Opening the text

Brahmavidyā Upanishad သည် Atharvaveda နှင့် ဆက်နွယ်သော နောက်ပိုင်း Upanishad များထဲတွင် ထည့်သွင်းစဉ်းစားလေ့ရှိပြီး “ဗြဟ္မဗိဒ္ယာ” (လွတ်မြောက်မှုဆိုင်ရာ ဉာဏ်) ကို အဓိကထားသည်။ အဓိကအယူအဆမှာ Ātman နှင့် Brahman တို့၏ အဘေဒ (မခွဲခြားနိုင်မှု) ကို တိုက်ရိုက်သိမြင်ခြင်းက မောက္ခ (mokṣa) သို့ ရောက်စေသည်ဟု ဆိုခြင်းဖြစ်ပြီး၊ ပြင်ပ ရိတုအခမ်းအနားများကို အဆုံးစွန်ရည်မှန်းချက်အဖြစ် မထားဘဲ viveka (ခွဲခြားသိမြင်မှု)၊ vairāgya (မကပ်ငြိမှု) နှင့် သမာဓိ/ဓ്യာနတို့ဖြင့် အတွင်းသို့ ပြန်လှည့်စေသည်။ စာတမ်းသည် ချုပ်နှောင်မှု၏ အမြစ်ကို avidyā—ကိုယ်ခန္ဓာနှင့် စိတ်ကို “ငါ” ဟု မှားယွင်းသတ်မှတ်ခြင်း—ဟု ဖော်ပြပြီး၊ လွတ်မြောက်မှုကို သတိ-သိမြင်မှု၏ သက်သေ (witness-consciousness) အဖြစ် Ātman ကို သိမြင်ခြင်းဟု ရှင်းလင်းသည်။ နိုး၊ အိပ်မက်၊ အိပ်နက် သုံးအခြေအနေတို့၏ သက်သေဖြစ်သော ချမ်းသာသိမြင်မှုကို အမှန်တရားအဖြစ် ထင်ဟပ်စေသည်။ Nirguṇa Brahman (ဂုဏ်လက္ခဏာမဲ့) အယူအဆ—အမည်-ရုပ်ပုံကို ကျော်လွန်သော်လည်း အတွေ့အကြုံအားလုံး၏ အခြေခံ—ကို ထင်ရှားစွာ တင်ပြသည်။ ထို့ပြင် guru–śiṣya သင်ကြားမှု၊ śravaṇa–manana–nididhyāsana (နားထောင်၊ စဉ်းစား၊ အတွင်းသို့ တည်ငြိမ်စွာ ဆင်ခြင်) နှင့် စန്യാസ/အတွင်းလှည့်လှန် လွှတ်ချမှုတို့၏ အရေးပါမှုကို ဖော်ပြပြီး၊ သီလ၊ အာရုံထိန်းချုပ်မှုနှင့် စိတ်တည်ငြိမ်မှုတို့ကို ဉာဏ်ပေါက်ကွဲမှုအတွက် အခြေခံအဖြစ် သတ်မှတ်သည်။
Start ReadingBrahmavidyā as liberating knowledge: realization of Ātman = Brahman
Avidyā (ignorance) as the root of bondage; jñāna (knowledge) as immediate means to mokṣa
Nirguṇa Brahman: the Self beyond name, form, and qualities, yet the witness of all states
Viveka and vairāgya: discernment and dispassion as prerequisites for stable realization
Saṃnyāsa/inner renunciation: relinquishing egoic ownership and ritualism as final ends
Yogic interiorization: sense-withdrawal, meditation, and mental steadiness supporting insight
Ethical foundations: truthfulness, non-harming, simplicity, and equanimity as supports for knowledge
The world as nāma-rūpa (name-form) appearing in consciousness; the Self as substratum
Guru–śiṣya transmission: knowledge ripens through instruction, reflection, and contemplation
110 verses with Sanskrit text, transliteration, and translation.
Verse 1
अथ ब्रह्मविद्योपनिषदुच्यते ॥ प्रसादाद् ब्रह्मणस् तस्य विष्णोर् अद्भुतकर्मणः । रहस्यं ब्रह्मविद्याया ध्रुवाग्निं सम्प्रचक्षते ॥१॥
ယခု ဘြဟ္မဝိဒ္ယာ ဥပနိရှဒ်ကို ကြေညာသည်။ အံ့ဩဖွယ် ကర్మများရှိသော ဗိဿဏု—ထို ဘြဟ္မန်၏ ကရုဏာကြောင့် ဘြဟ္မဝိဒ္ယာ၏ လျှို့ဝှက်ချက်ကို ‘တည်မြဲသော မီး’ (ဓြုဝာဂ္နိ) ဟူ၍ ရှင်းလင်းကြသည်။
Brahmavidyā (knowledge of Brahman) as a revealed ‘rahasya’ and inner transformative principleVerse 2
ॐ इत्येकाक्षरं ब्रह्म यदुक्तं ब्रह्मवादिभिः । शरीरं तस्य वक्ष्यामि स्थानं कालत्रयं तथा ॥२॥
‘အိုမ်’ ဟူသော တစ်လုံးတည်းသော အက္ခရာသည် ဘြဟ္မန် ဖြစ်သည်ဟု ဘြဟ္မန်ကို သင်ကြားသူများက ဆိုထားသည်။ ငါသည် ၎င်း၏ ကိုယ်တော်၊ ၎င်း၏ တည်နေရာနှင့် ကာလသုံးပါးကိုလည်း ကြေညာမည်။
Praṇava (Oṃ) as Brahman; sound-symbol (śabda-pratīka) for the AbsoluteVerse 3
तत्र देवास्त्रयः प्रोक्ता लोका वेदास्त्रयोऽग्नयः । तिस्रो मात्रार्धमात्रा च त्र्यक्षरस्य शिवस्य तु ॥३॥
ထိုအတွင်း၌ ဒေဝတား သုံးပါးကို ဆိုထားပြီး၊ လောကများ၊ ဝေဒ သုံးပုဒ်နှင့် ယဇ္ဈမီးများကိုလည်း ဆိုထားသည်။ ထို့ပြင် သုံးမात्रာနှင့် တစ်ဝက်မात्रာတို့သည် သုံးအက္ခရာရှိသော ရှိဝ၏ အစိတ်အပိုင်းဟူ၍ ဆိုသည်။
Triadic correspondences of Oṃ; mātrā/ardhamātrā doctrine pointing beyond the threefold to the transcendentVerse 4
ऋग्वेदो गार्हपत्यं च पृथिवी ब्रह्म एव च । आकारस्य शरीरं तु व्याख्यातं ब्रह्मवादिभिः ॥४॥
ရိဂ္ဝေဒ၊ ဂါर्हပတျ မီး၊ မြေပြင်နှင့် ဘြဟ္မာတော်ပါ—ဤအရာတို့ကို ဘြဟ္မန်ကို ရှင်းလင်းသူများက ‘A’ သံ၏ ကိုယ်တော်ဟူ၍ အဓိပ္ပါယ်ဖော်ကြသည်။
Pratīka-upāsanā: mapping the ‘A’ (ākāra) to cosmic/ritual correspondencesVerse 5
यजुर्वेदोऽन्तरिक्षं च दक्षिणाग्निस् तथैव च । विष्णुश् च भगवान् देव उकारः परिकीर्तितः ॥५॥
ယဇုရ္ဝေဒ၊ အန္တရိက္ခ (အလယ်အာကာသ) နှင့် ဒက္ခိဏာဂ္နိ မီးတို့အပြင်၊ ဘဂဝန်ဖြစ်သော ဗိဿဏု—မြတ်သော ဒေဝတော်—ဤအားလုံးကို ‘U’ သံဟူ၍ ကြေညာထားသည်။
Pratīka-upāsanā: ‘U’ (ukāra) as sustaining/mediating principle mapped to cosmic and ritual domainsVerse 6
सामवेदस्तथा द्यौश्चाहवनीयस्तथैव च । ईश्वरः परमो देवो मकारः परिकीर्तितः ॥६॥
သာမဝေဒနှင့် ကောင်းကင် (dyu) နှင့် အာဟဝနီယ ယဇ်မီးတို့ကဲ့သို့ပင်—«မ» ဟူသော သဒ္ဒါသည် အီရှွရ၊ အမြင့်ဆုံးသော ဒေဝတော်ဟု ကြေညာထားသည်။
Brahman/Īśvara as Praṇava (Oṁ)Verse 7
सूर्यमण्डलमध्येऽथ ह्यकारः शङ्खमध्यगः । उकारश्चन्द्रसंकाशस्तस्य मध्ये व्यवस्थितः ॥ मकारस्त्वग्निसंकाशो विधूमो विद्युतोपमः । तिस्रो मात्रास्तथा ज्ञेया सोमसूर्याग्निरूपिणः ॥७-८॥
ထို့နောက် နေရောင်ဝိုင်းအလယ်၌ «a» သဒ္ဒါသည် ခရုခွံ (śaṅkha) အလယ်တွင် တည်သကဲ့သို့ ရှိ၏။ ထိုအတွင်း၌ «u» သဒ္ဒါသည် လကဲ့သို့ တောက်ပ၍ တည်၏။ «m» သဒ္ဒါသည် မီးကဲ့သို့ တောက်ပပြီး မီးခိုးမရှိ၊ လျှပ်စစ်ကဲ့သို့ ဖြစ်၏။ ထို့ကြောင့် မাত্ৰာ သုံးပါးကို စောမ (လ)၊ နေ၊ မီး၏ ရုပ်သဏ္ဌာန်ဟု သိရမည်။
Praṇava-upāsanā; saguṇa Brahman symbolismVerse 8
सूर्यमण्डलमध्येऽथ ह्यकारः शङ्खमध्यगः । उकारश्चन्द्रसंकाशस्तस्य मध्ये व्यवस्थितः ॥ मकारस्त्वग्निसंकाशो विधूमो विद्युतोपमः । तिस्रो मात्रास्तथा ज्ञेया सोमसूर्याग्निरूपिणः ॥७-८॥
ထို့နောက် နေရောင်ဝိုင်းအလယ်၌ «a» သဒ္ဒါသည် ခရုခွံ (śaṅkha) အလယ်တွင် တည်သကဲ့သို့ ရှိ၏။ ထိုအတွင်း၌ «u» သဒ္ဒါသည် လကဲ့သို့ တောက်ပ၍ တည်၏။ «m» သဒ္ဒါသည် မီးကဲ့သို့ တောက်ပပြီး မီးခိုးမရှိ၊ လျှပ်စစ်ကဲ့သို့ ဖြစ်၏။ ထို့ကြောင့် မাত্ৰာ သုံးပါးကို စောမ (လ)၊ နေ၊ မီး၏ ရုပ်သဏ္ဌာန်ဟု သိရမည်။
Praṇava-upāsanā; triadic manifestation within OṁVerse 9
शिखा तु दीपसंकाशा तस्मिन्नुपरि वर्तते । अर्धमात्रा तथा ज्ञेया प्रणवस्योपरि स्थिता ॥९॥
ထိုအပေါ်၌ မီးအိမ်ကဲ့သို့ တောက်ပသော မီးလျှံ (śikhā) လှုပ်ရှားနေ၏။ ထိုသည် ပ္ရဏဝ (praṇava) အပေါ်၌ တည်သော အರ್ಧမात्रာ (တစ်ဝက်မात्रာ) ဟု သိရမည်။
Turīya/ardhamātrā; transcendence beyond soundVerse 10
पद्मसूत्रनिभा सूक्ष्मा शिखा सा दृश्यते परा । सा नाडी सूर्यसंकाशा सूर्यं भित्त्वा तथापरा ॥ द्विसप्ततिसहस्राणि नाडीं भित्त्वा च मूर्धनि । वरदः सर्वभूतानां सर्वं व्याप्यावतिष्ठति ॥१०-११॥
အမြင့်မြတ်သော မီးလျှံသည် မြင်ရ၏—ကြာမျှင်ကြိုးကဲ့သို့ အလွန်သိမ်မွေ့သည်။ ထိုနာဍီသည် နေကဲ့သို့ တောက်ပ၍ နေကို ထိုးဖောက်ကာ ထို့ထက်လည်း ကျော်လွန်၏။ နာဍီ ၇၂,၀၀၀ ကို ထိုးဖောက်ပြီး ခေါင်းထိပ် (မူဓ္ဓန) သို့ ရောက်သောအခါ သတ္တဝါအားလုံးအတွက် အပေးအယူကောင်းချီးပေးသူသည် အရာအားလုံးကို လွှမ်းမိုး၍ စိမ့်ဝင်ကာ တည်နေ၏။
Nāḍī/inner light (jyotis) leading to realization of the all-pervading BrahmanVerse 11
पद्मसूत्रनिभा सूक्ष्मा शिखा सा दृश्यते परा । सा नाडी सूर्यसंकाशा सूर्यं भित्त्वा तथापरा ॥ द्विसप्ततिसहस्राणि नाडीं भित्त्वा च मूर्धनि । वरदः सर्वभूतानां सर्वं व्याप्यावतिष्ठति ॥१०–११॥
ကြာပန်းမျှင်ကြိုးကဲ့သို့ အလွန်သိမ်မွေ့၍ အမြင့်ဆုံးသော မီးတောက် (śikhā) ကို မြင်ရသည်။ ထို nāḍī သည် နေရောင်ကဲ့သို့ တောက်ပ၍ နေကို ထိုးဖောက်ပြီးလည်း ထိုထက်ကျော်လွန်နေသည်။ nāḍī ခုနှစ်သောင်းနှစ်ထောင်ကို ထိုးဖောက်ကာ ခေါင်းထိပ်သို့ ရောက်သော် သတ္တဝါအားလုံး၏ ဆုတောင်းပြည့်စေသူသည် အရာအားလုံးကို လွှမ်းခြုံ၍ တည်မြဲစွာ တည်နေသည်။
Brahman/Ātman realization through suṣumṇā and ascent to the crown (mūrdhan)Verse 12
कांस्यघण्टानिनादस्तु यथा लीयति शान्तये । ओङ्कारस्तु तथा योज्यः शान्तये सर्वमिच्छता ॥ यस्मिन्विलीयते शब्दस्तत्परं ब्रह्म गीयते । धियं हि लीयते ब्रह्म सोऽमृतत्वाय कल्पते ॥१२–१३॥
ကြေးခေါင်းလောင်း၏ တုန်သံသည် ငြိမ်းချမ်းမှုအတွက် တဖြည်းဖြည်း တိတ်ဆိတ်သို့ လျော့ကျ၍ ပျော်ဝင်သကဲ့သို့၊ အပြည့်အဝ ငြိမ်းချမ်းမှုကို လိုလားသူသည် Oṅkāra ကို ထိုငြိမ်းချမ်းမှုအတွက် လေ့ကျင့်အသုံးချသင့်သည်။ အသံသည် ပျော်ဝင်ပျောက်ကွယ်သည့် အရာကို အမြင့်ဆုံးသော Brahman ဟု ချီးမွမ်းဆိုကြသည်; စိတ် (dhi) သည် Brahman ထဲသို့ ပျော်ဝင်သော် အမတత్వအတွက် သင့်လျော်လာသည်။
Oṃ (Praṇava) as upāsanā leading to mind-dissolution (laya) in Brahman and amṛtatvaVerse 13
कांस्यघण्टानिनादस्तु यथा लीयति शान्तये । ओङ्कारस्तु तथा योज्यः शान्तये सर्वमिच्छता ॥ यस्मिन्विलीयते शब्दस्तत्परं ब्रह्म गीयते । धियं हि लीयते ब्रह्म सोऽमृतत्वाय कल्पते ॥१२–१३॥
ကြေးခေါင်းလောင်း၏ တုန်သံသည် ငြိမ်းချမ်းမှုအတွက် တဖြည်းဖြည်း တိတ်ဆိတ်သို့ လျော့ကျ၍ ပျော်ဝင်သကဲ့သို့၊ အပြည့်အဝ ငြိမ်းချမ်းမှုကို လိုလားသူသည် Oṅkāra ကို ထိုငြိမ်းချမ်းမှုအတွက် လေ့ကျင့်အသုံးချသင့်သည်။ အသံသည် ပျော်ဝင်ပျောက်ကွယ်သည့် အရာကို အမြင့်ဆုံးသော Brahman ဟု ချီးမွမ်းဆိုကြသည်; စိတ် (dhi) သည် Brahman ထဲသို့ ပျော်ဝင်သော် အမတత్వအတွက် သင့်လျော်လာသည်။
Praṇava-upāsanā; laya of sound and mind into BrahmanVerse 14
वायुः प्राणस्तथाकाशस्त्रिविधो जीवसंज्ञकः । स जीवः प्राण इत्युक्तो वालाग्रशतकल्पितः ॥१४॥
လေ (vāyu)၊ ပရాణ (prāṇa) နှင့် အာကာသ (ākāśa) — ဤသုံးပါးကို jīva ဟု ခေါ်သည်။ ထို jīva ကိုပင် prāṇa ဟု ဆိုကြပြီး ဆံပင်အဖျား၏ တစ်ရာပုံတစ်ပုံကဲ့သို့ အလွန်သိမ်မွေ့သည်ဟု ခန့်မှန်းထားသည်။
Jīva as subtle principle (prāṇa) within the subtle body; sūkṣmatva of the individual self’s empirical locusVerse 15
नाभिस्थाने स्थितं विश्वं शुद्धतत्त्वं सुनिर्मलम् । आदित्यमिव दीप्यन्तं रश्मिभिश्चाखिलं शिवम् ॥१५॥
နာဘိ (ဗိုက်ခလယ်) အရပ်၌ စကြဝဠာ (viśva) သည် တည်ရှိနေသည်—သန့်ရှင်းသော တတ္တဝ (tattva)၊ အလွန်မလွဲမသွေ သန့်စင်သော—နေရောင်ကဲ့သို့ တောက်ပ၍ ၎င်း၏ ရောင်ခြည်များဖြင့် အရာအားလုံးကို လွှမ်းခြုံကာ မင်္ဂလာဖြစ်သော śiva အဖြစ် ရှိနေသည်။
Microcosm–macrocosm (piṇḍa–brahmāṇḍa) contemplation; inner solar Brahman as pure tattvaVerse 16
सकारं च हकारं च जीवो जपति सर्वदा । नाभिरन्ध्राद्विनिष्क्रान्तं विषयव्याप्तिवर्जितम् ॥१६॥
ဇီဝအတ္မာသည် ‘သ’ နှင့် ‘ဟ’ ဟူသော အက္ခရာတို့ကို အမြဲတမ်း ဂျပနာပြုလေသည်။ နာဘိအပေါက်မှ ထွက်ပေါ်လာသော ထိုတတ္တဝါသည် အာရုံဝတ္ထုများသို့ ပျံ့နှံ့ခြင်းကင်းလွတ်၏။
Hamsa-ajapa-japa; prāṇa as a support for ātma-jñāna; withdrawal from viṣaya (sense-objects)Verse 17
तेनेदं निष्कलं विद्यात् क्षीरात् सर्पिर्यथा तथा । कारणेनात्मना युक्तः प्राणायामैश्च पञ्चभिः ॥ चतुष्कला समायुक्तो भ्राम्यते च हृदिस्थितः । गोलकस्तु यदा देहे क्षीरदण्डेन वा हतः ॥ एतस्मिन् वसते शीघ्रम् अ...
ထိုနည်းဖြင့် ဤအတ္မာကို အပိုင်းအစမရှိသော (နိෂ္ကလ) ဟု သိမြင်ရမည်၊ နို့မှ ဂျီ (ghee) ကို ထုတ်ယူသကဲ့သို့ပင်။ ကာရဏအတ္မာနှင့် ယှဉ်တွဲကာ ပရాణာယာမ ငါးမျိုးနှင့်လည်း ပေါင်းစည်း၍ «ကလာ» လေးပါးပြည့်စုံသဖြင့် နှလုံး၌ တည်နေစဉ် လှုပ်ရှားလှည့်လည်၏။ သို့ရာတွင် ကိုယ်အတွင်းရှိ «ဂိုလက» ကို နို့မွှေတံဖြင့် ထိုးထိလျှင် မဟာခဂ—ကြီးမြတ်သောငှက်—သည် ထိုနေရာ၌ လျင်မြန်စွာ မနားမနေ တည်၏။ ဇီဝသည် အသက်ရှူနေသမျှ ကာလပတ်လုံး အပိုင်းအစမရှိသော အခြေအနေသို့ ရောက်ပြီးသားဖြစ်၏။
Niṣkala ātman/Brahman; prāṇāyāma as upāya; hṛdaya as inner seat; jīva-to-nirvikalpa transitionVerse 18
तेनेदं निष्कलं विद्यात् क्षीरात् सर्पिर्यथा तथा । कारणेनात्मना युक्तः प्राणायामैश्च पञ्चभिः ॥ चतुष्कला समायुक्तो भ्राम्यते च हृदिस्थितः । गोलकस्तु यदा देहे क्षीरदण्डेन वा हतः ॥ एतस्मिन् वसते शीघ्रम् अ...
ထိုနည်းဖြင့် ဤအတ္မာကို အပိုင်းအစမရှိသော (နိෂ္ကလ) ဟု သိမြင်ရမည်၊ နို့မှ ဂျီ (ghee) ကို ထုတ်ယူသကဲ့သို့ပင်။ ကာရဏအတ္မာနှင့် ယှဉ်တွဲကာ ပရాణာယာမ ငါးမျိုးနှင့်လည်း ပေါင်းစည်း၍ «ကလာ» လေးပါးပြည့်စုံသဖြင့် နှလုံး၌ တည်နေစဉ် လှုပ်ရှားလှည့်လည်၏။ သို့ရာတွင် ကိုယ်အတွင်းရှိ «ဂိုလက» ကို နို့မွှေတံဖြင့် ထိုးထိလျှင် မဟာခဂ—ကြီးမြတ်သောငှက်—သည် ထိုနေရာ၌ လျင်မြန်စွာ မနားမနေ တည်၏။ ဇီဝသည် အသက်ရှူနေသမျှ ကာလပတ်လုံး အပိုင်းအစမရှိသော အခြေအနေသို့ ရောက်ပြီးသားဖြစ်၏။
Niṣkala Brahman; yogic method as auxiliary (sādhana) to knowledgeVerse 19
तेनेदं निष्कलं विद्यात् क्षीरात् सर्पिर्यथा तथा । कारणेनात्मना युक्तः प्राणायामैश्च पञ्चभिः ॥ चतुष्कला समायुक्तो भ्राम्यते च हृदिस्थितः । गोलकस्तु यदा देहे क्षीरदण्डेन वा हतः ॥ एतस्मिन् वसते शीघ्रम् अ...
ထိုနည်းဖြင့် ဤအတ္မာကို အပိုင်းအစမရှိသော (နိෂ္ကလ) ဟု သိမြင်ရမည်၊ နို့မှ ဂျီ (ghee) ကို ထုတ်ယူသကဲ့သို့ပင်။ ကာရဏအတ္မာနှင့် ယှဉ်တွဲကာ ပရాణာယာမ ငါးမျိုးနှင့်လည်း ပေါင်းစည်း၍ «ကလာ» လေးပါးပြည့်စုံသဖြင့် နှလုံး၌ တည်နေစဉ် လှုပ်ရှားလှည့်လည်၏။ သို့ရာတွင် ကိုယ်အတွင်းရှိ «ဂိုလက» ကို နို့မွှေတံဖြင့် ထိုးထိလျှင် မဟာခဂ—ကြီးမြတ်သောငှက်—သည် ထိုနေရာ၌ လျင်မြန်စွာ မနားမနေ တည်၏။ ဇီဝသည် အသက်ရှူနေသမျှ ကာလပတ်လုံး အပိုင်းအစမရှိသော အခြေအနေသို့ ရောက်ပြီးသားဖြစ်၏။
Niṣkala realization; transformation of jīva-identification through sādhanaVerse 20
नभस्थं निष्कलं ध्यात्वा मुच्यते भवबन्धनात् । अनाहतध्वनियुतं हंसं यो वेद हृद्गतम् ॥ स्वप्रकाशचिदानन्दं स हंस इति गीयते । रेचकं पूरकं मुक्त्वा कुम्भकेन स्थितः सुधीः ॥ नाभिकन्दे समौ कृत्वा प्राणापानौ समा...
ကောင်းကင်၌ တည်သော အပိုင်းအစမရှိသည့် တတ္တဝါကို သမาธိဖြင့် ဓ్యာနပြုလျှင် ဖြစ်ပေါ်လာခြင်း၏ ချည်နှောင်မှုမှ လွတ်မြောက်၏။ နှလုံး၌ တည်သော ဟံသကို—အနာဟတသံ (မထိခိုက်သံ) နှင့်ယှဉ်သော—သိမြင်သူသည် ကိုယ်တိုင်တောက်ပသော စိတ်သိမြင်မှုနှင့် အာနန္ဒဖြစ်၍ ထိုသူကို ‘ဟံသ’ ဟု ခေါ်ကြ၏။ ရေचकနှင့် ပူရကကို စွန့်၍ ပညာရှိသည် ကုမ္ဘက၌ တည်၏။ နာဘိကန္ဒ၌ ပရాణနှင့် အပာနကို တန်းတူပြုကာ စိတ်ကို စုစည်း၍ ဦးခေါင်း၌ တည်သော အမృత၏ အရသာကို ဂုဏ်ပြုသမาธိဖြင့် သောက်သုံး၏။ နာဘိအလယ်၌ မီးတိုင်ပုံသဏ္ဌာန်ဖြင့် တောက်လောင်နေသော မဟာဒေဝကို ဓ్యာနပြု၍ အမృతဖြင့် အဘိသေကပြုကာ ‘ဟံသ ဟံသ’ ဟု ဂျပနာပြုသူအတွက် ဤလောက၌ အိုမင်းခြင်း၊ သေခြင်း၊ ရောဂါတို့နှင့် အလားတူအရာများ မရှိတော့။ ထို့ကြောင့် အဏိမာ စသည့် သီဒ္ဓိ/ဗိဘူတိများရရန် နေ့စဉ်နေ့တိုင်း ဤသို့ ပြုလုပ်ရမည်။
Niṣkala Brahman; hṛdaya-ākāśa; anāhata-nāda; kumbhaka; amṛta; mokṣa (with siddhi motifs)Verse 21
नभस्थं निष्कलं ध्यात्वा मुच्यते भवबन्धनात्। अनाहतध्वनियुतं हंसं यो वेद हृद्गतम्॥ स्वप्रकाशचिदानन्दं स हंस इति गीयते। रेचकं पूरकं मुक्त्वा कुम्भकेन स्थितः सुधीः॥ नाभिकन्दे समौ कृत्वा प्राणापानौ समाहितः...
အာကာသ/လွတ်လပ်သောအဝင်အထွက်နေရာ၌ တည်ရှိသော အပိုင်းမဲ့ (နိෂ္ကလ) အတ္တသတ္တကို ဓ్యာနပြုလျှင် ဘဝချည်နှောင်မှုမှ လွတ်မြောက်သည်။ နှလုံးအတွင်းတည်သော ဟံသကို—မထိခိုက်သံ (အနာဟတဓ్వနိ) နှင့်ယှဉ်တွဲသော ဟံသကို—သိမြင်သူအတွက် ထိုဟံသသည် ကိုယ်တိုင်တောက်ပသော စိတ်-အာနန္ဒ ဖြစ်သည်ဟု ချီးမွမ်းကြသည်။ ရေချကနှင့် ပူရက (အသက်ရှူထုတ်/ရှူသွင်း) ကို လွှတ်၍ ပညာရှိသည် ကုမ္ဘက (အသက်ထိန်း) တွင် တည်နေသည်။ နာဗိကန္ဒ၌ ပရာဏနှင့် အပာနကို တန်းတူပြုကာ စိတ်ကို စုစည်း၍ ခေါင်း၌ရှိသော အမృతရသာကို ဓ్యာနဖြင့် ရိုသေစွာ သောက်သုံးသည်။ နာဗိအလယ်၌ မီးအလင်းကဲ့သို့ တောက်လောင်သော မဟာဒေဝကို စိတ်ကူးတည်စေပြီး၊ အမృతဖြင့် အဘိသိက်ပြုသကဲ့သို့ “ဟံသ၊ ဟံသ” ဟု ဂျပ်ပြုသူအတွက် ဤလောက၌ အိုမင်းခြင်း၊ သေခြင်း၊ ရောဂါတို့နှင့် အလားတူအရာများ မရှိတော့။ ထို့ကြောင့် နေ့စဉ်နေ့တိုင်း အဏိမာ စသည့် ဝိဘူတိ (စိဒ္ဓိ) များရရန် အလေ့အကျင့်ပြုရမည်။
Moksha through inner Haṃsa (Ātman/Brahman) realization; prāṇa-sādhana as an aidVerse 22
नभस्थं निष्कलं ध्यात्वा मुच्यते भवबन्धनात्। अनाहतध्वनियुतं हंसं यो वेद हृद्गतम्॥ स्वप्रकाशचिदानन्दं स हंस इति गीयते। रेचकं पूरकं मुक्त्वा कुम्भकेन स्थितः सुधीः॥ नाभिकन्दे समौ कृत्वा प्राणापानौ समाहितः...
အာကာသ၌ တည်ရှိသော အပိုင်းမဲ့ အတ္တသတ္တကို ဓ్యာနပြုလျှင် ဘဝချည်နှောင်မှုမှ လွတ်မြောက်သည်။ နှလုံးအတွင်းရှိ ဟံသကို အနာဟတသံနှင့်တကွ သိမြင်သူအတွက် ထိုဟံသသည် ကိုယ်တိုင်တောက်ပသော စိတ်-အာနန္ဒ ဖြစ်သည်ဟု ချီးမွမ်းကြပြီး “ဟံသ” ဟု ခေါ်ကြသည်။ အသက်ရှူထုတ်/ရှူသွင်းကို လွှတ်၍ ပညာရှိသည် ကုမ္ဘက၌ တည်နေသည်။ နာဗိကန္ဒ၌ ပရာဏနှင့် အပာနကို တန်းတူပြုကာ စိတ်ကို စုစည်း၍ ခေါင်း၌ရှိသော အမృతရသာကို ရိုသေသော ဓ్యာနဖြင့် သောက်သုံးသည်။ နာဗိအလယ်၌ မီးအလင်းကဲ့သို့ တောက်လောင်သော မဟာဒေဝကို စိတ်ကူးတည်စေပြီး၊ အမృతဖြင့် အဘိသိက်ပြုသကဲ့သို့ “ဟံသ၊ ဟံသ” ဟု ဂျပ်ပြုသူအတွက် ဤမြေပြင်၌ အိုမင်းခြင်း၊ သေခြင်း၊ ရောဂါတို့ မရှိတော့။ ထို့ကြောင့် အဏိမာမှစသော စိဒ္ဓိများရရန် နေ့စဉ် ပြုလုပ်သင့်သည်။
Ātman as self-luminous cit-ānanda; liberation aided by yogic upāsanāVerse 23
नभस्थं निष्कलं ध्यात्वा मुच्यते भवबन्धनात्। अनाहतध्वनियुतं हंसं यो वेद हृद्गतम्॥ स्वप्रकाशचिदानन्दं स हंस इति गीयते। रेचकं पूरकं मुक्त्वा कुम्भकेन स्थितः सुधीः॥ नाभिकन्दे समौ कृत्वा प्राणापानौ समाहितः...
လွတ်လပ်သောလំហ၌ တည်ရှိသော အပိုင်းမဲ့ အတ္တသတ္တကို ဓ్యာနပြုခြင်းဖြင့် သံသရာချည်နှောင်မှုမှ လွတ်မြောက်သည်။ နှလုံးအတွင်းရှိ ဟံသကို အနာဟတသံနှင့်တကွ သိမြင်သူအတွက် ထိုဟံသသည် ကိုယ်တိုင်တောက်ပသော စိတ်-အာနန္ဒ ဟု ခေါ်ဆိုကြသည်။ အသက်ရှူထုတ်/ရှူသွင်းကို လွှတ်၍ သဘောခွဲခြားနိုင်သူသည် ကုမ္ဘက၌ တည်နေသည်။ နာဗိကန္ဒ၌ ပရာဏနှင့် အပာနကို တန်းတူပြုကာ စိတ်ကို စုစည်း၍ ခေါင်း၌ရှိသော အမృతရသာကို ရိုသေသော ဓ్యာနဖြင့် သောက်သုံးသည်။ နာဗိအလယ်၌ မီးတိုင်/မီးအလင်းပုံသဏ္ဍာန် မဟာဒေဝကို စိတ်ကူးတည်စေပြီး၊ အမృతဖြင့် အဘိသိက်ပြုသကဲ့သို့ “ဟံသ၊ ဟံသ” ဟု ဂျပ်ပြုသူအတွက် လောက၌ အိုမင်းခြင်း၊ သေခြင်း၊ ရောဂါ စသည်တို့ မရှိတော့။ ထို့ကြောင့် အဏိမာနှင့် အခြားစိဒ္ဓိများရရန် နေ့စဉ် ပြုလုပ်သင့်သည်။
Brahman/Ātman as svaprakāśa-cid-ānanda; saṃsāra-bandha releaseVerse 24
नभस्थं निष्कलं ध्यात्वा मुच्यते भवबन्धनात्। अनाहतध्वनियुतं हंसं यो वेद हृद्गतम्॥ स्वप्रकाशचिदानन्दं स हंस इति गीयते। रेचकं पूरकं मुक्त्वा कुम्भकेन स्थितः सुधीः॥ नाभिकन्दे समौ कृत्वा प्राणापानौ समाहितः...
လွတ်လပ်သောလំហ၌ တည်ရှိသော အပိုင်းမဲ့ အတ္တသတ္တကို ဓ్యာနပြုခြင်းဖြင့် လောကီအတ္တသဘော၏ ချည်နှောင်မှုမှ မုက္ခတရားရသည်။ နှလုံးအတွင်းရှိ ဟံသကို အနာဟတသံနှင့်တကွ သိမြင်သူအတွက် ထိုဟံသသည် ကိုယ်တိုင်တောက်ပသော စိတ်နှင့် အာနန္ဒ ဖြစ်သည်ဟု ကြေညာထားသည်။ အသက်ရှူထုတ်/ရှူသွင်းကို စွန့်၍ ပညာရှိသည် ကုမ္ဘက (အသက်ထိန်း) တွင် တည်နေသည်။ နာဗိကန္ဒ၌ ပရာဏနှင့် အပာနကို တန်းတူပြုကာ စိတ်ကို စုစည်းပြီး ခေါင်း၌ရှိသော အမృతရသာကို ရိုသေသော ဓ്യာနဖြင့် သောက်သုံးသည်။ နာဗိအလယ်၌ မီးတိုင်ပုံသဏ္ဍာန် မဟာဒေဝကို စိတ်ကူးတည်စေပြီး၊ အမృతဖြင့် အဘိသိက်ပြုသကဲ့သို့ “ဟံသ၊ ဟံသ” ဟု ဂျပ်ပြုသူအတွက် ဤမြေပြင်၌ အိုမင်းခြင်း၊ သေခြင်း၊ ရောဂါ စသည်တို့ မရှိတော့။ ထို့ကြောင့် အဏိမာနှင့် အခြားအောင်မြင်မှုများရရန် နေ့စဉ်နေ့တိုင်း လေ့ကျင့်သင့်သည်။
Upāsanā on Haṃsa (Ātman) culminating in mokṣa; prāṇa as a support for knowledgeVerse 25
ईश्वरत्वमवाप्नोति सदाभ्यासरतः पुमान्। बहवो नैकमार्गेण प्राप्ता नित्यत्वमागताः॥२५॥
အမြဲတမ်း အလေ့အကျင့် (အဘျာသ) ကို စွဲမြဲစွာ ပြုလုပ်သူသည် īśvaratva — အရှင်သဘော/အာဏာတရား၏ အမြင့်ဆုံးအခြေအနေ — ကို ရရှိသည်။ လူအများသည် လမ်းတစ်လမ်းတည်းမဟုတ်ဘဲ လမ်းမျိုးစုံဖြင့် nityatva — အမတတရား/အမြဲတည်မှု — သို့ ရောက်ရှိခဲ့ကြသည်။
Abhyāsa (steady practice) as a means toward īśvaratva and nityatva; mokṣa/immortalityVerse 26
हंसविद्यामृते लोके नास्ति नित्यत्वसाधनम् । यो ददाति महाविद्यां हंसाख्यां पारमेश्वरीम् ॥
ဤလောက၌ ဟံသ-ဗိဒ္ယာမှတပါး နိရန္တရတည်မြဲမှုကို သိမြင်ရရန် အခြားနည်းလမ်း မရှိ။ ‘ဟံသ’ ဟုခေါ်သော မဟာဗိဒ္ယာကို—အမြင့်မြတ်၍ သာသနာတော်ဆန်သော—ပေးအပ်သူသည်…
Moksha (nityatva) through Brahmavidyā; Guru-śiṣya transmissionVerse 27
तस्य दास्यं सदा कुर्यात् प्रज्ञया परया सह । शुभं वाऽशुभमन्यद्वा यदुक्तं गुरुणा भुवि ॥
ထိုဆရာတော်အား အမြင့်ဆုံးသော ပညာနှင့်အတူ အမြဲတမ်း ဝန်ဆောင်မှု ပြုရမည်။ မြေပြင်လောက၌ ဂုရုက ပြောကြားသမျှ—မင်္ဂလာဖြစ်စေ မမင်္ဂလာဖြစ်စေ သို့မဟုတ် အခြားအရာဖြစ်စေ—
Guru-bhakti and śiṣya-śuśrūṣā as auxiliaries to jñāna; śraddhā and obedience in sādhanāVerse 28
तत्कुर्यादविचारेण शिष्यः सन्तोषसंयुतः । हंसविद्यामिमां लब्ध्वा गुरुशुश्रूषया नरः ॥
စိတ်ကျေနပ်မှု (သန္တောသ) ဖြင့်ပြည့်စုံသော သစ္စာရှိသော တပည့်သည် ထိုညွှန်ကြားချက်ကို အငြင်းပွားစဉ်းစားခြင်းမရှိဘဲ လိုက်နာရမည်။ ဂုရုကို ရိုသေဝန်ဆောင်ခြင်းဖြင့် ဤဟံသ-ဗိဒ္ယာကို ရရှိပြီးနောက် လူသည်—
Santoṣa, śiṣya-dharma, and the disciplined assimilation of liberating knowledgeVerse 29
आत्मानमात्मना साक्षाद् ब्रह्म बुद्ध्वा सुनिश्चलम् । देहजात्यादिसम्बन्धान् वर्णाश्रमसमन्वितान् ॥
အတ္တကို အတ္တဖြင့် တိုက်ရိုက် သိမြင်၍ ဘရဟ္မန်ဟု အတည်တကျ မလှုပ်မယှက် သဘောပေါက်ပြီးနောက်—(လူသည်) ကိုယ်ခန္ဓာနှင့် မွေးဖွားခြင်းတို့မှ စတင်သော ဆက်နွယ်မှုများကိုလည်းကောင်း၊ ဝဏ္ဏနှင့် အာရှ్రమ အခြေပြု ဆက်နွယ်မှုများကိုလည်းကောင်း (စွန့်လွှတ်ရမည်)။
Atman = Brahman; de-identification from upādhis (body, jāti, varṇāśrama)Verse 30
वेदशास्त्राणि चान्यानि पदपांसुमिव त्यजेत् । गुरुभक्तिं सदा कुर्याच्छ्रेयसे भूयसे नरः ॥
ဝေဒများနှင့် အခြားသော သာස්တရများကိုလည်း ခြေဖဝါးပေါ်က ဖုန်မှုန့်ကဲ့သို့ ဘေးဖယ်ထားရမည်။ အမြင့်ဆုံးသော ကောင်းကျိုးနှင့် ပိုမိုကြီးမားသော ကောင်းကျိုးအတွက် လူသည် ဂုရုအပေါ် ဘက္တိကို အမြဲတမ်း ကျင့်သုံးရမည်။
Śāstra as pramāṇa and its transcendence after realization; Guru-bhakti; śreyasVerse 31
गुरुरेव हरिः साक्षान्नान्य इत्यब्रवीच्छ्रुतिः ॥३१॥
သြတိက “ဂုရုတော်တည်းဟူသော ဟရိ (ဗိෂ္ဏု) ကို တိုက်ရိုက်ပင် ဖြစ်သည်; အခြားမရှိ” ဟု ကြေညာထားသည်။
Guru-tattva; Brahmavidyā transmitted through śruti and ācāryaVerse 32
श्रुत्या यदुक्तं परमार्थमेव तत्संशयो नात्र ततः समस्तम् । श्रुत्या विरोधे न भवेत्प्रमाणं भवेदनर्थाय विना प्रमाणम् ॥३२॥
သြတိက ပြောထားသမျှသည် ပရမာရ္ထ—အမြင့်ဆုံး သစ္စာတရားပင် ဖြစ်သည်; ဤအပေါ် သံသယမရှိ—ထို့ကြောင့် အလုံးစုံ လက်ခံပါ။ သြတိနှင့် ဆန့်ကျင်လျှင် မှန်ကန်သော ပရမာဏ (သိမြင်မှု၏ အထောက်အထား) မရှိနိုင်; ပရမာဏမရှိလျှင် အမှားယွင်းမှုနှင့် အနရ္ထ (ဒုက္ခ) သို့ ဦးတည်စေသည်။
Śruti-pramāṇya (scriptural authority) and pramāṇa theory in VedāntaVerse 33
देहस्थः सकलो ज्ञेयो निष्कलो देहवर्जितः । आप्तोपदेशगम्योऽसौ सर्वतः समवस्थितः ॥३३॥
ကိုယ်ခန္ဓာအတွင်း တည်ရှိသကဲ့သို့ မြင်ရသော် ‘စကလ’—အစိတ်အပိုင်း/ဂုဏ်သတ္တိရှိသကဲ့သို့ သိမြင်ရသည်; သို့သော် အမှန်တကယ်မှာ ‘နိෂ္ကလ’—အစိတ်အပိုင်းမရှိ၊ ကိုယ်ခန္ဓာမှ လွတ်ကင်းသည်။ အာပ్త (ယုံကြည်ထိုက်သူ) ၏ ဥပဒေသဖြင့် သိနိုင်ပြီး၊ အရပ်ရပ်တွင် တန်းတူစွာ တည်ရှိသည်။
Ātman/Brahman as niṣkala (partless) yet appearing as sakala through upādhis; ācāryopadeśaVerse 34
हंसहंसेति यो ब्रूयाद्धंसो ब्रह्मा हरिः शिवः । गुरुवक्त्रात्तु लभ्येत प्रत्यक्षं सर्वतोमुखम् ॥३४॥
“ဟံသ၊ ဟံသ” ဟု ရွတ်ဆိုသူအတွက် ထိုဟံသသည် ဘြဟ္မာ၊ ဟရိ၊ ရှိဝ ဖြစ်သည်။ သို့သော် ထိုအရာသည် ဂုရု၏ နှုတ်မှသာ ရရှိနိုင်သည်—တိုက်ရိုက်ထင်ရှားသော သစ္စာတရား၊ အရပ်ရပ်သို့ မျက်နှာပြုနေသော အရာ။
Haṃsa/ajapā-japa; unity of deities in Brahman; guru-upadeśa; pratyakṣa (immediate) SelfVerse 35
तिलेषु च यथा तैलं पुष्पे गन्ध इवाश्रितः । पुरुषस्य शरीरेऽस्मिन् स बाह्याभ्यन्तरे तथा ॥३५॥
နှမ်းစေ့အတွင်း ဆီရှိသကဲ့သို့၊ ပန်းအတွင်း အနံ့သင်း တည်ရှိသကဲ့သို့၊ ထိုနည်းတူ ဤပုရုෂ၏ ကိုယ်ခန္ဓာ၌လည်း ‘အဲဒါ’ (အာတ္မန်) သည် အပြင်နှင့် အတွင်း နှစ်ဖက်လုံး၌ တည်ရှိသည်။
Immanence of Ātman/Brahman; antaryāmin; pervasion (vyāpti)Verse 36
उल्काहस्तो यथालोके द्रव्यमालोक्य तां त्यजेत् । ज्ञानेन ज्ञेयमालोक्य पश्चाज्ज्ञानं परित्यजेत् ॥३६॥
လောက၌ မီးတိုင်ကို ကိုင်ထားသူသည် အရာဝတ္ထုတစ်ခုကို ထွန်းလင်းမြင်အောင် ပြပြီးနောက် ထိုမီးတိုင်ကို ချန်ထားသကဲ့သို့၊ ဉာဏ်ဖြင့် သိရမည့်အရာကို ထင်ရှားစေပြီးနောက် အဆုံးတွင် ဉာဏ်တောင်ကိုပင် လွှတ်ချရမည်။
Jnana leading to aparoksha-anubhava; transcendence of pramana (means of knowledge) after realizationVerse 37
पुष्पवत्सकलं विद्याद्गन्धस्तस्य तु निष्कलः । वृक्षस्तु सकलं विद्याच्छाया तस्य तु निष्कला ॥३७॥
«အစိတ်အပိုင်းရှိသော» (စကလ) ကို ပန်းကဲ့သို့ သိရမည်၊ သို့သော် ၎င်း၏ အနံ့သာသည် အမှန်တကယ် «အစိတ်အပိုင်းမရှိသော» (နိစ္ကလ) ဖြစ်သည်။ «အစိတ်အပိုင်းရှိသော» ကို သစ်ပင်ကဲ့သို့ သိရမည်၊ သို့သော် ၎င်း၏ အရိပ်သည် အမှန်တကယ် အစိတ်အပိုင်းမရှိသော ဖြစ်သည်။
Sakala/niṣkala distinction; nirguṇa Brahman as partless essence underlying the manifestVerse 38
निष्कलः सकलो भावः सर्वत्रैव व्यवस्थितः । उपायः सकलस्तद्वदुपेयश्चैव निष्कलः ॥३८॥
အစိတ်အပိုင်းမရှိသောနှင့် အစိတ်အပိုင်းရှိသော အခြေအနေတို့သည် နေရာတိုင်း၌ တည်ရှိနေသည်။ နည်းလမ်း (ဥပါယ) သည် အစိတ်အပိုင်းရှိသော ဖြစ်ပြီး၊ ရောက်ရှိရမည့် ရည်မှန်းချက် (ဥပေယ) သည် အမှန်တကယ် အစိတ်အပိုင်းမရှိသော ဖြစ်သည်။
Upāya–upeya distinction; saguṇa/ nirguṇa; means within duality culminating in non-dual realizationVerse 39
सकले सकलो भावो निष्कले निष्कलस्तथा । एकमात्रो द्विमात्रश्च त्रिमात्रश्चैव भेदतः ॥ अर्धमात्रा परा ज्ञेया तत ऊर्ध्वं परात्परम् । पञ्चधा पञ्चदैवत्यं सकलं परिपठ्यते ॥३९-४०॥
အစိတ်အပိုင်းရှိသော (စကလ) ထဲ၌ အစိတ်အပိုင်းရှိသော အခြေအနေရှိပြီး၊ အစိတ်အပိုင်းမရှိသော (နိစ္ကလ) ထဲ၌လည်း ထိုနည်းတူ အစိတ်အပိုင်းမရှိသော အခြေအနေရှိသည်။ ခွဲခြားမှုအရ မာထရာတစ်၊ မာထရာနှစ်၊ မာထရာသုံး ဟူ၍ ရှိသည်။ မာထရာတစ်ဝက်ကို အမြင့်ဆုံး (ပါရာ) ဟု သိရမည်; ထိုအထက်၌ အမြင့်ဆုံးထက်လည်း အမြင့်ဆုံး (ပါရာတ်ပါရ) ရှိသည်။ ငါးမျိုးသောပုံစံဖြင့်၊ ဒေဝတါငါးပါးပါဝင်သော စကလကို ရွတ်ဆိုကြသည်။
Oṃkāra-vicāra (mātrā analysis), turīya/ardha-mātrā, transcendence from manifest to the beyondVerse 40
सकले सकलो भावो निष्कले निष्कलस्तथा । एकमात्रो द्विमात्रश्च त्रिमात्रश्चैव भेदतः ॥ अर्धमात्रा परा ज्ञेया तत ऊर्ध्वं परात्परम् । पञ्चधा पञ्चदैवत्यं सकलं परिपठ्यते ॥३९-४०॥
အစိတ်အပိုင်းရှိသော (စကလ) ထဲ၌ အစိတ်အပိုင်းရှိသော အခြေအနေရှိပြီး၊ အစိတ်အပိုင်းမရှိသော (နိစ္ကလ) ထဲ၌လည်း ထိုနည်းတူ အစိတ်အပိုင်းမရှိသော အခြေအနေရှိသည်။ ခွဲခြားမှုအရ မာထရာတစ်၊ မာထရာနှစ်၊ မာထရာသုံး ဟူ၍ ရှိသည်။ မာထရာတစ်ဝက်ကို အမြင့်ဆုံး (ပါရာ) ဟု သိရမည်; ထိုအထက်၌ အမြင့်ဆုံးထက်လည်း အမြင့်ဆုံး (ပါရာတ်ပါရ) ရှိသည်။ ငါးမျိုးသောပုံစံဖြင့်၊ ဒေဝတါငါးပါးပါဝင်သော စကလကို ရွတ်ဆိုကြသည်။
Oṃkāra-vicāra (mātrā analysis), turīya/ardha-mātrā, transcendence from manifest to the beyondVerse 41
ब्रह्मणो हृदयस्थानं कण्ठे विष्णुः समाश्रितः । तालुमध्ये स्थितो रुद्रो ललाटस्थो महेश्वरः ॥४१॥
ဗြဟ္မန်၏ အာသနသည် နှလုံး၌ ရှိ၏။ လည်ချောင်း၌ ဗိဿဏု တည်ရှိ၏; ပါးစပ်အမိုးအလယ်၌ ရုဒ္ဒရ တည်၏; နဖူး၌ မဟေရှွရ ရှိ၏။
Brahman; internalization of deities (antar-yāga) and subtle-body lociVerse 42
नासाग्रे अच्युतं विद्यात् तस्यान्ते तु परं पदम् । परत्वात् तु परं नास्तीत्येवं शास्त्रस्य निर्णयः ॥४२॥
နှာခေါင်းအဖျား၌ အချျုတကို သိမြင်ရမည်။ ထို၏ အဆုံး၌ပင် ပရမပဒ—အမြင့်ဆုံး အာဝါသ ရှိ၏။ အမြင့်ဆုံးဖြစ်သောကြောင့် ထိုထက်လွန်သော အရာမရှိ—ဤသည်မှာ သာස්တရ၏ ဆုံးဖြတ်ချက်ဖြစ်၏။
Paramapada (supreme state); upāsanā leading to mokṣaVerse 43
देहातीतं तु तं विद्यान् नासाग्रे द्वादशाङ्गुलम् । तदन्तं तं विजानीयात् तत्रस्थो व्यापयेत् प्रभुः ॥४३॥
“ထိုအရာ” ကို ကိုယ်ခန္ဓာကို လွန်ကဲသောအဖြစ် သိမြင်ရမည်—နှာခေါင်းအဖျား၌ လက်ချောင်းအကျယ် တစ်ဆယ့်နှစ် (အင်္ဂုလ) အတိုင်း။ ထို၏ အဆုံးကိုလည်း ထိုနေရာ၌ဟု နားလည်ရမည်; ထိုနေရာ၌ တည်သော प्रभုသည် အလုံးစုံကို ပျံ့နှံ့စေ၏။
Ātman/Brahman as dehātīta (beyond the body); pervasion (vyāpti)Verse 44
मनोऽप्यन्यत्र निक्षिप्तं चक्षुरन्यत्र पातितम् । तथापि योगिनां योगो ह्यविच्छिन्नः प्रवर्तते ॥४४॥
စိတ်ကို အခြားနေရာ၌ ထားထားသော်လည်း၊ မျက်စိကို အခြားနေရာသို့ လှည့်ထားသော်လည်း၊ ယောဂီတို့၏ ယောဂသည် မပြတ်တောက်ဘဲ ဆက်လက်ဖြစ်ပေါ်နေ၏။
Abhyāsa and steadiness (niṣṭhā); uninterrupted yoga (avicchinna-yoga)Verse 45
एतत्तु परमं गुह्यमेतत्तु परमं शुभम् । नातः परतरं किञ्चिन्नातः परतरं शुभम् ॥४५॥
ဤသည်ပင် အမြင့်ဆုံး လျှို့ဝှက်ချက်ဖြစ်၏; ဤသည်ပင် အမြင့်ဆုံး မင်္ဂလာဖြစ်၏။ ဤထက် မြင့်သော အရာမရှိ၊ ဤထက် မြတ်သော မင်္ဂလာလည်း မရှိ။
Mokṣa as the highest good (niḥśreyasa); rahasya-jñāna (supreme secret)Verse 46
शुद्धज्ञानामृतं प्राप्य परमाक्षरनिर्णयम् । गुह्याद्गुह्यतमं गोप्यं ग्रहणीयं प्रयत्नतः ॥४६॥
သန့်ရှင်းသော ဉာဏ်၏ အမృతကို ရရှိ၍ အမြဲမပျက်သော အက္ခရာအမြင့်ဆုံးကို သေချာစွာ ဆုံးဖြတ်သိမြင်ပြီးနောက်၊ လျှို့ဝှက်ထဲမှ အလွန်လျှို့ဝှက်သော ဤအရာကို—ဖုံးကွယ်ထိန်းသိမ်းသင့်သောအရာ—ကြိုးစားအားထုတ်၍ ခိုင်မြဲစွာ ကိုင်စွဲယူရမည်။
Brahma-jñāna (knowledge of the Akṣara/Brahman) and guhya-vidyā (esoteric transmission)Verse 47
नापुत्राय प्रदातव्यं नाशिष्याय कदाचन । गुरुदेवाय भक्ताय नित्यं भक्तिपराय च ॥ प्रदातव्यमिदं शास्त्रं नेतरेभ्यः प्रदापयेत् । दातास्य नरकं याति सिद्ध्यते न कदाचन ॥४७-४८॥
ဤသတ်တရားကို သားမရှိသူအား မပေးသင့်၊ သင်တန်းသားမဟုတ်သူအားလည်း မည်သည့်အခါမျှ မပေးသင့်။ ဂုရုကို ဒေဝတားကဲ့သို့ ယုံကြည်ကိုးကွယ်သော ဘက္တနှင့် ဘက္တိ၌ အမြဲတမ်း တည်မြဲသူအားသာ ပေးသင့်သည်။ ဤသင်ကြားချက်ကို သင့်လျော်သူထံသာ ပေးရမည်၊ အခြားသူများထံ မဖြန့်ဝေစေရ။ မသင့်လျော်သူထံ ပေးသူသည် နရကသို့ ကျရောက်ပြီး၊ သူ့အတွက် ဤဗိဒ္ဓာသည် မည်သည့်အခါမျှ မစိဒ္ဓိမဖြစ်။
Adhikāra (eligibility), guru-śiṣya paramparā, responsible transmission of brahma-vidyāVerse 48
नापुत्राय प्रदातव्यं नाशिष्याय कदाचन । गुरुदेवाय भक्ताय नित्यं भक्तिपराय च ॥ प्रदातव्यमिदं शास्त्रं नेतरेभ्यः प्रदापयेत् । दातास्य नरकं याति सिद्ध्यते न कदाचन ॥४७-४८॥
ဤသတ်တရားကို သားမရှိသူအား မပေးသင့်၊ သင်တန်းသားမဟုတ်သူအားလည်း မည်သည့်အခါမျှ မပေးသင့်။ ဂုရုကို ဒေဝတားကဲ့သို့ ယုံကြည်ကိုးကွယ်သော ဘက္တနှင့် ဘက္တိ၌ အမြဲတမ်း တည်မြဲသူအားသာ ပေးသင့်သည်။ ဤသင်ကြားချက်ကို သင့်လျော်သူထံသာ ပေးရမည်၊ အခြားသူများထံ မဖြန့်ဝေစေရ။ မသင့်လျော်သူထံ ပေးသူသည် နရကသို့ ကျရောက်ပြီး၊ သူ့အတွက် ဤဗိဒ္ဓာသည် မည်သည့်အခါမျှ မစိဒ္ဓိမဖြစ်။
Adhikāra (eligibility) and guarded dissemination of brahma-vidyāVerse 49
गृहस्थो ब्रह्मचारी च वानप्रस्थश्च भिक्षुकः । यत्र तत्र स्थितो ज्ञानी परमाक्षरवित्सदा ॥ विषयी विषयासक्तो याति देहान्तरे शुभम् । ज्ञानादेवास्य शास्त्रस्य सर्वावस्थोऽपि मानवः ॥४९-५०॥
အိမ်ထောင်ရှင်ဖြစ်စေ၊ ဗြဟ္မစာရီဖြစ်စေ၊ တောဝင်နေသူ (ဝါနပရස්ထ) ဖြစ်စေ၊ ဘိက္ခုဖြစ်စေ—ဘယ်နေရာမှာရှိနေပါစေ—ဉာဏ်ရှိသူ (ဂျ္ဉာနီ) ဟူသည် အမြဲမပျက်သော အက္ခရာအမြင့်ဆုံးကို အစဉ်သိမြင်သူဖြစ်သည်။ သို့ရာတွင် အာရုံခံစားမှုကိုလိုက်စား၍ အရာဝတ္ထုများ၌ ကပ်လျက်နေသူသည် အခြားကိုယ်ခန္ဓာသို့ ပြောင်းရွှေ့သွားကာ (သံသရာ၌ လှည့်လည်ကာ) မင်္ဂလာဟုထင်သောအရာကို ရှာဖွေသည်။ ဤသတ်တရား၏ ဉာဏ်တစ်ခုတည်းကြောင့်သာ လူသည်—ဘဝအခြေအနေမည်သို့ပင်ရှိစေ—(အဆုံးပန်းတိုင်ကို) ရောက်နိုင်သည်။
Jñāna as liberating across āśramas; saṃsāra through viṣaya-āsakti; mokṣa through Akṣara-jñānaVerse 50
गृहस्थो ब्रह्मचारी च वानप्रस्थश्च भिक्षुकः । यत्र तत्र स्थितो ज्ञानी परमाक्षरवित्सदा ॥ विषयी विषयासक्तो याति देहान्तरे शुभम् । ज्ञानादेवास्य शास्त्रस्य सर्वावस्थोऽपि मानवः ॥४९-५०॥
အိမ်ထောင်ရှင်ဖြစ်စေ၊ ဗြဟ္မစာရီဖြစ်စေ၊ တောဝင်နေသူ (ဝါနပရස්ထ) ဖြစ်စေ၊ ဘိက္ခုဖြစ်စေ—ဘယ်နေရာမှာရှိနေပါစေ—ဂျ္ဉာနီဟူသည် အမြဲမပျက်သော အက္ခရာအမြင့်ဆုံးကို အစဉ်သိမြင်သူဖြစ်သည်။ အာရုံခံစားမှုကိုလိုက်စား၍ အရာဝတ္ထုများ၌ ကပ်လျက်နေသူသည် အခြားကိုယ်ခန္ဓာသို့ သွားရောက်ပြောင်းလဲသည်; သို့သော် ဤသတ်တရား၏ ဉာဏ်တစ်ခုတည်းကြောင့်သာ လူသည်—ဘဝအခြေအနေမည်သို့ပင်ရှိစေ—အမြင့်ဆုံးပန်းတိုင်ကို ရောက်နိုင်သည်။
Mokṣa through jñāna; nondependence on external āśrama; bondage through attachmentAnswers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Upanishads in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.