Adhyaya 17

Verse 1

इति श्रीब्रह्माण्डे महापुराणे उत्तरभागे हयग्रीवागस्त्यसंवादे ललितोपाख्याने ससेनविजययात्रा नाम षोडशो ऽध्यायः दण्डनाथाविनिर्याणे संख्यातीतैः सितप्रभैः / छत्रैर्गगनमारेजे निःसंख्याशशिमण्डितम्

ഇങ്ങനെ ശ്രീബ്രഹ്മാണ്ഡ മഹാപുരാണത്തിന്റെ ഉത്തരഭാഗത്തിൽ ഹയഗ്രീവ–അഗസ്ത്യ സംവാദത്തിലെ ലലിതോപാഖ്യാനത്തിൽ ‘സസേനവിജയയാത്ര’ എന്ന പതിനാറാം അധ്യായം. ദണ്ഡനാഥയുടെ പുറപ്പാടിനിടെ, എണ്ണമറ്റ ശ്വേതപ്രഭ ച്ഛത്രങ്ങൾ കൊണ്ട് ആകാശം ദീപ്തമായി; അനന്തചന്ദ്രന്മാർ അലങ്കരിച്ചതുപോലെ.

Verse 2

अन्योन्यसक्तैर्थवलच्छत्रैरन्तर्घनीभवत् / तिमिरं नुनुदे भूयस्तत्काण्डमणिरोचिषा

പരസ്പരം ചേർന്ന വലിയ ച്ഛത്രങ്ങൾ കൊണ്ട് അകത്ത് ഘനത പടർന്നു; എങ്കിലും അവയുടെ ദണ്ഡങ്ങളിലെ മണികളുടെ പ്രകാശം വീണ്ടും അന്ധകാരം അകറ്റി.

Verse 3

वज्रप्रभाधगधगच्छायापूरितदिङ्मुखाः / तालवृन्ताः शतविधाः क्रोडमुख्या बले ऽचलन्

വജ്രസമമായ ദീപ്തിയുടെ ധഗധഗിക്കുന്ന ഛായ ദിക്കുകളുടെ മുഖങ്ങൾ നിറച്ചു; നൂറുവിധ താളവൃന്തങ്ങൾ, വരാഹമുഖ്യരോടുകൂടി, സൈന്യത്തിൽ നീങ്ങി.

Verse 4

चण्डो दण्डादयस्तीव्राभैरवाः शुलपाणयः / ज्वलत्केशापिशङ्गाभास्तडिद्भासुरदिङ्मुखाः

ചണ്ഡനും ദണ്ഡനും മുതലായ തീക്ഷ്ണഭൈരവർ ശൂലപാണികളായിരുന്നു; അവരുടെ കേശം ജ്വാലപോലെ ജ്വലിച്ചു, പിശംഗവർണ്ണപ്രഭയോടെ, ദിക്കുകളുടെ മുഖങ്ങൾ മിന്നലുപോലെ ദീപ്തമായി.

Verse 5

दहत्य इव दैत्यौघांस्तीक्ष्णैर्मार्गणवह्निभिः / प्रचेलुर्दण्डनाथायास्सेना नासीरधाविताः

തീക്ഷ്ണമായ അമ്പുകളെന്ന അഗ്നിയാൽ ദൈത്യസമൂഹങ്ങളെ ദഹിപ്പിക്കുന്നതുപോലെ, ദണ്ഡനാഥന്റെ സേന നാസീരിലേക്കു ധാവിച്ചു മുന്നേറി।

Verse 6

अथ पोत्रीमुखीदेवीसमानाकृतिभूषणाः / तत्समानायुधकरास्तत्समानस्ववाहनाः

അപ്പോൾ പോത്രീമുഖീ ദേവിയെപ്പോലെ തന്നെ രൂപവും അലങ്കാരവും ഉള്ളവർ, അവളെപ്പോലെ ആയുധം ധരിച്ചവർ, അവളെപ്പോലെ തന്നെ തങ്ങളുടെ വാഹനങ്ങളുള്ളവർ (സേന) പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു।

Verse 7

तीक्ष्मदंष्ट३विनिष्ठ्यूतवह्रिधूमामितांबराः / तमालश्यामलाकाराः कपिलाः क्रूरलोचनाः

മൂർച്ചയുള്ള ദംഷ്ട്രകളിൽ നിന്ന് തുപ്പിയ അഗ്നി-ധൂമം മൂലം അവരുടെ വസ്ത്രങ്ങൾ പുകമൂടിയതുപോലെ തോന്നി; തമാലവൃക്ഷംപോലെ ശ്യാമാകാരം, കപിലവർണം, ക്രൂരദൃഷ്ടി—അവരായിരുന്നു।

Verse 8

सहस्रमहिषारूढाः प्रचेलुः सूकराननाः / अथ श्रीदण्डनाथा च करिचक्ररथोत्तमात्

ആയിരം മഹിഷങ്ങളിൽ കയറിയ സൂകരമുഖന്മാർ മുന്നേറി; പിന്നെ ശ്രീ ദണ്ഡനാഥയും ഉത്തമമായ ഗജചക്രരഥത്തിൽ നിന്ന് (ഇറങ്ങി)।

Verse 9

अवरुह्य महासिंहमारुरोह स्ववाहनम् / वज्रघोष इति ख्यातं धूतकेसरमण्डलम्

മഹാസിംഹത്തിൽ നിന്ന് ഇറങ്ങി അവൾ തന്റെ സ്വവാഹനത്തിൽ കയറി—‘വജ്രഘോഷ’ എന്നു പ്രസിദ്ധമായത്; പൊടി തട്ടി തെളിഞ്ഞ കേശരമണ്ഡലം ഉള്ളത്।

Verse 10

व्यक्तास्यं विकटाकारं विशङ्कटविलोचनम् / दंष्ट्राकटकटत्कारबधिरीकृतदिक्तटम्

അവളുടെ മുഖം വ്യക്തം, രൂപം അതിവികടം, ദൃഷ്ടി ഭയാനകം; പല്ലുകളുടെ കടകട ശബ്ദം ദിക്കുകളുടെ അതിരുകളെ പോലും ബധിരമാക്കിയതുപോലെ തോന്നി।

Verse 11

आदिकूर्मकठोरास्थि खर्परप्रतिमैर्नखैः / विबन्तमिव भूचक्रमापातालं निमज्जिभिः

ആദികൂർമ്മന്റെ കഠിന അസ്ഥിപോലെ, ഖർപരസദൃശമായ നഖങ്ങളാൽ അവൾ ഭൂചക്രത്തെ കുത്തിത്തുളച്ച് പാതാളം വരെ മുങ്ങിയതുപോലെ തോന്നി।

Verse 12

योजनत्रयमुत्तुङ्गं वगादुद्धूतवालधिम् / सिंहवाहनमारुह्य व्यचलद्दण्डनायिका

മൂന്ന് യോജന ഉയരമുള്ള, വേഗത്തിൽ കുലുങ്ങുന്ന വാൽ ഉള്ള സിംഹവാഹനത്തിൽ കയറി ദണ്ഡനായികാദേവി ചലിച്ചില്ല।

Verse 13

तस्यामसुरसंहारे प्रवृत्तायां ज्वलत्क्रुधि / उद्वेगं बहुलं प्राप त्रैलोक्यं सचराचरम्

അവൾ അസുരസംഹാരത്തിൽ പ്രവേശിച്ച് ജ്വലിക്കുന്ന ക്രോധത്തോടെ നിലകൊണ്ടപ്പോൾ, ചരാചരങ്ങളോടുകൂടിയ ത്രൈലോക്യം മുഴുവൻ മഹാ ഉത്കണ്ഠയിൽ ആകപ്പെട്ടു।

Verse 14

किमसौ धक्ष्यति रुषा विश्वमद्यैव पोत्रिणी / किं वा मुसलघातेन भूमिं द्वेधा करिष्यति

ഓ പോത്രിണീ! അവൾ ക്രോധത്തോടെ ഇന്നുതന്നെ സർവ്വവിശ്വവും ദഹിപ്പിക്കുമോ? അല്ലെങ്കിൽ മുസലപ്രഹാരത്തോടെ ഭൂമിയെ രണ്ടായി പിളർക്കുമോ?

Verse 15

अथ वा हलनिर्घातैः क्षोभयिष्यति वारिधीन् / इति त्रस्तहृदः सर्वे गगने नाकिनां गणाः

“അല്ലെങ്കിൽ അവൻ ഉഴവിന്റെ പ്രഹാരങ്ങളാൽ സമുദ്രങ്ങളെ ക്ഷോഭിപ്പിക്കും” എന്നു കരുതി, ആകാശത്തിൽ ദേവഗണങ്ങൾ എല്ലാവരും ഭീതഹൃദയരായി।

Verse 16

दूराद्रुतं विमानैश्च सत्रासं ददृशुर्गताः / ववन्दिरे च ता देवा बद्धाञ्जलिपुटान्विताः / मुहुर्द्वादशनामानि कीर्तयन्तो नभस्तले

ദേവഗണങ്ങൾ വിമാനങ്ങളിൽ ദൂരത്തേക്ക് പോയി ഭയജനകമായ ദൃശ്യത്തെ കണ്ടു. പിന്നെ കൈകൂപ്പി വന്ദിച്ചു, ആകാശത്തിൽ വീണ്ടും വീണ്ടും ദേവിയുടെ പന്ത്രണ്ടു നാമങ്ങൾ കീർത്തിച്ചു.

Verse 17

अगस्त्य उवाच कानि द्वादशनामानि तस्या देव्या वद प्रभो / अश्वानन महाप्राज्ञ येषु मे कौतुकं महत्

അഗസ്ത്യൻ പറഞ്ഞു—പ്രഭോ, ആ ദേവിയുടെ പന്ത്രണ്ടു നാമങ്ങൾ ഏതൊക്കെയാണെന്ന് പറയുക. ഹേ അശ്വാനന മഹാപ്രാജ്ഞ, അതിൽ എനിക്ക് മഹത്തായ കൗതുകമുണ്ട്.

Verse 18

हयग्रीव उवाच शृणु द्वादशनामानि तस्या देव्या घटोद्भव / यदाकर्णनमात्रेण प्रसन्ना सा भविष्यति / पञ्चमी दण्डनाथा च संकेता समयेश्वरी

ഹയഗ്രീവൻ പറഞ്ഞു—ഘടോദ്ഭവാ, ആ ദേവിയുടെ പന്ത്രണ്ടു നാമങ്ങൾ കേൾക്കുക; കേൾവിമാത്രം കൊണ്ടുതന്നെ അവൾ പ്രസന്നയാകും—പഞ്ചമി, ദണ്ഡനാഥാ, സംകേതാ, സമയേശ്വരി.

Verse 19

तथा समयसंकेता वाराही पोत्रिणी तथा / वार्ताली च महासेनाप्याज्ञा चक्रेश्वरी तथा

അതുപോലെ സമയസംകേതാ, വാരാഹീ, പോത്രിണീ; പിന്നെ വാർതാലീ, മഹാസേനാ, ആജ്ഞാ, ചക്രേശ്വരീ.

Verse 20

अरिघ्नी चेति सम्प्रोक्तं नामद्वादशकं मुने / नामद्वादशकाभिख्यवज्रपञ्जरमध्यगः / संकटे दुःखमाप्नोति न कदाचन मानवः

ഹേ മുനേ, ‘അരിഘ്നീ’ മുതലായ ഈ ദ്വാദശ നാമങ്ങൾ പ്രസ്താവിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ഈ നാമദ്വാദശകമെന്ന വജ്രപഞ്ജരത്തിന്റെ മദ്ധ്യേ ആശ്രയിക്കുന്ന മനുഷ്യൻ ദുരിതത്തിൽ പോലും ഒരിക്കലും ദുഃഖം പ്രാപിക്കുകയില്ല.

Verse 21

एतैर्नामभिरभ्रस्थाः संकेतां बहु तुष्टुवुः / तेषामनुग्रहार्थाय प्रचचालच सा पुनः

ഈ നാമങ്ങളാൽ മേഘമണ്ഡലത്തിൽ നിലകൊണ്ട ശക്തികൾ സംകേതാദേവിയെ ഏറെ സ്തുതിച്ചു. അവരുടെ അനുഗ്രഹാർത്ഥം അവൾ വീണ്ടും മുന്നോട്ട് നീങ്ങി.

Verse 22

अथ संकेतयोगिन्या मन्त्रनाथा पदस्पृशः / निर्याणसूचनकरी दिवि दध्वान काहली

അപ്പോൾ സംകേതയോഗിനിയുടെ പാദസ്പർശത്താൽ മന്ത്രനാഥരുടെ കാഹളി ആകാശത്തിൽ മുഴങ്ങി; അത് പുറപ്പെടലിന്റെ സൂചനയായിരുന്നു.

Verse 23

शृङ्गारप्रायभूषाणां शार्दूलश्यामलत्विषाम् / वीणासंयतपाणीनां शक्तीनां निर्ययौ बलम्

ശൃംഗാരപ്രധാന ആഭരണങ്ങളാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ട, കടുവപോലെ ശ്യാമകാന്തിയുള്ള, വീണ പിടിച്ച കൈകളുള്ള ശക്തികളുടെ സൈന്യം പുറപ്പെട്ടു.

Verse 24

काश्चद्गायन्ति नृत्यन्ति मत्तकोकिलनिःस्वनाः / वीणावेणुमृदङ्गाद्याः सविलासपदक्रमाः

അവരിൽ ചിലർ മത്തകോകിലയുടെ മധുരനാദംപോലെ പാടി നൃത്തം ചെയ്തു; വീണ, വേണു, മൃദംഗം മുതലായവയോടെ അവരുടെ പാദക്രമവും ലാസ്യപൂർണ്ണമായിരുന്നു.

Verse 25

प्रचेलुः शक्तयः श्यामा हर्षयन्त्यो जगज्जनान् / मयूरवाहनाः काश्चित्कतिचिद्धंसवाहनाः

ശ്യാമവർണ്ണ ശക്തികൾ ലോകജനങ്ങളെ ആനന്ദിപ്പിച്ചുകൊണ്ട് മുന്നോട്ട് നീങ്ങി; ചിലർ മയൂരവാഹനരും ചിലർ ഹംസവാഹനരുമായിരുന്നു.

Verse 26

कतिचिन्नकुलारूढाः कतिचित्कोकिलासनाः / सर्वाश्च श्यामलाकाराः काश्चित्कर्णीरथस्थिताः

ചിലർ നകുലത്തിൽ ആരൂഢരായി, ചിലർ കോകിലാസനത്തിൽ; എല്ലാവരും ശ്യാമളരൂപം ധരിച്ചവർ, ചിലർ കർണീ-രഥത്തിൽ നിലകൊണ്ടു.

Verse 27

कादंबमधुमत्ताश्च काश्चिदारूढसैन्धवाः / मन्त्रनाथां पुरस्कृत्य संप्रचेलुः पुरः पुरः

ചിലർ കാദംബ മധുവാൽ മത്തയായി, ചിലർ സൈന്ധവ അശ്വത്തിൽ ആരൂഢരായി; മന്ത്രനാഥയെ മുൻപിൽ നിർത്തി അവർ മുന്നോട്ട് മുന്നോട്ട് നീങ്ങി.

Verse 28

अथारुह्य समुत्तुङ्गध्वजचक्रं महारथम् / बालार्कवर्णकवचा मदालोलविलोचना

അതിനുശേഷം അത്യുച്ചധ്വജചക്രങ്ങളുള്ള മഹാരഥത്തിൽ അവൾ ആരൂഢയായി; അവളുടെ കവചം ബാലസൂര്യവർണ്ണം, മദംകൊണ്ട് അലഞ്ഞുനടക്കുന്ന കണ്ണുകൾ.

Verse 29

ईषत्प्रस्वेदकणिकामनोहरमुखांबुजा / प्रेक्षयन्ती कटाक्षौधौः किञ्चिद्भ्रूवल्लिताण्डवैः

ലഘുവായ വിയർപ്പുതുള്ളികളാൽ ശോഭിച്ച അവളുടെ മുഖകമലം മനോഹരം; അവൾ കടാക്ഷങ്ങളുടെ പ്രവാഹത്തോടെ നോക്കി, ഭ്രൂലതകളുടെ തരംഗചലനത്തോടെ അല്പം നൃത്തഭാവം പ്രകടിപ്പിച്ചു.

Verse 30

समस्तमपि तत्सैन्यं शक्तीनामुद्धतोद्धतम् / पिच्छत्रिकोणच्छत्रेण बिरुदेन महीयसा

ആ ശക്തികളുടെ സമസ്ത സൈന്യം അത്യന്തം ഉദ്ധതവും പ്രബലവും ആയിരുന്നു; മഹത്തായ ബിരുദചിഹ്നമുള്ള പിച്ചത്രികോൺ ഛത്രത്തിന്റെ വൈഭവത്തിൽ അത് ശോഭിച്ചു।

Verse 31

आसां मध्ये न चान्यासां शक्तीनामुज्ज्वलोदया / निर्जगाम घनश्यामश्यामला मन्त्रनायिका

ആ ശക്തികളുടെ നടുവിൽ, മറ്റാരോടും തുല്യമല്ലാത്ത—ഉജ്ജ്വലോദയമുള്ള ഘനശ്യാമ ശ്യാമളാ മന്ത്രനായിക പ്രത്യക്ഷയായി।

Verse 32

तां तुष्टुवुः षोडशभिर्नामभिर्नाकवासिनः / तानि षोडशनामानि शृणु कुंभसमुद्भव

സ്വർഗ്ഗവാസികൾ അവളെ പതിനാറു നാമങ്ങളാൽ സ്തുതിച്ചു. ഹേ കുംഭസമുദ്ഭവാ! ആ പതിനാറു നാമങ്ങൾ കേൾക്കുക.

Verse 33

संगीतयोगिनी श्यामा श्यामला मन्त्रनायिका / मन्त्रिणी सचिवेशी च प्रधानेशी शुकप्रिया

അവൾ സംഗീതയോഗിനി, ശ്യാമാ, ശ്യാമളാ, മന്ത്രനായിക; കൂടാതെ മന്ത്രിണി, സചിവേശി, പ്രധാനംേശി, ശുകപ്രിയ എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു।

Verse 34

वीणावती वैणिकी च मुद्रिणी प्रियकप्रिया / निपप्रिया कदंबेशी कदंबवनवासिनी

അവൾ വീണാവതി, വൈണികി, മുദ്രിണി, പ്രിയകപ്രിയ; കൂടാതെ നിപപ്രിയ, കടംബേശി, കടംബവനവാസിനി എന്നും വാഴ്ത്തപ്പെടുന്നു।

Verse 35

सदामदा च नामानि षोडशैतानि कुंभज / एतैर्यः सचिवेशानीं सकृत्स्तौति शरीरवान् / तस्य त्रैलोक्यमखिलं हस्ते तिष्ठत्यसंशयम्

ഹേ കുംഭജ! ‘സദാമദാ’ മുതലായ ഈ പതിനാറു നാമങ്ങളാൽ ദേഹധാരി ഒരിക്കൽ പോലും സചിവേശാനിയെ സ്തുതിച്ചാൽ, അവന്റെ കൈയിൽ സംശയമില്ലാതെ സമസ്ത ത്രിലോകവും നിലകൊള്ളും।

Verse 36

मन्त्रिनाथा यत्रयत्र कटाक्षं विकिरत्यसौ / तत्रतत्र गताशङ्कं शत्रुसैन्यं पतत्यलम्

മന്ത്രിനാഥാ എവിടെയെവിടെ കടാക്ഷം വിതറുന്നുവോ, അവിടെയവിടെ ശത്രുസൈന്യം ആശങ്ക വിട്ട് പൂർണ്ണമായി പതിക്കുന്നു।

Verse 37

ललितापरमेशान्या राज्यचर्चा तु यावती / शक्तीनामपि चर्चा या सा सर्वत्र जयप्रदा

ലലിതാപരമേശാനിയുടെ രാജ്യമഹിമയെക്കുറിച്ചുള്ള ചർച്ചയും, ശക്തികളുടെ ചർച്ചയും—അവ എല്ലായിടത്തും ജയപ്രദമാണ്।

Verse 38

अथ संगीतयोगिन्याः करस्थाच्छुकपोतकात् / निर्जगाम धनुर्वेदो वहन्सज्जंशरासनम्

അപ്പോൾ സംഗീതയോഗിനിയുടെ കൈയിൽ ഉണ്ടായിരുന്ന ശുകപോതകത്തിൽ നിന്ന്, സജ്ജമായ ശരാസനം വഹിച്ചുകൊണ്ട് ധനുർവേദം പുറപ്പെട്ടു വന്നു।

Verse 39

चतुर्बाहुयुतो वीरस्त्रिशिरास्त्रिविलोचनः / नमस्कृत्य प्रधानेशीमिदमाह स भक्तिमान्

നാലുകൈകളുള്ള, മൂന്നു തലയും മൂന്നു കണ്ണും ഉള്ള ആ വീരൻ ഭക്തിയോടെ പ്രധാനേശിയെ നമസ്കരിച്ചു ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു।

Verse 40

देवि भण्डासुरेद्रस्य युद्धाय त्वं प्रवर्त्तसे / अतस्तव मया साह्यं कर्तव्यं मन्त्रिनायिके

ദേവി, നീ ഭണ്ഡാസുരേന്ദ്രനോടുള്ള യുദ്ധത്തിനായി പുറപ്പെടുന്നു; അതിനാൽ, ഹേ മന്ത്രിണീ-നായികേ, ഞാൻ നിനക്കു സഹായം ചെയ്യേണ്ടതാണ്।

Verse 41

चत्रजीवमिमं नाम कोदण्डं सुमहत्तरम् / गृहाण जगतामंब दानवानां निबर्हणम्

ഹേ ജഗദംബേ, ‘ചത്രജീവം’ എന്ന നാമമുള്ള ഈ അതിമഹത്തായ കോദണ്ഡധനുസ്സ് സ്വീകരിക്കൂ; ഇത് ദാനവന്മാരെ നിബർഹിക്കാനാണ്।

Verse 42

इमौ चाक्षयबाणाढ्यौ तूणीरौ स्वर्णचित्रितौ / गृहाण दैत्यनाशाय ममानुग्रहहेतवे

സ്വർണ്ണചിത്രിതവും അക്ഷയബാണങ്ങളാൽ സമൃദ്ധവുമായ ഈ രണ്ടു തൂണീരങ്ങൾ സ്വീകരിക്കൂ; ദൈത്യനാശത്തിനും എനിക്കുള്ള അനുഗ്രഹത്തിനുമായി।

Verse 43

इति प्रणम्य शिरसा धनुर्वेदेन भक्तितः / अर्पितांश्चापतूणीराञ्जग्राह प्रियकप्रिया

ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ് ധനുർവേദത്തിൽ നിപുണനായ അവൻ ഭക്തിയോടെ ശിരസ്സു കുനിച്ച് प्रणമിച്ചു; അർപ്പിച്ച വില്ലും തൂണീരങ്ങളും പ്രിയകപ്രിയ സ്വീകരിച്ചു।

Verse 44

चित्रजीवं महाचापमादाय च शूकप्रिया / विस्फारं जनयामास मौर्वीमुद्वाद्य भूरिशः

ശൂകപ്രിയ ‘ചിത്രജീവം’ മഹാധനുസ്സ് എടുത്ത്, മൗർവീ പ്രത്യഞ്ചയെ പലവട്ടം വലിച്ച്, മഹത്തായ വിസ്ഫാരധ്വനി ഉളവാക്കി।

Verse 45

संगीतयोगिनी चापध्वनिना पूरितं जगत् / नाकालयानां च मनोन यनानन्दसंपदा

സംഗീതയോഗിനിയുടെ ധനുസ്സിന്റെ നാദം ലോകം നിറച്ചു; നാകലോകവാസികളുടെ മനസ്സും ആ ആനന്ദസമ്പത്താൽ മദിപ്പിച്ചു.

Verse 46

यन्त्रिणी चेति द्वे तस्याः परिचारिके / शुकं वीणां च सहसा वहन्त्यौ परिचेरतुः

‘യന്ത്രിണീ’ എന്ന പേരിലുള്ള അവളുടെ രണ്ട് പരിചാരികമാർ ഉണ്ടായിരുന്നു; അവർ പെട്ടെന്നു തത്തയും വീണയും എടുത്ത് സേവിച്ചു നടന്നു.

Verse 47

आलोलवलयक्वाणवर्धिष्णुगुणनिस्वनम् / धारयन्ती घनश्यामा चकारातिमनोहरम्

ഘനശ്യാമ ദോളിക്കുന്ന വളകളുടെ കിലുക്കം വർധിപ്പിക്കുന്ന മധുരഗുണനാദം ധരിച്ചു അതിനെ അതിമനോഹരമാക്കി.

Verse 48

चित्रजीवशरासेन भूषिता गीतयोगिनी / कदंबिनीव रुरुचे कदम्बच्छत्रकार्मुका

ചിത്രജീവ പക്ഷിയുടെ തൂവലുകളിൽ നിന്നുള്ള അമ്പുകളാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ട ഗീതയോഗിനി, കടമ്പഛത്രംപോലുള്ള ധനുസ്സോടെ മേഘമാലപോലെ ദീപ്തയായി.

Verse 49

कालीकटाक्षवत्तीक्ष्णो नृत्यद्भुजगभीषणः / उल्लसन्दक्षिणे पाणौ विललास शिलीमुखः

കാളിയുടെ കടാക്ഷംപോലെ തീക്ഷ്ണവും, നൃത്തം ചെയ്യുന്ന സർപ്പത്തെപ്പോലെ ഭീകരവുമായ ആ അമ്പ്; വലങ്കയ്യിൽ തിളങ്ങി ശോഭിച്ചു.

Verse 50

गेयचक्ररथारूढां तां पश्चाच्च सिषेविरे / तद्वच्छ्यामलशोभाढ्या देव्यो बाणधनुर्धराः

ഗേയചക്രരഥാരൂഢയായ ആ ദേവിയെ പിന്തുടർന്ന്, ശ്യാമളശോഭയാൽ സമൃദ്ധരായി, ബാണവും ധനുസ്സും ധരിച്ച ദേവിമാരും സേവയിൽ ചേർന്നു നടന്നു।

Verse 51

सहस्राक्षौहिणीसंख्यास्तीव्रवेगा मदालसाः / आपूरयन्त्यः ककुभं कलैः किलिकिलारवैः

സഹസ്ര അക്ഷൗഹിണികളോളം അനവധി, അതിവേഗത്തിൽ മദാലസരായി, മധുരമായ കിലികിലാരവങ്ങളാൽ എല്ലാ ദിക്കുകളും നിറച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു।