Prakarana 27

Verse 531 (चौपाई)

सुनि मुनि बचन राम रुख पाई। गुरु साहिब अनुकूल अघाई।। लखि अपने सिर सबु छरु भारू। कहि न सकहिं कछु करहिं बिचारू।। पुलकि सरीर सभाँ भए ठाढें। नीरज नयन नेह जल बाढ़ें।। कहब मोर मुनिनाथ निबाहा। एहि तें अधिक कहौं मैं काहा। मैं जानउँ निज नाथ सुभाऊ। अपराधिहु पर कोह न काऊ।। मो पर कृपा सनेह बिसेषी। खेलत खुनिस न कबहूँ देखी।। सिसुपन तेम परिहरेउँ न संगू। कबहुँ न कीन्ह मोर मन भंगू।। मैं प्रभु कृपा रीति जियँ जोही। हारेहुँ खेल जितावहिं मोही।।

मुनींचे शब्द ऐकून रामाचे हृदय प्रेमाने भरले; त्यांचे स्वामी आणि मालक त्यांच्या पूर्णपणे अनुकूल होते. संपूर्ण दोष आपल्याच डोक्यावर आहे हे पाहून, तो काही बोलू शकला नाही, पण आपल्यातच विचार करू लागला. त्याचे शरीर आनंदाने थरारू लागले; सभेतील सर्वजण स्थिर उभे राहिले; त्यांचे कमळसारखे डोळे प्रेमाश्रूंनी भरून गेले. मी बोलेन, मुनिनाथ; यापेक्षा अधिक का म्हणू? मी माझ्या स्वामीचे स्वभाव जाणतो: ते अपराधींवरही कोप करीत नाहीत. त्यांची माझ्यावर कृपा आणि प्रेम अमाप आहे; मी कधीही त्यांना शत्रुभावाने वागताना पाहिले नाही. बाल्यावस्थेपासून मी त्यांची संगत सोडली नाही; त्यांनी कधीही माझे मन भंग केले नाही. मी नेहमी माझ्या हृदयात माझ्या स्वामीच्या कृपेचे स्वरूप पाहतो: जरी मी खेळ हरलो, तरी ते मला जिंकवतात.

Verse 532 (दोहा/सोरठा)

महूँ सनेह सकोच बस सनमुख कही न बैन। दरसन तृपित न आजु लगि पेम पिआसे नैन।।260।।

प्रेम आणि लाज यांमुळे मी त्यांच्यासमोर एकही शब्द बोलू शकत नाही; आजपर्यंत माझे डोळे त्यांच्या दर्शनाने तृप्त झाले नाहीत, तर प्रेमाच्या तहानेने तळमळत आहेत.

Verse 533 (चौपाई)

बिधि न सकेउ सहि मोर दुलारा। नीच बीचु जननी मिस पारा। यहउ कहत मोहि आजु न सोभा। अपनीं समुझि साधु सुचि को भा।। मातु मंदि मैं साधु सुचाली। उर अस आनत कोटि कुचाली।। फरइ कि कोदव बालि सुसाली। मुकुता प्रसव कि संबुक काली।। सपनेहुँ दोसक लेसु न काहू। मोर अभाग उदधि अवगाहू।। बिनु समुझें निज अघ परिपाकू। जारिउँ जायँ जननि कहि काकू।। हृदयँ हेरि हारेउँ सब ओरा। एकहि भाँति भलेहिं भल मोरा।। गुर गोसाइँ साहिब सिय रामू। लागत मोहि नीक परिनामू।।

ब्रह्मदेवही माझ्या स्नेहाला सहन करू शकले नाहीत; माझी आई समुद्रावरील एका छोट्या होडीसारखी आहे. हेही मी सांगतो की आज माझ्यासाठी कोणताही गौरव नाही; मी सद्गुणी आणि पवित्र आत्मा मानला जातो. माझी आई मंदबुद्धी आहे आणि मी सद्गुणी आणि पवित्र आहे; तरीही माझ्या हृदयात लाखो दुष्ट विचार वास्तव्य करतात. कोडवा चांगले पीक देते का? समुद्र मोती देतो का? शंख काळेपणा उत्पन्न करतो का? स्वप्नातही मी दुसऱ्याचे दोष घेणार नाही; मी दुर्भाग्यवान आहे आणि समुद्रात उतरतो. माझ्या स्वतःच्या पापांचे ज्ञान न घेता, मी आईचे नाव जाळले आहे. माझ्या हृदयात पाहून, मी प्रत्येक बाजूने हरलो आहे; केवळ एका मार्गाने माझे कल्याण खरोखर कल्याणकारी आहे. माझे स्वामी आणि मालक, सीता आणि राम, मला चांगला परिणाम आणतात.

Verse 534 (दोहा/सोरठा)

साधु सभा गुर प्रभु निकट कहउँ सुथल सति भाउ। प्रेम प्रपंचु कि झूठ फुर जानहिं मुनि रघुराउ।।261।।

संतांच्या सभेपुढे, माझे स्वामी आणि मालक, मी शुद्ध भक्तीने सत्य बोलतो; संत आणि रघुकुलाचे स्वामी जाणतात की हे प्रेमाचे प्रदर्शन आहे की मिथ्या.

Verse 535 (चौपाई)

भूपति मरन पेम पनु राखी। जननी कुमति जगतु सबु साखी।। देखि न जाहि बिकल महतारी। जरहिं दुसह जर पुर नर नारी।। महीं सकल अनरथ कर मूला। सो सुनि समुझि सहिउँ सब सूला।। सुनि बन गवनु कीन्ह रघुनाथा। करि मुनि बेष लखन सिय साथा।। बिनु पानहिन्ह पयादेहि पाएँ। संकरु साखि रहेउँ एहि घाएँ।। बहुरि निहार निषाद सनेहू। कुलिस कठिन उर भयउ न बेहू।। अब सबु आँखिन्ह देखेउँ आई। जिअत जीव जड़ सबइ सहाई।। जिन्हहि निरखि मग साँपिनि बीछी। तजहिं बिषम बिषु तामस तीछी।।

राजाने मृत्यूमध्येही प्रेमाचे वचन राखले; त्याच्या आईच्या दुष्ट सल्ल्याचे संपूर्ण जग साक्षीदार होते. आपल्या आईला अशा दुःखात पाहून, तिच्याकडे पाहणे तो सहन करू शकला नाही; नगरातील पुरुष आणि स्त्रिया असह्य जळजळीने ग्रासले होते. पृथ्वीच सर्व विपत्तींचे मूळ झाली; हे ऐकून आणि समजून, मी प्रत्येक वेदना सहन केली. वनाकडे जाण्याचे ऐकून, रघुकुलाचे स्वामी मुनीचे वेश धारण करून निघाले, लक्ष्मण आणि सीता त्यांच्या सोबत होते. पिण्याशिवाय, त्यांनी तहानलेल्यांना पाणी दिले; शंकर या गोष्टीचे साक्षीदार राहिले. पुन्हा मी निषादाच्या स्नेहाकडे पाहिले; माझे हृदय, वज्रासारखे कठोर, मऊ झाले नाही. आता हे सर्व माझ्या डोळ्यांसमोर आले आहे; जोपर्यंत मी जगलो, तोपर्यंत सर्व प्राणी, जड पदार्थही, माझे मदतगार होते. ज्यांनी मला रस्त्यावर पाहून, तीव्र आणि विषारी दुष्ट दृष्टीने पाहिले, त्यांनी मला सोडले आहे.

Verse 536 (दोहा/सोरठा)

तेइ रघुनंदनु लखनु सिय अनहित लागे जाहि। तासु तनय तजि दुसह दुख दैउ सहावइ काहि।।262।।

म्हणून, रघुकुलाचे आनंद, लक्ष्मण आणि सीता माझ्यासाठी हानीचे स्रोत झाले आहेत; माझा पुत्र सोडून, मी असह्य दुःख सहन करतो. मला दुसरे कोण मदत करू शकते?

Verse 537 (चौपाई)

सुनि अति बिकल भरत बर बानी। आरति प्रीति बिनय नय सानी।। सोक मगन सब सभाँ खभारू। मनहुँ कमल बन परेउ तुसारू।। कहि अनेक बिधि कथा पुरानी। भरत प्रबोधु कीन्ह मुनि ग्यानी।। बोले उचित बचन रघुनंदू। दिनकर कुल कैरव बन चंदू।। तात जाँय जियँ करहु गलानी। ईस अधीन जीव गति जानी।। तीनि काल तिभुअन मत मोरें। पुन्यसिलोक तात तर तोरे।। उर आनत तुम्ह पर कुटिलाई। जाइ लोकु परलोकु नसाई।। दोसु देहिं जननिहि जड़ तेई। जिन्ह गुर साधु सभा नहिं सेई।।

भरताचे उत्कृष्ट शब्द ऐकून, जे दुःख, प्रेम, नम्रता आणि लज्जेने भरलेले होते, संपूर्ण सभा शोकाने ग्रासली, जणू कमळांच्या वनावर पालापडला. ज्ञानी मुनीने भरताला उपदेश देण्यासाठी अनेक प्रकारे अनेक प्राचीन कथा सांगितल्या. रघुकुलाचे आनंद योग्य शब्द बोलले, सूर्यवंशाच्या कमळवनाचा चंद्रमा यांच्यासारखे. "पिताजी, जिथे तुमचे मन नेते तिथे जा; जाणून घ्या की आत्मा प्रभूच्या इच्छेच्या अधीन आहे. तीनही काळ आणि तीनही लोकांमध्ये, माझे मन तुमच्यावर स्थिर आहे; पिताजी, तुमचे यश पुण्यमय आहे. तुम्ही माझ्याविरुद्ध आपल्या हृदयात कपट धरता, आणि अशाप्रकारे तुम्ही या लोक आणि परलोक दोन्ही नष्ट करता. ते आपल्या मूर्ख आईवर दोष लावतात, जे गुरु, सज्जन आणि सभेची सेवा करीत नाहीत."

Verse 538 (दोहा/सोरठा)

मिटिहहिं पाप प्रपंच सब अखिल अमंगल भार। लोक सुजसु परलोक सुखु सुमिरत नामु तुम्हार।।263।।

सर्व पाप आणि मोह नाहीसे होतील, आणि संपूर्ण अशुभाचा भारही. तुमचे नाव स्मरण केल्याने या लोकात यश आणि परलोकात सुख मिळते.

Verse 539 (चौपाई)

कहउँ सुभाउ सत्य सिव साखी। भरत भूमि रह राउरि राखी।। तात कुतरक करहु जनि जाएँ। बैर पेम नहि दुरइ दुराएँ।। मुनि गन निकट बिहग मृग जाहीं। बाधक बधिक बिलोकि पराहीं।। हित अनहित पसु पच्छिउ जाना। मानुष तनु गुन ग्यान निधाना।। तात तुम्हहि मैं जानउँ नीकें। करौं काह असमंजस जीकें।। राखेउ रायँ सत्य मोहि त्यागी। तनु परिहरेउ पेम पन लागी।। तासु बचन मेटत मन सोचू। तेहि तें अधिक तुम्हार सँकोचू।। ता पर गुर मोहि आयसु दीन्हा। अवसि जो कहहु चहउँ सोइ कीन्हा।।

"मी सत्य बोलतो, शंकर माझा साक्षीदार आहे: भरता, पृथ्वीने तुमचा मान राखला आहे. पिताजी, भूल टाकू नका; शत्रुत्व आणि प्रेम कठोर शब्दांनी दूर केले जात नाहीत. मुनी, पक्षी आणि हरीण जवळ येतात; शिकारीला पाहून, ते भीतीने पळून जातात. प्राणी आणि पक्षी काय उपयुक्त आणि काय हानिकारक आहे हे जाणतात; मानवी शरीर हे गुण आणि ज्ञानाचे भांडार आहे. पिताजी, मी तुम्हाला चांगल्याप्रकारे ओळखतो; मी असा गोंधळ का निर्माण करावा? राजाने माझ्याशी सत्याचे वचन राखले; त्याने प्रेमाच्या वचनाने बद्ध होऊन आपले शरीर त्यागले. त्याचे शब्द माझ्या हृदयातील दुःख दूर करतात; म्हणून मी तुमच्यासमोर अधिक लज्जित आहे. शिवाय, माझ्या गुरुंनी मला आज्ञा दिली आहे; तुम्ही जे काही सांगाल, मी ते नक्की करीन."

Verse 540 (दोहा/सोरठा)

मनु प्रसन्न करि सकुच तजि कहहु करौं सोइ आजु। सत्यसंध रघुबर बचन सुनि भा सुखी समाजु।।264।।

माझे हृदय प्रसन्न करा, सर्व संकोच टाकून द्या आणि मला सांगा की आज मी काय करावे. सत्यनिष्ठ रघुकुलपतीचे शब्द ऐकून, संपूर्ण सभा आनंदाने भरली.

Verse 541 (चौपाई)

सुर गन सहित सभय सुरराजू। सोचहिं चाहत होन अकाजू।। बनत उपाउ करत कछु नाहीं। राम सरन सब गे मन माहीं।। बहुरि बिचारि परस्पर कहहीं। रघुपति भगत भगति बस अहहीं। सुधि करि अंबरीष दुरबासा। भे सुर सुरपति निपट निरासा।। सहे सुरन्ह बहु काल बिषादा। नरहरि किए प्रगट प्रहलादा।। लगि लगि कान कहहिं धुनि माथा। अब सुर काज भरत के हाथा।। आन उपाउ न देखिअ देवा। मानत रामु सुसेवक सेवा।। हियँ सपेम सुमिरहु सब भरतहि। निज गुन सील राम बस करतहि।।

देव आणि त्यांचा राजा, एकत्र जमले असतानाही, विचारात हरवले होते, जे अयोग्य कृत्य वाटत होते ते टाळू इच्छित होते. ते कोणताही उपाय शोधू शकले नाहीत आणि त्यांच्या हृदयात ते सर्व रामाचा आश्रय घेतला. नंतर, अधिक विचार करून, ते एकमेकांना म्हणाले की रघुकुलपती आपल्या भक्तांवर प्रेम करतो आणि नेहमी त्यांच्या भक्तीच्या अधीन असतो. त्यांनी अंबरीष आणि दुर्वासांची कथा स्मरण केली आणि देव आणि त्यांचे स्वामी पूर्णपणे निराश झाले. देवांनी बराच काळ मोठे दुःख सहन केले, जोपर्यंत प्रभू सिंहरूपात प्रह्लादासाठी प्रकट झाले. ते एकमेकांच्या कानात कुजबुज करून, डोके हलवत म्हणाले की आता देवांचे कार्य भरताच्या हातात आहे. त्यांनी दुसरा कोणताही मार्ग दिसला नाही, हे देवांनो; कारण राम खऱ्या सेवकाची सेवा स्वीकारतो. त्यामुळे तुमच्या हृदयात, भरताचे श्रद्धेने स्मरण करा; त्याच्या स्वभाव आणि गुणांनी तो नेहमी रामाच्या अधीन राहतो.

Verse 542 (दोहा/सोरठा)

सुनि सुर मत सुरगुर कहेउ भल तुम्हार बड़ भागु। सकल सुमंगल मूल जग भरत चरन अनुरागु।।265।।

देवांचा सल्ला ऐकून, देवांचे गुरु म्हणाले, "तुमचे भाग्य खरोखर मोठे आहे. जगातील सर्व मंगलांचे मूळ म्हणजे भरताच्या चरणांवर प्रेम."

Verse 543 (चौपाई)

सीतापति सेवक सेवकाई। कामधेनु सय सरिस सुहाई।। भरत भगति तुम्हरें मन आई। तजहु सोचु बिधि बात बनाई।। देखु देवपति भरत प्रभाऊ। सहज सुभायँ बिबस रघुराऊ।। मन थिर करहु देव डरु नाहीं। भरतहि जानि राम परिछाहीं।। सुनो सुरगुर सुर संमत सोचू। अंतरजामी प्रभुहि सकोचू।। निज सिर भारु भरत जियँ जाना। करत कोटि बिधि उर अनुमाना।। करि बिचारु मन दीन्ही ठीका। राम रजायस आपन नीका।। निज पन तजि राखेउ पनु मोरा। छोहु सनेहु कीन्ह नहिं थोरा।।

सीतेचे पती आपल्या सेवकांचे सेवक आहेत; ते कामधेनू गाईसारखे आहेत, सुंदर व हरिणीसारखे सुंदर आहेत. भरताची भक्ती तुमच्या हृदयात प्रवेशली आहे, म्हणून सर्व चिंता सोडा; ब्रह्मदेवांनी सत्य बोलले आहे. हे देवांचे राजा, भरताचे प्रभाव पहा; त्याच्या स्वभावाने तो रघुकुलाच्या स्वामीला आपल्या प्रेमात बांधतो. हे देव, तुमचे मन शांत करा आणि भीती धारण कू नका; जाणून घ्या की राम पूर्णपणे भरताच्या प्रेमात आहेत. हे देवांचे गुरु, देवांनी मान्य केलेला सल्ला ऐका; प्रभू सर्व हृदयांचे ज्ञाते आहेत, म्हणून त्यांच्याजवळ आदराने जा. त्यांनी आपल्या शिरावरील भार भरताच्या हृदयावर ठेवला आहे, आणि ते त्यांचा अनेक प्रकारे सन्मान करतात. विचार करून त्यांनी आपले हृदय त्यांना दिले आहे; ते रामांना पूर्णपणे प्रिय आहेत. त्यांनी आपले मार्ग सोडून आपले वचन पाळले आहे; त्यांनी थोडे प्रेम दाखविले नाही, तर असीम प्रेम दाखविले आहे.

Verse 544 (दोहा/सोरठा)

कीन्ह अनुग्रह अमित अति सब बिधि सीतानाथ। करि प्रनामु बोले भरतु जोरि जलज जुग हाथ।।266।।

सीतेचे स्वामी प्रत्येक प्रकारे असीम कृपा दाखवत आहेत. आपले कमळासारखे हात जोडून भरतांनी नमस्कार केला आणि बोलले.

Verse 545 (चौपाई)

कहौं कहावौं का अब स्वामी। कृपा अंबुनिधि अंतरजामी।। गुर प्रसन्न साहिब अनुकूला। मिटी मलिन मन कलपित सूला।। अपडर डरेउँ न सोच समूलें। रबिहि न दोसु देव दिसि भूलें।। मोर अभागु मातु कुटिलाई। बिधि गति बिषम काल कठिनाई।। पाउ रोपि सब मिलि मोहि घाला। प्रनतपाल पन आपन पाला।। यह नइ रीति न राउरि होई। लोकहुँ बेद बिदित नहिं गोई।। जगु अनभल भल एकु गोसाईं। कहिअ होइ भल कासु भलाईं।। देउ देवतरु सरिस सुभाऊ। सनमुख बिमुख न काहुहि काऊ।।

हे स्वामी, आता मी काय म्हणू आणि कोणाला म्हणू? तुम्ही कृपेचे सागर आहात, सर्व हृदयांचे ज्ञाता आहात. गुरु प्रसन्न आहेत, स्वामी अनुकूल आहेत; मनाचा मळ निघून गेला आहे, आणि मनाला त्रास देणारे दुःख नाहीसे झाले आहे. मी वनाचे भय धरले नाही, कोणतीही चिंता केली नाही; सूर्याला दोष दिला नाही, देवांबद्दल कोणतीही भूल झाली नाही. माझे दुर्भाग्य, माझ्या मातेचे कपट, ब्रह्मदेवांनी लिहिलेले कठीण भाग्य, काळाची कठोरता, हे सर्व कारण होते. ते सर्व मिळून मला पायी भटकवले; हे शरण आलेल्यांचे रक्षण करणाऱ्या, तुम्ही आपले वचन पाळले आहे. हे नवीन रूढी नाही, तुमचीही नाही; हे जगात आणि वेदांत अज्ञात आहे. जग कृतघ्न आहे; चांगला एकटाच प्रभू आहे. सांगा, कोणाचेही चांगले करून काय चांगले होते? प्रभू सावली देणाऱ्या झाडासारखे आहेत; त्यांचा स्वभाव सर्वांबद्दल सारखा आहे; ते कोणाकडे तोंड करत नाहीत किंवा कोणापासून दूर होत नाहीत.

Verse 546 (दोहा/सोरठा)

जाइ निकट पहिचानि तरु छाहँ समनि सब सोच। मागत अभिमत पाव जग राउ रंकु भल पोच।।267।।

जा, जवळचे झाड ओळखा, आणि त्याच्या सावलीत सर्व चिंता शांत करा. राजा आणि भिकारी दोघेही आपल्या मनाची इच्छा पावतात; भिकारीही चांगला समजला जातो.

Verse 547 (चौपाई)

लखि सब बिधि गुर स्वामि सनेहू। मिटेउ छोभु नहिं मन संदेहू।। अब करुनाकर कीजिअ सोई। जन हित प्रभु चित छोभु न होई।। जो सेवकु साहिबहि सँकोची। निज हित चहइ तासु मति पोची।। सेवक हित साहिब सेवकाई। करै सकल सुख लोभ बिहाई।। स्वारथु नाथ फिरें सबही का। किएँ रजाइ कोटि बिधि नीका।। यह स्वारथ परमारथ सारु। सकल सुकृत फल सुगति सिंगारु।। देव एक बिनती सुनि मोरी। उचित होइ तस करब बहोरी।। तिलक समाजु साजि सबु आना। करिअ सुफल प्रभु जौं मनु माना।।

हे सर्व पाहून गुरु आणि स्वामी प्रेमाने भरले; दुःख नाहीसे झाले, मनात कोणताही संशय राहिला नाही. आता हे दयाळू, सेवकाच्या हितासाठी तेच करा; हे प्रभू, तुमच्या हृदयात कोणतेही दुःख येऊ नये. जर सेवक स्वामींपुढे लाजत असेल, तर त्याची बुद्धी कमी आहे, कारण तो आपलेच हित इच्छितो. स्वामीची सेवकाई सेवकाची सेवा करण्यात आहे; तो प्रत्येक सुख देतो, सर्व लोभ सोडून. हे स्वामी, स्वार्थ सर्वांना हलवतो; पण तुम्ही लक्षावधी प्रकारांनी आपली इच्छा पूर्ण केली आहे. हा स्वार्थ परमार्थाचा सार आहे; हा सर्व पुण्याचा फळ आहे, सद्मार्गाचा अलंकार आहे. हे प्रभू, माझी ही एक प्रार्थना ऐका; जे योग्य असेल, तेच मी नंतर करीन. सभा गोळा करा, सर्वांना सजवा, आणि प्रभूंचा उद्देश पूर्ण होवो जर त्यांचे मन प्रसन्न असेल.

Verse 548 (दोहा/सोरठा)

सानुज पठइअ मोहि बन कीजिअ सबहि सनाथ। नतरु फेरिअहिं बंधु दोउ नाथ चलौं मैं साथ।।268।।

मला माझ्या भावासह वनात पाठवा, आणि आम्हा सर्वांना सुरक्षित करा. नाहीतर, हे स्वामी, दोन्ही भावांना परत वळवा, आणि मी तुमच्यासोबत येईन.

Verse 549 (चौपाई)

नतरु जाहिं बन तीनिउ भाई। बहुरिअ सीय सहित रघुराई।। जेहि बिधि प्रभु प्रसन्न मन होई। करुना सागर कीजिअ सोई।। देवँ दीन्ह सबु मोहि अभारु। मोरें नीति न धरम बिचारु।। कहउँ बचन सब स्वारथ हेतू। रहत न आरत कें चित चेतू।। उतरु देइ सुनि स्वामि रजाई। सो सेवकु लखि लाज लजाई।। अस मैं अवगुन उदधि अगाधू। स्वामि सनेहँ सराहत साधू।। अब कृपाल मोहि सो मत भावा। सकुच स्वामि मन जाइँ न पावा।। प्रभु पद सपथ कहउँ सति भाऊ। जग मंगल हित एक उपाऊ।।

नाहीतर, तीन भाऊ वनात जावोत, आणि नंतर रघुकुलाचे स्वामी सीतेसह परत यावेत. ज्या प्रकारे प्रभूंचे मन प्रसन्न होईल, हे करुणेचे सागर, तेच केले जावे. देवांनी मला सर्व काही दिले आहे, कोणतेही ऋण न ठेवता; माझ्याकडे नीती किंवा धर्माचा विचार नाही. मी हे शब्द माझ्या स्वार्थासाठी बोलतो; दुःखिताचे हृदय दुसऱ्या कशावरही लक्ष देत नाही. जो सेवक स्वामीची इच्छा ऐकून उत्तर देतो, तोच सेवक लाज जाणतो आणि नम्रतेने वागतो. अशाप्रकारे मी, दोषांचा अथांग सागर, स्वामीच्या प्रेमाने सज्जन म्हणून स्तुती पावतो. आता हे दयाळू, हाच सल्ला मला आवडतो; स्वामीच्या मनात कोणतीही लाज येऊ नये. प्रभूंच्या चरणांची शपथ घेऊन, सत्य भावनेने सांगतो: जगाच्या कल्याणासाठी एकच उपाय आहे.

Verse 550 (दोहा/सोरठा)

प्रभु प्रसन्न मन सकुच तजि जो जेहि आयसु देब। सो सिर धरि धरि करिहि सबु मिटिहि अनट अवरेब।।269।।

प्रभू प्रसन्न आहेत; सर्व हिचकी सोडून, जो आज्ञा देतील, ती मी माझ्या शिरावर घेऊन पूर्ण करीन, आणि माझे सर्व संकट नाहीसे होतील.