍ତ ଜନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଖୋଜାଯାଉଥିବା ପ୍ରିୟ ହୋତୃ ଭାବେ ଦେଖାଯାଇଛି, ଏବଂ ଶେଷରେ ଉପାସକମାନଙ୍କ ଘରେ ଅଗ୍ନି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଭାବେ ଜ୍ୱଳି ଉଠି ସମୃଦ୍ଧି ଓ ସୁରକ୍ଷା ଦେବାକୁ ସିଧା ପ୍ରାର୍ଥନା ରହିଛି।
Mantras
Mantra 1
अग्ने सहन्तमा भर द्युम्नस्य प्रासहा रयिम् । विश्वा यश्चर्षणीरभ्यासा वाजेषु सासहत् ॥
ହେ ଅଗ୍ନି, ସର୍ବାଧିକ ଜୟକାରୀ ସମୃଦ୍ଧି—ଦ୍ୟୁମ୍ନ (ପ୍ରକାଶମୟ ତେଜ)ର ପ୍ରାସହା ରୟି (ଧନ-ଶକ୍ତି)—ଆମ ପାଖକୁ ଆଣ। ତୁମେ ସମସ୍ତ ଚର୍ଷଣୀ (ମାନବ ଜନସମୂହ)ଙ୍କୁ ସର୍ବତ୍ର ସମୀପ କରୁଥିବା, ଏବଂ ବାଜେଷୁ (ବଳର କ୍ଷେତ୍ରରେ) ଜୟୀ; ଆମକୁ ବିଜୟରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ କର।
Mantra 2
तमग्ने पृतनाषहं रयिं सहस्व आ भर । त्वं हि सत्यो अद्भुतो दाता वाजस्य गोमतः ॥
ହେ ଅଗ୍ନି, ପୃତନାଷହ (ଯୁଦ୍ଧରେ ଜୟୀ) ଏହି ରୟି (ସମୃଦ୍ଧି)କୁ ତୁମ ସହସ୍ୱ (ଆଧିପତ୍ୟବଳ)ଦ୍ୱାରା ଆମ ପାଖକୁ ଆଣ। କାରଣ ତୁମେ ସତ୍ୟ ଓ ଅଦ୍ଭୁତ ଦାତା—ଗୋମତ୍ (କିରଣ-ସମୃଦ୍ଧ) ବାଜ (ବଳ-ସମୃଦ୍ଧି)ର ଦାତା।
Mantra 3
विश्वे हि त्वा सजोषसो जनासो वृक्तबर्हिषः । होतारं सद्मसु प्रियं व्यन्ति वार्या पुरु ॥
କାରଣ ସମସ୍ତ ଜନମାନେ ସଜୋଷସ (ଏକମନ) ହୋଇ, ଵୃକ୍ତବର୍ହିଷ (ଯଜ୍ଞାସନ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରି), ନିଜ ସଦ୍ମସୁ (ନିବାସସ୍ଥାନରେ) ତୁମକୁ—ପ୍ରିୟ ହୋତାର (ଆହ୍ୱାନକର୍ତ୍ତା)—ଖୋଜନ୍ତି; ତୁମ ଦ୍ୱାରା ସେମାନେ ବହୁ ୱାର୍ୟ (ଇଚ୍ଛନୀୟ) ପୂରଣତା ପାଇଁ ଆକାଂକ୍ଷା କରନ୍ତି।
Mantra 4
स हि ष्मा विश्वचर्षणिरभिमाति सहो दधे । अग्न एषु क्षयेष्वा रेवन्नः शुक्र दीदिहि द्युमत्पावक दीदिहि ॥
ଯେହେତୁ ସେ—ବିଶ୍ୱଚର୍ଷଣି, ମାନବ-ଶକ୍ତିମାନଙ୍କର ସର୍ବବ୍ୟାପୀ ପଥପ୍ରଦର୍ଶକ—ଆକ୍ରମଣକାରୀ ଶତ୍ରୁବଳଙ୍କ ବିରୁଦ୍ଧରେ ନିଜ ଜୟକର ସହସକୁ ସ୍ଥାପନ କରେ। ହେ ଅଗ୍ନି, ଏହି ଆମ ବାସସ୍ଥାନମାନଙ୍କରେ ଆମ ଉପରେ ସମୃଦ୍ଧି ସହିତ ପ୍ରକାଶିତ ହେ—ହେ ଶୁକ୍ର (ତେଜସ୍ବୀ); ଜ୍ୱଳ, ହେ ଦ୍ୟୁମତ୍ ପାବକ, ଜ୍ୱଳ।
Frequently Asked Questions
It asks Agni to bring conquering, forward-driving prosperity (rayi) and luminous power (dyumna), and to lead the worshipper into victory while protecting the home.
Hotṛ means the invoker-priest. Agni is praised as the one who calls the gods and carries offerings, so people in many dwellings seek him as their beloved ritual mediator.
It refers to keeping the sacred fire (or ritual flame) bright and active in the home and sacrifice, symbolizing protection, purity, and the growth of wellbeing and clarity.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.