Adhyaya 46

Verse 1

इति श्रीलिङ्गमहापुराणे पूर्वभागे पातालवर्णनं नाम पञ्चचत्वारिंशो ऽध्यायः सूत उवाच सप्तद्वीपा तथा पृथ्वी नदीपर्वतसंकुला समुद्रैः सप्तभिश्चैव सर्वतः समलंकृता

ഇങ്ങനെ ശ്രീലിംഗമഹാപുരാണത്തിന്റെ പൂർവഭാഗത്തിൽ ‘പാതാളവർണനം’ എന്ന പഞ്ചചത്വാരിംശ അധ്യായം. സൂതൻ പറഞ്ഞു—പൃഥ്വി ഏഴ് ദ്വീപങ്ങളാൽ യുക്തം, നദികളും പർവതങ്ങളും നിറഞ്ഞത്; ഏഴ് സമുദ്രങ്ങളാൽ എല്ലാടവും അലങ്കൃതം।

Verse 2

जम्बूः प्लक्षः शाल्मलिश् च कुशः क्रौञ्चस्तथैव च शाकः पुष्करनामा च द्वीपास्त्वभ्यन्तरे क्रमात्

അന്തരക്രമത്തിൽ (കേന്ദ്രത്തിൽ നിന്ന് പുറത്തേക്ക്) ജംബൂ, പ്ലക്ഷ, ശാല്മലി, കുശ, ക്രൗഞ്ച, ശാക, പുഷ്കര എന്നിങ്ങനെ ദ്വീപങ്ങൾ ക്രമമായി ഉണ്ട്।

Verse 3

सप्तद्वीपेषु सर्वेषु साम्बः सर्वगणैर्वृतः नानावेषधरो भूत्वा सान्निध्यं कुरुते हरः

സപ്തദ്വീപങ്ങളിലൊക്കെയും ഉമാസഹിതനായ സാമ്ബ ശിവൻ, സർവ്വഗണങ്ങളാൽ പരിവൃതനായി, നാനാവേഷങ്ങൾ ധരിച്ചു നിരന്തരം തന്റെ ദിവ്യ സാന്നിധ്യം പ്രകടമാക്കുന്നു।

Verse 4

क्षारोदेक्षुरसोदश् च सुरोदश् च घृतोदधिः दध्यर्णवश् च क्षीरोदः स्वादूदश्चाप्यनुक्रमात्

ക്രമാനുസാരം സമുദ്രങ്ങൾ ഇവയാണ്—ക്ഷാരസമുദ്രം, ഇക്ഷുരസസമുദ്രം, സുരാസമുദ്രം, ഘൃതസമുദ്രം, ദധിസമുദ്രം, ക്ഷീരസമുദ്രം, കൂടാതെ മധുരജലസമുദ്രം—ഇങ്ങനെ ക്രമത്തിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു।

Verse 5

समुद्रेष्विह सर्वेषु सर्वदा सगणः शिवः जलरूपी भवः श्रीमान् क्रीडते चोर्मिबाहुभिः

ഇവിടെയുള്ള എല്ലാ സമുദ്രങ്ങളിലും സദാ ഗണസഹിതനായ ഭഗവാൻ ശിവൻ, ജലരൂപമായ മംഗള ‘ഭവ’യായി, ശ്രീമാനായി തരംഗ-ഭുജങ്ങളാൽ ക്രീഡിക്കുന്നു।

Verse 6

क्षीरार्णवामृतमिव सदा क्षीरार्णवे हरिः शेते शिवज्ञानधिया साक्षाद्वै योगनिद्रया

ക്ഷീരസമുദ്രത്തിൽ അമൃതംപോലെ, ഹരി സദാ ആ ക്ഷീരാർണവത്തിൽ ശയിക്കുന്നു—സാക്ഷാൽ യോഗനിദ്രയിൽ—അവന്റെ ബുദ്ധി ശിവജ്ഞാനത്തിൽ ലീനമായിരിക്കുന്നു।

Verse 7

यदा प्रबुद्धो भगवान् प्रबुद्धमखिलं जगत् यदा सुप्तस्तदा सुप्तं तन्मयं च चराचरम्

ഭഗവാൻ (പതി) ജാഗരിതനായിരിക്കുമ്പോൾ സർവ്വ ജഗത്തും ജാഗരിതമാണ്; അവൻ ശയിക്കുമ്പോൾ ചരാചരമൊക്കെയും തന്മയമായി നിദ്രിക്കുന്നു।

Verse 8

तेनैव सृष्टमखिलं धृतं रक्षितमेव च संहृतं देवदेवस्य प्रसादात्परमेष्ठिनः

അവനാൽ തന്നേ ഈ സമസ്ത ജഗത്ത് സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടു, ധരിക്കപ്പെട്ടു, രക്ഷിക്കപ്പെട്ടു, ഒടുവിൽ ലയിക്കപ്പെടുന്നു—ദേവദേവൻ പരമേഷ്ഠി, പരമ പതി അനുഗ്രഹത്താൽ।

Verse 9

सुषेणा इति विख्याता यजन्ते पुरुषर्षभम् अनिरुद्धं मुनिश्रेष्ठाः शङ्खचक्रगदाधरम्

‘സുഷേണാ’ എന്നു പ്രസിദ്ധരായ മുനിശ്രേഷ്ഠർ ശംഖ-ചക്ര-ഗദാധാരിയായ, പുരുഷവൃഷഭൻ അനിരുദ്ധനെ ആരാധിക്കുന്നു।

Verse 10

ये चानिरुद्धं पुरुषं ध्यायन्त्यात्मविदां वराः नारायणसमाः सर्वे सर्वसंपत्समन्विताः

ആത്മവിദ്യയിലെ ശ്രേഷ്ഠർ പരമപുരുഷൻ അനിരുദ്ധനെ ധ്യാനിക്കുന്നവർ; അവർ എല്ലാവരും നാരായണസമരായി, സർവ്വസമ്പത്തുകളാൽ സമന്വിതരാകുന്നു।

Verse 11

सनन्दनश् च भगवान् सनकश् च सनातनः वालखिल्याश् च सिद्धाश् च मित्रावरुणकौ तथा

ഭഗവാൻ സനന്ദനൻ, സനകൻ, സനാതനൻ; വാലഖില്യ ഋഷിമാരും സിദ്ധന്മാരും; കൂടാതെ മിത്രനും വരുണനും—ഈ പൂജ്യരും (ആ പുണ്യസഭയിൽ) സന്നിഹിതരായിരുന്നു।

Verse 12

यजन्ति सततं तत्र विश्वस्य प्रभवं हरिम् सप्तद्वीपेषु तिष्ठन्ति नानाशृङ्गा महोदयाः

അവിടെ അവർ വിശ്വത്തിന്റെ പ്രഭവമായ ഹരിയെ നിരന്തരം ആരാധിക്കുന്നു. സപ്തദ്വീപങ്ങളിൽ നാനാശൃംഗങ്ങളുള്ള, മഹോദയമായ—ഉന്നതവും മംഗളവുമായ—പർവ്വതശിഖരങ്ങൾ നിലകൊള്ളുന്നു।

Verse 13

आसमुद्रायताः केचिद् गिरयो गह्वरैस् तथा धरायाः पतयश्चासन् बहवः कालगौरवात्

ചില പർവതങ്ങൾ സമുദ്രംവരെ വ്യാപിച്ചു; ചിലത് മഹാഗുഹകളാൽ നിറഞ്ഞിരുന്നു. കാലത്തിന്റെ ഗാംഭീര്യശക്തിയുടെ പ്രഭാവത്തിൽ പലരും ഭൂമിയുടെ ‘പതികൾ’ ആയി ഭാരമേറിയ അധിപത്യം നേടി.

Verse 14

सामर्थ्यात्परमेशानाः क्रौञ्चारेर्जनकात्प्रभोः मन्वन्तरेषु सर्वेषु अतीतानागतेष्विह

ക്രൗഞ്ചാരിയുടെയും ജനകനായ പരമേശ്വരപ്രഭുവിന്റെ പരമാധികാരശക്തിയാൽ ഇവിടെ എല്ലാ മന്വന്തരങ്ങളിലും—അതീതവും അനാഗതവും—ഈ ക്രമവും പ്രകാശവും തുടർന്നുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു.

Verse 15

प्रवक्ष्यामि धरेशान् वो वक्ष्ये स्वायंभुवे ऽन्तरे मन्वन्तरेषु सर्वेषु अतीतानागतेषु च

ഞാൻ നിങ്ങളോട് ഭൂമിയുടെ അധീശന്മാരെ പ്രഖ്യാപിക്കും; സ്വായംഭുവ മന്വന്തരത്തിൽ അവരെ വിവരിക്കും; അതുപോലെ എല്ലാ മന്വന്തരങ്ങളിലും—അതീതവും അനാഗതവും—കൂടി.

Verse 16

तुल्याभिमानिनश्चैव सर्वे तुल्यप्रयोजनाः स्वायंभुवस्य च मनोः पौत्रास्त्वासन्महाबलाः

അവർ എല്ലാവരും ഒരേപോലെ അഭിമാനികളും ഒരേ ലക്ഷ്യങ്ങളുള്ളവരുമായിരുന്നു; അവർ സ്വായംഭുവ മനുവിന്റെ മഹാബലവാന്മാരായ പൗത്രന്മാരായിരുന്നു.

Verse 17

प्रियव्रतात्मजा वीरास् ते दशेह प्रकीर्तिताः आग्नीध्रश्चाग्निबाहुश् च मेधा मेधातिथिर्वसुः

പ്രിയവ്രതന്റെ ഈ വീരപുത്രന്മാർ ഇവിടെ പത്ത് പേരായി കീർത്തിക്കപ്പെടുന്നു—ആഗ്നീധ്രൻ, അഗ്നിബാഹു, മേധാ, മേധാതിഥി, വസു മുതലായവർ. ഈ വംശഗണന പാശബന്ധിത പശുസമ ജീവികളെ നിയന്ത്രിക്കുന്ന സർവ്വഭൂതാധിപനായ പതി-പരമേശ്വരന്റെ അധീനത്തിലുള്ള സൃഷ്ടിക്രമത്തിന്റെ ഭാഗമാണ്.

Verse 18

ज्योतिष्मान्द्युतिमान् हव्यः सवनः पुत्र एव च प्रियव्रतो ऽभ्यषिञ्चत्तान् सप्त सप्तसु पार्थिवान्

ജ്യോതിഷ്മാൻ, ദ്യുതിമാൻ, ഹവ്യ, സവനൻ, കൂടാതെ പുത്രൻ പ്രിയവ്രതൻ—ഭൂമിയുടെ ഏഴ് വിഭാഗങ്ങളിൽ ആ ഏഴുപേരെയും രാജാക്കളായി അഭിഷേകം ചെയ്തു; ധർമ്മവും ശിവപതി-പരായണ യജ്ഞവ്രതജീവിതവും നിലനിൽക്കാൻ സുസ്ഥിരമായ ഭരണക്രമം സ്ഥാപിച്ചു।

Verse 19

जम्बूद्वीपेश्वरं चक्रे आग्नीध्रं सुमहाबलम् प्लक्षद्वीपेश्वरश्चापि तेन मेधातिथिः कृतः

അവൻ മഹാബലവാനായ ആഗ്നീധ്രനെ ജംബൂദ്വീപത്തിന്റെ അധിപതിയാക്കി; അതുപോലെ അവനാൽ തന്നെ മേധാതിഥിയെ പ്ലക്ഷദ്വീപത്തിന്റെ പ്രഭുവായി സ്ഥാപിച്ചു।

Verse 20

शाल्मलेश् च वपुष्मन्तं राजानमभिषिक्तवान् ज्योतिष्मन्तं कुशद्वीपे राजानं कृतवान्नृपः

ശാല്മലീദ്വീപിൽ വപുഷ്മന്തനെ രാജാവായി അഭിഷേകം ചെയ്തു; അതുപോലെ കുശദ്വീപിൽ ജ്യോതിഷ്മന്തനെ രാജാവായി നിയമിച്ചു।

Verse 21

द्युतिमन्तं च राजानं क्रौञ्चद्वीपे समादिशत् शाकद्वीपेश्वरं चापि हव्यं चक्रे प्रियव्रतः

പ്രിയവ്രതൻ ക്രൗഞ്ചദ്വീപിൽ ദ്യുതിമന്തനെ രാജാവായി നിയമിച്ചു; കൂടാതെ ശാകദ്വീപത്തിന്റെ അധിപതിയായി ഹവ്യനെയും സ്ഥാപിച്ചു।

Verse 22

पुष्कराधिपतिं चक्रे सवनं चापि सुव्रताः पुष्करे सवनस्यापि महावीतः सुतो ऽभवत्

സുവ്രതന്മാർ സവനനെ പുഷ്കരത്തിന്റെ അധിപതിയാക്കി; പുഷ്കരത്തിൽ സവനനും മഹാവീതൻ എന്ന പുത്രൻ ജനിച്ചു।

Verse 23

धातकी चैव द्वावेतौ पुत्रौ पुत्रवतां वरौ महावीतं स्मृतं वर्षं तस्य नाम्ना महात्मनः

ധാതകീയും മറ്റൊരാളും—ഈ രണ്ടുപേരും സന്താനവാന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠരായ ഉത്തമപുത്രന്മാർ. ആ മഹാത്മാവിന്റെ നാമത്തിൽ ‘മഹാവീത’ എന്ന വർഷം (ദേശഭാഗം) സ്മരിക്കപ്പെടുന്നു.

Verse 24

नाम्ना तु धातकेश्चैव धातकीखण्डमुच्यते हव्यो ऽप्यजनयत् पुत्राञ् छाकद्वीपेश्वरः प्रभुः

ധാതകന്റെ നാമത്താലും ഇത് ‘ധാതകേശ’ എന്നു വിളിക്കപ്പെടുന്നു; അതിനാൽ ‘ധാതകീ-ഖണ്ഡം’ എന്നും പറയുന്നു. അവിടെ ശാകദ്വീപാധീശ്വരനായ പ്രഭു ഹവ്യനും പുത്രന്മാരെ ജനിപ്പിച്ചു.

Verse 25

जलदं च कुमारं च सुकुमारं मणीचकम् कुसुमोत्तरमोदाकी सप्तमस्तु महाद्रुमः

‘ജലദ’, ‘കുമാര’, ‘സുകുമാര’, ‘മണീചക’; കൂടാതെ ‘കുസുമോത്തര’, ‘മോദാകീ’—ഇവയാണ് നാമങ്ങൾ. ഏഴാമത്തേത് ‘മഹാദ്രുമ’ ആകുന്നു.

Verse 26

अलदं जलदस्याथ वर्षं प्रथममुच्यते कुमारस्य तु कौमारं द्वितीयं परिकीर्तितम्

ജലദനുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ആദ്യത്തേത് ‘വർഷ’ (മഴക്കാലരൂപം) എന്നു പറയുന്നു. കുമാരനുമായി ബന്ധപ്പെട്ട രണ്ടാമത്തേത് ‘കൗമാര’ (ബാല്യാവസ്ഥ) എന്നു പ്രസിദ്ധീകരിക്കുന്നു.

Verse 27

सुकुमारं तृतीयं तु सुकुमारस्य कीर्त्यते मणीचकं चतुर्थं तु माणीचकमिहोच्यते

മൂന്നാമത്തേത് ‘സുകുമാര’—സുകുമാര എന്ന നാമത്തിൽ കീർത്തിക്കപ്പെടുന്നു. നാലാമത്തേത് ‘മണീചക’—ഇവിടെ ‘മാണീചക’ എന്നു പറയുന്നു.

Verse 28

कुसुमोत्तरस्य वै वर्षं पञ्चमं कुसुमोत्तरम् मोदकं चापि मोदाकेर् वर्षं षष्ठं प्रकीर्तितम्

അഞ്ചാം വർഷം ‘കുസുമോത്തര’മെന്നു പ്രസ്താവിക്കുന്നു; കൂടാതെ ‘മോദാക’യുടെ ആറാം വർഷം ‘മോദക’മെന്നു പ്രസിദ്ധം.

Verse 29

महाद्रुमस्य नाम्ना तु सप्तमं तन्महाद्रुमम् तेषां तु नामभिस्तानि सप्त वर्षाणि तत्र वै

ഏഴാം പ്രദേശം ‘മഹാദ്രുമ’ എന്ന നാമത്തിൽ പ്രസിദ്ധം; അവിടെ ആ ഏഴ് വർഷങ്ങളും തത്തത് നാമങ്ങളാൽ തന്നെ നിർദ്ദേശിതം.

Verse 30

क्रौञ्चद्वीपेश्वरस्यापि पुत्रा द्युतिमतस्तु वै कुशलो मनुगश्चोष्णः पीवरश्चान्धकारकः

ക്രൗഞ്ചദ്വീപാധിപനായ ദ്യുതിമാന്റെ പുത്രന്മാർ—കുശലൻ, മനുഗൻ, ഉഷ്ണൻ, പീവരൻ, അന്ധകാരകൻ—എന്നിവരായിരുന്നു.

Verse 31

मुनिश्च दुन्दुभिश्चैव सुता द्युतिमतस्तु वै तेषां स्वनामभिर् देशाः क्रौञ्चद्वीपाश्रयाः शुभाः

മുനിയും ദുന്ദുഭിയും ദ്യുതിമാന്റെ പുത്രന്മാരായിരുന്നു; ക്രൗഞ്ചദ്വീപിൽ അവരുടെ നാമങ്ങളാൽ തന്നെ ശുഭദേശങ്ങൾ അറിയപ്പെടുന്നു.

Verse 32

कुशलदेशः कुशले मनुगस्य मनोनुगः उष्णस्योष्णः स्मृतो देशः पीवरः पीवरस्य च

കുശലനു ‘കുശലദേശം’ യുക്തം; മനുഗനു ‘മനോനുഗം’—മനസ്സിനനുസരിക്കുന്നത്. ഉഷ്ണസ്വഭാവിയ്ക്ക് ‘ഉഷ്ണ’ ദേശമെന്നു സ്മരിക്കുന്നു; പീവരനു ‘പീവര’ ദേശവും യോജ്യം.

Verse 33

अन्धकारस्य कथितो देशो नाम्नान्धकारकः मुनेर्देशो मुनिः प्रोक्तो दुन्दुभेर् दुन्दुभिः स्मृतः

അന്ധകാരവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ദേശം ‘അന്ധകാരക’ എന്ന നാമത്തിൽ പ്രസ്താവിതം. മുനിയുടേതായ സ്ഥലം ‘മുനി’ എന്നു പ്രോക്തം; ദുന്ദുഭി (നഗാരം) സംബന്ധിച്ചതോ ‘ദുന്ദുഭി’ എന്നു സ്മൃതം.

Verse 34

एते जनपदाः सप्त क्रौञ्चद्वीपेषु भास्वराः ज्योतिष्मन्तः कुशद्वीपे सप्त चासन्महौजसः

ഇവ ക്രൗഞ്ചദ്വീപിലെ ഏഴ് ജനപദങ്ങൾ—ദീപ്തവും ജ്യോതിര്മയവും. അതുപോലെ കുശദ്വീപിലും മഹാ ഓജസ്സും വൈഭവവും ഉള്ള ഏഴ് ജനപദങ്ങൾ ഉണ്ടായിരുന്നു.

Verse 35

उद्भिदो वेणुमांश्चैव द्वैरथो लवणो धृतिः षष्ठः प्रभाकरश्चापि सप्तमः कपिलः स्मृतः

ക്രമമായി സ്മരിക്കപ്പെടുന്ന നാമങ്ങൾ—ഉദ്ഭിദ, വേണുമാൻ, ദ്വൈരഥ, ലവണ, ധൃതി. ആറാമത് പ്രഭാകര; ഏഴാമത് കപില എന്നു സ്മൃതം.

Verse 36

उद्भिदं प्रथमं वर्षं द्वितीयं वेणुमण्डलम् तृतीयं द्वैरथं चैव चतुर्थं लवणं स्मृतम्

ആദ്യ വർഷം ‘ഉദ്ഭിദ’ എന്നു സ്മൃതം; രണ്ടാം ‘വേണുമണ്ഡലം’; മൂന്നാം ‘ദ്വൈരഥ’; നാലാം ‘ലവണ’ എന്നു അറിയപ്പെടുന്നു.

Verse 37

पञ्चमं धृतिमत् षष्ठं प्रभाकरम् अनुत्तमम् सप्तमं कपिलं नाम कपिलस्य प्रकीर्तितम्

അഞ്ചാമത് ‘ധൃതിമത്’—സ്ഥിരധൈര്യവാൻ—എന്നു പ്രഖ്യാപിതം. ആറാമത് അനുത്തമ ‘പ്രഭാകര’—പ്രകാശദാതാവ്. ഏഴാമത് ‘കപില’ എന്ന നാമത്തിൽ, കപിലന്റെ വംശത്തിൽ പ്രകീർത്തിതം.

Verse 38

शाल्मलस्येश्वराः सप्त सुतास्ते वै वपुष्मतः श्वेतश् च हरितश्चैव जीमूतो रोहितस् तथा

ശാല്മലീ വൃക്ഷത്തിന് ഏഴ് അധിഷ്ഠാതൃ ഈശ്വരന്മാർ ഉണ്ട്; അവർ വപുഷ്മാന്റെ പുത്രന്മാർ—ശ്വേതൻ, ഹരിതൻ, ജീമൂതൻ, രോഹിതൻ മുതലായവർ।

Verse 39

वैद्युतो मानसश्चैव सुप्रभः सप्तमस् तथा श्वेतस्य देशः श्वेतस्तु हरितस्य च हारितः

വൈദ്യുത, മാനസ, പിന്നെ സുപ്രഭ—സുപ്രഭ ഏഴാമൻ. ശ്വേതന്റെ ദേശം ‘ശ്വേത’ എന്നും, ഹരിതന്റെ ദേശം ‘ഹാരിത’ എന്നും വിളിക്കപ്പെടുന്നു।

Verse 40

जीमूतस्य च जीमूतो रोहितस्य च रोहितः वैद्युतो वैद्युतस्यापि मानसस्य च मानसः

ജീമൂതന്റെ (ദേശം) ‘ജീമൂത’, രോഹിതന്റെ ‘രോഹിത’; വൈദ്യുതന്റെ ‘വൈദ്യുത’ എന്നും മാനസന്റെ ‘മാനസ’ എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു।

Verse 41

सुप्रभः सुप्रभस्यापि सप्त वै देशलाञ्छकाः प्लक्षद्वीपे तु वक्ष्यामि जम्बूद्वीपादनन्तरम्

സുപ്രഭയും ‘സുപ്രഭ’ എന്ന പേരുള്ളതും—ഇവ ഏഴ് ദേശ-ലാഞ്ഛനങ്ങൾ. ജംബൂദ്വീപത്തെ വിവരിച്ചതിന് പിന്നാലെ ഞാൻ പ്ലക്ഷദ്വീപത്തെ പറയും।

Verse 42

सप्त मेधातिथेः पुत्राः प्लक्षद्वीपेश्वरा नृपाः ज्येष्ठः शान्तभयस्तेषां सप्तवर्षाणि तानि वै

മേധാതിഥിക്ക് ഏഴ് പുത്രന്മാർ ഉണ്ടായിരുന്നു; അവർ പ്ലക്ഷദ്വീപത്തിന്റെ അധിപതി രാജാക്കന്മാർ. അവരിൽ മൂത്തവൻ ശാന്തഭയ; ആ പ്രദേശങ്ങൾ വാസ്തവത്തിൽ ഏഴ് ‘വർഷ’ (ഉപഭൂമികൾ) ആകുന്നു।

Verse 43

तस्माच्छान्तभयाच्चैव शिशिरस्तु सुखोदयः आनन्दश् च शिवश्चैव क्षेमकश् च ध्रुवस् तथा

അതുകൊണ്ട് അവൻ ‘ഭയ-ശാന്തകൻ’ എന്നും ‘ശിശിരൻ’—ശീതളനായി സുഖോദയം വരുത്തുന്നവൻ—എന്നും വിളിക്കപ്പെടുന്നു. അവൻ തന്നേ ആനന്ദസ്വരൂപൻ, അവൻ തന്നേ ശിവൻ—മംഗളകരൻ; അവൻ തന്നേ ക്ഷേമദാതാവും ധ്രുവൻ—അചല അവ്യയ പതി.

Verse 44

तानि तेषां तु नामानि सप्तवर्षाणि भागशः निवेशितानि तैस्तानि पूर्वं स्वायंभुवे ऽन्तरे

അവരുടെ ആ നാമങ്ങളും ഭാഗങ്ങളായി വിഭജിച്ച ഏഴ് വർഷങ്ങളും—അവർ തന്നേ മുൻപ് സ്വായംഭുവ മന്വന്തരത്തിൽ നിശ്ചിത ലോകക്രമപ്രകാരം സ്ഥാപിച്ചിരുന്നു.

Verse 45

मेधातिथेस्तु पुत्रैस्तैः प्लक्षद्वीपनिवासिभिः वर्णाश्रमाचारयुताः प्रजास्तत्र निवेशिताः

അനന്തരം മേധാതിഥിയുടെ ആ പുത്രന്മാർ—പ്ലക്ഷദ്വീപനിവാസികൾ—വർണാശ്രമാചാരങ്ങളാൽ യുക്തമായ പ്രജകളെ അവിടെ പാർപ്പിച്ചു, ആ ദേശത്ത് ധർമ്മം നിലനിൽക്കുവാൻ.

Verse 46

प्लक्षद्वीपादिवर्षेषु शाकद्वीपान्तिकेषु वै ज्ञेयः पञ्चसु धर्मो वै वर्णाश्रमविभागशः

പ്ലക്ഷദ്വീപാദി പ്രദേശങ്ങളിൽ നിന്ന് ശാകദ്വീപാന്തം വരെ—ഈ അഞ്ചു ദ്വീപുകളിലും ധർമ്മം വർണാശ്രമവിഭാഗപ്രകാരം തന്നെയെന്ന് അറിയണം.

Verse 47

सुखमायुः स्वरूपं च बलं धर्मो द्विजोत्तमाः पञ्चस्वेतेषु द्वीपेषु सर्वसाधारणं स्मृतम्

ഹേ ദ്വിജോത്തമന്മാരേ, സുഖം, ആയുസ്സ്, ദേഹസ്വരൂപം, ബലം, ധർമ്മം—ഇവ അഞ്ചു ദ്വീപുകളിലും സർവ്വർക്കും പൊതുവാണെന്ന് സ്മൃതിയിൽ പ്രസ്താവിക്കുന്നു.

Verse 48

रुद्रार्चनरता नित्यं महेश्वरपरायणाः अन्ये च पुष्करद्वीपे प्रजाताश् च प्रजेश्वराः

അവർ നിത്യവും രുദ്രാർചനയിൽ രതരായി, മഹേശ്വരനിൽ പൂർണ്ണ ശരണാഗതരായിരുന്നു. പുഷ്കരദ്വീപിൽ മറ്റു പ്രജേശ്വരന്മാരും ജനിച്ചു—സൃഷ്ടിയെ ധരിച്ചുകൊണ്ട് പരമ പതി എന്ന പ്രഭുവിൽ സ്ഥിരരായി.

Verse 49

प्रजापतेश् च रुद्रस्य भावामृतसुखोत्कटाः

പ്രജാപതിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് രുദ്രന്റെ ആ ഭാവാവസ്ഥകളും പറയപ്പെടുന്നു—അന്തര്ഭാവത്തിന്റെ അമൃതരസവും അതിൽ നിന്നുയരുന്ന ആനന്ദവും കൊണ്ട് അത്യന്തം ഉത്കടമായവ.