Sukta 100
Sukta 10.100
Indra (primary); Savitṛ and Aditi invoked for protection and totality
Triṣṭubh (probable)
ଏହି ସୂକ୍ତରେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଦୃଢ଼ ଭାବେ “ଅଟୁଟ ରୁହ” ବୋଲି ଆହ୍ୱାନ କରାଯାଇଛି—ସୋମରେ ଜାଗ୍ରତ ହୋଇ ଉପାସକମାନଙ୍କୁ ବିଜୟୀ ଭୋଗ, ବୃଦ୍ଧି ଓ ସୁରକ୍ଷା ଦିଅନ୍ତୁ। ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ବୀର୍ୟଶାଳୀ ପ୍ରଭାବ ସହିତ ସବିତୃଙ୍କୁ ଯଜ୍ଞକ୍ରିୟାକୁ ପଥପ୍ରଦର୍ଶନ ଓ ରକ୍ଷା କରିବା ପାଇଁ ଡାକାଯାଇଛି, ଏବଂ ଅଦିତିଙ୍କୁ ପୁନଃପୁନଃ ବିଶାଳ “ସମଗ୍ରତା” ଭାବେ ବାଛାଯାଇଛି—ଯିଏ ସତ୍ୟ, ଅଖଣ୍ଡତା ଓ ଅସତ୍ୟର ଆବରଣରୁ ମୁକ୍ତିକୁ ସୁରକ୍ଷିତ ରଖନ୍ତି।
Mantras
Mantra 1
इन्द्र दृह्य मघवन्त्वावदिद्भुज इह स्तुतः सुतपा बोधि नो वृधे । देवेभिर्नः सविता प्रावतु श्रुतमा सर्वतातिमदितिं वृणीमहे ॥
ହେ ଇନ୍ଦ୍ର, ହେ ମଘବନ୍, ଦୃଢ଼ ହୋଇ ଦାଁଡ଼ା ରୁହ; କାରଣ ତୋ ସହିତ ହିଁ ଏଠାରେ ଆମର ଜୟ ଓ ଭୋଗ ଅଛି। ଏଠାରେ ସ୍ତୁତ ହୋଇଥିବା, ହେ ସୁତପା (ସୋମପାନକର୍ତ୍ତା), ଆମ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଁ ଜାଗ୍ରତ ହେ। ଦେବମାନଙ୍କ ସହିତ ସବିତୃ ଆମକୁ ରକ୍ଷା କରୁନ୍ତୁ—ଶ୍ରୁତ (ସତ୍ୟ) ପ୍ରେରଣା ଦିଗକୁ; ସର୍ବତାତି ପାଇଁ ଆମେ ଅଦିତିଙ୍କୁ ବରଣ କରୁଛୁ।
Mantra 2
भराय सु भरत भागमृत्वियं प्र वायवे शुचिपे क्रन्ददिष्टये । गौरस्य यः पयसः पीतिमानश आ सर्वतातिमदितिं वृणीमहे ॥
ଅର୍ପଣର ବହନ ପାଇଁ ଋତ୍ୱିଜ୍ୟ (ଯାଜକ) ଭାଗକୁ ଭଲଭାବେ ଆଣ; ଇଷ୍ଟିର କ୍ରନ୍ଦନ (ଇଚ୍ଛାର ଡାକ) ଦ୍ୱାରା ଆହ୍ୱାନିତ, ଶୁଚିପେ (ପବିତ୍ର ପାନକର୍ତ୍ତା) ବାୟୁଙ୍କ ନିକଟକୁ ତାହାକୁ ଆଗେଇ ନେଇଯାଅ। ଯିଏ ଏହି ବୃଷଭର ଦୁଧର ପାନ ପ୍ରାପ୍ତ କରିଛି—ସର୍ବତାତି ପାଇଁ ଆମେ ଅଦିତିଙ୍କୁ ବରଣ କରୁଛୁ।
Mantra 3
आ नो देवः सविता साविषद्वय ऋजूयते यजमानाय सुन्वते । यथा देवान्प्रतिभूषेम पाकवदा सर्वतातिमदितिं वृणीमहे ॥
ଦେବ ସବିତୃ ଆମ ପାଇଁ ଜୀବନର ପୂର୍ଣ୍ଣତାକୁ ପ୍ରେରିତ କରୁନ୍ତୁ—ଋଜୁପଥେ ଚାଲୁଥିବା, ଯଜମାନ ସୋମପୀଡକ ପାଇଁ। ଯେପରି ଆମେ ପାକବତ୍ (ପରିପକ୍ୱ ଚେତନାଯୁକ୍ତ) ହୋଇ ଦେବମାନଙ୍କୁ ଯଥାବିଧି ଶୋଭାୟିତ କରି ସମୀପସ୍ଥ ହେବାକୁ ପାରିବୁ—ସର୍ବତାତି ପାଇଁ ଆମେ ଅଦିତିଙ୍କୁ ବରଣ କରୁଛୁ।
Mantra 4
इन्द्रो अस्मे सुमना अस्तु विश्वहा राजा सोमः सुवितस्याध्येतु नः । यथायथा मित्रधितानि संदधुरा सर्वतातिमदितिं वृणीमहे ॥
ଇନ୍ଦ୍ର ଆମ ପାଇଁ ସଦା ସୁମନା ହେଉନ୍ତୁ; ରାଜା ସୋମ ଆମ ସୁଗତିମୟ କଳ୍ୟାଣରେ ପ୍ରବେଶ କରୁନ୍ତୁ। ଯେପରି ମିତ୍ର ନିହିତ ଆଧାର-ବନ୍ଧନଗୁଡ଼ିକ ଯଥାବିଧି ସଂଯୁକ୍ତ ହୁଏ, ସେପରି ସର୍ବ-ଅଖଣ୍ଡତା ପାଇଁ ଆମେ ଅଦିତିଙ୍କୁ ବରଣ କରୁଛୁ।
Mantra 5
इन्द्र उक्थेन शवसा परुर्दधे बृहस्पते प्रतरीतास्यायुषः । यज्ञो मनुः प्रमतिर्नः पिता हि कमा सर्वतातिमदितिं वृणीमहे ॥
ଇନ୍ଦ୍ର ଉକ୍ଥ (ସ୍ତୁତି) ଓ ଶବସ୍ (ବଳ) ଦ୍ୱାରା (ଆମ) ସନ୍ଧି-ଯୋଗଗୁଡ଼ିକୁ ସ୍ଥାପିତ କରିଛନ୍ତି। ହେ ବୃହସ୍ପତେ, ତୁମେ ଆୟୁଷ୍ୟରେ ଆମକୁ ପାର କରାଉଥିବା, ଆଗେଇ ନେଇଯାଉଥିବା। ଯଜ୍ଞ, ମନୁ ଓ ପ୍ରମତି (ସଠିକ୍ ବୁଦ୍ଧି)—ଏହିମାନେ ନିଶ୍ଚୟ ଆମ ପିତା; ସର୍ବ-ଅଖଣ୍ଡତା ପାଇଁ ଆମେ ଅଦିତିଙ୍କୁ ବରଣ କରୁଛୁ।
Mantra 6
इन्द्रस्य नु सुकृतं दैव्यं सहोऽग्निर्गृहे जरिता मेधिरः कविः । यज्ञश्च भूद्विदथे चारुरन्तम आ सर्वतातिमदितिं वृणीमहे ॥
ଏବେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ସୁକୃତ ଦୈବ୍ୟ ସହସ୍ ସ୍ଥାପିତ ହୋଇଛି: ଗୃହରେ ଅଗ୍ନି, ସ୍ତୁତିକାର ଜରିତା, ମେଧାବୀ କବି। ଏବଂ ବିଦଥ (ସଭା)ରେ ଯଜ୍ଞ ସର୍ବାଧିକ ପ୍ରିୟ ଓ ଅନ୍ତରଙ୍ଗତମ ହୋଇଉଠିଛି। ସର୍ବ-ଅଖଣ୍ଡତା ପାଇଁ ଆମେ ଅଦିତିଙ୍କୁ ବରଣ କରୁଛୁ।
Mantra 7
न वो गुहा चकृम भूरि दुष्कृतं नाविष्ट्यं वसवो देवहेळनम् । माकिर्नो देवा अनृतस्य वर्पस आ सर्वतातिमदितिं वृणीमहे ॥
ହେ ବସୁମାନେ, ଆମେ ତୁମମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଗୁପ୍ତରେ କୌଣସି ମହା ଦୁଷ୍କୃତ୍ୟ କରିନାହୁଁ, ନ ଦେବମାନଙ୍କୁ ଆଘାତ କରୁଥିବା କୌଣସି ପ୍ରକାଶ୍ୟ ଅପରାଧ। ହେ ଦେବମାନେ, ଅନୃତର ଆବରଣ-ରୂପକୁ ଆମ ଉପରେ କେହି ନ ଆରୋପ କରୁ; ସର୍ବବ୍ୟାପୀ ସମଗ୍ରତା—ଅଦିତିକୁ—ଆମେ ସର୍ବତାତି, ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସମଗ୍ରତା ପାଇଁ ବରଣ କରୁଛୁ।
Mantra 8
अपामीवां सविता साविषन्न्यग्वरीय इदप सेधन्त्वद्रयः । ग्रावा यत्र मधुषुदुच्यते बृहदा सर्वतातिमदितिं वृणीमहे ॥
ସବିତୃ ରୋଗକୁ ଦୂରେ ହଂକାଉନ୍ତୁ; ଶତ୍ରୁବଳ ତଳକୁ ଦବାଯାଉ—ହଁ, ପେଷଣଶିଳାମାନେ ସେମାନଙ୍କୁ ପ୍ରତିହତ କରୁନ୍ତୁ। ଯେଉଁଠାରେ ଗ୍ରାବାକୁ ‘ବୃହତ୍ ମଧୁ-ପେଷକ ଶକ୍ତି’ ବୋଲି ଉଚ୍ଚାରଣ କରାଯାଏ, ସେଠାରେ ଆମେ ସର୍ବତାତି, ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସମଗ୍ରତା ପାଇଁ ଅଦିତିକୁ ବରଣ କରୁଛୁ।
Mantra 9
ऊर्ध्वो ग्रावा वसवोऽस्तु सोतरि विश्वा द्वेषांसि सनुतर्युयोत । स नो देवः सविता पायुरीड्य आ सर्वतातिमदितिं वृणीमहे ॥
ହେ ବସୁମାନେ, ସୋତରିରେ ପେଷଣଶିଳା ଉର୍ଦ୍ଧ୍ୱ ହୋଇ ଉଠୁ; ଏବଂ ଦୂର ପାର୍ଶ୍ୱରୁ ସମସ୍ତ ଦ୍ୱେଷକୁ ହଂକାଇ ଦିଅ। ସ୍ତୁତ୍ୟ ରକ୍ଷକ ଦେବ ସବିତୃ ଆମକୁ ରକ୍ଷା କରୁନ୍ତୁ; ଆମେ ସର୍ବତାତି, ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସମଗ୍ରତା ପାଇଁ ଅଦିତିକୁ ବରଣ କରୁଛୁ।
Mantra 10
ऊर्जं गावो यवसे पीवो अत्तन ऋतस्य याः सदने कोशे अङ्ग्ध्वे । तनूरेव तन्वो अस्तु भेषजमा सर्वतातिमदितिं वृणीमहे ॥
ହେ ପ୍ରକାଶର ଗାଈମାନେ, ଊର୍ଜାର ସମୃଦ୍ଧ ଯବାସକୁ ଚର; ତୁମେ ଋତର ସଦନରେ, କୋଶରେ ଅଭିଷିକ୍ତ (ଅଙ୍ଗ୍ଧ୍ୱେ) ହୋଇଛ। ଦେହଧାରୀ ପାଇଁ ଦେହ ନିଜେ ଔଷଧ ହେଉ; ସର୍ବତାତି—ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣତା—ନିମିତ୍ତେ ଆମେ ଅଦିତିକୁ ବରୁଛୁ।
Mantra 11
क्रतुप्रावा जरिता शश्वतामव इन्द्र इद्भद्रा प्रमतिः सुतावताम् । पूर्णमूधर्दिव्यं यस्य सिक्तय आ सर्वतातिमदितिं वृणीमहे ॥
କ୍ରତୁର ରକ୍ଷକ ଇନ୍ଦ୍ର ଜରିତା ପାଇଁ ଶାଶ୍ୱତ ସହାୟ; ସୋମ ପିଷିତ କରିଥିବାମାନଙ୍କ ପାଇଁ ତାଙ୍କର ଭଦ୍ର ପ୍ରଜ୍ଞା (ପ୍ରମତି) ଅଛି। ଯାହାର ଦିବ୍ୟ ଉଦର ପୂର୍ଣ୍ଣ, ଢାଳିବା ପାଇଁ ସିକ୍ତୟଃ ପ୍ରବାହିତ ହୁଏ; ସର୍ବତାତି—ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣତା—ନିମିତ୍ତେ ଆମେ ଅଦିତିକୁ ବରୁଛୁ।
Mantra 12
चित्रस्ते भानुः क्रतुप्रा अभिष्टिः सन्ति स्पृधो जरणिप्रा अधृष्टाः । रजिष्ठया रज्या पश्व आ गोस्तूतूर्षति पर्यग्रं दुवस्युः ॥
ଚିତ୍ରବର୍ଣ୍ଣ ତୋର ଭାନୁ; କ୍ରତୁ-ରକ୍ଷକ ତୋର ଅଭିଷ୍ଟି—ଆକ୍ରମଣ। ତୋର ସ୍ପୃଧାମାନେ ଅଛନ୍ତି, ଅଜେୟ, ଜରିତାକୁ ଆଗେଇ ନେଇଯାଉଥିବା। ସବୁଠାରୁ ଶୀଘ୍ର ପଥରେ ସେବାକାମୀ ଦୁବସ୍ୟୁଃ ପ୍ରକାଶର ଗାଈ ଦିଗକୁ ଧାଉଛି, ପରିକ୍ରମା କରି ଅଗ୍ର ଶିଖରକୁ ଲକ୍ଷ୍ୟ କରି।
Inside Sukta 100
How it unfolds
- Where it opens
A direct summons to Indra: be firm, be present, awaken through Soma for the worshippers’ growth; Savitṛ and Aditi are immediately brought in as protectors and the chosen totality.
- Development
The hymn moves from martial-confidence and gain to moral-ritual self-justification: the singers deny hidden or open wrongdoing against the gods and ask not to be clothed in anṛta; Aditi is repeatedly selected as the condition of wholeness and safety.
- Climax
The ethical-protective plea peaks in the rejection of the ‘covering-form of untruth’ and the decisive choosing of Aditi as sarvatāti, making victory inseparable from truth and integrity.
- Where it settles
It closes in heroic, luminous imagery—radiance, guarded will (kratu), and the seeker pressing swiftly toward the ‘Cow of Light’—signaling successful advance to the foremost summit (agra) under divine aid.
The deity: Indra
- In the VedaIndra is praised as Maghavan, the bountiful Soma-drinker, firm and wakeful at the call of praise, granting winning enjoyment and increase. Savitṛ appears as the divine impeller and guardian who leads the worship toward what is “heard/true” (śrutam), while Aditi is invoked as the boundless, unbroken wholeness that wards off the ‘covering’ of anṛta.
- Cosmic functionIndra breaks obstruction, releases powers of light and gain, and secures victory and expansion for the community; Savitṛ sets beings in motion and protects the right course; Aditi holds the cosmic order as undivided totality, sheltering life within ṛta.
- Inner significanceIndra symbolizes awakened will-force and victorious clarity that overcomes inner resistance; Savitṛ is the illumining impulse that turns the mind toward the true inspiration; Aditi is integrality—freedom from constriction, guilt, and falsehood—restoring the psyche to a wide, truthful wholeness.
Famous verses
ā sarvatātim aditiṃ vṛṇīmahe
mākir no devā anṛtasya varpasa
चित्रस्ते भानुः क्रतुप्रा अभिष्टिः सन्ति स्पृधो जरणिप्रा अधृष्टाः । रजिष्ठया रज्या पश्व आ गोस्तूतूर्षति पर्यग्रं दुवस्युः ॥Attributes of the deity
- Maghavan (bounteous giver)
- Soma-drinker who awakens to praise
- Breaker of obstacles, giver of victory and increase
- Savitṛ as protector/impeller of right inspiration
- Aditi as all-embracing integrity (sarvatāti)
- Alignment with ṛta; rejection of anṛta (untruth)
Also by this seer
- RV 10.100 (attribution uncertain; the hymn is preserved without a stable, widely agreed rishi assignment in common summaries)
The rite, step by step
- Prepare the altar/fire and seat the rite with purification (ācamana/śauca as customary).
- Press and consecrate Soma (or offer a Soma-substitute where Soma is unavailable), accompanied by Indra-invocations.
- Recite the hymn’s verses as praise (stuti), explicitly calling Indra to ‘stand firm’ and ‘awaken’ for increase.
- Invoke Savitṛ for protection and right guidance of the offering and thought (toward śrutam).
- Make the repeated choice of Aditi (sarvatāti) as the protective totality, including confession/clearing of faults and rejection of anṛta.
- Conclude with final oblations and a closing aspiration for victory, expansion, and unbroken wellbeing for the sacrificer and community.
Offerings
- Soma libation (primary)
- Ghee (ājya)
- Grain-cakes/oblations (puroḍāśa) as applicable
- Water and incense/wood offerings into the fire (in later homologous practice)
Frequently Asked Questions
It calls Indra to awaken through Soma and grant victory, increase, and enjoyment, while asking Savitṛ to protect the worship and choosing Aditi as the power of complete wholeness (sarvatāti).
Aditi represents unbroken totality and protection. By choosing Aditi, the singers ask to live and succeed within truth (ṛta), free from constriction and the ‘covering’ of anṛta (untruth).
Indra is the heroic force that overcomes obstacles and grants victory and growth; Savitṛ is the guiding and protecting impulse that steers the rite and the mind toward true inspiration (śrutam).
Ask anything about Sukta 100 of the Rig Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.
