Sukta 155
Sukta 10.155
Apotropaic expulsion (addressed to Arāyi/privation); auxiliary power Śirimbiṭha invoked
ಈ ಚಿಕ್ಕ ಅಪೋತ್ರೋಪೈಕ ಸ್ತೋತ್ರವು ಅರಾಯಿ—ದಾರಿದ್ರ್ಯ, ಶತ್ರುತ್ವಪೂರ್ಣ ಕೊರತೆ ಮತ್ತು ದುರ್ಭಾಗ್ಯ—ಇವನ್ನೆಲ್ಲ ಬಲವಾಗಿ ಹೊರಹಾಕುತ್ತದೆ; ಅವಳಿಗೆ ಪರ್ವತಗಳ ಕಡೆಗೂ, ನದಿಯ ದೂರದ ದಡದಂತಹ ಮಾನವರಹಿತ, ದೂರದ ಸ್ಥಳಗಳಿಗೆ ತೆರಳುವಂತೆ ಆಜ್ಞಾಪಿಸುತ್ತದೆ. ಪೀಡೆಯನ್ನು ತಳ್ಳಿಹಾಕಿ ಹೊಡೆದು ಓಡಿಸುವ ಚಾಲಕ-ಪ್ರಹಾರಶಕ್ತಿಯಾಗಿ ಸಹಾಯಕ ಶಕ್ತಿ ‘ಶಿರಿಂಬಿಠ’ನನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸುತ್ತದೆ. ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಅಗ್ನಿಯನ್ನೂ ‘ಗೋ/ಬೆಳಕು’ವನ್ನೂ ಸುತ್ತುವರಿದ ರಕ್ಷಣಾವಲಯವನ್ನು ದೃಢವಾಗಿ ಘೋಷಿಸಿ, ಆ ರಕ್ಷಿತ ವೃತ್ತ ಅಜೇಯವೆಂದು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸುತ್ತದೆ.
Mantras
Mantra 1
अरायि काणे विकटे गिरिं गच्छ सदान्वे । शिरिम्बिठस्य सत्वभिस्तेभिष्ट्वा चातयामसि ॥
ಓ ಅರಾಯಿ (ವೈರಿಯಾದ ಅಭಾವ), ಕುರುಡು ಮತ್ತು ವಿಕಟರೂಪಿಣಿ, ಓ ಸದಾ ಹಿಂಬಾಲಿಸುವವಳೇ, ನೀನು ಪರ್ವತದ ಕಡೆಗೆ ಹೋಗು. ಶಿರಿಮ್ಬಿಠನ ಪ್ರೇರಕ ಶಕ್ತಿಗಳಿಂದ—ಅದೇ ಶಕ್ತಿಗಳಿಂದ—ನಿನ್ನನ್ನು ನಮ್ಮಿಂದ ದೂರ ತಳ್ಳುತ್ತೇವೆ.
Mantra 2
चत्तो इतश्चत्तामुतः सर्वा भ्रूणान्यारुषी । अराय्यं ब्रह्मणस्पते तीक्ष्णशृण्गोदृषन्निहि ॥
“ಇಲ್ಲಿಂದ ಓಡಿಸಿರಿ, ಅಲ್ಲಿಂದಲೂ ಓಡಿಸಿರಿ”—ಹೀಗೆ ಎಲ್ಲಾ ಕೆಂಪಾದ (ಆರುಷೀ) ಭ್ರೂಣ-ಚಿಂತನೆಗಳು ಚದುರಿಹೋಗಲಿ. ಓ ಬ್ರಹ್ಮಣಸ್ಪತಿ, ತೀಕ್ಷ್ಣ-ಶೃಂಗಿಯೂ ತೀಕ್ಷ್ಣ-ದೃಷ್ಟಿಯೂ ಆಗಿರುವವನೇ, ಈ ಅರಾಯ್ಯ (ಅಭಾವ)ವನ್ನು ಕೆಳಗಿಳಿಸಿ ಹೊಡೆ.
Mantra 3
अदो यद्दारु प्लवते सिन्धोः पारे अपूरुषम् । तदा रभस्व दुर्हणो तेन गच्छ परस्तरम् ॥
ನದಿಯ ಆಚೆ ದಡದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಿ ತೇಲುತ್ತಿರುವ ಆ ಮರದ ದಿಂಡು—ಮಾನವನಿಂದ ಅಸ್ಪೃಶ್ಯ—ಅದನ್ನು ಹಿಡಿದುಕೋ, ಓ ದುರ್ಹಣ (ದುಃಸಂಹಾರ್ಯ) ಒಬ್ಬನೇ; ಮತ್ತು ಅದರಿಂದಲೇ ದಾಟಿ, ಇನ್ನೂ ಆಚೆಯ ಪರತರಕ್ಕೆ ಹೋಗು.
Mantra 4
यद्ध प्राचीरजगन्तोरो मण्डूरधाणिकीः । हता इन्द्रस्य शत्रवः सर्वे बुद्बुदयाशवः ॥
ಯಾವಾಗ ಆ ಪೂರ್ವಗಾಮಿ ಶಕ್ತಿಗಳು ಒಳಗಿನ ಕ್ಷೇತ್ರವಾದ ಹೃದಯಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ನುಗ್ಗಿ ಬಂದವೋ, ಆಗ ಇಂದ್ರನ ಎಲ್ಲಾ ಶತ್ರುಗಳು ಸಂಹರಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು—ಬುಬ್ಬುಳದಂತೆ, ನುರಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ವೇಗಿಗಳಾದವರು.
Mantra 5
परीमे गामनेषत पर्यग्निमहृषत । देवेष्वक्रत श्रवः क इमाँ आ दधर्षति ॥
ಇವರು ಪ್ರಕಾಶ-ಗೋವನ್ನು (ಅಂತರಗೋ) ಸುತ್ತುವರಿದು ಮುನ್ನಡೆಸಿದ್ದಾರೆ; ಅಗ್ನಿಯನ್ನೂ ಸುತ್ತುವರಿದು ಹರ್ಷಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ದೇವತೆಗಳ ನಡುವೆ ಆತ್ಮನ ಶ್ರವಃ—ಶ್ರವಣ-ಕೀರ್ತಿಯನ್ನು ಅವರು ರೂಪಿಸಿದ್ದಾರೆ; ಇನ್ನು ಇವರನ್ನು ಯಾರು ಆಕ್ರಮಿಸಬಲ್ಲರು?
Frequently Asked Questions
Arāyi is not a beneficent deity here but the personified force of privation—poverty, lack, and hostile misfortune—addressed directly and commanded to leave.
Mountains and the far shore are symbolic “outside” zones. Sending Arāyi there means pushing misfortune beyond the community’s boundary, out of reach and influence.
Śirimbiṭha is invoked as an auxiliary power whose ‘satva’ (driving forces) can smite and propel the affliction away, strengthening the expulsion and making it effective.
Ask anything about Sukta 155 of the Rig Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.