Shloka 30
Daṇḍanāthāviniryāṇa
The Departure/March of Daṇḍanāthā
Devanagari script
समस्तमपि तत्सैन्यं शक्तीनामुद्धतोद्धतम् / पिच्छत्रिकोणच्छत्रेण बिरुदेन महीयसा
Transliteration
samastamapi tatsainyaṃ śaktīnāmuddhatoddhatam / picchatrikoṇacchatreṇa birudena mahīyasā
Translation
ആ ശക്തികളുടെ സമസ്ത സൈന്യം അത്യന്തം ഉദ്ധതവും പ്രബലവും ആയിരുന്നു; മഹത്തായ ബിരുദചിഹ്നമുള്ള പിച്ചത്രികോൺ ഛത്രത്തിന്റെ വൈഭവത്തിൽ അത് ശോഭിച്ചു।
Word by Word
समस्तम्entire, whole
समस्तम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootसमस्त (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (neuter), प्रथमा/द्वितीया विभक्ति (Nom./Acc.), एकवचन (singular)
अपिalso, even
अपि:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formनिपात (particle), समुच्चय/अपि-अर्थ (also/even)
तत्that
तत्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (neuter), प्रथमा/द्वितीया विभक्ति (Nom./Acc.), एकवचन (singular); विशेषण (demonstrative)
सैन्यम्army, host
सैन्यम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootसैन्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (neuter), प्रथमा/द्वितीया विभक्ति (Nom./Acc.), एकवचन (singular)
शक्तीनाम्of the powers/energies
शक्तीनाम्:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootशक्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (feminine), षष्ठी विभक्ति (Genitive), बहुवचन (plural)
उद्धत-उद्धतम्exceedingly proud/impetuous
उद्धत-उद्धतम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootउद्धत + उद्धत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (neuter), प्रथमा/द्वितीया विभक्ति (Nom./Acc.), एकवचन (singular); कर्मधारय-समास (intensifying: 'very haughty/very exalted')
पिच्छत्रि-कोण-छत्रेणwith a parasol having a triangular (koṇa) canopy/structure
पिच्छत्रि-कोण-छत्रेण:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootपिच्छत्रि + कोण + छत्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (neuter), तृतीया विभक्ति (Instrumental), एकवचन (singular); तत्पुरुष-समास (determinative)
बिरुदेनwith an epithet/title (insignia)
बिरुदेन:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootबिरुद (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (neuter), तृतीया विभक्ति (Instrumental), एकवचन (singular)
महीयसाgreater, more splendid
महीयसा:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootमहीयस् (प्रातिपदिक; तुलनात्मक)
Formनपुंसकलिङ्ग (neuter), तृतीया विभक्ति (Instrumental), एकवचन (singular); तुलनात्मक (comparative)