Sukta 3

Mantra 1

पितृमेधः। ६४ भुरिक् पथ्यापङ्क्तिः, ६७ पथ्याबृहती, ६९, ७१ उपरिष्टाद् बृहती। इ॒यं नारी॑ पतिलो॒कं वृ॑णा॒ना नि प॑द्यत॒ उप॑ त्वा मर्त्य॒ प्रेत॑म्। धर्मं॑ पुरा॒णम॑नुपा॒लय॑न्ती॒ तस्यै॑ प्र॒जां द्रवि॑णं चे॒ह धे॑हि

ही स्त्री, पतिलोका निवडून, हे मर्त्या, प्रेत झालेल्या तुझ्या जवळ उतरून बसो. प्राचीन धर्म पाळणाऱ्या तिला—तू इथेच संतती आणि धन-संपत्ती दे.

Mantra 2

उदी॑र्ष्व नार्य॒भि जी॑वलो॒कं ग॒तासु॑मे॒तमुप॑ शेष॒ एहि॑ । ह॒स्त॒ग्रा॒भस्य॑ दधि॒षोस्तवे॒दं पत्यु॑र्जनि॒त्वम॒भि सं ब॑भूथ

हे नारी, उठ; जीवितांच्या लोकाकडे ये. ज्याचे प्राण गेले आहेत, ज्याच्या शेजारी तू पडली आहेस—त्याच्यापासून दूर होऊन इथे ये. ज्याने तुझा हात धरला, ज्याने तुला स्थापित केले—त्या पतीच्या संबंधाने तुझे पत्नीपण (पत्नी-धर्म/पत्नीत्त्व) आता पूर्ण झाले आहे.

Mantra 3

अप॑श्यं युव॒तिं नी॒यमा॑नां जी॒वां मृ॒तेभ्यः॑ परिणी॒यमा॑नाम्। अ॒न्धेन॒ यत् तम॑सा॒ प्रावृ॒तासी॑त् प्रा॒क्तो अपा॑चीमनयं॒ तदे॑नाम्

मी एक युवती पाहिली—जिवंत—जिला मृतांपासून वेगळी करून नेत होते, बाहेरच्या दिशेने सोबत नेत होते. जेव्हा ती अंधाऱ्या तमसाने झाकली गेली होती, तेव्हा मी तिला मागे नेणाऱ्या मार्गापासून वळवून पुढे नेले.

Mantra 4

प्र॒जा॒न॒त्यऽघ्न्ये जीवलो॒कं दे॒वानां॒ पन्था॑मनुसं॒चर॑न्ती । अ॒यं ते॒ गोप॑ति॒स्तं जु॑षस्व स्व॒र्गं लो॒कमधि॑ रोहयैनम्

हे अघ्न्ये—जिला मारता येत नाही अशी गाये—जीवलोक जाणून तू यथाक्रम देवांच्या मार्गाने चालत आहेस. हा गोपती तुझ्यासाठी आहे; प्रसन्न होऊन याला स्वीकार; आणि याला वरच्या स्वर्गलोकात आरोहण कर.

Mantra 5

उप॒ द्यामुप॑ वेत॒समव॑त्तरो न॒दीना॑म्। अग्ने॑ पि॒त्तम॒पाम॑सि

द्युलोकापर्यंत, वेतस (बेंत/नळ) पर्यंत—तू खाली नद्यांकडे उतरून जा. हे अग्ने, तू जलांचे ‘पित्त’—त्यांचा तीक्ष्ण सार—आहेस.

Mantra 6

यं त्वम॑ग्ने स॒मद॑ह॒स्तमु॒ निर्वा॑पया॒ पुनः॑ । क्याम्बू॒रत्र॑ रोहतु शाण्डदू॒र्वा व्य॒ऽल्कशा

हे अग्ने, ज्याला तू पूर्णपणे दग्ध केले आहेस, त्याला पुन्हा शीतल कर आणि पुनः स्थापन कर. येथे क्याम्बू उगवो; शाण्ड-दूर्वा सर्वत्र पसरत अंकुरो.

Mantra 7

इ॒दं त॒ एकं॑ प॒र ऊ॑ त॒ एकं॑ तृ॒तीये॑न॒ ज्योति॑षा॒ सं वि॑शस्व । सं॒वेश॑ने त॒न्वा॒३ चारु॑रेधि प्रि॒यो दे॒वानां॑ पर॒मे स॒धस्थे॑

हा एक भाग तुझ्यासाठी आहे, आणि तो (पलीकडचा) एक भागही तुझ्यासाठी आहे; तिसऱ्या ज्योतीने तू पूर्णपणे प्रवेश कर. प्रवेशकाळी आपल्या तनूने मनोहर हो; देवांच्या परम सभास्थानी देवांना प्रिय हो.

Mantra 8

उत् ति॑ष्ठ॒ प्रेहि॒ प्र द्र॒वौकः॑ कृणुष्व सलि॒ले स॒धस्थे॑ । तत्र॒ त्वं पि॒तृभिः॑ संविदा॒नः सं सोमे॑न॒ मद॑स्व॒ सं स्व॒धाभिः॑

उठा; पुढे जा; पाण्यात तुझे वाहते निवासस्थान, जलातील अधिष्ठान तयार कर. तेथे पितरांशी सम्विदान (सहमतीने) होऊन, सोमासह एकत्र आनंद कर; स्वधा-शक्ती व स्वधा-आहुतींसह एकत्र तृप्त हो.

Mantra 9

प्र च्य॑वस्व त॒न्वं॑१ सं भ॑रस्व॒ मा ते॒ गात्रा॒ वि हा॑यि॒ मो शरी॑रम्। मनो॒ निवि॑ष्टमनु॒संवि॑शस्व॒ यत्र॒ भूमे॑र्जु॒षसे॒ तत्र॑ गच्छ

पुढे निघून जा; आपली तनु (देह) एकवटून पूर्ण कर. तुझे अवयव वेगळे वेगळे राहू नयेत, तुझे शरीर कुठेही विखुरू नये. मन नीट स्थिर करून क्रमाने पूर्णपणे अंतर्भूत हो; पृथ्वीमध्ये जिथे तुला तृप्ती/आश्रय मिळतो तिथेच जा.

Mantra 10

वर्च॑सा॒ मां पि॒तरः॑ सो॒म्यासो॒ अञ्ज॑न्तु दे॒वा मधु॑ना घृ॒तेन॑ । चक्षु॑षे मा प्रत॒रं ता॒रय॑न्तो ज॒रसे॑ मा ज॒रद॑ष्टिं वर्धन्तु

सोम्य पितरांनी तेजाने माझा अभिषेक करावा; देवांनी मधु व घृताने माझा अभिषेक करावा. मला सुरक्षितपणे पार नेऊन अधिक निर्मळ दृष्टीकडे पोहोचवावे; आणि माझ्यासाठी जरा—होय, जरेची दृढ शक्ती—वाढवावी.

Mantra 11

वर्च॑सा॒ मां सम॑नक्त्व॒ग्निर्मे॒धां मे॒ विष्णु॒र्न्यऽनक्त्वा॒सन्। र॒यिं मे॒ विश्वे॒ नि य॑च्छन्तु दे॒वाः स्यो॒ना मापः॒ पव॑नैः पुनन्तु

तेजाने अग्नी मला पूर्णपणे अभिषिक्त करो; विष्णू माझ्या मुखाच्या आत माझ्या मेधेचा अभिषेक करो. सर्व देव माझ्यासाठी धन-समृद्धी स्थिर करो; आणि कल्याणकारी आपः (जलदेवता) आपल्या पावन करणाऱ्या शोधनांनी मला शुद्ध करो.

Mantra 12

मि॒त्रावरु॑णा॒ परि॒ माम॑धातामादि॒त्या मा॒ स्वर॑वो वर्धयन्तु । वर्चो॑ म इन्द्रो॑ न्यनक्तु॒ हस्त॑योर्ज॒रद॑ष्टिं मा सवि॒ता कृ॑णोतु

मित्र-वरुण रक्षणासह मला सर्व बाजूंनी वेढून ठेवोत; आदित्य माझ्या वाणीची दृढता वाढवोत. इंद्र माझ्या हातांत माझे तेज स्थापन करो; आणि सविता माझ्यासाठी जरेची दृढ शक्ती निर्माण करो.

Mantra 13

यो म॒मार॑ प्रथ॒मो मर्त्या॑नां॒ यः प्रे॒याय॑ प्रथ॒मो लो॒कमे॒तम्। वै॒व॒स्व॒तं सं॒गम॑नं॒ जना॑नां य॒मं राजा॑नं ह॒विषा॑ सपर्यत

मर्त्यांमध्ये जो प्रथम मरण पावला, जो प्रथम या लोकात गेला—जनांचा संगमन-स्थान वैवस्वत (यम), राजा यम यास हवि (आहुती) अर्पून पूजावे.

Mantra 14

परा॑ यात पितर॒ आ च॑ याता॒यं वो॑ य॒ज्ञो मधु॑ना॒ सम॑क्तः । द॒त्तो अ॒स्मभ्यं॒ द्रवि॑णे॒ह भ॒द्रं र॒यिं च॑ नः॒ सर्व॑वीरं दधात

हे पितरांनो, निघून जा—आणि पुन्हा परतही या; तुमचा हा यज्ञ मधाने पूर्णपणे अभिषिक्त आहे. येथे आम्हांस शुभ द्रविण (धन) दिले आहे; आमच्यासाठी धन आणि सर्ववीरांनी समृद्ध अशी रयि स्थापन करा.

Mantra 15

कण्वः॑ क॒क्षीवा॑न् पुरुमी॒ढो अ॒गस्त्यः॑ श्या॒वाश्वः॒ सोभ॑र्यर्च॒नानाः॑ । वि॒श्वामि॑त्रो॒ऽयं ज॒मद॑ग्नि॒रत्रि॒रव॑न्तु नः क॒श्यपो॑ वा॒मदे॑वः

कण्व, कक्षीवान, पुरुमीढ, अगस्त्य, श्यावाश्व, सोभरि—हे स्तुतीचे गायक; आणि येथे विश्वामित्र, तसेच जमदग्नी व अत्रि—हे आम्हांला सहाय्यक होवोत; कश्यप व वामदेवही (सहाय्यक होवोत).

Mantra 16

विश्वा॑मित्र॒ जम॑दग्ने॒ वसि॑ष्ठ॒ भर॑द्वाज॒ गोत॑म॒ वाम॑देव । श॒र्दिर्नो॒ अत्रि॑रग्रभी॒न्नमो॑भिः॒ सुसं॑शासः॒ पित॑रो मृ॒डता॑ नः

हे विश्वामित्र, जमदग्नी, वसिष्ठ, भरद्वाज, गोतम, वामदेव! अत्रिने नमस्कारांनी आमच्यासाठी रक्षण पकडले आहे. हे पितरहो, सुसंशास (सु-नियोजित) असलेले, आम्हांवर कृपा करा.

Mantra 17

क॒स्ये मृ॒जाना॒ अति॑ यन्ति रि॒प्रमायु॒र्दधा॑नाः प्रत॒रं नवी॑यः । आ॒प्याय॑मानाः प्र॒जया॑ धने॒नाध॑ स्याम सुर॒भयो॑ गृ॒हेषु॑

हे कोणाचे आहेत—जे (मलिनता) शुद्ध करत करत कलुषापलीकडे जातात, आयुष्य धारण करून, अधिक नव्या उन्नतीकडे पुढे जातात? प्रजा व धनाने समृद्ध होत—मग आम्ही आमच्या घरांत सौभाग्याच्या सुगंधाने (सुरभयः) युक्त होवो.

Mantra 18

अ॒ञ्जते॒ व्यऽञ्जते॒ सम॑ञ्जते॒ क्रतुं॑ रिहन्ति॒ मधु॑ना॒भ्यऽञ्जते । सिन्धो॑रुच्छ्वा॒से प॒तय॑न्तमु॒क्षणं॑ हिरण्यपा॒वाः प॒शुमा॑सु गृह्णते

ते अभ्यंजन करतात, सर्वत्र अभ्यंजन करतात, पूर्णतः अभ्यंजन करतात; मधुरतेने ते क्रतु (उद्देश/संकल्प) चाटतात, मधाने त्यावर अभ्यंजन करतात. सिन्धूच्या उच्छ्वासात/उफानात उडणारा वृषभ ते पकडतात; हिरण्यपावाः (सुवर्ण-शोधक) त्याला पशुधनात ग्रहण करतात.

Mantra 19

यद् वो॑ मु॒द्रं पि॑तरः सो॒म्यं च॒ तेनो॑ सचध्वं॒ स्वय॑शसो॒ हि भू॒त। ते अ॑र्वाणः कवय॒ आ शृ॑णोत सुविद॒त्रा वि॒दथे॑ हू॒यमा॑नाः

हे पितरांनो! तुमची जी ‘मुद्रा’ (चिन्ह/प्रतीक) आहे आणि जो सोम्य (सोमाने आनंद देणारा) संकेत आहे—त्याच्याशी तुम्ही संगत करा; कारण तुम्ही स्वयश (स्वतः मिळविलेला यश) असलेले आहात. हे वेगवानांनो, हे कविंनो! इकडे ऐका; हे सुविदत्र (उत्तम दाते), विदथ (यज्ञ-सभा)मध्ये आहूत होऊन या.

Mantra 20

ये अत्र॑यो॒ अङ्गि॑रसो॒ नव॑ग्वा इ॒ष्टाव॑न्तो राति॒षाचो॒ दधा॑नाः । दक्षि॑णावन्तः सु॒कृतो॒ य उ॒ स्थासद्या॒स्मिन् ब॒र्हिषि॑ मादयध्वम्

हे अत्रीजनांनो, हे अङ्गिरसांनो, हे नवग्वांनो—इष्टावंत (यज्ञसमृद्ध), रातिषाच (दान-लाभ धारण करणारे)! हे दक्षिणावंत (दक्षिणायुक्त), हे सुकृत (सत्कर्म करणारे)! तुम्ही खरेच तसे आहात; म्हणून या बर्हिष् (पवित्र कुशासन)ावर बसून आनंद करा.

Mantra 21

अधा॒ यथा॑ नः पि॒तरः॒ परा॑सः प्र॒त्नासो॑ अग्न ऋ॒तमा॑शशा॒नाः । शुचीद॑य॒न् दीध्य॑त उक्थ॒शासः॒ क्षामा॑ भि॒न्दन्तो॑ अरु॒णीरप॑ व्रन्

मग, हे अग्नी! जसे आमचे प्राचीन पितर—पुरातन जन—ऋत (सत्य-नियम) याची आकांक्षा करून शुचि होऊन दीप्त झाले; उक्थ-शास (स्तोत्रोच्चारक) बनून, भूमी फोडीत, त्यांनी अरुणी (तांबूस उषा) दूर हाकलून दिल्या.

Mantra 22

सु॒कर्मा॑नः सु॒रुचो॑ देव॒यन्तो॒ अयो॒ न दे॒वा जनि॑मा॒ धम॑न्तः । शु॒चन्तो॑ अ॒ग्निं वा॑वृ॒धन्त॒ इन्द्र॑मु॒र्वीं गव्यां॑ परि॒षदं॑ नो अक्रन्

सुकर्मा, सुरुची, देवाभिमुख असे ते जन—जणू लोखंड घडवावे तसे देव जन्मालाच घडवीत आहेत—शुद्ध होऊन त्यांनी अग्नी वाढविला; इंद्रालाही त्यांनी बळ दिले. आणि आमच्यासाठी त्यांनी विस्तीर्ण, गोधनसमृद्ध परिषत् व सभास्थान निर्माण केले.

Mantra 23

आ यू॒थेव॑ क्षु॒मति॑ प॒श्वो अ॑ख्यद् दे॒वानां॒ जनि॒मान्त्यु॒ग्रः । मर्ता॑सश्चिदु॒र्वशी॑रकृप्रन् वृ॒धे चि॑द॒र्य उप॑रस्या॒योः

कळपासारखे बळ घेऊन, पशूंप्रमाणे, ते प्रकट झाले; देवांच्या जन्मकथा दृष्टीस पडल्या—इतके ते उग्र होते. मर्त्यांनीही उर्वशी-रूपे घडविली; वृद्धीसाठी—उच्च आयु-वंशातील आर्यानेही.

Mantra 24

अक॑र्म ते॒ स्वप॑सो अभूम ऋ॒तम॑वस्रन्नु॒षसो॑ विभा॒तीः । विश्वं॒ तद् भ॒द्रं यदव॑न्ति दे॒वा बृ॒हद् व॑देम वि॒दथे॑ सु॒वीराः॑

हे (देवा)! तुझ्यासाठी शुभ-फल देणारे कर्म आम्ही सिद्ध केले आहे; तेजस्वी उषा ‘ऋत’ (ऋतम्) उलगडत प्रकट झाली आहे. जे काही कल्याणकारी आहे तेच—ज्याला देव अनुग्रह करतात; आम्ही सुवीर (उत्तम पुत्र/वीरांनी युक्त) होऊन या विधथ (विधी-सभा)मध्ये महान वाणी बोलो.

Mantra 25

इन्द्रो॑ मा म॒रुत्वा॒न् प्राच्या॑ दि॒शः पा॑तु बाहु॒च्युता॑ पृथि॒वी द्यामि॑वो॒परि॑ । लो॒क॒कृतः॑ पथि॒कृतो॑ यजामहे॒ ये दे॒वानां॑ हु॒तभा॑गा इ॒ह स्थ

पूर्व दिशेकडून मरुतांसह इंद्र माझे रक्षण करो; आणि माझ्या बाहूपासून घसरलेली पृथ्वी माझ्यावर जणू द्यौ (आकाश) प्रमाणे पसरू दे. लोककृत्, पथिकृत्—देवांमध्ये हवि-भाग ज्यांचा आहे—त्यांचे आम्ही यजन करतो; ते येथे उपस्थित राहोत.

Mantra 26

धा॒ता मा॒ निरृ॑त्या॒ दक्षि॑णाया दि॒शः पा॑तु बाहु॒च्युता॑ पृथि॒वी द्यामि॑वो॒परि॑ । लो॒क॒कृतः॑ पथि॒कृतो॑ यजामहे॒ ये दे॒वानां॑ हु॒तभा॑गा इ॒ह स्थ

दक्षिण दिशेकडून निरृतिच्या बाजूने धाता माझे रक्षण करो; आणि माझ्या बाहूपासून घसरलेली पृथ्वी माझ्यावर जणू द्यौ (आकाश) प्रमाणे पसरू दे. लोककृत्, पथिकृत्—देवांमध्ये हवि-भाग ज्यांचा आहे—त्यांचे आम्ही यजन करतो; ते येथे उपस्थित राहोत.

Mantra 27

अदि॑तिर्मादि॒त्यैः प्र॒तीच्या॑ दि॒शः पा॑तु बाहु॒च्युता॑ पृथि॒वी द्यामि॑वो॒परि॑ । लो॒क॒कृतः॑ पथि॒कृतो॑ यजामहे॒ ये दे॒वानां॑ हु॒तभा॑गा इ॒ह स्थ

पश्चिम दिशेकडून अदिती, आदित्यांसह, माझे रक्षण करो; आणि माझ्या भुजेतून घसरलेली पृथ्वी, जणू आकाशाप्रमाणे, माझ्यावर वरून आच्छादित राहो. लोक-रचणारे, पथ-रचणारे—देवांमध्ये हविर्भाग ज्यांचा आहे—त्यांचे आम्ही यजन करतो; ते येथे स्थिर उभे राहोत.

Mantra 28

सोमो॑ मा॒ विश्वै॑र्दे॒वैरुदी॑च्या दि॒शः पा॑तु बाहु॒च्युता॑ पृथि॒वी द्यामि॑वो॒परि॑ । लो॒क॒कृतः॑ पथि॒कृतो॑ यजामहे॒ ये दे॒वानां॑ हु॒तभा॑गा इ॒ह स्थ

उत्तर दिशेकडून सोम, सर्व देवांसह, माझे रक्षण करो; आणि माझ्या भुजेतून घसरलेली पृथ्वी, जणू आकाशाप्रमाणे, माझ्यावर वरून आच्छादित राहो. लोक-रचणारे, पथ-रचणारे—देवांमध्ये हविर्भाग ज्यांचा आहे—त्यांचे आम्ही यजन करतो; ते येथे स्थिर उभे राहोत.

Mantra 29

ध॒र्ता ह॑ त्वा ध॒रुणो॑ धारयाता ऊ॒र्ध्वं भा॒नुं स॑वि॒ता द्यामि॑वो॒परि॑ । लो॒क॒कृतः॑ पथि॒कृतो॑ यजामहे॒ ये दे॒वानां॑ हु॒तभा॑गा इ॒ह स्थ

धर्ता—होय, दृढ आधार—तुला स्थिर धरो; सविता ने भानु/किरण वर, जणू द्यौ (आकाश) वर असल्याप्रमाणे, स्थापिला आहे. हवि-भाग ज्यांचा आहे असे लोककृत व पथिकृत देव आम्ही यजतो; ते येथे उपस्थित राहोत.

Mantra 30

प्राच्यां॑ त्वा दि॒शि पु॒रा सं॒वृतः॑ स्व॒धाया॒मा द॑धामि बाहु॒च्युता॑ पृथि॒वी द्यामि॑वो॒परि॑ । लो॒क॒कृतः॑ पथि॒कृतो॑ यजामहे॒ ये दे॒वानां॑ हु॒तभा॑गा इ॒ह स्थ

पूर्व दिशेत, पुढे, सर्व बाजूंनी आवृत—स्वधेत—मी तुला स्थापीतो; बाहूंमधून सुटल्याप्रमाणे, पृथ्वीवर, जशी द्यौ (आकाश) वर स्थित आहे तशी. हवि-भाग ज्यांचा आहे असे लोककृत व पथिकृत देव आम्ही यजतो; ते येथे उपस्थित राहोत.

Mantra 31

दक्षि॑णायां त्वा दि॒शि पु॒रा सं॒वृतः॑ स्व॒धाया॒मा द॑धामि बाहु॒च्युता॑ पृथि॒वी द्यामि॑वो॒परि॑ । लो॒क॒कृतः॑ पथि॒कृतो॑ यजामहे॒ ये दे॒वानां॑ हु॒तभा॑गा इ॒ह स्थ

दक्षिण दिशेत, पुढे, सर्व बाजूंनी आवृत—स्वधेत—मी तुला स्थापीतो; बाहूंमधून सुटल्याप्रमाणे, पृथ्वीवर, जशी द्यौ (आकाश) वर स्थित आहे तशी. हवि-भाग ज्यांचा आहे असे लोककृत व पथिकृत देव आम्ही यजतो; ते येथे उपस्थित राहोत.

Mantra 32

प्र॒तीच्यां॑ त्वा दि॒शि पु॒रा सं॒वृतः॑ स्व॒धाया॒मा द॑धामि बाहु॒च्युता॑ पृथि॒वी द्यामि॑वो॒परि॑ । लो॒क॒कृतः॑ पथि॒कृतो॑ यजामहे॒ ये दे॒वानां॑ हु॒तभा॑गा इ॒ह स्थ

पश्चिम दिशेत, समोर—चहूबाजूंनी आवृत—स्वधेमध्ये मी तुला स्थापतो; बाहूंमधून सुटून (अर्पित होऊन) पृथ्वीवर ठेवला जा—जसा द्यौः (आकाश) वर स्थापित आहे. लोक-कर्ते, पथ-कर्ते यांचे आम्ही यजन करतो—जे देवांच्या हुत-भागाचे अधिकारी आहेत; तुम्ही येथे उपस्थित राहा.

Mantra 33

उदी॑च्यां त्वा दि॒शि पु॒रा सं॒वृतः॑ स्व॒धाया॒मा द॑धामि बाहु॒च्युता॑ पृथि॒वी द्यामि॑वो॒परि॑ । लो॒क॒कृतः॑ पथि॒कृतो॑ यजामहे॒ ये दे॒वानां॑ हु॒तभा॑गा इ॒ह स्थ

उत्तर दिशेत, समोर—चहूबाजूंनी आवृत—स्वधेमध्ये मी तुला स्थापतो; बाहूंमधून सुटून (अर्पित होऊन) पृथ्वीवर ठेवला जा—जसा द्यौः (आकाश) वर स्थापित आहे. लोक-कर्ते, पथ-कर्ते यांचे आम्ही यजन करतो—जे देवांच्या हुत-भागाचे अधिकारी आहेत; तुम्ही येथे उपस्थित राहा.

Mantra 34

ध्रु॒वायां॑ त्वा दि॒शि पु॒रा सं॒वृतः॑ स्व॒धाया॒मा द॑धामि बाहु॒च्युता॑ पृथि॒वी द्यामि॑वो॒परि॑ । लो॒क॒कृतः॑ पथि॒कृतो॑ यजामहे॒ ये दे॒वानां॑ हु॒तभा॑गा इ॒ह स्थ

ध्रुव दिशेत—जसे पूर्वी केले जाई—स्वधा (svadhā) मध्ये आवृत करून, मी तुला स्थापतो; नश्वर बाहूंमधून सुटलेला तू, पृथ्वीवर—जणू द्यौःप्रमाणे उंच—मी तुला ठेवतो. लोक-कर्ता, पथ-कर्ता अशा देवांचे आम्ही यजन करतो; देवांच्या आहुतींमध्ये ज्यांचा भाग आहे—ते येथे उपस्थित राहोत.

Mantra 35

ऊ॒र्ध्वायां॑ त्वा दि॒शि पु॒रा सं॒वृतः॑ स्व॒धाया॒मा द॑धामि बाहु॒च्युता॑ पृथि॒वी द्यामि॑वो॒परि॑ । लो॒क॒कृतः॑ पथि॒कृतो॑ यजामहे॒ ये दे॒वानां॑ हु॒तभा॑गा इ॒ह स्थ

ऊर्ध्व दिशेत—जसे पूर्वी केले जाई—स्वधा (svadhā) मध्ये आवृत करून, मी तुला स्थापतो; नश्वर बाहूंमधून सुटलेला तू, पृथ्वीवर—जणू द्यौःप्रमाणे उंच—मी तुला ठेवतो. लोक-कर्ता, पथ-कर्ता अशा देवांचे आम्ही यजन करतो; देवांच्या आहुतींमध्ये ज्यांचा भाग आहे—ते येथे उपस्थित राहोत.

Mantra 36

ध॒र्तासि॑ ध॒रुणो॑ऽसि॒ वंस॑गोऽसि

तू धारण करणारा आहेस; तू दृढ आधार आहेस; तू विश्रांतीचे स्थान आहेस.

Mantra 37

उ॒द॒पूर॑सि मधु॒पूर॑सि वात॒पूर॑सि

तू जलाने परिपूर्ण आहेस; तू मधुरता (मधु)ने परिपूर्ण आहेस; तू प्राण-वायूने परिपूर्ण आहेस.

Mantra 38

इ॒तश्च॑ मा॒मुत॑श्चावतां य॒मे इ॑व॒ यत॑माने॒ यदै॒तम्। प्र वां॑ भर॒न् मानु॑षा देव॒यन्तो॒ आ सी॑दतां॒ स्वमु॑ लो॒कं विदा॑ने

या बाजूनेही आणि त्या बाजूनेही—जणू यमाच्या लोकात—प्रयत्नशील ते दोघे माझे रक्षण करो, जेव्हा देव-सेवी मनुष्य या व्यक्तीस पुढे वाहून नेतात. आपला स्वतःचा लोक, आपले योग्य धाम ओळखून तेथे ते बसोत.

Mantra 39

स्वास॑स्थे भवत॒मिन्द॑वे नो यु॒जे वां॒ ब्रह्म॑ पू॒र्व्यं नमो॑भिः । वि श्लोक॑ एति प॒थ्येऽव सू॒रिः शृ॒ण्वन्तु॒ विश्वे॑ अ॒मृता॑स ए॒तत्

हे इन्दु (सोम)! आमच्यासाठी तुम्ही दोघेही स्वास्थस्थ (कल्याणकारी) राहा. तुमच्या युजन/युग्मनासाठी नमस्कारांसह ते प्राचीन ब्रह्म-मंत्र आम्ही अर्पितो. पथ्य (कल्याणमय) मार्गावर ही घोषणा प्रसृत होते; सर्व अमृत (देव) हे ऐकोत.

Mantra 40

त्रीणि॑ प॒दानि॑ रु॒पो अन्व॑रोह॒च्चतु॑ष्पदी॒मन्वैतद् व्र॒तेन॑ । अ॒क्षरे॑ण॒ प्रति॑ मिमीते अ॒र्कमृ॒तस्य॒ नाभा॑व॒भि सं पु॑नाति

रूप (स्वरूप) तीन पावले चढून वर आरोहण झाले; चतुष्पदी छंद-मान व्रत (पवित्र नियम) पाळून याच्या मागोमाग गेले. अविनाशी ‘अक्षर’ाने तो अर्क/ऋक्-गान प्रतिमानाने मोजतो; ऋत (व्यवस्था) यांच्या नाभीवर तो पूर्ण शुद्धी करतो.

Mantra 41

दे॒वेभ्यः॒ कम॑वृणीत मृ॒त्युं प्र॒जायै॒ किम॒मृतं॒ नावृ॑णीत । बृह॒स्पति॑र्य॒ज्ञम॑तनुत॒ ऋषिः॑ प्रि॒यां य॒मस्त॒न्व॑१मा रि॑रेच

देवांसाठी—प्रजेसाठी कोणाने मृत्यू निवडला? त्याने अमृतत्व का निवडले नाही? ऋषी बृहस्पतीने यज्ञाचा विस्तार केला; यमाने आपली प्रिय तनु (देह) सोडून दिली.

Mantra 42

त्वम॑ग्न ईडि॒तो जा॑तवे॒दोऽवा॑ड्ढ॒व्यानि॑ सुर॒भीणि॑ कृ॒त्वा। प्रादाः॑ पि॒तृभ्यः॑ स्व॒धया॒ ते अ॑क्षन्न॒द्धि त्वं दे॑व॒ प्रय॑ता ह॒वींषि॑

हे अग्ने, हे जातवेद! स्तुत झालेल्या तू हवि सुरभित करून ते खाली नेऊन स्वधा सहित पितरांना अर्पण केलेस; त्यांनी ते भक्षण केले. हे देवा, तूही नीट सिद्ध केलेल्या या हविंचे भक्षण कर.

Mantra 43

आसी॑नासो अरु॒णीना॑मु॒पस्थे॑ र॒यिं ध॑त्त दा॒शुषे॒ मर्त्या॑य । पु॒त्रेभ्यः॑ पितर॒स्तस्य॒ वस्वः॒ प्र य॑च्छत॒ त इ॒होर्जं॑ दधात

अरुणांच्या (लालवर्णीयांच्या) मांडीवर आसनस्थ होऊन, हे पितरहो, दान-यज्ञ करणाऱ्या त्या मर्त्याला धन द्या. हे वसु-स्वरूप पितरहो, ते धन त्याच्या पुत्रांनाही पुढे द्या; ते येथे पोषण व बल स्थापन करो.

Mantra 44

अग्नि॑ष्वात्ताः पितर॒ एह ग॑च्छत॒ सदः॑सदः सदत सुप्रणीतयः । अ॒त्तो ह॒वींषि॒ प्रय॑तानि ब॒र्हिषि॑ र॒यिं च॑ नः॒ सर्व॑वीरं दधात

अग्नि-स्वात्त पितरहो, येथे या; आसनावर आसन बसून राहा, हे सुप्रणीत. बर्हिषावर विधिपूर्वक ठेवलेल्या हव्या भोगा, आणि आम्हाला सर्ववीर संततीसह धन-समृद्धी द्या.

Mantra 45

उप॑हूता नः पि॒तरः॑ सो॒म्यासो॑ बर्हि॒ष्येऽषु नि॒धिषु॑ प्रि॒येषु॑ । त आ ग॑मन्तु॒ त इ॒ह श्रु॑व॒न्त्वधि॑ ब्रुवन्तु॒ तेऽवन्त्व॒स्मान्

आमचे पितर—सोमास योग्य—आहूत झाले आहेत; ते त्वरेने बर्हिसावर, या प्रिय व निधीसारख्या अर्पण-ठेवींमध्ये येऊन विराजोत. ते येथे येवोत; येथे ऐकोत; अधिकाराने वचन बोलोत; आणि आम्हांस सहाय्य करो, आम्हांस रक्षो.

Mantra 46

ये नः॑ पि॒तुः पि॒तरो॒ ये पि॑ताम॒हा अ॑नूजहि॒रे सो॑मपी॒थं वसि॑ष्ठाः । तेभि॑र्य॒मः सं॑ररा॒णो ह॒वींष्यु॒शन्नु॒शद्भिः॑ प्रतिका॒मम॑त्तु

जे आमच्या पित्याचे पितर, जे पितामह—जे क्रमाने सोमपानापर्यंत पोहोचले, ते श्रेष्ठजन—त्यांच्यासह यम आनंदित होऊन हवि ग्रहण करो; स्वतः इच्छुक होऊन, इच्छुक जनांसह, प्रत्येक कामनेप्रमाणे तृप्त होवो.

Mantra 47

ये ता॑तृ॒षुर्दे॑व॒त्रा जेह॑माना होत्रा॒विदः॒ स्तोम॑तष्टासो अ॒र्कैः । आग्ने॑ याहि स॒हस्रं॑ देवव॒न्दैः स॒त्यैः क॒विभि॒र्ऋषि॑भिर्घर्म॒सद्भिः॑

जे देवमार्गाकडे तृषार्त होऊन धावले—होतृकर्म जाणणारे, स्तोम घडविणारे, आपल्या अर्कांनी—हे अग्ने, तू येथे ये; देववंदकांच्या सहस्रासह, सत्य कवींंसह, ऋषींंसह, घर्मासनावर विराजणाऱ्या मुनिंसह ये.

Mantra 48

ये स॒त्यासो॑ हवि॒रदो॑ हवि॒ष्पा इन्द्रे॑ण दे॒वैः स॒रथं॑ तु॒रेण॑ । आग्ने॑ याहि सुवि॒दत्रे॑भिर॒र्वाङ् परैः॒ पूर्वै॒र्ऋषि॑भिर्घर्म॒सद्भिः॑

जे सत्यस्वरूप, हवि-भोजी, हविचे रक्षक आहेत—इंद्र व देवांसह एका वेगवान रथावर—हे अग्ने, सुविदत्र (सद्-दानकर्ता) ऋषींसह, उत्तरवर्ती व पूर्ववर्ती, घर्म-सद् (घर्म-आसनावर स्थित) मुनिंसह आमच्याकडे ये।

Mantra 49

उप॑ सर्प मा॒तरं॒ भूमि॑मे॒तामु॑रु॒व्यच॑सं पृथि॒वीं सु॒शेवा॑म्। ऊर्ण॑म्रदाः पृथि॒वी दक्षि॑णावत ए॒षा त्वा॑ पातु॒ प्रप॑थे पु॒रस्ता॑त्

या माता पृथ्वीच्या जवळ सरकून जा—विस्तारिणी, विशाल, कल्याणकारी. पृथ्वी लोकरासारखी मऊ आहे; दक्षिणाभिमुख शुभ-भाग्याने समृद्ध आहे; तुझ्या पुढे जाणाऱ्या मार्गावर, समोरूनच, ही तुला रक्षो.

Mantra 50

उच्छ्व॑ञ्चस्व पृथिवि॒ मा नि बा॑धथाः सूपाय॒नास्मै॑ भव सूपसर्प॒णा। मा॒ता पु॒त्रं यथा॑ सि॒चाभ्येऽनं भूम ऊर्णुहि

हे पृथ्वी, वर उचल; याला दाबू नकोस, त्रास देऊ नकोस. याच्यासाठी सुलभ-आगमनवाली हो, सुलभ-समीप्यवाली हो. जशी माता वस्त्राच्या पदराने पुत्राला झाकते, तशी हे भूमी, या पुरुषाला आवरून घे.

Mantra 51

उ॒च्छ्वञ्च॑माना पृथि॒वी सु ति॑ष्ठतु स॒हस्रं॒ मित॒ उप॒ हि श्रय॑न्ताम्। ते गृ॒हासो॑ घृत॒श्चुतः॑ स्यो॒ना वि॒श्वाहा॑स्मै शर॒णाः स॒न्त्वत्र॑

उदित होत असलेली पृथ्वी शुभ रीतीने दृढ होऊन स्थिर राहो; मोजून ठेवलेले सहस्र भाग तिच्यावर येऊन विसावोत. घृत झिरपविणारी, सुखद व कल्याणकारी ती घरे येथे त्याच्यासाठी—सर्व दिवस—आश्रयस्थानें ठरोत.

Mantra 52

उत् ते॑ स्तभ्नामि पृथि॒वीं त्वत् परी॒मं लो॒गं नि॒दध॒न्मो अ॒हं रि॑षम्। ए॒तां स्थूणां॑ पि॒तरो॑ धारयन्ति ते॒ तत्र॑ य॒मः साद॑ना ते कृणोतु

तुझ्यासाठी मी पृथ्वीला वरून आधार देतो, हा प्रदेश चारही बाजूंनी स्थापन करतो—मला कोणतीही इजा होऊ नये. हा स्तंभ पितर तुझ्यासाठी धारण करतात; तेथे यम तुझ्यासाठी आसन व निवासस्थान करून देवो.

Mantra 53

इ॒मम॑ग्ने चम॒सं मा वि जि॑ह्वरः॑ प्रि॒यो दे॒वाना॑मु॒त सो॒म्याना॑म्। अ॒यं यश्च॑म॒सो दे॑व॒पान॒स्तस्मि॑न् दे॒वा अ॒मृता॑ मादयन्ताम्

हे अग्ने, हा चमस (पात्र) तू उलथवू नकोस, बिघडवू नकोस; तो देवांना प्रिय आहे आणि सोम्यजनांनाही प्रिय आहे. हा देवपानाचा चमस आहे; त्यात अमृत देव आनंदित व प्रमुदित होवोत.

Mantra 54

अथ॑र्वा पू॒र्णं च॑म॒सं यमिन्द्रा॒याबि॑भर्वा॒जिनी॑वते । तस्मि॒न् कृणोति सुकृ॒तस्य॑ भ॒क्षं तस्मि॒निन्दुः॑ पवते विश्व॒दानी॑म्

अथर्वा भरलेला, ओसंडून वाहणारा चमस (पानपात्र) धारण करतो; तो तो विजयी पराक्रमी इंद्राला अर्पण करतो. त्यातच तो सुकृतस्य (सत्कर्माच्या) फलाचा भाग घडवितो; त्यातच तेजस्वी इंदु (सोमबिंदू) ‘विश्वदानीम्’—सर्वत्र दान देणारा—असा शुद्ध होतो आणि सर्व दिशांना दान-वितरण करतो.

Mantra 55

यत् ते॑ कृ॒ष्णः श॑कु॒न आ॑तु॒तोद॑ पिपी॒लः स॒र्प उ॒त वा॒ श्वाप॑दः । अ॒ग्निष्टद् वि॒श्वाद॑ग॒दं कृ॑णोतु॒ सोम॑श्च॒ यो ब्रा॑ह्म॒णां आ॑वि॒वेश॑

तुला काळ्या पक्ष्याने, किंवा मुंगीने, किंवा सर्पाने, अथवा एखाद्या हिंस्र पशूने जे काही दंश/इजा केली असेल—अग्नी ते सर्व बाजूंनी ‘अगद’ (प्रतिविष) करून टाको; आणि ब्राह्मणांमध्ये प्रविष्ट झालेला सोमही (ते निवारो).

Mantra 56

पय॑स्वती॒रोष॑धयः॒ पय॑स्वन्माम॒कं पयः॑ । अ॒पां पय॑सो॒ यत् पय॒स्तेन॑ मा स॒ह शु॑म्भतु

हे दूधसमृद्ध ओषधींनो, माझे स्वतःचे प्राण-दूध दूधसमृद्ध करा. जलांच्या दुधात जे दूध आहे, त्या दुधानेच—त्याच्यासह—ते मला शोभायमान व बलवान करो.

Mantra 57

इ॒मा नारी॑रविध॒वाः सु॒पत्नी॒राञ्ज॑नेन स॒र्पिषा॒ सं स्पृ॑शन्ताम्। अ॒न॒श्रवो॑ अनमी॒वाः सु॒रत्ना॒ आ रो॑हन्तु॒ जन॑यो॒ योनि॒मग्रे॑

या स्त्रिया अविधवा, सूपत्नी—अंजन व सर्पिषा (तूप/घृत) यांनी सम्यक् स्पर्श-अभिषेक करू देत. निष्कलंक कीर्तीच्या, रोगरहित, सुरत्नसमृद्ध—या जननी अग्रस्थानी योनीवर आरोहण करू देत.

Mantra 58

सं ग॑च्छस्व पि॒तृभिः॒ सं य॒मेने॑ष्टापू॒र्तेन॑ पर॒मे व्योऽमन्। हि॒त्वाव॒द्यं पुन॒रस्त॒मेहि॒ सं ग॑च्छतां त॒न्वाऽ सु॒वर्चाः॑

पितरांबरोबर संयोगाने जा; यमाबरोबर, इष्ट व पूर्त (यज्ञ-दानादी पुण्यकर्म) यांसह परम व्योमात जा. सर्व दोष-कलंक सोडून पुन्हा आपल्या विश्रांतीच्या गृहाकडे ये; तेजस्वी आत्म-तनू एकमताने पुढे जावो.

Mantra 59

ये नः॑ पि॒तुः पि॒तरो॒ ये पि॑ताम॒हा य आ॑विवि॒शुरु॒र्व॑१न्तरि॑क्षम्। तेभ्यः॑ स्व॒राडसु॑नीतिर्नो अ॒द्य व॑थाव॒शं त॒न्वः कल्पयाति

जे आमच्या पित्याचे पितर, जे पितामह—जे गेले आणि विशाल अंतरिक्षात प्रविष्ट झाले—त्यांच्यासाठी स्वराज् (स्वयं-शासक) असुनीति (प्राण-मार्गदर्शन) आजच आमच्या देहांसाठी अशी अवस्था घडवो, जी मार्गाच्या विवशतेस/बाध्यतेस अधीन नाही.

Mantra 60

शं ते॑ नीहा॒रो भ॑वतु॒ शं ते॑ प्रु॒ष्वाव॑ शीयताम्। शीति॑के॒ शीति॑कावति॒ ह्लादि॑के॒ ह्लादि॑कावति । म॒ण्डू॒क्य॑१प्सु शं भु॑व इ॒मं स्व॑१ग्निं श॑मय

तुझ्यासाठी कल्याण असो: तुझा नीहार (धुके) शुभ असो; तुझ्यासाठी कल्याण असो: शिंपडलेली दवबिंदू खाली उतरून शांत होवोत. हे शीतिके—शीताने परिपूर्ण; हे ह्लादिके—ह्लादाने परिपूर्ण! जलांत मण्डूक्य (बेडूक-जन्मा) होऊन शांतीस्वरूप हो; या सु-अग्नीला (शुभ अग्नीला) शमव.

Mantra 61

वि॒वस्वा॑न्नो॒ अभ॑यं कृणोतु॒ यः सु॒त्रामा॑ जी॒रदा॑नुः सु॒दानुः॑ । इ॒हेमे वी॒रा ब॒हवो॑ भवन्तु॒ गोम॒दश्व॑व॒न्मय्य॑स्तु पु॒ष्टम्

विवस्वान् आम्हांस अभय करो—तो सुत्रामा (उत्तम रक्षक), दीर्घकाळ टिकणाऱ्या दानशक्तीचा, उदार दाता। इथे आमचे हे वीर पुष्कळ होवोत; माझ्यात पुष्टि राहो—गोधनसमृद्ध, अश्वसमृद्ध, भरभराटयुक्त.

Mantra 62

वि॒वस्वा॑न् नो अमृत॒त्वे द॑धातु॒ परै॑तु मृ॒त्युर॒मृतं॑ न॒ ऐतु॑ । इ॒मान् र॑क्षतु॒ पुरु॑षा॒ना ज॑रि॒म्णो मो ष्वेऽषा॒मस॑वो य॒मं गुः॑

विवस्वान् आम्हांस अमृतत्वात स्थिर करो; मृत्यु दूर जावो—अमृत आमच्याकडे येवो। तो या पुरुषांना जरा-क्षयापासून रक्षो; आणि यांचे प्राण आपल्या-आपल्या स्थानांतून यमाकडे जाऊ नयेत.

Mantra 63

यो द॒ध्रे अ॒न्तरि॑क्षे॒ न म॒ह्ना पि॑तॄ॒णां क॒विः प्रम॑तिर्मती॒नाम्। तम॑र्चत वि॒श्वमि॑त्रा ह॒विर्भिः॒ स नो॑ य॒मः प्र॑त॒रं जी॒वसे॑ धात्

जो आपल्या महिमेने अंतरिक्षात स्थित आहे—पितरांचा कवी, मनुष्यांच्या मतिंचा अग्रविचार—त्याची, हे विश्वमित्रांनो, हविर्भिः अर्चना करा। तोच यम आम्हांस जीवनाकडे पुढचा मार्ग ठरवो.

Mantra 64

आ रो॑हत॒ दिव॑मुत्त॒मामृष॑यो॒ मा बि॑भीतन । सोम॑पाः॒ सोम॑पायिन इ॒दं वः॑ क्रियते ह॒विरग॑न्म॒ ज्वोति॑रुत्त॒मम्

हे ऋषींनो, सर्वोच्च स्वर्गाकडे आरोहण करा; भय बाळगू नका। हे सोमपाः, सोमपायिनो, हे हवि तुमच्यासाठीच केले आहे; आम्ही परम, उत्तम ज्योतीला प्राप्त झालो आहोत।

Mantra 65

प्र के॒तुना॑ बृह॒ता भा॑त्य॒ग्निरा रोद॑सी वृष॒भो रो॑रवीति । दि॒वश्चि॒दन्ता॑दुप॒मामुदा॑नड॒पामु॒पस्थे॑ महि॒षो व॑वर्ध

आपल्या महान केतु (ध्वज/चिन्ह) सह अग्नी तेजाने प्रकाशतो; वृषभासारखा तो दोन्ही लोकांकडे गर्जना करतो। स्वर्गाच्या अंतिम सीमेतून जवळच्या सीमेकडे तो उचंबळून वर उसळला; जलांच्या कुशीत तो महिष (महाबलवान) वाढला।

Mantra 66

नाके॑ सुप॒र्णमुप॒ यत् पत॑न्तं हृ॒दा वेन॑न्तो अ॒भ्यच॑क्षत त्वा । हिर॑ण्यपक्षं॒ वरु॑णस्य दू॒तं य॒मस्य॒ यो नौ॑ शकु॒नं भु॑र॒ण्युम्

स्वर्गीय नाकात, जवळून उडत जाणाऱ्या त्या सुपर्णाला (सुंदर पंखांच्या) तुला—हृदयाने जाणून—ते ओळखून पाहू लागले. सुवर्ण-पंखांचा, वरुणाचा दूत, यमाचा (दूत)—जो आमच्यासाठी शकुन-पक्षी आहेस, वेगाने भटकणारा, दूरदूर संचार करणारा.

Mantra 67

इन्द्र॒ क्रतुं॑ न॒ आ भ॑र पि॒ता पु॒त्रेभ्यो॒ यथा॑ । शिक्षा॑ णो अ॒स्मिन् पु॑रुहूत॒ याम॑नि जी॒वा ज्योति॑रशीमहि

हे इंद्रा, पिता जसा पुत्रांसाठी आणतो तसा, आमच्यासाठी क्रतु (संकल्प-शक्ती) इथे आण. हे पुरुहूत (अनेकदा आवाहन केलेल्या), या आमच्या यामनी/मार्गात आम्हाला शिकव; जिवंत असताना आम्ही ज्योती (प्रकाश) प्राप्त करू.

Mantra 68

अ॒पू॒पापि॑हितान् कु॒म्भान् यांस्ते॑ दे॒वा अधा॑रयन्। ते ते॑ सन्तु स्व॒धाव॑न्तो॒ मधु॑मन्तो घृत॒श्चुतः॑

देवांनी तुझ्यासाठी स्थापन केलेले, अपूप (यज्ञ-केक) यांनी झाकलेले कुंभ—ते तुझेच होवोत; स्वधा-युक्त, मधुरसंपन्न, आणि घृत झिरपणारे.

Mantra 69

यास्ते॑ धा॒ना अ॑नुकि॒रामि॑ ति॒लमि॑श्रा स्व॒धाव॑तीः । तास्ते॑ सन्तु वि॒भ्वीः प्र॒भ्वीस्तास्ते॑ य॒मो राजानु॑ मन्यताम्

मी तुझ्यासाठी क्रमाने पसरवितो ती धान्ये—तीळमिश्रित, स्वधा-समृद्ध—ती सर्व तुझीच होवोत; ती तुझ्यासाठी विपुल व प्रबळ होवोत. यमराजा त्यांना यथाक्रम तुझ्यासाठी मान्य करो.

Mantra 70

पुन॑र्देहि वनस्पते॒ य ए॒ष निहि॑त॒स्त्वयि॑ । यथा॑ य॒मस्य॒ साद॑न॒ आसा॑तै वि॒दथा॒ वद॑न्

हे वनस्पते, तुझ्यात ठेवलेले हे पुन्हा परत दे; जेणेकरून तो विधथा (विधी/आदेश) उच्चारत यमाच्या सदन/आसनापर्यंत पोहोचो.

Mantra 71

आ र॑भस्व जातवेद॒स्तेज॑स्व॒द्धरो॑ अस्तु ते । शरी॑रमस्य॒ सं द॒हाथै॑नं धेहि सु॒कृता॑मु लो॒के

हे जातवेदस् (अग्नी)! याला पकड; तुझी तेजस्वी धारण-शक्ती प्रखर होवो. या पुरुषाचे शरीर पूर्णतः दग्ध कर; आणि याला खरोखर सुकृतांच्या लोकी स्थापून दे.

Mantra 72

ये ते॒ पूर्वे॒ परा॑गता॒ अप॑रे पि॒तर॑श्च॒ ये। तेभ्यो॑ घृ॒तस्य॑ कु॒ल्यैऽतु श॒तधा॑रा व्युन्द॒ती

तुझे पितर—पूर्वी जे दूर गेले, आणि नंतरचे जे आहेत—त्या सर्वांकडे घृताची कुल्या वाहू दे; शतधारा, उफाळत व पसरत जाणारी.

Mantra 73

ए॒तदा रो॑ह॒ वय॑ उन्मृजा॒नः स्वा इ॒ह बृ॒हदु॑ दीदयन्ते । अ॒भि प्रेहि॑ मध्य॒तो माप॑ हास्थाः पितॄ॒नां लो॒कं प्र॑थ॒मो यो अत्र॑

यावर आरोहण कर; आपले बळ पुन्हा शुद्ध करत. तुझे आप्त येथे महान तेजाने उजळून निघोत. त्यांच्या दिशेने मध्यातून पुढे जा; बाजूला हटू नकोस; पितरांचा लोक—इथे जो त्याला प्राप्त करतो तोच प्रथम.