Adhyaya 84

Verse 1

ऑपन-माज बक। अत एकाशीतितमो<ध्याय: गौओंका माहात्म्य तथा व्यासजीके द्वारा शुकदेवसे गौओंकी, गोलोककी और गोदानकी महत्ताका वर्णन युधिछिर उवाच पवित्राणां पवित्र यच्छिष्टं लोके च यद्‌ भवेत्‌ । पावन परमं चैव तनमे ब्रूहि पितामह,युधिष्ठिरने कहा--पितामह! संसारमें जो वस्तु पवित्रोंमें भी पवित्र तथा लोकमें पवित्र कहकर अनुमोदित एवं परम पावन हो, उसका मुझसे वर्णन कीजिये

ຢຸທິສຖິຣະ ກ່າວວ່າ: «ທ່ານປູ່ເຖົ້າ, ຂໍທ່ານຈົ່ງບອກຂ້າພະເຈົ້າເຖິງສິ່ງທີ່ບໍລິສຸດທີ່ສຸດໃນບັນດາສິ່ງທີ່ຊຳລະໄດ້—ສິ່ງທີ່ບັນດາຜູ້ຮູ້ ແລະ ຜູ້ມີວັດທະນະທຳໃນໂລກຍອມຮັບວ່າບໍລິສຸດແທ້, ແລະສິ່ງທີ່ຖືກຖືວ່າຊຳລະສູງສຸດ».

Verse 2

भीष्म उवाच गावो महार्था: पुण्याश्ष॒ तारयन्ति च मानवान्‌ | धारयन्ति प्रजाश्षेमा हविषा पयसा तथा,भीष्मजीने कहा--राजन! गौएँ महान प्रयोजन सिद्धू करनेवाली तथा परम पवित्र हैं। ये मनुष्योंको तारनेवाली हैं और अपने दूध-घीसे प्रजावर्गके जीवनकी रक्षा करती हैं

ພີສະມະ ກ່າວວ່າ: «ໂອ ພະຣາຊາ, ໂຄມີຄຸນຄ່າຍິ່ງທັງທາງໂລກ ແລະ ທາງວິນຍານ, ແລະບໍລິສຸດຢ່າງສູງສຸດ. ມັນຊ່ວຍໃຫ້ມະນຸດຂ້າມພົ້ນ (ຈາກບາບ ແລະ ຄວາມທຸກ), ແລະດ້ວຍນ້ຳນົມ ແລະ ນ້ຳມັນເນີຍທີ່ໃຊ້ໃນພິທີບູຊາ, ມັນຄ້ຳຈຸນຄວາມຜາສຸກ ແລະ ຄວາມປອດໄພຂອງສັດມີຊີວິດທັງຫຼາຍ».

Verse 3

न हि पुण्यतमं किंचिद्‌ गो भ्यो भरतसत्तम । एता: पुण्या: पवित्राश्न त्रिषु लोकेषु सत्तमा:,भरतश्रेष्ठ। गौओंसे बढ़कर परम पवित्र दूसरी कोई वस्तु नहीं है। ये पुण्यजनक, पवित्र तथा तीनों लोकोंमें सर्वश्रेष्ठ हैं

ພີສະມະ ກ່າວວ່າ: «ໂອ ຜູ້ປະເສີດໃນວົງພະຣະຕະ, ບໍ່ມີສິ່ງໃດທີ່ເປັນບຸນສູງສຸດຍິ່ງກວ່າໂຄ. ໂຄເປັນແຫຼ່ງແຫ່ງບຸນ ແລະ ຄວາມບໍລິສຸດໂດຍຕົນເອງ, ແລະຖືກນັບຖືວ່າເປັນຜູ້ປະເສີດທີ່ສຸດໃນບັນດາສັດທັງຫຼາຍຕະຫຼອດສາມໂລກ».

Verse 4

देवानामुपरिष्टाच्च गाव: प्रतिवसन्ति वै । दत्त्वा चैतास्तारयन्ते यान्ति स्वर्ग मनीषिण:,गौएँ देवताओंसे भी ऊपरके लोकोंमें निवास करती हैं। जो मनीषी पुरुष इनका दान करते हैं, वे अपने आपको तारते हैं और स्वर्गमें जाते हैं

ພີສະມະ ປະກາດວ່າ: «ໂຄອາໄສຢູ່ໃນພູມທີ່ສູງກວ່າພູມຂອງເທວະດາດ້ວຍຊ້ຳ. ດັ່ງນັ້ນ ບັນດາຜູ້ຮູ້ທີ່ຖວາຍທານໂຄ ຈະຊ່ວຍກູ້ຕົນເອງຈາກພະຍັນຕະລາຍ ແລະ ໄດ້ໄປສູ່ສະຫວັນ—ເຮັດໃຫ້ go-dāna (ການຖວາຍທານໂຄ) ເປັນກຳມະບຸນອັນສູງສຸດ ທີ່ຕັ້ງຢູ່ເທິງທຳ ແລະ ຄວາມເມດຕາກະລຸນາ».

Verse 5

मान्धाता यौवनाश्रवश्व ययातिर्नहुषस्तथा । गा वै ददनत: सततं सहस्रशतसम्मिता:

ພີສະມະກ່າວວ່າ: «ມານທາຕາ, ຢົວວະນາສະວະ, ຢະຢາຕິ, ແລະ ນະຫຸສະ—ກະສັດເຫຼົ່ານີ້ມີຊື່ສຽງໃນຕຳນານໂບຮານ ແລະເປັນຜູ້ໃຫ້ທານວົວຢ່າງສະເໝີ ຈົນທານຂອງພວກເຂົາມີຈຳນວນເຖິງຫຼາຍແສນ».

Verse 6

अपि चात्र पुरागीतां कथयिष्यामि तेडनघ,निष्पाप नरेश! इस विषयमें मैं तुम्हें एक पुराना वृत्तान्त सुना रहा हूँ। एक समयकी बात है, परम बुद्धिमान्‌ शुकदेवजीने नित्यकर्मका अनुष्ठान करके पवित्र एवं शुद्धचित्त होकर अपने पिता--ऋषियोंमें उत्तम श्रीकृष्णद्वैपायन व्यासको, जो लोकके भूत और भविष्यको प्रत्यक्ष देखनेवाले हैं, प्रणाम करके पूछा--'पिताजी! सम्पूर्ण यज्ञोंमें कौन-सा यज्ञ सबसे श्रेष्ठ देखा जाता है?

ພີສະມະກ່າວວ່າ: «ຍິ່ງໄປກວ່ານັ້ນ ໂອ ກະສັດຜູ້ບໍ່ມີບາບ, ຂ້າພະເຈົ້າຈະເລົ່າຕຳນານໂບຮານໃນເລື່ອງນີ້. ຄັ້ງໜຶ່ງ ສຸກະເທວະຜູ້ມີປັນຍາສູງສຸດ ໄດ້ປະກອບພິທີປະຈຳວັນຂອງຕົນ ແລ້ວກາຍເປັນຜູ້ບໍລິສຸດ ແລະຈິດໃຈແຈ້ງໃສ; ທ່ານໄດ້ກ້ອມກາບບິດາຂອງຕົນ—ສີຣີ ກຣິສນະ ດວຍປາຍະນະ ວຽສະ, ຜູ້ເປັນເລີດໃນບັນດາລະສີ ແລະກ່າວກັນວ່າເຫັນໄດ້ໂດຍກົງທັງອະດີດແລະອະນາຄົດ—ແລ້ວຖາມວ່າ: ‘ພໍ່ເອີຍ, ໃນບັນດາຍັດທັງປວງ ຍັດໃດຖືກນັບວ່າສູງສຸດ?’»

Verse 7

ऋषीणामुत्तमं धीमान्‌ कृष्णद्वैपायनं शुक: । अभिवाद्याह्विककृतः शुचि: प्रयतमानस:,निष्पाप नरेश! इस विषयमें मैं तुम्हें एक पुराना वृत्तान्त सुना रहा हूँ। एक समयकी बात है, परम बुद्धिमान्‌ शुकदेवजीने नित्यकर्मका अनुष्ठान करके पवित्र एवं शुद्धचित्त होकर अपने पिता--ऋषियोंमें उत्तम श्रीकृष्णद्वैपायन व्यासको, जो लोकके भूत और भविष्यको प्रत्यक्ष देखनेवाले हैं, प्रणाम करके पूछा--'पिताजी! सम्पूर्ण यज्ञोंमें कौन-सा यज्ञ सबसे श्रेष्ठ देखा जाता है?

ພີສະມະກ່າວວ່າ: «ໂອ ກະສັດຜູ້ບໍ່ມີບາບ, ຂ້າພະເຈົ້າຈະເລົ່າເລື່ອງໂບຮານໃຫ້ທ່ານຟັງໃນການນີ້. ຄັ້ງໜຶ່ງ ສຸກະເທວະຜູ້ມີປັນຍາຍິ່ງ ຫຼັງຈາກສຳເລັດພິທີປະຈຳວັນ ແລະເປັນຜູ້ບໍລິສຸດ ມີໃຈຝຶກຝົນ, ໄດ້ເຂົ້າໄປຫາບິດາຂອງຕົນ—ກຣິສນະດວຍປາຍະນະ ວຽສະ, ຜູ້ເປັນເລີດໃນບັນດາລະສີ ແລະກ່າວກັນວ່າເຫັນໄດ້ໂດຍກົງທັງອະດີດແລະອະນາຄົດໃນໂລກ; ຫຼັງຈາກກ້ອມກາບແລ້ວ ສຸກະຈຶ່ງຖາມວ່າ: ‘ພໍ່ເອີຍ, ໃນບັນດາຍັດທັງປວງ ຍັດໃດຖືກນັບວ່າສູງສຸດ?’»

Verse 8

पितरं परिपप्रच्छ दृष्टलोकपरावरम्‌ | को यज्ञ: सर्वयज्ञानां वरिष्ठोडभ्युपलक्ष्यते,निष्पाप नरेश! इस विषयमें मैं तुम्हें एक पुराना वृत्तान्त सुना रहा हूँ। एक समयकी बात है, परम बुद्धिमान्‌ शुकदेवजीने नित्यकर्मका अनुष्ठान करके पवित्र एवं शुद्धचित्त होकर अपने पिता--ऋषियोंमें उत्तम श्रीकृष्णद्वैपायन व्यासको, जो लोकके भूत और भविष्यको प्रत्यक्ष देखनेवाले हैं, प्रणाम करके पूछा--'पिताजी! सम्पूर्ण यज्ञोंमें कौन-सा यज्ञ सबसे श्रेष्ठ देखा जाता है?

ພີສະມະກ່າວວ່າ: «ສຸກະ (Śuka) ໄດ້ຖາມບິດາຂອງຕົນ, ຜູ້ເຫັນໂລກສູງແລະໂລກຕ່ຳ (ອະດີດແລະອະນາຄົດ) ໂດຍກົງ: ‘ໂອ ກະສັດຜູ້ບໍ່ມີບາບ, ຍັດໃດຖືກຮັບຮູ້ວ່າເປັນເລີດສຸດໃນບັນດາຍັດທັງປວງ?’ ໃນການນີ້ ຂ້າພະເຈົ້າຈະເລົ່າຕຳນານໂບຮານ: ຄັ້ງໜຶ່ງ ສຸກະເທວະຜູ້ມີປັນຍາສູງສຸດ ຫຼັງຈາກປະກອບພິທີປະຈຳວັນ ແລະບໍລິສຸດທັງກາຍແລະໃຈ, ໄດ້ກ້ອມກາບບິດາຂອງຕົນ—ກຣິສນະ ດວຍປາຍະນະ ວຽສະ, ຜູ້ເປັນເລີດໃນບັນດາລະສີ ແລະເຫັນອະດີດກັບອະນາຄົດ—ແລ້ວຖາມຄຳຖາມນີ້».

Verse 9

किं च कृत्वा पर स्थान प्राप्रुवन्ति मनीषिण: । केन देवा: पवित्रेण स्वर्गमश्नन्ति वा विभो,'प्रभो! मनीषी पुरुष कौन-सा कर्म करके उत्तम स्थानको प्राप्त होते हैं तथा किस पवित्र कार्यके द्वारा देवता स्वर्गलोकका उपभोग करते हैं?

ພີສະມະກ່າວວ່າ: «ແລ້ວໂດຍເຮັດສິ່ງໃດ ບັນດາຜູ້ຮູ້ທັນຈຶ່ງບັນລຸສະພາບສູງສຸດ? ແລະໂດຍການກະທຳອັນບໍລິສຸດໃດ ບັນດາເທວະຈຶ່ງໄດ້ຊື່ນຊົມສະຫວັນ, ໂອ ພຣະອົງຜູ້ມີອຳນາດ?»

Verse 10

किं च यज्ञस्य यज्ञत्वं क्व च यज्ञ: प्रतिष्ठित: । देवानामुत्तमं कि च कि च सत्रमित: परम्‌,'यज्ञका यज्ञत्व क्‍या है? यज्ञ किसमें प्रतिष्ठित है? देवताओंके लिये कौन-सी वस्तु उत्तम है? इससे श्रेष्ठ यज्ञ क्या है?

ພີດສະມະຖາມຄໍາຖາມອັນລຶກຊຶ້ງເກືອບຖຶງຄວາມໝາຍພາຍໃນຂອງການບູຊາ (ຍັດຍະ): ອັນໃດແທ້ທີ່ເຮັດໃຫ້ພິທີໜຶ່ງເປັນ «ຍັດຍະ»? ຍັດຍະຕັ້ງຢູ່ເທິງພື້ນຖານໃດ? ສໍາລັບເທວະທັງຫຼາຍ ສິ່ງໃດແມ່ນຄຸນຄ່າສູງສຸດ? ແລະມີສັດຕະຣະ/ວິນັຍບູຊາໃດທີ່ຖືວ່າສູງກວ່ານີ້ອີກ? ຄໍາຖາມເຫຼົ່ານີ້ນໍາການສົນທະນາອອກຈາກການປະກອບພິທີຕາມຮູບແບບ ໄປສູ່ຫຼັກການ ແລະເປົ້າໝາຍທີ່ໃຫ້ຄວາມຊອບທໍາທາງທຳມະ ແລະທາງວິນຍານແກ່ພິທີນັ້ນ.

Verse 11

पवित्राणां पवित्र च यत्‌ तद्‌ ब्रूहि पितर्मम । एतच्छुत्वा तु वचन व्यास: परमधर्मवित्‌ पुत्रायाकथयत्‌ सर्व तत्त्वेन भरतर्षभ,“पिताजी! पवित्रोंमें पवित्र वस्तु क्या है? इन सारी बातोंका मुझसे वर्णन कीजिये।” भरतश्रेष्ठ! पुत्र शुकदेवका यह वचन सुनकर परम धर्मज्ञ व्यासने उससे सब बातें ठीक-ठीक बतायीं

ພີດສະມະກ່າວວ່າ: “ພໍ່ເອີຍ ຂໍຈົ່ງບອກຂ້າພະເຈົ້າເຖິງສິ່ງທີ່ບໍລິສຸດຍິ່ງທີ່ສຸດໃນບັນດາສິ່ງທີ່ຊໍາລະໃຫ້ບໍລິສຸດ. ຈົ່ງພັນລະນາເລື່ອງເຫຼົ່ານີ້ທັງໝົດໃຫ້ຂ້າພະເຈົ້າຟັງ.” ໂອ ຜູ້ປະເສີດໃນວົງພັນບາຣະຕະ! ເມື່ອວຽສະ ຜູ້ຮູ້ທຳມະອັນສູງສຸດ ໄດ້ຍິນຄໍາຂອງບຸດ ກໍໄດ້ອະທິບາຍທຸກຢ່າງໃຫ້ຢ່າງຖືກຕ້ອງ ແລະຕາມຄວາມເປັນຈິງ.

Verse 12

व्यास उवाच गाव: प्रतिष्ठा भूतानां तथा गाव: परायणम्‌ । गाव: पुण्या: पवित्राश्व गोधनं पावनं तथा

ວຽສະກ່າວວ່າ: “ງົວເປັນຖານຮາກຂອງສັດມີຊີວິດທັງປວງ ແລະເປັນທີ່ພຶ່ງພາສູງສຸດ. ງົວເປັນຜູ້ມີບຸນ ແລະເປັນຜູ້ຊໍາລະໃຫ້ບໍລິສຸດ; ທັງຄວາມມັ່ງຄັ່ງແຫ່ງຝູງງົວ (ໂກທະນະ) ກໍເປັນສິ່ງຊໍາລະໃຫ້ບໍລິສຸດເຊັ່ນກັນ.”

Verse 13

व्यासजी बोले--बेटा! गौएँ सम्पूर्ण भूतोंकी प्रतिष्ठा हैं। गौएँ परम आश्रय हैं। गौएँ पुण्यमयी एवं पवित्र होती हैं तथा गोधन सबको पवित्र करनेवाला है ।। पूर्वमासन्नशृंगा वै गाव इत्यनुशुश्रुम शंगार्थे समुपासन्त ता: किल प्रभुमव्ययम्‌,हमने सुना है कि गौएँ पहले बिना सींगकी ही थीं। उन्होंने सींगके लिये अविनाशी भगवान्‌ ब्रह्माकी उपासना की

ວຽສະກ່າວວ່າ: “ລູກເອີຍ ງົວເປັນຖານຮາກຂອງສັດທັງປວງ; ງົວເປັນທີ່ພຶ່ງພາສູງສຸດ. ງົວເປັນຜູ້ມີບຸນ ແລະຊໍາລະໃຫ້ບໍລິສຸດ; ແລະຄວາມມັ່ງຄັ່ງແຫ່ງຝູງງົວ (ໂກທະນະ) ຊໍາລະທຸກຄົນໃຫ້ບໍລິສຸດ. ພວກເຮົາໄດ້ຍິນວ່າ ໃນການກ່ອນ ງົວເຄີຍບໍ່ມີເຂົາ. ເພື່ອຂໍເຂົາ ພວກນາງໄດ້ບູຊາພຣະຜູ້ເປັນອະມະຕະ ພຣະພຣະຫມາ.”

Verse 14

ततो ब्रह्मा तु गा: प्रायमुपविष्टा: समीक्ष्य ह । ईप्सितं प्रददौ ताभ्यो गोभ्य: प्रत्येकश: प्रभु:,भगवान्‌ ब्रह्माजीने गौओंको प्रायोपवेशन (आमरण उपवास) करते देख उन गौओंमेंसे प्रत्येकको उनकी अभीष्ट वस्तु दी

ຕໍ່ມາ ພຣະພຣະຫມາເຫັນງົວທັງຫຼາຍນັ່ງປະຕິບັດປຣາໂຍປະເວສະນະ (ອົດອາຫານຈົນຊີວິດສິ້ນ) ແລ້ວ ພຣະຜູ້ເປັນເຈົ້າກໍໄດ້ປະທານພອນທີ່ປາຖະໜາໃຫ້ແກ່ງົວແຕ່ລະຕົວ ທີລະຕົວ.

Verse 15

तासां शृंगाण्यजायन्त यस्या यादृड़मनोगतम्‌ । नानावर्णा: शृंगवन्त्यस्ता व्यरोचन्त पुत्रक

ວະຍາສະ ກ່າວວ່າ: «ໃນຝູງງົວນັ້ນ ເຂົາງົວໄດ້ງອກຂຶ້ນຕາມຮູບທີ່ແຕ່ລະຕົວນຶກຄິດໄວ້ໃນໃຈ. ເຂົາມີສີສັນຫຼາກຫຼາຍ ແລະງົວເຫຼົ່ານັ້ນກໍສ່ອງປະກາຍງາມຍິ່ງ, ລູກເອີຍ»។

Verse 16

बेटा! वरदान मिलनेके पश्चात्‌ गौओंके सींग प्रकट हो गये। जिसके मनमें जैसे सींगकी इच्छा थी, उसके वैसे ही हो गये। नाना प्रकारके रूप-रंग और सींगसे युक्त हुई उन गौओंकी बड़ी शोभा होने लगी ।। ब्रह्मणा वरदत्तास्ता हव्यकव्यप्रदा: शुभा: | पुण्या: पवित्रा: सुभगा दिव्यसंस्थानलक्षणा:,ब्रह्माजीका वरदान पाकर गौएँ मंगलमयी, हव्य-कव्य प्रदान करनेवाली, पुण्यजनक, पवित्र, सौभाग्यवती तथा दिव्य अंगों एवं लक्षणोंसे सम्पन्न हुईं

ວະຍາສະ ກ່າວວ່າ: «ເມື່ອໄດ້ຮັບພອນແລ້ວ ເຂົາງົວຂອງພວກນາງກໍປາກົດຂຶ້ນ. ຜູ້ໃດປາດຖະນາເຂົາແບບໃດໃນໃຈ ເຂົາຂອງນາງກໍເປັນແບບນັ້ນ. ງົວເຫຼົ່ານັ້ນມີຮູບຮ່າງແລະສີສັນຫຼາກຫຼາຍ ພ້ອມເຂົາອັນງາມ ຈຶ່ງສະຫງ່າງາມຍິ່ງ. ໂດຍພອນທີ່ພຣະພຣະຫມາປະທານ ພວກນາງກາຍເປັນມົງຄຸນ ໃຫ້ໄດ້ທັງຮະວິສ (ເຄື່ອງບູຊາແກ່ເທວະ) ແລະ ກາວຍະ (ເຄື່ອງບູຊາແກ່ບັນພະບຸລຸດ). ພວກນາງເປັນຜູ້ມີບຸນ ບໍລິສຸດ ຊໍາລະໃຫ້ບໍລິສຸດ ມີໂຊກດີ ແລະມີຮູບຮ່າງກັບລັກສະນະອັນເທວະ»។

Verse 17

गावस्तेजो महद्‌ दिव्यं गवां दान॑ प्रशस्यते । ये चैता: सम्प्रयच्छन्ति साधवो वीतमत्सरा:,गौएँ दिव्य एवं महान्‌ तेज हैं। उनके दानकी प्रशंसा की जाती है। जो सत्पुरुष मात्सर्यका त्याग करके गौओंका दान करते हैं, वे पुण्यात्मा कहे गये हैं। वे सम्पूर्ण दानोंके दाता माने गये हैं। निष्पाप शुकदेव! उन्हें पुण्यमय गोलोककी प्राप्ति होती है

ວະຍາສະ ກ່າວວ່າ: «ງົວມີລັດສະໝີອັນໃຫຍ່ ແລະເປັນເທວະ; ດັ່ງນັ້ນການບໍລິຈາກງົວຈຶ່ງຖືກສັນລະເສີນ. ຜູ້ດີທັງຫຼາຍທີ່ປອດຈາກຄວາມອິດສາແລະຄວາມພະຍາບາດ ແລ້ວມອບງົວເຫຼົ່ານີ້ ຖືກເອີ້ນວ່າຜູ້ມີບຸນແທ້. ຜູ້ໃຫ້ເຊັ່ນນັ້ນຖືກນັບເປັນຜູ້ໃຫ້ທານທຸກປະເພດ ແລະຈະໄດ້ບັນລຸໂລກອັນບໍລິສຸດຂອງງົວ ຄື ‘ໂກໂລກ’ (Goloka)»។

Verse 18

ते वै सुकृतिन: प्रोक्ता: सर्वदानप्रदाश्न ते । गवां लोकं तथा पुण्यमाप्रुवन्ति च तेडनघ,गौएँ दिव्य एवं महान्‌ तेज हैं। उनके दानकी प्रशंसा की जाती है। जो सत्पुरुष मात्सर्यका त्याग करके गौओंका दान करते हैं, वे पुण्यात्मा कहे गये हैं। वे सम्पूर्ण दानोंके दाता माने गये हैं। निष्पाप शुकदेव! उन्हें पुण्यमय गोलोककी प्राप्ति होती है

ວະຍາສະ ກ່າວວ່າ: «ຜູ້ທີ່ໃຫ້ງົວ ຖືກປະກາດວ່າເປັນຜູ້ມີບຸນແທ້. ຜູ້ໃຫ້ເຊັ່ນນັ້ນຖືກນັບເປັນຜູ້ໃຫ້ທານທຸກປະເພດ ເພາະການໃຫ້ງົວຖືກສັນລະເສີນເຫນືອກວ່າທານອື່ນ. ໂອ ຜູ້ບໍ່ມີມົນທິນ, ພວກເຂົາຈະໄດ້ບັນລຸໂລກອັນບໍລິສຸດຂອງງົວ—ໂກໂລກ (Goloka)—ອັນເປັນຜົນບຸນສູງສຸດ»។

Verse 19

यत्र वृक्षा मधुफला दिव्यपुष्पफलोपगा: । पुष्पाणि च सुगन्धीनि दिव्यानि द्विजसत्तम,द्विजश्रेष्ठ] गोलोकके सभी वृक्ष मधुर एवं सुस्वादु फल देनेवाले हैं। वे दिव्य फल- फूलोंसे सम्पन्न होते हैं। उन वृक्षोंके पुष्प दिव्य एवं मनोहर गन्धसे युक्त होते हैं

ວະຍາສະ ກ່າວວ່າ: «ທີ່ນັ້ນ ຕົ້ນໄມ້ທັງຫຼາຍອອກຜົນຫວານດັ່ງນ້ໍາເຜິ້ງ ແລະປະດັບດ້ວຍດອກໄມ້ແລະຜົນໄມ້ອັນເທວະ. ດອກໄມ້ຂອງມັນເປັນດອກໄມ້ອັນວິເສດ ມີກິ່ນຫອມອັນລະອຽດຍິ່ງ, ໂອ ຜູ້ປະເສີດໃນບັນດາຜູ້ເກີດສອງຄັ້ງ (ດວິຈະ)»។

Verse 20

सर्वा मणिमयी भूमि: सर्वकाज्चनवालुका । सर्वर्तुसुखसंस्पर्शा निष्पड़का निरजा: शुभा:,वहाँकी भूमि मणिमयी है। वहाँकी बालुका कांचनचूर्णरूप है। उस भूमिका स्पर्श सभी ऋतुओंमें सुखद होता है। वहाँ धूल और कीचड़का नाम भी नहीं है। वह भूमि सर्वथा मंगलमयी है

ວະຍາສະ ພັນນາເຖິງໂລກອັນເປັນມົງຄຸນຢ່າງສູງສຸດ: ພື້ນດິນທັງໝົດເປັນມະນີລ້ວນ ແລະຊາຍດັ່ງຜົງຄຳ. ເມື່ອສຳຜັດກໍສຸກສະບາຍໃນທຸກລະດູ ບໍ່ມີຄວາມກະດ້າງຫຼືອຶດອັດ. ທີ່ນັ້ນບໍ່ມີຝຸ່ນ ແລະບໍ່ມີຕົມ; ດິນແດນບໍລິສຸດ ແລະເປັນມົງຄຸນທັງປວງ—ເປັນພາບຂອງໂລກແຫ່ງທຳມະ ທີ່ທຳມະຊາດເອງສະທ້ອນຄວາມບໍລິສຸດແລະບຸນກຸສົນ.

Verse 21

रक्तोत्पलवनैश्वैव मणिखण्डैर्हिरण्मयै: । तरुणादित्यसंकाशैर्भान्ति तत्र जलाशया:,वहाँके जलाशय लाल कमलवनोंसे तथा प्रातः-कालीन सूर्यके समान प्रकाशमान मणिजटित सुवर्णमय सोपानोंसे सुशोभित होते हैं

ວະຍາສະ ກ່າວວ່າ: ທີ່ນັ້ນ ບຶງແລະສະນ້ຳທັງຫຼາຍສ່ອງປະກາຍຢ່າງສົດງາມ—ປະດັບດ້ວຍດົງບົວແດງ ແລະຂັ້ນບັນໄດຄຳທີ່ຝັງມະນີ ສະຫວ່າງໄສດັ່ງຕາເວັນຍາມເຊົ້າ. ຄຳພັນນານີ້ຊູ້ໃຫ້ເຫັນຄວາມງາມອັນມີລະບຽບແລະເປັນມົງຄຸນ ຊີ້ວ່າຄວາມກົງກັນຂອງຄຸນທຳຍ່ອມນຳພາຄວາມຮົມກຽວຂອງໂລກ.

Verse 22

महार्हमणिपत्रैश्न काउचनप्रभकेसरै: । नीलोत्पलविमिश्रैश्व सरोभिर्बहुपड्कजै:,वहाँकी भूमि कितने ही सरोवरोंसे शोभा पाती है। उन सरोवरोंमें नीलोत्पलमिश्रित बहुत-से कमल खिले रहते हैं। उन कमलोंके दल बहुमूल्य मणिमय होते हैं और उनके केसर अपनी स्वर्णमयी प्रभासे प्रकाशित होते हैं

ວະຍາສະ ພັນນາວ່າ ພື້ນດິນແຫ່ງນັ້ນງາມຂຶ້ນດ້ວຍບຶງຫຼາຍແຫ່ງ. ໃນນ້ຳນັ້ນ ດອກບົວຈຳນວນຫຼາຍບານສະພັງ ປົນກັບບົວສີຟ້າ; ກີບດອກດັ່ງເຮັດດ້ວຍມະນີອັນລ້ຳຄ່າ ແລະເກສອນສ່ອງປະກາຍດ້ວຍຮັດສະມີຄຳ—ເປັນພາບຂອງຄວາມງາມອັນເປັນມົງຄຸນແລະເຫນືອໂລກ ທີ່ຫໍ້ຫຸ້ມເລື່ອງໃຫ້ມີອາລົມແຫ່ງຄວາມສັກສິດແລະການຍົກຈິດໃຈຂຶ້ນສູງ.

Verse 23

करवीरवनै: फुल्लै: सहस्रावर्तसंवृतै: । संतानकवनै: फुल्लैर्वक्षैश्ष समलंकृता:,उस लोकमें बहुत-सी नदियाँ हैं, जिनके तटोंपर खिले हुए कनेरोंके वन तथा विकसितसंतानक (कल्पवृक्ष-विशेष) के वन एवं अन्यान्य वृक्ष उनकी शोभा बढ़ाते हैं। वे वृक्ष और वन अपने मूल भागमें सहस्रों आवर्तोंसे घिरे हुए हैं

ວະຍາສະ ກ່າວວ່າ: ໃນໂລກນັ້ນມີແມ່ນ້ຳຫຼາຍສາຍ. ຝັ່ງນ້ຳຖືກປະດັບດ້ວຍດົງດອກກະວີຣະ (karavīra/oleander) ທີ່ບານສະພັງ ແລະດົງສັນຕານະກະ (saṃtānaka) ອັນເປັນໄມ້ສະຫວັນບັນດານພອນ ພ້ອມດ້ວຍໄມ້ອື່ນໆ. ຮອບໂຄນຂອງຕົ້ນໄມ້ແລະປ່າເຫຼົ່ານັ້ນ ມີກະແສນ້ຳວົນວຽນນັບພັນຫໍ້ຫຸ້ມ ເພີ່ມພູນຄວາມອັດສະຈັນເຫນືອໂລກຂອງພາບທິວທັດນັ້ນ.

Verse 24

निर्मलाभिश्न मुक्ताभिमणिभिश्न महाप्रभै: | उद्भूतपुलिनास्तत्र जातरूपैश्न निम्नगा:,उन नदियोंके तटोंपर निर्मल मोती, अत्यन्त प्रकाशमान मणिरत्न तथा सुवर्ण प्रकट होते हैं

ວະຍາສະ ກ່າວວ່າ: ທີ່ນັ້ນ ຕາມຝັ່ງແມ່ນ້ຳມີສັນດອນຊາຍເກີດຂຶ້ນໃໝ່ ແລະໃນສາຍນ້ຳນັ້ນປາກົດມີໄຂ່ມຸກບໍລິສຸດ, ມະນີອັນສ່ອງປະກາຍຢ່າງຍິ່ງ, ແລະຄຳ. ນີ້ເປັນພາບຂອງຄວາມອຸດົມສົມບູນຂອງທຳມະຊາດ ທີ່ຊູ້ໃຫ້ເຫັນຄວາມເຊື່ອວ່າ ສະຖານທີ່ສັກສິດຍ່ອມມອບຂຸມຊັບອັນເປັນມົງຄຸນແລະຊຳລະຈິດໃຫ້ແກ່ຜູ້ຄວນໄດ້.

Verse 25

सर्वरत्नमयैश्रित्रैरवगाढा द्रुमोत्तमै: । जातरूपमयैश्चान्यैहुताशनसमप्रभै:,कितने ही उत्तम वृक्ष अपने मूलभागके द्वारा उन नदियोंके जलमें प्रविष्ट दिखायी देते हैं। वे सर्वरत्नमय विचित्र देखे जाते हैं। कितने ही सुवर्णमय होते हैं और दूसरे बहुत-से वृक्ष प्रज्ज्वलित अग्निके समान प्रकाशित होते हैं

ພຣະວະຍາສະ ກ່າວວ່າ: ມີຕົ້ນໄມ້ອັນປະເສີດຫຼາຍຕົ້ນ ທີ່ຮາກຈົມລຶກລົງໃນນ້ຳແຫ່ງແມ່ນ້ຳເຫຼົ່ານັ້ນ. ບາງຕົ້ນປານດັ່ງຖືກປັ້ນຈາກແກ້ວມະນີທຸກຊະນິດ ມີສີສັນວິຈິດອັດສະຈັນ; ບາງຕົ້ນເປັນຄຳ; ແລະອີກຫຼາຍຕົ້ນສ່ອງສະຫວ່າງດ້ວຍລັດສະໝີເທົ່າກັບໄຟທີ່ລຸກໂຊນ.

Verse 26

सौवर्णा गिरयस्तत्र मणिरत्नशिलोच्चया: । सर्वरत्नमयैर्भान्ति शंगैश्वारुभिरुच्छितै:,वहाँ सोनेके पर्वत तथा मणि और रत्नोंके शैलसमूह हैं, जो अपने मनोहर, ऊँचे तथा सर्वरत्नमय शिखरोंसे सुशोभित होते हैं

ພຣະວະຍາສະ ພັນນາວ່າ ດິນແດນນັ້ນປະດັບດ້ວຍພູເຂົາຄຳ ແລະກອງຫີນສູງໃຫຍ່ທີ່ເກີດຈາກແກ້ວມະນີກັບຮັດຕະນະ. ຍອດພູອັນງາມສູງສົ່ງ ທີ່ສ່ອງປະກາຍດ້ວຍຮັດຕະນະທຸກຊະນິດ ສະຫວ່າງໄສຢ່າງຫາທຽບບໍ່ໄດ້ ປານພາໃຫ້ເຫັນຄວາມອັດສະຈັນແຫ່ງໂລກອື່ນ.

Verse 27

नित्यपुष्पफलास्तत्र नगा: पत्ररथाकुला: | दिव्यगन्धरसै: पुष्पै: फलैश्न भरतर्षभ

ພຣະວະຍາສະ ກ່າວວ່າ: «ທີ່ນັ້ນ ຕົ້ນໄມ້ທັງຫຼາຍມີດອກແລະໝາກຫ້ອມຫຼວງຢູ່ເທື່ອງໆ ແລະເຕັມໄປດ້ວຍຝູງນົກ. ດອກແລະໝາກຂອງມັນມີກິ່ນຫອມອັນເທວະ ແລະລົດຊາດຫວານອັນເທວະ, ໂອ ຜູ້ເປັນເລີດໃນວົງສາບາຣະຕະ»

Verse 28

भरतश्रेष्ठ! वहाँके वृक्षोंमें सदा ही फ़ूल और फल लगे रहते हैं। वे वृक्ष पक्षियोंसे भरे होते हैं तथा उनके फूलों और फलोंमें दिव्य सुगन्ध और दिव्य रस होते हैं ।। रमन्ते पुण्यकर्माणस्तत्र नित्यं युधिष्ठिर । सर्वकामसमृद्धार्था नि:शोका गतमन्यव:,युधिष्ठिर! वहाँ पुण्यात्मा पुरुष ही सदा निवास करते हैं। गोलोकवासी शोक और क्रोधसे रहित, पूर्णकाम एवं सफलमनोरथ होते हैं

ໂອ ຜູ້ເປັນເລີດໃນວົງສາບາຣະຕະ! ທີ່ນັ້ນ ຕົ້ນໄມ້ທັງຫຼາຍມີດອກແລະໝາກຢູ່ເທື່ອງໆ. ມັນເຕັມໄປດ້ວຍນົກ ແລະໃນດອກກັບໝາກຂອງມັນມີກິ່ນຫອມອັນເທວະ ແລະລົດຊາດອັນເທວະ. ໂອ ຢຸດທິສຖິຣະ! ຜູ້ກະທຳກຸສົນເທົ່ານັ້ນຢູ່ທີ່ນັ້ນຕະຫຼອດ—ສົມຫວັງທຸກປະການ ສຳເລັດທຸກເປົ້າໝາຍ ປາດສະຈາກຄວາມໂສກ ແລະຄວາມໂກດກໍດັບສິ້ນໄປ.

Verse 29

विमानेषु विचित्रेषु रमणीयेषु भारत । मोदन्ते पुण्यकर्माणो विहरन्तो यशस्विन:,भरतनन्दन! वहाँके यशस्वी एवं पुण्यकर्मा मनुष्य विचित्र एवं रमणीय विमानोंमें बैठकर यथेष्ट विहार करते हुए आनन्दका अनुभव करते हैं

ພຣະວະຍາສະ ກ່າວວ່າ: «ໂອ ບາຣະຕະ! ຜູ້ກະທຳກຸສົນ—ຜູ້ມີຊື່ສຽງແລະມີຄຸນທຳ—ຍິນດີຢູ່ທີ່ນັ້ນ ໂດຍເຄື່ອນໄຫວໄປມາຕາມໃຈ ໃນວິມານອາກາດອັນວິຈິດແລະນ່າຊົມ.»

Verse 30

उपक्रीडन्ति तान्‌ राजन्‌ शुभाश्चाप्सरसां गणा: । एताल्लोॉकानवाप्रोति गां दत्त्वा वै युधिष्ठिर,राजन्‌! उनके साथ सुन्दरी अप्सराएँ क्रीड़ा करती हैं। युधिष्ठिर! गोदान करके मनुष्य इन्हीं लोकोंमें जाते हैं

ວະຍາສະກ່າວວ່າ: «ໂອ ພະຣາຊາ, ໝູ່ອັບສະຣາທີ່ສະຫວ່າງໄສ ພາກັນຫຼິ້ນສະນຸກກັບເຂົາເຈົ້າຢູ່ທີ່ນັ້ນ. ໂອ ຢຸທິສຖິຣ, ໂດຍການບໍລິຈາກງົວ ມະນຸດຍ່ອມໄດ້ບັນລຸເຖິງໂລກເຫຼົ່ານັ້ນແທ້»។

Verse 31

येषामधिपति: पूषा मारुतो बलवान्‌ बली । ऐश्वर्ये वरुणो राजा नाममात्र युगन्धरा:,नरेन्द्र! शक्तिशाली सूर्य और बलवान्‌ वायु जिन लोकोंके अधिपति हैं, एवं राजा वरुण जिन लोकोंके ऐश्वर्यपर प्रतिष्ठित हैं, मनुष्य गोदान करके उन्हीं लोकोंमें जाता है। गौएँ युगन्धरा, सुरूपा, बहुरूपा, विश्वरूपा तथा सबकी माताएँ हैं। शुकदेव! मनुष्य संयम- नियमके साथ रहकर गौओंके इन प्रजापतिकथित नामोंका प्रतिदिन जप करे

ວະຍາສະກ່າວວ່າ: «ໂອ ພະຣາຊາ, ໂລກທັງຫຼາຍທີ່ພູສັນ (ພະອາທິດ) ແລະ ລົມອັນກ້າແຂງເປັນຜູ້ປົກຄອງ, ແລະໂລກທີ່ຄວາມຮຸ່ງເຮືອງຕັ້ງຢູ່ເທິງພະຣາຊາວະຣຸນ—ດ້ວຍການໃຫ້ງົວເປັນທານ ມະນຸດຍ່ອມໄດ້ເຖິງອານາຈັກເຫຼົ່ານັ້ນແທ້. ງົວຖືກເອີ້ນວ່າ ຢຸກັນທະຣາ, ສຸຣູປາ, ບະຫຸຣູປາ, ວິສະວະຣູປາ, ແລະ ‘ແມ່ຂອງທຸກສິ່ງ’. ໂອ ສຸກະເທວະ, ຜູ້ຢູ່ດ້ວຍຄວາມສຳລວມແລະວິໄນ ຄວນສວດຊື່ເຫຼົ່ານີ້ທຸກມື້ ດັ່ງທີ່ປະຊາປະຕິໄດ້ປະກາດ»។

Verse 32

सुरूपा बहुरूपाश्न विश्वरूपाश्व मातर: । प्राजापत्यमिति ब्रह्मन्‌ जपेन्नित्यं यतव्रतः,नरेन्द्र! शक्तिशाली सूर्य और बलवान्‌ वायु जिन लोकोंके अधिपति हैं, एवं राजा वरुण जिन लोकोंके ऐश्वर्यपर प्रतिष्ठित हैं, मनुष्य गोदान करके उन्हीं लोकोंमें जाता है। गौएँ युगन्धरा, सुरूपा, बहुरूपा, विश्वरूपा तथा सबकी माताएँ हैं। शुकदेव! मनुष्य संयम- नियमके साथ रहकर गौओंके इन प्रजापतिकथित नामोंका प्रतिदिन जप करे

ວະຍາສະກ່າວວ່າ: «ໂອ ພຣາຫມັນ, ຜູ້ມີວິໄນໃນວັດຕະປະຕິບັດ ຄວນສວດຊື່ງົວທີ່ປະຊາປະຕິປະທານໄວ້ທຸກມື້: ສຸຣູປາ, ບະຫຸຣູປາ, ວິສະວະຣູປາ, ແລະ ‘ມາຕາຣະ’ (ແມ່ທັງຫຼາຍ). ໂດຍການນົບນ້ອມແລະໃຫ້ງົວ ມະນຸດຍ່ອມໄດ້ເຖິງໂລກອັນສູງສົ່ງ ທີ່ພະອາທິດອັນກ້າແຂງແລະລົມອັນມີອຳນາດເປັນຜູ້ປົກຄອງ, ແລະໂລກທີ່ຄວາມຮຸ່ງເຮືອງຢູ່ໃຕ້ພະຣາຊາວະຣຸນ. ດັ່ງນັ້ນ ການເຄົາລົບງົວ—ຜ່ານການໃຫ້ທານແລະການລະນຶກ—ຈຶ່ງເປັນທາງແຫ່ງທຳ ໄປສູ່ບຸນແລະຊະຕາກຳອັນສູງ»។

Verse 33

गाश्च शुश्रूषते यश्व समन्वेति च सर्वश: । तस्मै तुष्टा: प्रयच्छन्ति वरानपि सुदुर्लभान्‌,जो पुरुष गौओंकी सेवा और सब प्रकारसे उनका अनुगमन करता है, उसपर संतुष्ट होकर गौएँ उसे अत्यन्त दुर्लभ वर प्रदान करती हैं

ວະຍາສະກ່າວວ່າ: «ຜູ້ໃດຮັບໃຊ້ງົວ ແລະຕິດຕາມດູແລພວກມັນທຸກປະການ—ເມື່ອງົວພໍໃຈ ພວກມັນຍ່ອມປະທານພອນ ແມ່ນແຕ່ພອນທີ່ຫາໄດ້ຍາກຢ່າງຍິ່ງ ໃຫ້ແກ່ຜູ້ນັ້ນ»។

Verse 34

द्रहोन्न मनसा वापि गोषु नित्यं सुखप्रद: । अर्चयेत सदा चैव नमस्कारैश्व पूजयेत्‌,गौओंके साथ मनसे भी कभी द्रोह न करे, उन्हें सदा सुख पहुँचाये, उनका यथोचित सत्कार करे और नमस्कार आदिके द्वारा उनका पूजन करता रहे

ວະຍາສະກ່າວວ່າ: «ຢ່າໃຫ້ມີໃຈປອງຮ້າຍຕໍ່ງົວ ແມ່ນແຕ່ໃນຄວາມຄິດກໍຢ່າ. ຄວນເຮັດຢ່າງຕໍ່ເນື່ອງເພື່ອປະໂຫຍດແລະຄວາມສະບາຍຂອງພວກມັນ, ໃຫ້ກຽດຢ່າງເໝາະສົມ, ແລະບູຊາພວກມັນເປັນນິດດ້ວຍການນົບນ້ອມແລະການເຄົາລົບ»។

Verse 35

दान्तः प्रीतमना नित्यं गवां व्युष्टिं तथाश्रुते । त्र्यहमुष्णं पिबेन्मूत्रं 5यहमुष्णं पिबेत्‌ पय:,जो मनुष्य जितेन्द्रिय और प्रसन्नचित्त होकर नित्य गौओंकी सेवा करता है, वह समृद्धिका भागी होता है। मनुष्य तीन दिनोंतक गरम गोमूत्र पीकर रहे, फिर तीन दिनतक गरम गोदुग्ध पीकर रहे

ວະຍາສະ ກ່າວວ່າ: ຜູ້ຄວບຄຸມຕົນເອງໄດ້ ໃຈຍິນດີຢູ່ເສມອ ຜູ້ບໍລິການດູແລຝູງງົວເປັນປະຈໍາ ແລະຟັງຂໍ້ປະພຶດທີ່ກໍານົດໄວ້ດ້ວຍຄວາມເອົາໃຈໃສ່ ຍ່ອມໄດ້ຮັບສ່ວນແຫ່ງຄວາມຮຸ່ງເຮືອງ. ເປັນວິໄນຕະປະ ຄວນດື່ມນ້ໍາປັດສະວະງົວອຸ່ນ 3 ມື້ ແລ້ວຈຶ່ງດື່ມນ້ໍານົມງົວອຸ່ນ 3 ມື້.

Verse 36

गवामुष्णं पय: पीत्वा ऋयहमुष्णं घृतं पिबेत्‌ । त्रयहमुष्णं घृतं पीत्वा वायुभक्षो भवेत्‌ ऋ यहम्‌,गरम गोदुग्ध पीनेके पश्चात्‌ तीन दिनोंतक गरम-गरम गोघृत पीये। तीन दिनतक गरम घी पीकर फिर तीन दिनोंतक वह वायु पीकर रहे

ວະຍາສະ ກ່າວວ່າ: ຫຼັງຈາກດື່ມນ້ໍານົມງົວອຸ່ນແລ້ວ ຄວນດື່ມນ້ໍາມັນເນີຍ (ghṛta) ອຸ່ນ 3 ມື້. ເມື່ອດື່ມນ້ໍາມັນເນີຍອຸ່ນ 3 ມື້ແລ້ວ ຈຶ່ງຄວນຢູ່ອີກ 3 ມື້ ໂດຍອາໄສແຕ່ລົມເປັນອາຫານ. ໃນບົດບາດນີ້ ມັນເປັນການອະທິບາຍການປະຕິບັດຕະປະແບບຂັ້ນຕອນ ເນັ້ນການຄວບຄຸມຕົນເອງແລະການຈັດລະບຽບກາຍຕາມທຳມະ.

Verse 37

येन देवा: पवित्रेण भुज्जते लोकमुत्तमम्‌ । यत्‌ पवित्र पवित्राणां तद्‌ घृतं शिरसा वहेत्‌,देवगण भी जिस पवित्र घृतके प्रभावसे उत्तम-उत्तम लोकका पालन करते हैं तथा जो पवित्र वस्तुओंमें सबसे बढ़कर पवित्र है, उससे घृतको शिरोधार्य करे

ວະຍາສະ ກ່າວວ່າ: ໂດຍສານອັນຊໍາລະນັ້ນ ທີ່ເທວະດາທັງຫຼາຍໄດ້ບໍລິໂພກ ແລະດ້ວຍອໍານາດຂອງມັນຈຶ່ງຄ້ຳຈຸນໂລກອັນສູງສຸດ—ອັນເປັນສິ່ງບໍລິສຸດທີ່ສຸດໃນບັນດາຄວາມບໍລິສຸດ—ຄວນອຸ້ມຊູ ghee (ghṛta) ໄວ້ເທິງສີສະ ເປັນການກະທໍາອັນເຄົາລົບສັກກາລະ.

Verse 38

घृतेन जुहुयादग्निं घृतेन स्वस्ति वाचयेत्‌ । घृतं प्राशेद्‌ घृतं दद्याद्‌ गवां पुष्टि तथाश्रुते,गायके घीके द्वारा अग्निमें आहुति दे। घृतकी दक्षिणा देकर ब्राह्मणोंद्वारा स्वस्तिवाचन कराये। घृत भोजन करे तथा गोघृतका ही दान करे। ऐसा करनेसे मनुष्य गौओंकी समृद्धि एवं अपनी पुष्टिका अनुभव करता है

ວະຍາສະ ກ່າວວ່າ: ຄວນຖວາຍອາຫຸຕິໃສ່ໄຟດ້ວຍ ghee (ghṛta) ແລະໃຫ້ສວັດສະຕິ (svasti) ຖືກສະດຸດສະດອງໂດຍມອບ ghee ເປັນຄ່າບູຊາ. ຄວນບໍລິໂພກ ghee ແລະຄວນໃຫ້ທານ ghee ດ້ວຍ. ໂດຍການປະພຶດເຊັ່ນນີ້ ກ່າວກັນວ່າ ຜູ້ນັ້ນຈະປະສົບຄວາມຮຸ່ງເຮືອງຂອງຝູງງົວ ແລະຄວາມບໍາລຸງກໍາລັງຂອງຕົນເອງ.

Verse 39

नि्तैश्व यवैगोभिमासं प्रश्नितयावक: । ब्रह्महत्यासमं पाप॑ सर्वमेतेन शुध्यते,गौओंके गोबरसे निकाले हुए जौकी लप्सीका एक मासतक भक्षण करे। इससे मनुष्य ब्रह्महत्या-जैसे पापसे भी छुटकारा पा जाता है

ວະຍາສະ ກ່າວວ່າ: ດ້ວຍວິໄນອັນໝັ້ນຄົງ ຄວນດໍາລົງຊີວິດໜຶ່ງເດືອນ ໂດຍກິນແຕ່ເຂົ້າຕົ້ມຂ້າວບາເລທີ່ປຸງດ້ວຍຜະລິດຕະພັນຈາກງົວ. ໂດຍການປະຕິບັດວຣະຕະນີ້ ຜູ້ນັ້ນຈະຖືກຊໍາລະໃຫ້ບໍລິສຸດ ແມ່ນແຕ່ຈາກບາບຫນັກຫນາເທົ່າກັບການຂ້າພຣາຫມະນ (brahmahatyā). ບົດນີ້ວາງຄວາມບໍລິສຸດທີ່ຜູກພັນກັບງົວ ແລະອາຫານທີ່ຄວບຄຸມໄວ້ ເປັນເຄື່ອງຊໍາລະຄວາມຜິດ ແລະນໍາກັບສູ່ຊີວິດຕາມທຳມະ.

Verse 40

पराभवाच्च दैत्यानां देवैः शौचमिदं कृतम्‌ । ते देवत्वमपि प्राप्ता: संसिद्धाक्ष महाबला:,जब दैत्योंने देवताओंको पराजित कर दिया, तब देवताओंने इसी प्रायश्चित्तका अनुष्ठान किया। इससे उन्हें पुनः (नष्ट हुए) देवत्वकी प्राप्ति हुई तथा वे महाबलवान्‌ और परम सिद्ध हो गये

ເມື່ອພວກໄດຕະ (Daitya) ໄດ້ເຮັດໃຫ້ເທວະທັງຫຼາຍພ່າຍແພ້ ເທວະທັງຫຼາຍຈຶ່ງໄດ້ປະກອບພິທີຊໍາລະບາບ ແລະການຊໍາລະຄວາມບໍ່ບໍລິສຸດນີ້. ດ້ວຍອານຸພາບນັ້ນ ພວກເຂົາໄດ້ຮັບຄືນສະພາບເທວະ ແລະກາຍເປັນຜູ້ມີພະລັງອັນໃຫຍ່ ພ້ອມດ້ວຍຄວາມສໍາເລັດສິດທິອັນສົມບູນ.

Verse 41

गाव: पवित्रा: पुण्याश्व॒ पावनं परमं महत्‌ | ताश्च दत्त्वा द्विजातिभ्यो नर: स्वर्गमुपाशुते,गौएँ परम पावन, पवित्र और पुण्यस्वरूपा हैं। वे महान्‌ देवता हैं। उन्हें ब्राह्मणोंको देकर मनुष्य स्वर्गका सुख भोगता है

ງົວທັງຫຼາຍແມ່ນບໍລິສຸດ ແລະສັກສິດ ເປັນການຊໍາລະທີ່ສູງສຸດ ແລະມີບຸນກຸສົນອັນໃຫຍ່. ຜູ້ໃດມອບງົວເປັນທານແກ່ຜູ້ເກີດສອງຄັ້ງ (dvija—ໂດຍສະເພາະພຣາຫມັນ) ຜູ້ນັ້ນຈະໄດ້ເຖິງສະຫວັນ ແລະເສວຍສຸກໃນສະຫວັນ.

Verse 42

गवां मध्ये शुचिर्भूत्वा गोमतीं मनसा जपेत्‌ । पुताभिरद्धिराचम्य शुचिर्भवति निर्मल:,पवित्र जलसे आचमन करके पवित्र होकर गौओंके बीचमें गोमतीमन्त्र (गोमाँ अग्नेविमाँ अश्वि इत्यादि) का मन-ही-मन जप करे। ऐसा करनेसे वह अत्यन्त शुद्ध एवं निर्मल (पापमुक्त) हो जाता है

ເມື່ອດື່ມນ້ໍາບໍລິສຸດເພື່ອອາຈະມະນ (ācamana) ແລະເຮັດຕົນໃຫ້ບໍລິສຸດແລ້ວ ຈົ່ງຢືນຢູ່ກາງຝູງງົວ ແລະພຶງສະຫວດມົນ «ໂກມະຕີ» ໃນໃຈ. ດ້ວຍການກະທໍານີ້ ຜູ້ນັ້ນຈະບໍລິສຸດຢ່າງຍິ່ງ ແລະຜ່ອງໃສ ພົ້ນຈາກມົນທິນບາບ.

Verse 43

अग्निमध्ये गवां मध्ये ब्राह्मणानां च संसदि | विद्यावेदव्रतस्नाता ब्राह्मुणा: पुण्यकर्मिण:,विद्या और वेददव्रतमें निष्णात पुण्यात्मा ब्राह्मणोंको चाहिये कि वे अग्नियों और गौओंके बीचमें तथा ब्राह्मणोंकी सभामें शिष्योंको यज्ञतुल्य गोमतीविद्याकी शिक्षा दें। जो तीन राततक उपवास करके गोमती-मन्त्रका जप करता है, उसे गौओंका वरदान प्राप्त होता है

ໃນກາງໄຟບູຊາ ໃນກາງຝູງງົວ ແລະໃນສະພາຂອງພຣາຫມັນ ພຣາຫມັນຜູ້ບໍລິສຸດດ້ວຍວິຊາ ການຮຽນວິເທດ ແລະວຣະຕະ (ວິໄນຄໍາປະຕິຍານ) ຜູ້ປະພຶດກຳດີ ຄວນປະກອບການສອນສືບທອດວິຊາອັນສັກສິດ.

Verse 44

अध्यापयेरन्‌ शिष्यान्‌ वै गोमतीं यज्ञसम्मिताम्‌ | त्रिरात्रोपोषितो भूत्वा गोमतीं लभते वरम्‌,विद्या और वेददव्रतमें निष्णात पुण्यात्मा ब्राह्मणोंको चाहिये कि वे अग्नियों और गौओंके बीचमें तथा ब्राह्मणोंकी सभामें शिष्योंको यज्ञतुल्य गोमतीविद्याकी शिक्षा दें। जो तीन राततक उपवास करके गोमती-मन्त्रका जप करता है, उसे गौओंका वरदान प्राप्त होता है

ພຣາຫມັນຜູ້ຮູ້ທີ່ຝຶກຝົນດີໃນວິຊາສັກສິດ ແລະວຣະຕະຕາມວິເທດ ຄວນສອນສາວົກຂອງຕົນໃຫ້ຮູ້ «ໂກມະຕີ-ວິທະຍາ» ອັນຖືກນັບເທົ່າກັບພິທີຍັດ—ສອນຕໍ່ໜ້າໄຟບູຊາ ລະຫວ່າງໄຟແລະຝູງງົວ ແລະໃນສະພາພຣາຫມັນ. ຜູ້ໃດອົບອາຫານສາມຄືນ ແລະສະຫວດມົນໂກມະຕີ ຜູ້ນັ້ນຈະໄດ້ຮັບພອນແຫ່ງງົວ.

Verse 45

पुत्रकामश्न लभते पुत्रं धनमथापि वा | पतिकामा च भर्तरं सर्वकामांश्ष मानव: । गावस्तुष्टा: प्रयच्छन्ति सेविता वै न संशय:,पुत्रकी इच्छावाला पुत्र और धन चाहनेवाला धन पाता है। पतिकी इच्छा रखनेवाली सत्रीको मनके अनुकूल पति मिलता है। सारांश यह है कि गौओंकी आराधना करके मनुष्य सम्पूर्ण कामनाओंको प्राप्त कर लेता है। गौएँ मनुष्योंद्वारा सेवित और संतुष्ट होकर उन्हें सब कुछ देती हैं, इसमें संशय नहीं है

ວະຍາສະ ກ່າວວ່າ: ຜູ້ໃດປາຖະນາລູກ ຍ່ອມໄດ້ລູກ; ຜູ້ໃດປາຖະນາຊັບ ຍ່ອມໄດ້ຊັບ. ຍິງຜູ້ປາຖະນາຜົວ ຍ່ອມໄດ້ຜົວຕາມຄວາມປາຖະນາໃນໃຈ. ໂດຍສະຫຼຸບ ດ້ວຍການເຄົາລົບ ແລະ ຮັບໃຊ້ງົວ ມະນຸດຍ່ອມບັນລຸຄວາມປາຖະນາທັງປວງ. ງົວເມື່ອຖືກດູແລ ແລະ ເຮັດໃຫ້ພໍໃຈ ຍ່ອມປະທານພອນເຫຼົ່ານັ້ນ—ບໍ່ມີຄວາມສົງໄສເລີຍ.

Verse 46

एवमेता महाभागा यज्ञिया: सर्वकामदा: । रोहिण्य इति जानीहि नैताभ्यो विद्यते परम्‌,इस प्रकार ये महाभाग्यशालिनी गौएँ यज्ञका प्रधान अंग हैं और सबको सम्पूर्ण कामनाएँ देनेवाली हैं। तुम इन्हें रोहिणी समझो। इनसे बढ़कर दूसरा कुछ नहीं है

ວະຍາສະ ກ່າວວ່າ: ດັ່ງນັ້ນ ງົວເຫຼົ່ານີ້ຜູ້ມີສິຣິມົງຄຸນຢ່າງຍິ່ງ ເປັນອົງປະກອບສຳຄັນໃນພິທີຍັດຍະ ແລະ ເປັນຜູ້ປະທານຄວາມປາຖະນາທັງປວງ. ຈົ່ງຮູ້ຈັກພວກນາງວ່າ ‘ໂຣຫິນີ’; ບໍ່ມີສິ່ງໃດເຫນືອກວ່ານີ້.

Verse 47

इत्युक्त: स महातेजा: शुक: पित्रा महात्मना । पूजयामास गां नित्यं तस्मात्‌ त्वमपि पूजय,युधिष्ठिर! अपने महात्मा पिता व्यासजीके ऐसा कहनेपर महातेजस्वी शुकदेवजी प्रतिदिन गौकी सेवा-पूजा करने लगे; इसलिये तुम भी गौओंकी सेवा-पूजा करो

ວະຍາສະ ກ່າວວ່າ: ເມື່ອຖືກກ່າວເຊັ່ນນັ້ນໂດຍບິດາຜູ້ມີຈິດໃຈຍິ່ງໃຫຍ່ ພຣະສຸກະຜູ້ສະຫວ່າງໄສ ກໍເລີ່ມເຄົາລົບ ແລະ ຮັບໃຊ້ງົວທຸກມື້. ດັ່ງນັ້ນ ໂອ ຢຸທິສຖິຣະ, ເຈົ້າກໍຄວນເຄົາລົບ ແລະ ດູແລງົວເຊັ່ນກັນ.

Verse 53

गता: परमकं स्थान देवैरपि सुदुर्लभम्‌ । युवनाश्वके पुत्र राजा मान्धाता, (सोमवंशी) नहुष और ययाति--ये सदा लाखों गौओंका दान किया करते थे; इससे वे उन उत्तम स्थानोंको प्राप्त हुए हैं, जो देवताओंके लिये भी अत्यन्त दुर्लभ हैं

ພີສະມະ ກ່າວວ່າ: ພວກເຂົາໄດ້ບັນລຸສະຖານອັນສູງສຸດ ຊຶ່ງແມ່ນຍາກຍິ່ງແມ່ນແຕ່ເທວະດາກໍຍາກຈະເຖິງ. ພຣະຣາຊາ ມານທາຕາ ບຸດແຫ່ງ ຢຸວະນາສະວະ ແລະ ກະສັດວົງສົມະ ນະຫຸສະ ແລະ ຢະຍາຕິ—ພວກພຣະອົງເຫຼົ່ານີ້ເຄີຍອຸທິດທານງົວເປັນແສນໆ ເປັນປະຈຳ. ດ້ວຍອານຸພາບແຫ່ງຄວາມໃຈກຸສົນອັນບໍ່ຂາດສາຍນັ້ນ ພວກເຂົາຈຶ່ງໄດ້ເຖິງໂລກອັນປະເສີດ ທີ່ຫາຍາກແມ່ນແຕ່ສຳລັບເທວະດາ.

Verse 80

इस प्रकार श्रीमह्ााभारत अनुशासनपर्वके अन्तर्गत दानधर्मपर्वमें गोदानविषयक अस्सीवाँ अध्याय पूरा हुआ

ດັ່ງນີ້ ຈຶ່ງສິ້ນສຸດບົດທີ 80 ວ່າດ້ວຍການຖວາຍທານງົວ (godāna) ໃນພາກ ດານະທັມມະ ພາຍໃນ ອະນຸສາສະນະປະວະ ແຫ່ງ ສີຣີມະຫາພາຣະຕະ.

Verse 81

इति श्रीमहा भारते अनुशासनपर्वणि दानधर्मपर्वणि गोप्रदानिके एकाशीतितमो<ध्याय:

ດັ່ງນັ້ນ ຈຶ່ງສິ້ນສຸດບົດທີ 81 ພາກວ່າດ້ວຍການຖວາຍທານໂຄ ຢູ່ໃນອະນຸພາກ «ທານະ-ທັມມະ» ຂອງ ອະນຸສາສະນະປະຣະວະ ໃນມະຫາພາຣະຕະອັນສັກສິດ. ຄໍາປິດທ້າຍນີ້ວາງກອບຄໍາສອນໃຫ້ເປັນສ່ວນໜຶ່ງໃນການຊີ້ນໍາດ້ານຈັນຍາຂອງພີສະມະ ກ່ຽວກັບການໃຫ້ທານອັນຊອບທໍາ (ທານ) ແລະຜົນບຸນຂອງມັນ.