Atharva Veda 13.2.7: Kanda 13, Anuvaka 1, Sukta 2, Mantra 7

Sukta 2

Sanskrit (Devanagari)

सु॒खं सूर्य॒ रथ॑मंशु॒मन्तं॑ स्यो॒नं सु॒वह्नि॒मधि॑ तिष्ठ वा॒जिन॑म्। यं ते॒ वह॑न्ति ह॒रितो॒ वहि॑ष्ठाः श॒तमश्वा॒ यदि॑ वा स॒प्त ब॒ह्वीः

Recitation with translationAtharva Veda 13.2.7

IAST Transliteration

sukháṃ sū́rya rátham aṃśumántaṃ syonáṃ suvahním ádhi tiṣṭha vājínam | yáṃ te váhanti haríto váhiṣṭhāḥ śatám aśvā́ yádi vā saptá bahvī́ḥ ||

English Translation (Griffith/Whitney)

Mount thou, O Sūrya, the radiant chariot, pleasant and kindly, easy to be borne, the swift prize-winner;—that which thy tawny steeds, best of bearers, convey for thee, whether a hundred horses, or seven, or many.

Translation

ହେ ସୂର୍ଯ୍ୟ, କିରଣମୟ ରଥରେ ଆରୋହଣ କର—ସୁଖଦ, ହିତକର, ବହନକୁ ସହଜ, ଦ୍ରୁତ ବାଜିନ (ବିଜୟଦାୟକ) ରଥରେ। ଯାହାକୁ ତୋର ହରିତ (ତାମ୍ରବର୍ଣ୍ଣ) ଅଶ୍ୱମାନେ—ବହନକାରୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ—ତୋ ପାଇଁ ବହନ କରନ୍ତି, ସେ ଶତ ଅଶ୍ୱ ହେଉ କି ସପ୍ତ, କିମ୍ବା ଅନେକ।

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• सुखम्: pleasantly; with ease; comfort
• सुखम्: कर्म (क्रियाविशेषणवत्—‘सुखेन/सुखम्’)
• Type: Noun
• Root: सुख (प्रातिपदिक)

• सूर्य: O Sun
• सूर्य: सम्बोधन
• Type: Noun (vocative)
• Root: सूर्य (प्रातिपदिक)

• रथम्: chariot
• रथम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: रथ (प्रातिपदिक)

• अंशुमन्तम्: ray-bearing; radiant
• अंशुमन्तम्: कर्म (विशेषणरूपेण)
• Type: Adjective
• Root: अंशुमन्त् (प्रातिपदिक)

• स्योनम्: comfortable; kindly; auspicious
• स्योनम्: कर्म (विशेषणरूपेण)
• Type: Adjective
• Root: स्योन (प्रातिपदिक)

• सुवह्निम्: well-bearing; good-carrier (well-drawing)
• सुवह्निम्: कर्म (विशेषणरूपेण)
• Type: Adjective/Noun (epithet)
• Root: सुवह्नि (प्रातिपदिक)

• अधि: upon; on
• अधि: अधिकारण (उपरि/अधिष्ठानार्थे)
• Type: Indeclinable (preverb/preposition)
• Root: अधि

• तिष्ठ: stand; mount; take your place
• तिष्ठ: क्रिया
• Type: Verb
• Root: स्था (धातु)

• वाजिनम्: the swift/steed; the racer
• वाजिनम्: कर्म (तिष्ठ इति क्रियायाः)
• Type: Noun/Adjective
• Root: वाजिन् (प्रातिपदिक)

• यम्: whom/which
• यम्: कर्म (वहन्ति इति)
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• ते: your
• ते: सम्बन्ध (षष्ठी)
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• वहन्ति: they carry; they bear
• वहन्ति: क्रिया
• Type: Verb
• Root: वह् (धातु)

• हरितः: the tawny (mares); the bay horses
• हरितः: कर्तृ
• Type: Noun (collective/adj used as noun)
• Root: हरित् (प्रातिपदिक)

• वहिष्ठाः: most carrying; best bearers
• वहिष्ठाः: कर्तृ (विशेषणरूपेण)
• Type: Adjective
• Root: वहिष्ठ (प्रातिपदिक; वह्-धातोः श्रेष्ठार्थे तद्धित/तमप्-प्रायः)

• शतम्: a hundred
• शतम्: कर्तृ (अश्वाः इत्यस्य संख्याविशेषणम्)
• Type: Numeral
• Root: शत (प्रातिपदिक)

• अश्वाः: horses
• अश्वाः: कर्तृ (वहन्ति इति)
• Type: Noun
• Root: अश्व (प्रातिपदिक)

• यदि: if
• यदि: सम्बन्ध/निबन्धन (शर्तार्थक)
• Type: Indeclinable (conjunction)
• Root: यदि

• वा: or
• वा: समुच्चय/विकल्प
• Type: Indeclinable (particle)
• Root: वा

• सप्त: seven
• सप्त: कर्तृ (अश्वाः इत्यस्य संख्याविशेषणम्)
• Type: Numeral
• Root: सप्त (संख्या-प्रातिपदिक)

• बह्वीः: many
• बह्वीः: कर्तृ (विशेषणरूपेण)
• Type: Adjective
• Root: बह्वी (प्रातिपदिक; बहु-शब्दस्य स्त्री बहुवचन रूपम्)

Attribution

Rishi: Traditionally Sūrya-hymn seers; in AV 13.2 the hymn is Sūrya-centered (r̥ṣi attribution varies by anukramaṇī tradition).

Devata: Sūrya (Āditya), with Haritaḥ as subsidiary personifications

Chandas: Triṣṭubh/Jagatī-type cadence in AV 13.2 context (meter requires pada-count verification by padapāṭha edition).

Mantra Rasa

Primary: adbhuta

Secondary: vira