Adhyaya 39

Verse 1

श्रीसूत उवाच । अथातः संप्रवक्ष्यामि कपितीर्थस्य वैभवम् । तत्तीर्थं सकलैः पूर्वं गंधमादनपर्वते

Śrī Sūta berkata: Kini akan aku jelaskan sepenuhnya kebesaran Kapitīrtha—tīrtha suci yang pada zaman purba dikenal oleh semua di Gunung Gandhamādana.

Verse 2

सर्वेषामुपकाराय कपिभिर्निर्मितं द्विजाः । रावणादिषु रक्षःसु हतेषु तदनंतरम्

Wahai para dvija, tīrtha ini dibina oleh para kapi (Vānara) demi kesejahteraan semua, sejurus selepas para rākṣasa yang diketuai Rāvaṇa ditewaskan.

Verse 3

तीर्थं निर्माय तत्रैव सस्नुस्ते कपयो मुदा । तीर्थाय च वरं प्रादुः कपयः कामरूपिणः

Setelah mendirikan tīrtha itu, para Vānara pun mandi di situ dengan sukacita; dan para Vānara yang mampu berubah rupa menurut kehendak telah mengurniakan satu anugerah kepada tīrtha itu sendiri.

Verse 4

अस्मिंस्तीर्थे निमग्ना ये भक्तिप्रवणचेतसः । ते सर्वे मुक्तिभाजः स्युर्महापातकमोचिताः

Mereka yang menyelam di tīrtha ini dengan hati yang tunduk dalam bhakti, semuanya menjadi penerima mokṣa serta terlepas daripada dosa-dosa besar.

Verse 5

अत्र तीर्थे निमग्नानां न स्यान्नरकजं भयम् । अत्र स्नाता नराः सर्वे दारिद्रयं नाप्नुवंति हि

Sesiapa yang menyelam di tīrtha ini, tiadalah baginya ketakutan yang lahir dari neraka. Sesungguhnya, semua yang mandi suci di sini tidak akan jatuh ke dalam kemiskinan.

Verse 6

अत्र तीर्थे निमग्नानां यमपीडापि नो भवेत् । कपितीर्थं प्रयास्येऽहमिति यः सततं ब्रुवन्

Bagi mereka yang menyelam di tīrtha ini, bahkan seksa Yama pun tidak menimpa. Dan sesiapa yang sentiasa berkata, ‘Aku akan pergi ke Kapitīrtha,’ …

Verse 7

व्रजेच्छतपदं विप्राः स यायात्परमं पदम् । एतत्तीर्थसमं तीर्थं न भूतं न भविष्यति

Wahai para brāhmaṇa, sekalipun dia melangkah hanya seratus langkah, dia mencapai darjat yang tertinggi. Tiada tīrtha yang menyamai tīrtha ini; tidak pernah ada dan tidak akan ada.

Verse 8

एवं वरं तु ते दत्त्वा तीर्थायास्मै कपीश्वराः । रामं दाशरथिं सर्वे प्रणम्याथ ययाचिरे

Demikianlah, setelah menganugerahkan kurnia itu kepada tīrtha ini, para penguasa Vānara semuanya menunduk bersujud kepada Rāma, putera Daśaratha, lalu mengajukan permohonan mereka.

Verse 9

स्वामिंस्त्वयास्मै तीर्थाय दीयतां वरमद्भुतम् । कपिभिः प्रार्थितो विप्रा रामचंद्रोऽतिहर्षितः

“Wahai Tuan, kurniakanlah oleh-Mu suatu anugerah yang menakjubkan kepada tīrtha ini.” Dipohon demikian oleh para kapi; wahai para brāhmaṇa, Rāmacandra pun dipenuhi kegembiraan yang besar.

Verse 10

तत्तीर्थाय वरं प्रादात्कपीनां प्रीतिकारणात् । अत्र तीर्थे निमग्नानां गंगास्नानफलं लभेत्

Kerana kasih kepada para kera, Rāma mengurniakan anugerah kepada tīrtha suci itu. Sesiapa yang menyelam di tīrtha ini memperoleh pahala setara mandi suci di Sungai Gaṅgā.

Verse 11

प्रयागस्नानजं पुण्यं सर्वतीर्थफलं तथा । अग्निष्टोमादियागानां फलं भूयादनुत्तमम्

Di sini diperoleh pahala yang lahir daripada mandi suci di Prayāga, buah segala tīrtha, bahkan hasil yang tiada bandingan daripada yajña seperti Agniṣṭoma.

Verse 12

गायत्र्यादिमहामंत्रजपपुण्यं तथा भवेत् । गोसहस्रप्रदनृणां प्राप्नोत्यविकलं फलम्

Di sini terbit pahala japa mantra-mantra agung bermula dengan Gāyatrī; dan seseorang memperoleh sepenuhnya buah seperti yang diraih oleh mereka yang mendermakan seribu ekor lembu.

Verse 13

चतुर्णामपि वेदानां पारायणफलं लभेत् । ब्रह्मविष्णुमहेशादिदेवपूजाफलं लभेत्

Di sini diperoleh ganjaran pembacaan (pārāyaṇa) keempat-empat Veda, dan juga buah ibadah kepada para dewa bermula dengan Brahmā, Viṣṇu dan Maheśa.

Verse 14

कपितीर्थाय रामोयं प्रादादेवं वरं द्विजाः । एवं रामेण दत्ते तु वरे तत्र कुतूहलात्

Wahai para dvija (brahmana), demikianlah Rāma menganugerahkan kurnia sedemikian kepada Kapitīrtha. Tatkala kurnia itu diberikan oleh Rāma, timbullah rasa ingin tahu di sana.

Verse 15

षडर्धनयनो ब्रह्मा सहस्राक्षो यमस्तथा । वरुणोग्निस्तथा वायुः कुबेरश्चंद्रमा अपि

Di sana hadir Brahmā yang bermata banyak, Yama yang bermata seribu, serta Varuṇa, Agni, Vāyu, Kubera, dan juga Dewa Candra.

Verse 16

आदित्यो निरृतिश्चैव साध्याश्च वसवस्तथा । अन्येऽपि त्रिदशाः सर्वे विश्वेदेवादयस्तथा

Āditya, Nirṛti, para Sādhya dan Vasu; dan semua dewa yang lain juga—termasuk Viśvedevas—turut datang ke sana.

Verse 17

अत्रिर्भृगुस्तथा कुत्सो गौतमश्च पराशरः । कण्वोऽगस्त्यः सुतीक्ष्णश्च विश्वामित्रादयोऽपरे

Atri, Bhṛgu, Kutsa, Gautama dan Parāśara; Kaṇva, Agastya dan Sutīkṣṇa; serta yang lain juga—Viśvāmitra dan para resi—semuanya datang ke sana.

Verse 18

योगिनः सनकाद्याश्च नारदाद्याः सुरर्षयः । रामदत्तवरं तीर्थं श्लाघंते बहुधा तदा

Para yogi seperti Sanaka dan para resi ilahi seperti Nārada, ketika itu memuji dengan pelbagai cara tīrtha yang telah menerima anugerah daripada Rāma.

Verse 19

सस्नुश्च तत्र तीर्थे ते सर्वाभीष्टप्रदायिनि । कपिभिर्निर्मितं यस्मादेतत्तीर्थमनुत्तमम्

Mereka mandi suci di tīrtha itu yang mengurniakan segala hajat. Dan kerana tīrtha yang tiada bandingan ini dibina oleh para wanara, maka ia termasyhur sebagai yang paling utama.

Verse 20

कपितीर्थमिति ख्यातिमतो लोके प्रयास्यति । इत्यप्यवोचंस्ते सर्वे देवाश्च मुनयस्तथा

“Tempat ini akan masyhur di dunia dengan nama ‘Kapitīrtha’.” Demikianlah semuanya mengisytiharkan—para dewa dan para resi juga.

Verse 21

तस्मादवश्यं गंतव्यं कपितीर्थं मुमुक्षुभिः । रंभा कौशिकशापेन शिलाभूता पुरा द्विजाः

Oleh itu, Kapitīrtha wajib diziarahi oleh mereka yang mendambakan mokṣa. Wahai para dvija, pada zaman dahulu Rambhā—akibat sumpahan Kauśika—telah menjadi batu.

Verse 22

तत्र स्नात्वा निजं रूपं प्रपेदे च दिवं ययौ । अस्य तीर्थस्य माहात्म्यं मया वक्तुं न शक्यते

Dengan mandi suci di sana, dia memperoleh kembali rupa sejatinya lalu pergi ke svarga. Keagungan tīrtha ini tidak mampu aku huraikan sepenuhnya.

Verse 23

मुनय ऊचुः । रंभां किमर्थमशपत्कौशिकः सूतनंदन । कथं गता शिलाभूता कपितीर्थं सुरांगना । एतन्नः सर्वमाचक्ष्व विस्तरान्मुनिसत्तम

Para resi berkata: “Wahai putera Sūta, atas sebab apakah Kauśika menyumpah Rambhā? Dan bagaimana bidadari syurga itu—yang telah menjadi batu—sampai ke Kapitīrtha? Wahai resi termulia, khabarkanlah semuanya kepada kami dengan terperinci.”

Verse 24

श्रीसूत उवाच । विश्वामित्राभिधो राजा प्रागभूत्कुशिकान्वये

Śrī Sūta berkata: “Pada zaman dahulu ada seorang raja bernama Viśvāmitra, lahir dalam keturunan Kuśika.”

Verse 25

स कदाचिन्महाराजः सेनापरिवृतो बली । मेदिनीं परिचक्राम राज्यवीक्षणकौतुकी

Pada suatu ketika, maharaja yang gagah perkasa itu—dikelilingi bala tenteranya—mengelilingi bumi, dengan hasrat meninjau keadaan kerajaannya.

Verse 26

अटित्वा स बहून्देशान्वसिष्ठस्याश्रमं ययौ । आतिथ्याय वृतः सोऽयं वसिष्ठेन महात्मना

Setelah mengembara melalui banyak negeri, baginda tiba di āśrama Bhagawan Vasiṣṭha. Di sana, Vasiṣṭha yang berhati mulia menjemput baginda menerima ātithya, jamuan tetamu yang suci.

Verse 27

तथास्त्वित्यब्रवीत्सोयं दंडवत्प्रणतो नृपः । कामधेनुप्रभावेन विश्वामित्राय भूभुजे

Raja itu sujud dāṇḍavat lalu bertitah, “Tathāstu—demikianlah.” Dan dengan daya ajaib Kāmadhenū, ātithya pun dipersembahkan kepada Viśvāmitra, penguasa bumi.

Verse 28

आतिथ्यमकरोद्विप्रा वसिष्ठो ब्रह्मनंदनः । कामधेनुप्रभावं वै ज्ञात्वा कुशिकनंदनः

Wahai para vipra (brāhmaṇa), Vasiṣṭha—kegembiraan Brahmā—telah melaksanakan ātithya. Dan putera Kuśika (Viśvāmitra), setelah mengetahui keajaiban daya Kāmadhenū…

Verse 29

वसिष्ठं प्रार्थयामास कामधेनुमभीष्टदाम् । प्रत्याख्यातो वसिष्ठेन प्रचकर्ष च तां बलात्

Dia memohon kepada Vasiṣṭha agar menyerahkan Kāmadhenū, pemberi anugerah yang dihajati. Ditolak oleh Vasiṣṭha, namun dia tetap menariknya pergi dengan paksa.

Verse 30

कामधेनुविसृष्टैस्तु म्लेच्छाद्यैः स पराजितः । महादेवं समाराध्य तस्मादस्त्राण्यवाप्य च

Dikalahkan oleh kaum mleccha dan bala tentera lain yang dipancarkan oleh Kāmadhenu, lalu dia memuja Mahādeva; dan daripada-Nya dia turut memperoleh senjata-senjata ilahi.

Verse 31

वसिष्ठस्याश्रमं गत्वा व्यसृजच्छरसंचयान् । सर्वाण्यस्त्राणि मुमुचे ब्रह्मास्त्रं च नृपोत्तमः

Setelah pergi ke āśrama Vasiṣṭha, raja yang paling utama itu melepaskan hujan anak panah. Dia melancarkan semua aśtra, bahkan Brahmāstra sekali pun.

Verse 32

तानि सर्वाणि चास्त्राणि वसिष्ठो ब्रह्मनंदनः । एकेन ब्रह्मदंडेन निजघ्न स्वतपोबलात्

Segala aśtra itu dimusnahkan oleh Vasiṣṭha—kebanggaan kaum brāhmaṇa—dengan satu Brahma-daṇḍa sahaja, berkat kekuatan tapanya sendiri.

Verse 33

ततः पराजितो विप्रा विश्वामित्रोऽतिलज्जितः । ब्राह्मण्यावाप्तये स्वस्य तपः कर्तुं वनं ययौ

Kemudian, wahai para brāhmaṇa, Viśvāmitra yang tewas kalah dan amat malu pergi ke hutan untuk ber-tapa, demi memperoleh darjat kebrāhmaṇaan bagi dirinya.

Verse 34

पूर्वासु पश्चिमांतासु त्रिषु दिक्षु तपोऽचरत् । प्रादुर्भूतमहा विघ्नस्तत्तद्दिक्षु स कौशिकः

Kauśika itu ber-tapa di tiga penjuru—ke timur dan hingga ke hujung barat; namun pada setiap arah, rintangan besar muncul menghalang di hadapannya.

Verse 35

उत्तरां दिशमासाद्य हिमवत्पर्वतेऽमले । कौशिक्यास्सरितस्तीरे पुण्ये पापविनाशिनि

Setelah sampai ke arah utara, di gunung Himavat yang suci tanpa cela, baginda berdiam di tebing Sungai Kauśikī yang keramat, pemusnah segala dosa.

Verse 36

दिव्यं वर्षसहस्रं तु निराहारो जितेंद्रियः । निरालोको जितश्वासो जितक्रोधः सुनिश्चलः

Selama seribu tahun ilahi, baginda berpuasa tanpa makanan, menaklukkan pancaindera; tanpa gangguan, mengawal nafas, menewaskan amarah, dan tetap tidak bergerak.

Verse 37

ग्रीष्मे पंचाग्निमध्यस्थः शिशिरे वारिषु स्थितः । वर्षास्वाकाशगो नित्यमूर्ध्वबाहुर्निराश्रयः

Pada musim panas baginda berdiri di tengah lima api; pada musim sejuk baginda berada di dalam air; pada musim hujan baginda sentiasa terdedah di bawah langit—kedua-dua tangan terangkat, tanpa tempat bersandar.

Verse 39

ब्राह्मण्यसिद्धयेऽत्युग्रं चचार सुमहत्तपः । उद्विग्नमनसस्तस्य त्रिदशास्त्रिदिवालयाः । जंभारिणा च सहिता रंभां प्रोचुरिदं वचः

Untuk mencapai kesempurnaan Brahmanhood, baginda menempuh tapa yang amat dahsyat dan agung. Para dewa penghuni svarga menjadi resah; bersama Jambhāri (Indra) mereka berkata kepada Rambhā demikian.

Verse 40

विश्वामित्रं तपस्यंतं विलोभय विचेष्टितैः । यथा तत्तपसो विघ्नो भविष्यति तथा कुरु

“Godalah Viśvāmitra yang sedang bertapa dengan gerak-geri dan seni rayumu; lakukanlah sedemikian rupa agar tapasnya terhalang.”

Verse 41

एवमुक्ता तदा रंभा देवैरिंद्रपुरोगमैः । प्रत्युवाच सुरान्सर्वान्प्रांजलिः प्रणता तदा

Demikianlah apabila para dewa yang dipimpin Indra menegur Rambhā, maka Rambhā pun merapatkan kedua tangan dengan penuh takzim, menunduk hormat, lalu menjawab semua dewa.

Verse 42

रंभोवाच । अतिक्रूरो महाक्रोधो विश्वामित्रो महामुनिः । स शप्स्यते मां क्रोधेन बिभेम्यस्मादहं सुराः

Rambhā berkata: “Mahāmuni Viśvāmitra amat keras dan mudah dilanda murka besar. Dalam kemarahan, baginda akan menyumpahku; sebab itu, wahai para dewa, aku takut kepadanya.”

Verse 43

त्रायध्वं कृपया यूयं मां युष्मत्परिचारिकाम् । इत्युक्तो रंभया तत्र जंभारिस्ताम भाषत

Dia merayu: “Dengan belas kasihan, lindungilah aku, hamba yang melayani kalian.” Setelah Rambhā berkata demikian, maka di situ Jambhāri (Indra) pun bersabda kepadanya.

Verse 44

इन्द्र उवाच । रंभे त्वया न भीः कार्या विश्वामित्रात्तपोधनात् । अहमप्यागमिष्यामि त्वत्सहायः समन्मथः

Indra bersabda: “Wahai Rambhā, janganlah engkau takut kepada Viśvāmitra, yang kaya dengan tapa. Aku juga akan datang sebagai pembantumu, bersama Manmatha (dewa asmara).”

Verse 45

कोकिलालापमधुरो वसन्तोऽप्यागमिष्यति । अतिसुंदररूपा त्वं प्रलोभय महामुनिम्

“Musim bunga juga akan tiba, manis dengan kicauan burung kokila. Engkau yang teramat indah rupanya—pergilah dan godalah mahāmuni itu.”

Verse 46

इतींद्रकथिता रंभा विश्वामित्राश्रमं ययौ । तद्दृष्टिगोचरा स्थित्वा ललितं रूपमास्थिता

Demikianlah, menurut titah Indra, Rambhā pergi ke āśrama Viśvāmitra. Berdiri dalam lingkungan pandangannya, dia menyarung rupa yang lemah gemalai, indah dan menawan.

Verse 47

सा मुनिं लोभयामास मनोहरविचेष्टितः । पिकोपि तस्मिन्समये चुकूजानंदयन्मनः

Dengan gerak-geri yang mempesona, dia cuba memperdaya sang muni. Pada saat itu juga burung kukuk pun berkicau, menggembirakan hati.

Verse 48

श्रुत्वा पिकस्वरं रंभां दृष्ट्वा च मुनिपुंगवः । संशयाविष्टहृदयो विदित्वा शक्रकर्म तत् । शशाप रंभां क्रोधेन विश्वामित्रस्तपोधनः

Mendengar suara burung kukuk dan melihat Rambhā, resi terunggul itu—hatinya diselubungi sangsi—mengetahui bahawa itu helah Śakra (Indra). Lalu Viśvāmitra, yang kaya dengan tapa, murka dan menyumpah Rambhā.

Verse 49

विश्वामित्र उवाच । यस्मात्कोपयसे रंभे मां त्वं कोपजयैषिणम्

Viśvāmitra berkata: “Wahai Rambhā, kerana engkau membangkitkan amarahku—sedang aku berusaha menewaskan amarah—”

Verse 50

शिला भवात्र तस्मात्त्वं रंभे वर्षशतायुतम् । तदंतरे ब्राह्मणेन रक्षिता मोक्षमाप्स्यसि

“Maka, wahai Rambhā, jadilah batu di sini selama satu juta tahun. Dalam tempoh itu, dengan perlindungan seorang brāhmaṇa, engkau akan mencapai mokṣa (pembebasan).”

Verse 51

विश्वामित्रस्य शापेन तदंते सा शिलाऽभवत् । बहुकालं शिलाभूता तस्थौ तस्याश्रमे द्विजाः

Dengan sumpahan Viśvāmitra, akhirnya dia menjadi batu. Wahai para dvija, lama sekali dia tetap di pertapaan itu dalam rupa batu.

Verse 52

विश्वामित्रोपि धर्मात्मा पुनस्तप्त्वा महत्तपः । लेभे वसिष्ठवाक्येन ब्राह्मण्यं दुर्लभं नृपैः

Viśvāmitra yang berjiwa dharma juga kembali melakukan tapa yang agung. Dengan sabda Vasiṣṭha, dia mencapai martabat brāhmaṇa—sesuatu yang sukar diperoleh para raja.

Verse 53

बहुकालं शिलाभूता रंभाप्यासीत्तदाश्रमे । तस्मिन्नेवाश्रमे पुण्ये शिष्योऽगस्त्यस्य संमतः

Lama sekali Rambhā juga tinggal di pertapaan itu sebagai batu. Di pertapaan suci itu juga ada seorang murid Agastya yang sangat dihormati.

Verse 54

श्वेतोनाम मुनिश्चक्रे मुमुक्षुः परमं तपः । चिरकालं तपस्तस्मिन्प्रकुर्वति महामुनौ

Seorang resi bernama Śveta, yang mendambakan mokṣa, menjalankan tapa yang tertinggi. Mahamuni itu terus berpenitensi untuk waktu yang sangat lama.

Verse 55

अंगारकेति विख्याता राक्षसी काचिदागता । तस्याश्रममतिक्रूरा मेघस्वनमहास्वना

Seorang rākṣasī yang terkenal dengan nama Aṅgārakī telah datang ke sana. Dia amat kejam, mengaum dengan bunyi dahsyat laksana guruh awan, menuju ke pertapaan itu.

Verse 56

मूत्ररक्तपुरीषाद्यैर्दूषयामास भीषणा । उपद्रवैस्तथा चान्यैर्बाधयामास तं मुनिम्

Rākṣasī yang menggerunkan itu menajiskan tempat itu dengan air kencing, darah, najis dan seumpamanya; lalu dengan pelbagai gangguan serta kesakitan lain, ia menyeksa sang muni itu.

Verse 57

अथ क्रुद्धो मुनिः श्वेतो वायव्यास्त्रेण योजयन् । शप्तां कुशिकपुत्रेण राक्षस्यै प्राक्षिपच्छिलाम्

Lalu sang muni Śveta, dalam murka, menggunakan senjata Vāyavya, melemparkan kepada rākṣasī itu batu yang telah disumpahi oleh putera Kuśika (Viśvāmitra).

Verse 58

राक्षसी सा प्रदुद्राव वायव्यास्त्रेण योजिता । वायव्यास्त्रप्रयुक्तेन दृषदानुद्रुता च सा

Rākṣasī itu pun lari, terkena senjata Vāyavya; dan oleh dorongan Vāyavya-astrā, batu itu juga mengejarinya tanpa henti.

Verse 59

दक्षिणांबुनिधेस्तीरं धावति स्म भयार्दिता । धावन्तीमनुधावन्ती सा शिलास्त्रप्रयोजिता

Dilanda ketakutan, ia berlari menuju pesisir lautan selatan; dan ketika ia berlari, batu-panah yang telah dilepaskan itu pun mengejarinya rapat-rapat.

Verse 60

पपातोपरि राक्षस्या मज्जंत्याः कपितीर्थके । मृता सा राक्षसी तत्र शिलापातात्स्वमूर्द्धनि

Di Kapitīrthaka, ketika rākṣasī itu sedang tenggelam, batu itu jatuh menimpanya; di situ juga ia mati, kepalanya dihentam oleh jatuhnya batu tersebut.

Verse 61

विश्वामित्रेण शप्ता सा कपितीर्थे निमज्जनात् । शिलारूपं परित्यज्य रंभारूपमुपेयुषी

Dikena sumpahan Viśvāmitra, dia—dengan menyelam di Kapitīrtha—menanggalkan rupa batu dan kembali memperoleh rupa Rambhā.

Verse 62

देवैः कुसुमधाराभिरभिवृष्टा मनोरमा । दिव्यं विमानमारूढा दिव्यांबरविराजिता

Si jelita dihujani para dewa dengan aliran bunga; dia menaiki vimāna surgawi dan berseri dalam busana ilahi.

Verse 63

हारकेयूरकटकनासाभरणभूषिता । उर्वश्याद्यप्सरोभिश्च सखिभिः परिवारिता

Berhias dengan kalung, kelat lengan, gelang, serta perhiasan hidung, dia dikelilingi sahabat-sahabat apsarā, bermula dengan Urvaśī.

Verse 64

कपितीर्थस्य माहात्म्यं प्रशंसन्ती पुनःपुनः । निषेव्य रामनाथं च शंकरं शशिभूषणम्

Sambil berulang-ulang memuji kemuliaan Kapitīrtha, dia beribadat kepada Rāmanātha—Śaṅkara, Tuhan yang berhias bulan.

Verse 65

आखण्डलपुरीं रम्यां प्रययावमरावतीम् । राक्षसी सापि शापेन कुम्भजस्य महौजसः

Dia berangkat ke kota indah milik Ākhaṇḍala, iaitu Amarāvatī; namun dia juga telah menjadi rākṣasī kerana sumpahan Kumbhaja (Agastya) yang maha perkasa.

Verse 66

घृताची देववेश्या हि राक्षसीरूपमागता । साप्यत्र कपितीर्थाप्सु स्नानात्स्वं रूपमाययौ

Ghṛtācī, seorang apsarā pelayan dewa, telah menyamar dalam rupa rākṣasī. Di sini, dengan bersuci mandi di perairan Kapitīrtha, dia kembali memperoleh rupa dirinya yang sejati.

Verse 67

एवं रंभाघृताच्यौ ते कपितीर्थे निमज्जनात् । अगस्त्यशिष्यश्वेतस्य प्रसादाद्द्विजसत्तमाः

Demikianlah Rambhā dan Ghṛtācī—dengan menyelam di Kapitīrtha—telah dibebaskan melalui rahmat Śveta, murid Agastya, wahai yang terbaik di antara para dvija.

Verse 68

राक्षसीत्वं शिलात्वं च हित्वा स्वं रूपमागते । तस्मात्सर्वप्रयत्नेन स्नातव्यं कपितीर्थके

Dengan menanggalkan kedua-duanya—keadaan sebagai rākṣasī dan sebagai batu—mereka kembali kepada rupa asal. Maka, dengan segala usaha hendaklah seseorang mandi suci di Kapitīrtha.

Verse 69

यः शृणोतीममध्यायं पठते वापि मानवः । प्राप्नोति कपितीर्थस्य स्नानजं फलमुत्तमम्

Sesiapa yang mendengar bab ini, atau bahkan membacanya, akan memperoleh buah paling utama yang terbit daripada mandi suci di Kapitīrtha.