Sukta 43

Mantra 1

अच्छा म इन्द्रं मतयः स्वर्विदः सध्रीचीर्विश्वा उशतीरनूषत । परि ष्वजन्ते जनयो यथा पतिं मर्यं न शुन्ध्युं मघवानमूतये ॥

माझ्या मती—स्वर्-लोक जाणणाऱ्या (स्वर्विदः)—इंद्राकडे हाक देत उठल्या; सर्व एकत्र, अभिलाषेने, स्तुती करू लागल्या. जशा स्त्रिया प्रिय पतीला आलिंगन देतात, तसे त्या त्याला वेढून धरतात—तेजस्वी वरासारखे—आत्मयात्रेच्या गतीत सहाय्यासाठी, दानशील मघवानाला.

Mantra 2

न घा त्वद्रिगप वेति मे मनस्त्वे इत्कामं पुरुहूत शिश्रय । राजेव दस्म नि षदोऽधि बर्हिष्यस्मिन्त्सु सोमेऽवपानमस्तु ते ॥

माझे मन कधीही तुझ्यापासून दूर वळत नाही; हे पुरुहूत, तुझ्यातच त्याने आपली कामना आश्रयास ठेवली आहे. हे अद्भुत, राजासारखा या पवित्र बर्हिषावर आसन घे; या सोमामध्ये तुझ्यासाठी पूर्ण पान आणि स्वीकार (अवपान) होवो.

Mantra 3

विषूवृदिन्द्रो अमतेरुत क्षुधः स इद्रायो मघवा वस्व ईशते । तस्येदिमे प्रवणे सप्त सिन्धवो वयो वर्धन्ति वृषभस्य शुष्मिणः ॥

इंद्र आम्हाला कुमतीतून आणि क्षुधेतून विस्तारित—मुक्त—करतो; तोच दाता मघवान खरोखर धन व वसु यांचा अधिपती आहे. त्याच्यासाठी या प्रवण उतारावर सप्त सिंधू आपले प्रवाह—गती-शक्ती—वाढवितात, त्या बलवान, शुष्मयुक्त वृषभासाठी.

Mantra 4

वयो न वृक्षं सुपलाशमासदन्त्सोमास इन्द्रं मन्दिनश्चमूषदः । प्रैषामनीकं शवसा दविद्युतद्विदत्स्वर्मनवे ज्योतिरार्यम् ॥

जसे सुंदर पानांनी भरलेल्या वृक्षावर पक्षी येऊन बसतात, तसे आनंददायक सोमपान इंद्रावर येऊन स्थिर झाले आहेत—तो चमूषद् (पेषण-पात्र) मध्ये आसनस्थ आहे. त्यांची अग्र-शक्ती बलाने झळकते; ते मनु—मानव साधक—यासाठी स्वर्लोक आणि आर्य ज्योती प्राप्त करतात.

Mantra 5

कृतं न श्वघ्नी वि चिनोति देवने संवर्गं यन्मघवा सूर्यं जयत् । न तत्ते अन्यो अनु वीर्यं शकन्न पुराणो मघवन्नोत नूतनः ॥

जसा भाग्यवान खेळाडू जिंकलेल्या पासा-फेकीनंतर जिंकलेली रक्कम गोळा करतो, तसा मघवा (इंद्र) सूर्याला जिंकतो तेव्हा संपूर्ण पैज (संवर्ग) त्याच्याच हाती येते. हे मघवन्, तुझ्या त्या वीर्य-पराक्रमाचा पाठपुरावा दुसरा कोणी करू शकत नाही—ना पुरातन, ना नूतन।

Mantra 6

विशंविशं मघवा पर्यशायत जनानां धेना अवचाकशद्वृषा । यस्याह शक्रः सवनेषु रण्यति स तीव्रैः सोमैः सहते पृतन्यतः ॥

कुळो-कुळ मघवा फिरतो; तो वृषभ जनांच्या धेनूंना (गोधनाला) उजळवतो. ज्याच्या सवनांत (सोमपिळणांत) शक्र रमतो—तो तीव्र सोमांच्या साहाय्याने युद्ध करणाऱ्यांवर विजय मिळवतो।

Mantra 7

आपो न सिन्धुमभि यत्समक्षरन्त्सोमास इन्द्रं कुल्या इव ह्रदम् । वर्धन्ति विप्रा महो अस्य सादने यवं न वृष्टिर्दिव्येन दानुना ॥

जसे पाणी एकत्र येऊन नदीत वाहते, तसे सोम इंद्राकडे प्रवाहित होतात—जणू कुल्या (कालवे) ह्रद (तळे) याकडे. विप्र त्याच्या आसनात त्याची महिमा वाढवतात; जसा दिव्य दानु (दाता) देतो ती वृष्टी यव (जव) वाढवते तसा.

Mantra 8

वृषा न क्रुद्धः पतयद्रजस्स्वा यो अर्यपत्नीरकृणोदिमा अपः । स सुन्वते मघवा जीरदानवेऽविन्दज्ज्योतिर्मनवे हविष्मते ॥

क्रुद्ध वृषभासारखा तो रजस् (मध्यलोकां) मधून वेगाने धावला—ज्याने या आपः (जलतत्त्वांना) आर्य-स्वामी (योग्य अधिपती) दिले. तोच मघवा, शीघ्र-दान करणारा, सोम पिळणाऱ्या व हविष् धारण करणाऱ्या मनूसाठी ज्योतीचा शोध लावून आला—आणि चिकाटीच्या दात्यास त्वरित दाने प्रदान करतो.

Mantra 9

उज्जायतां परशुर्ज्योतिषा सह भूया ऋतस्य सुदुघा पुराणवत् । वि रोचतामरुषो भानुना शुचिः स्वर्ण शुक्रं शुशुचीत सत्पतिः ॥

ज्योतीसह वर उगवो परशु (छेदन-शक्ती); ऋतस्य सुदुघा (सत्याची समृद्ध दुहनी) पुन्हा पुरातनवत् होवो. अरुष (रक्ताभ) आपल्या शुचि भानूने उजळो; सत्पतीने अंतरी स्वर्णासारखे शुक्ल तेज—सूर्यलोकाची उज्ज्वल प्रभा—प्रज्वलित केली आहे.

Mantra 10

गोभिष्टरेमामतिं दुरेवां यवेन क्षुधं पुरुहूत विश्वाम् । वयं राजभिः प्रथमा धनान्यस्माकेन वृजनेना जयेम ॥

गोभिः (ज्योतीच्या गायी—किरणांनी) आम्ही दुष्टाकडे नेणारी वाकडी मती—दुरेवा मति—ओलांडू; यव (समृद्धीचे धान्य) याने, हे पुरुहूत, सर्व क्षुधा जिंकू. आमच्या राजांबरोबर (अधिपती-शक्तींनी) आम्ही प्रथम धन जिंकू; आमच्या स्वतःच्या सुव्यवस्थित व्रजनाने (गण/सेनेने) आम्ही विजय मिळवू.

Mantra 11

बृहस्पतिर्नः परि पातु पश्चादुतोत्तरस्मादधरादघायोः । इन्द्रः पुरस्तादुत मध्यतो नः सखा सखिभ्यो वरिवः कृणोतु ॥

बृहस्पती आमची सर्व बाजूंनी रक्षा करो—पाठीमागूनही, वरूनही आणि खालूनही—अनिष्ट इच्छिणाऱ्या दुष्ट शक्तींविरुद्ध. आणि इंद्र आमच्या पुढे व मध्यभागी, मित्र म्हणून, आपल्या सखांसाठी विस्तीर्ण अवकाश व निर्बाध मार्ग करून देवो.