Sukta 31
Rishi: Traditionally RV-derived; in AV 20 the seer attributions follow Rigvedic parallels (Indra-stuti lineage).
Devata: Indra (with the Haris as his conveyance).
Chandas: Jagatī (11-syllable cadence typical of many Indra hymns; AV 20 largely mirrors RV meters).
AV 20.31 ജഗതീ ഛന്ദസ്സിലുള്ള ഒരു ഇന്ദ്രസ്തുതി ആണ്. ഇതിൽ ഇന്ദ്രന്റെ ഹരികളെ (തവിട്ടുനിറമുള്ള കുതിരകളെ) യാഗത്തിലേക്കും ആരാധകന്റെ വസതിയിലേക്കും വജ്രധാരിയായ ഇന്ദ്രനെ വേഗത്തിൽ എത്തിക്കാനായി ‘യോജിപ്പിക്കുന്നു’. സോമംകൊണ്ട് ആനന്ദിതനായ, ഇരുമ്പുപോലെ ദൃഢനായ, വിജയം-സമ്മാനം നേടുന്ന ഇന്ദ്രനെ സ്തുതിച്ച്, ഈ സൂക്തം വിജയം, ഗൃഹജീവിതത്തിലെ ജീവശക്തി, കൂടാതെ എല്ലാ ദുരിത (അപകടം, അനർത്ഥം)ങ്ങളെയും സുരക്ഷിതമായി അതിജീവിക്കുന്ന പാതയും അപേക്ഷിക്കുന്നു. ഇതിന്റെ ശക്തി ഒരു സംരക്ഷണവാഹനമായി ചട്ടപ്പെടുത്തപ്പെടുന്നു: ഇന്ദ്രൻ എത്തി വൈരത്തെ കീഴടക്കി, വിശാലമായ ജീവബലം (വയസ്)യും ജയശക്തി (വാജ)യും സ്ഥാപിക്കുന്നു.
Mantras
Mantra 1
ता व॒ज्रिणं॑ म॒न्दिनं॒ स्तोम्यं॒ मद॒ इन्द्रं॒ रथे॑ वहतो हर्य॒ता हरी॑ । पु॒रूण्य॑स्मै॒ सव॑नानि॒ हर्य॑त॒ इन्द्रा॑य॒ सोमा॒ हर॑यो दधन्विरे
ആ രണ്ടു ഇഷ്ടകരമായ കപിശ (ഹരി) അശ്വങ്ങൾ രഥത്തിൽ വജ്രധാരിയായ ഇന്ദ്രനെ—ആനന്ദിതനായി, സ്തുത്യർഹനായി—മദ (ഉല്ലാസ)ത്തിൽ വഹിച്ചു കൊണ്ടുപോകുന്നു. അവനുവേണ്ടി അനേകം കപിശ സവനങ്ങൾ (സോമപീഡനങ്ങൾ) ഉണ്ട്; ഇന്ദ്രനുവേണ്ടി സോമപാനങ്ങളും കപിശ അശ്വങ്ങളും ഓടാൻ പ്രേരിതമാകുന്നു.
Mantra 2
अरं कामा॑य॒ हर॑यो दधन्विरे स्थि॒राय॑ हिन्व॒न् हर॑यो॒ हरी॑ तु॒रा। अर्व॑द्भि॒र्यो हरि॑भि॒र्जोष॒मीय॑ते॒ सो अ॑स्य॒ कामं॒ हरि॑वन्तमानशे
കാമം (ഇച്ഛ) നേടാൻ യഥാവിധി കപിശ അശ്വങ്ങളെ ഓടിക്കുന്നു; സ്ഥിരതയിലേക്കു പ്രേരിപ്പിച്ച് ആ രണ്ടു വേഗശാലി ഹരി. അർവദ് (കുതിരകൾ)യും കപിശ അശ്വങ്ങളും കൂട്ടി ജോഷം (അനുഗ്രഹം) തേടി സമീപിക്കുന്നവൻ—ഹരിവന്തൻ (ഹരികളുടെ സ്വാമി) ഇന്ദ്രനിൽ നിൽക്കുന്ന ആ ഇച്ഛയെ നേടുന്നു.
Mantra 3
हरि॑श्मशारु॒र्हरि॑केश आय॒सस्तु॑र॒स्पेये॒ यो ह॑रि॒पा अव॑र्धत । अर्व॑द्भि॒र्यो हरि॑भिर्वा॒जिनी॑वसु॒रति॒ विश्वा॑ दुरि॒ता पारि॑ष॒द्धरी॑
കപിശ താടിയുള്ളവൻ, കപിശ മുടിയുള്ളവൻ, ഇരുമ്പുപോലെ ദൃഢവീര്യമുള്ളവൻ—ആ കപിശ-പാനകൻ തുരസ്പേയ യജ്ഞത്തിൽ ശക്തനായിത്തീർന്നു. അർവദ് (അശ്വങ്ങൾ)യും കപിശ അശ്വങ്ങളും കൂട്ടി വാജിനീവസു (വിജയ-സമ്പത്ത്) ഉള്ളവൻ—ആ രണ്ടു വാഹകർ (ഹരി) ഞങ്ങളെ എല്ലാ ദുരിതങ്ങളും കടത്തിക്കൊണ്ടുപോകട്ടെ.
Mantra 4
स्रुवे॑व॒ यस्य॒ हरि॑णी विपे॒ततुः॒ शिप्रे॒ वाजा॑य॒ हरि॑णी॒ दवि॑ध्वतः । प्र यत् कृ॒ते च॑म॒से मर्मृ॑ज॒द्धरी॑ पी॒त्वा मद॑स्य हर्य॒तस्यान्ध॑सः
ആരുടെ രണ്ട് ഹരിണീ (താമ്രവർണ്ണ അശ്വങ്ങൾ) സ്രുവ (ഹോമചമചം) പോലെ മിന്നി പുറപ്പെടുന്നുവോ; അവന്റെ അധരങ്ങളിൽ വിജയം നേടുവാൻ ആ ഹരിണീ ദ്വയം വിറയ്ക്കുന്നു. നിർമ്മിതമായ ചമസ (പാത്രം)യിൽ ആ രണ്ട് വാഹകർ (ഹരീ) അതിനെ തുടച്ച് ശുദ്ധമാക്കുമ്പോൾ—മദ (ആനന്ദോന്മാദം) നൽകുന്ന ഹര്യത (താമ്രവർണ്ണ) അന്ധസ (സോമരസം) കുടിച്ച ശേഷം।
Mantra 5
उ॒त स्म॒ सद्म॑ हर्य॒तस्य॑ प॒स्त्यो॒३रत्यो॒ न वाजं॒ हरि॑वां अचिक्रदत्। म॒ही चि॒द्धि धि॒षणाह॑र्य॒दोज॑सा बृ॒हद् वयो॑ दधिषे हर्य॒तश्चि॒दा
അതും സത്യമായി, ഹര്യത (താമ്രവർണ്ണ)ന്റെ സദ്മ (വാസസ്ഥലം)യിൽ, രണ്ട് പസ്ത്യ (വീടുകൾ)യിൽ, ഹരിവന്തൻ (ഹരീകളുള്ളവൻ) രഥികൻ പോലെ വിജയം-ബലം തേടി ഉച്ചത്തിൽ വിളിക്കുന്നു. കാരണം ഹര്യത ഓജസ്സോടെ ധിഷണാ (പ്രേരണ) മഹത്തായതാണ്; വിശാലമായ വയ (ജീവശക്തി) നീ ഇവിടെ ഞങ്ങൾക്ക് സ്ഥാപിക്കുന്നു—ഹര്യത, അഭിലഷണീയം—ഞങ്ങളിലേക്കു।
Frequently Asked Questions
It is used to invoke Indra swiftly to the rite for victory-strength and to protect the worshipper by ‘carrying across’ misfortune (durita), while also establishing vitality in the home.
They are Indra’s conveyance and also symbolic rescuers: the hymn asks the ‘two bearers’ to transport the devotee over dangers, not just to bring Indra to the offering.
Traditionally the imagery is soma-centered, but in later practice a symbolic libation (milk/juice/water offered with intention) can stand in, because the hymn’s focus is Indra’s exhilarated power and protective arrival.
Ask anything about Sukta 31 of the Atharva Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Atharva Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.