Rig Veda 1.116.8: Mandala 1, Sukta 116, Mantra 8

Sukta 1.116

Rishi: Kakṣīvant Dairghatamasa

Devata: Aśvinau (Nāsatyā)

Chandas: Triṣṭubh

Samhita Patha (Devanagari)

हिमेनाग्निं घ्रंसमवारयेथां पितुमतीमूर्जमस्मा अधत्तम् । ऋबीसे अत्रिमश्विनावनीतमुन्निन्यथुः सर्वगणं स्वस्ति ॥

Recitation with translationRig Veda 1.116.8

Transliteration

himénāgníṃ ghraṃsám avārayethāṃ pitu-mátīm ūrjáṃ asmā adhattam | ṛbī́se átrim aśvināv ava-nītám ún ninyathuḥ sárva-gaṇaṃ svastí ||

Translation

ଶୀତଦ୍ୱାରା ତୁମେ ଦହୁଥିବା ଅଗ୍ନିର ତୀବ୍ରତାକୁ ରୋକିଲ; ଏବଂ ତାହାରେ ପିତୁମତୀ—ପୋଷକ ଅନ୍ନରସସମୃଦ୍ଧ—ଊର୍ଜା ସ୍ଥାପନ କଲ। ଗର୍ତ୍ତରେ ନିମଗ୍ନ ଅତ୍ରିଙ୍କୁ, ହେ ଅଶ୍ୱିନୌ, ତୁମେ ଉପରକୁ ଉଦ୍ଧାର କଲ; ତାଙ୍କ ସମଗ୍ର ଗଣକୁ ସ୍ୱସ୍ତି ଓ ସୁରକ୍ଷାରେ ନେଇଆସିଲ।

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• हिमेना: with snow / by cold
• हिमेना: करण
• Type: Noun
• Root: हिम (प्रातिपदिक)

• अग्निम्: fire
• अग्निम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: अग्नि (प्रातिपदिक)

• घ्रंसम्: glow/heat; burning blaze
• घ्रंसम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: घ्रंस (प्रातिपदिक)

• अवारयेथाम्: you two warded off / covered over
• अवारयेथाम्: (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √वृ (वरणे/आवरणे)

• पितुमतीम्: rich in nourishment (pitu)
• पितुमतीम्: कर्म
• Type: Adjective
• Root: पितुमत् (प्रातिपदिक; -मत् प्रत्यय)

• ऊर्जम्: strength; refreshment; sap
• ऊर्जम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: ऊर्ज्/ऊर्जा (प्रातिपदिक)

• अस्मै: to him
• अस्मै: सम्प्रदान
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम)

• अधत्तम्: you two placed; bestowed
• अधत्तम्: (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √धा (धारणे/स्थापने)

• ऋबीसे: to Ṛbīsa (a hostile being)
• ऋबीसे: सम्प्रदान
• Type: Noun
• Root: ऋबीस (प्रातिपदिक; दैत्य/राक्षस-नाम)

• अत्रिम्: Atri
• अत्रिम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: अत्रि (प्रातिपदिक; ऋषि-नाम)

• अश्विनौ: the two Aśvins
• अश्विनौ: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: अश्विन् (प्रातिपदिक; देव-नाम)

• अनीतम्: brought (hither)
• अनीतम्: (कर्म-विशेषण)
• Type: Participle
• Root: √नी (नयने) + उपसर्ग: आ; क्त (कृदन्त)

• उन्निन्यथुः: you two led up/out; raised
• उन्निन्यथुः: (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √नी (नयने) + उपसर्ग: उद्

• सर्वगणम्: with all his company; whole troop
• सर्वगणम्: (कर्म-विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सर्व-गण (समास; प्रातिपदिक)

• स्वस्ति: well-being; safely
• स्वस्ति: (आशीः/भाव)
• Type: Indeclinable
• Root: स्वस्ति (अव्यय/निपात)