Sukta 24
Sukta 1.24
Medhātithi Kāṇva (traditional for RV 1.24)
Aditi (with an open interrogative seeking the right immortal); the hymn is closely associated with Varuṇa in RV 1.24 overall
Triṣṭubh (probable for RV 1.24 opening verses; exact meter should be confirmed against pada counts)
ಋಗ್ವೇದ 1.24 ಒಂದು ಗಂಭೀರ ಪ್ರಶ್ನೆಯಿಂದ ಆರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ—“ಯಾವ ಅಮರನ ಸುಂದರ ನಾಮವನ್ನು ನಾವು ಧರಿಸಬೇಕು?”—ಎಂದು; ತಕ್ಷಣವೇ ಅದು ಆದಿತ್ಯ ವರుణನ ಮಹಿಮೆಯೂ ಅದಿತಿಯ ವಿಶಾಲತೆಯೂ ಸುತ್ತ ಸೇರಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಈ ಸ್ತೋತ್ರವು ಸೂರ್ಯನನ್ನು ತನ್ನ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸುವ ವರుణನ ಋತ-ಶಾಸನವನ್ನು (ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡೀಯ ಕ್ರಮ) ಸ್ತುತಿಸುತ್ತದೆ; ಅಂತಿಮವಾಗಿ, ಆರಾಧಕನು ವರుణನ ಬಂಧಕ ಪಾಶಗಳನ್ನು ಸಡಿಲಗೊಳಿಸಬೇಕೆಂದು ಪಶ್ಚಾತ್ತಾಪಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬೇಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ, ಅದಿತಿಯ ಅಸೀಮ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಮತ್ತು ನಿರ್ದೋಷಿತ್ವಕ್ಕೆ ಮರಳಲು.
Mantras
Mantra 1
कस्य नूनं कतमस्यामृतानां मनामहे चारु देवस्य नाम । को नो मह्या अदितये पुनर्दात्पितरं च दृशेयं मातरं च ॥
ಈಗ ಅಮರರಲ್ಲಿ ಯಾವನದು—ಯಾವ ದೇವನದು—ನಾವು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಧರಿಸಬೇಕಾದ ಆ ದೇವನ ಮನೋಹರ ನಾಮ? ಯಾರು ನಮ್ಮನ್ನು ಮತ್ತೆ ಮಹಾ ಅದಿತಿಯ ಬಳಿಗೆ ಒಪ್ಪಿಸಲಿ, ನಾನು ತಂದೆಯನ್ನೂ ಕಾಣಲಿ, ತಾಯಿಯನ್ನೂ ಕಾಣಲಿ?
Mantra 2
अग्नेर्वयं प्रथमस्यामृतानां मनामहे चारु देवस्य नाम । स नो मह्या अदितये पुनर्दात्पितरं च दृशेयं मातरं च ॥
ಅಮರರಲ್ಲಿ ಮೊದಲನೆಯವನಾದ ಅಗ್ನಿಯ ಮನೋಹರ ನಾಮವನ್ನು ನಾವು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಧರಿಸುತ್ತೇವೆ. ಅವನು ನಮ್ಮನ್ನು ಮತ್ತೆ ಮಹಾ ಅದಿತಿಯ ಬಳಿಗೆ ಒಪ್ಪಿಸಲಿ, ನಾನು ತಂದೆಯನ್ನೂ ಕಾಣಲಿ, ತಾಯಿಯನ್ನೂ ಕಾಣಲಿ.
Mantra 3
अभि त्वा देव सवितरीशानं वार्याणाम् । सदावन्भागमीमहे ॥
ಹೇ ದೇವ ಸವಿತೃ, ಇಷ್ಟಾರ್ಥ ಸಂಪತ್ತಿನ ಅಧಿಪತೇ, ನಾವು ನಿನ್ನ ಕಡೆಗೆ ಅಭಿಮುಖರಾಗುತ್ತೇವೆ; ಹೇ ಸದಾದಾತಾ, ನಿನ್ನ ಅನುಗ್ರಹದ ಯೋಗ್ಯ ಭಾಗವನ್ನು ನಾವು ಬೇಡುತ್ತೇವೆ.
Mantra 4
यश्चिद्धि त इत्था भगः शशमानः पुरा निदः । अद्वेषो हस्तयोर्दधे ॥
ಹೇ ಭಗ, ಯಾರು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಪುರಾತನ ಕಾಲದಿಂದ ಇಂತೆಯೇ ನಿನ್ನನ್ನು ಸೇವಿಸಿ ನಿನ್ನಲ್ಲೇ ವೃದ್ಧನಾಗಿದ್ದಾನೋ, ಅವನು ತನ್ನ ಕೈಗಳಲ್ಲಿ ದ್ವೇಷವೂ ಹಾನಿಯೂ ಇಲ್ಲದ ಭಾಗವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಾನೆ.
Mantra 5
भगभक्तस्य ते वयमुदशेम तवावसा । मूर्धानं राय आरभे ॥
ಭಗನ ದಾನದಲ್ಲಿ ಪಾಲುಗಾರರಾದ ನಾವು—ನಿನ್ನ ರಕ್ಷಣೆಯಿಂದ ಮೇಲಕ್ಕೆ ಏಳೋಣ, ಮತ್ತು ಸಂಪತ್ತಿನ ಶಿಖರವನ್ನು ಹಿಡಿಯೋಣ.
Mantra 6
नहि ते क्षत्रं न सहो न मन्युं वयश्चनामी पतयन्त आपुः । नेमा आपो अनिमिषं चरन्तीर्न ये वातस्य प्रमिनन्त्यभ्वम् ॥
ನಿನ್ನ ಕ್ಷತ್ರವೂ ಅಲ್ಲ, ನಿನ್ನ ಸಹೋವೂ ಅಲ್ಲ, ನಿನ್ನ ಮನ್ಯುವೂ ಅಲ್ಲ—ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದನ್ನೂ; ರೆಕ್ಕೆಗಳಿರುವ ಯಾವ ಜೀವಿಯೂ ನಿನ್ನನ್ನು ಮೀರಿಸಲಾರದು. ಹಾಗೆಯೇ ಈ ಆಪಃ (ಜಲಧಾರೆಗಳು) ಅನಿಮಿಷವಾಗಿ ಚಲಿಸಿದರೂ ತಡೆಯಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ; ಏಕೆಂದರೆ ಅವು ವಾಯುವಿನ ಅಭ್ವ (ವಿಶಾಲ) ವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ಕ್ಷೀಣಗೊಳಿಸುವುದಿಲ್ಲ.
Mantra 7
अबुध्ने राजा वरुणो वनस्योर्ध्वं स्तूपं ददते पूतदक्षः । नीचीनाः स्थुरुपरि बुध्न एषामस्मे अन्तर्निहिताः केतवः स्युः ॥
ಅಬುಧ್ನ (ಅದೃಶ್ಯ ಆಧಾರವಿರುವ) ರಾಜ ವರುಣನು, ಪೂತದಕ್ಷ (ಶುದ್ಧ ವಿವೇಕವಂತ), ಲೋಕದ ಸ್ತೂಪವನ್ನು ಮೇಲಕ್ಕೆ ನೇರವಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿಸುತ್ತಾನೆ. ಅದರ ಬೇರುಗಳು ಕೆಳಗೆ ಸ್ಥಿರ, ಅದರ ಶಿಖರ ಮೇಲಿರುವುದು; ನಮ್ಮೊಳಗೆ, ಅಂತರದಲ್ಲಿ ನಿಹಿತವಾಗಿ, ಅದರ ಕೇತವಃ (ಕಿರಣಗಳು/ಚಿಹ್ನೆಗಳು) ನೆಲಸಲಿ.
Mantra 8
उरुं हि राजा वरुणश्चकार सूर्याय पन्थामन्वेतवा उ । अपदे पादा प्रतिधातवेऽकरुतापवक्ता हृदयाविधश्चित् ॥
ಏಕೆಂದರೆ ರಾಜ ವರುಣನು ಸೂರ್ಯನಿಗೆ ವಿಶಾಲ ಪಂಥವನ್ನು—ಅವನ ಅನುಗಮನಕ್ಕಾಗಿ—ರಚಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಪಾದವಿಲ್ಲದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿಯೂ ಅವನು ಪಾದಗಳನ್ನು (ಆಧಾರಗಳನ್ನು) ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ್ದಾನೆ; ಮತ್ತು ಹೃದಯವನ್ನು ಭೇದಿಸುವ ಶಕ್ತಿಗಳನ್ನೂ ಹಿಂದಕ್ಕೆ ತಿರುಗಿಸಬಲ್ಲವನು ಅವನೇ.
Mantra 9
शतं ते राजन्भिषजः सहस्रमुर्वी गभीरा सुमतिष्टे अस्तु । बाधस्व दूरे निॠतिं पराचैः कृतं चिदेनः प्र मुमुग्ध्यस्मत् ॥
ಓ ರಾಜನ್ (ವರುಣ), ನಿನಗೆ ನೂರು ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಳು, ಸಾವಿರವೂ ಇವೆ; ನಿನ್ನ ವಿಶಾಲವೂ ಗಂಭೀರವೂ ಆದ ಸುಮತಿ ನಮಗೆ ಇರಲಿ. ನಿರೃತಿ (ವಿನಾಶ/ಅಪಶಕುನ)ಯನ್ನು ದೂರಕ್ಕೆ ತಳ್ಳು—ಹೊರಗೆ, ಪರದಿಕ್ಕಿಗೆ; ನಾವು ಮಾಡಿದ ದೋಷವನ್ನೂ ನಮ್ಮಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆಮಾಡು.
Mantra 10
अमी य ऋक्षा निहितास उच्चा नक्तं ददृश्रे कुह चिद्दिवेयुः । अदब्धानि वरुणस्य व्रतानि विचाकशच्चन्द्रमा नक्तमेति ॥
ಈ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು, ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಿರುವವು, ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಣುತ್ತವೆ—ಹಗಲಿನಲ್ಲಿ ಅವು ನಿಜವಾಗಿ ಎಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತವೆ? ವರುಣನ ವ್ರತಗಳು (ನಿಯಮಗಳು) ಅದೆಬ್ಬ್ಯ—ಅಭೇದ್ಯ; ಚಂದ್ರನು ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಾಶಗೊಳಿಸುತ್ತಾನೆ.
Mantra 11
तत्त्वा यामि ब्रह्मणा वन्दमानस्तदा शास्ते यजमानो हविर्भिः । अहेळमानो वरुणेह बोध्युरुशंस मा न आयुः प्र मोषीः ॥
ಆದ್ದರಿಂದ ನಾನು ಬ್ರಹ್ಮ (ಪವಿತ್ರ ವಾಣಿ)ಯಿಂದ ನಿನಗೆ ವಂದನೆ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಾ ನಿನ್ನ ಬಳಿಗೆ ಬರುತ್ತೇನೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ಯಜಮಾನನು ಹವಿರ್ಭಿಃ (ಅರ್ಪಣೆಗಳ) ಮೂಲಕ ನಿನ್ನನ್ನು ಬೇಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. ಹೇ ವರುಣ, ಅಹೇಳಮಾನ (ಕೋಪವಿಲ್ಲದೆ) ಇಲ್ಲಿ ಜಾಗೃತನಾಗು; ಹೇ ಉರುಶಂಸ (ವಿಶಾಲ-ಸ್ತುತ), ನಮ್ಮ ಆಯುಃ—ಜೀವಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಜೀವನಾವಧಿ—ಕಸಿದುಕೊಳ್ಳಬೇಡ.
Mantra 12
तदिन्नक्तं तद्दिवा मह्यमाहुस्तदयं केतो हृद आ वि चष्टे । शुनःशेपो यमह्वद्गृभीतः सो अस्मान्राजा वरुणो मुमोक्तु ॥
ಅದನ್ನೇ ಅವರು ನನಗೆ ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ, ಅದನ್ನೇ ಹಗಲಲ್ಲಿಯೂ; ಮತ್ತು ಈ ಕೇತು ಹೃದಯದೊಳಗಿಂದ ಪ್ರಕಾಶಿಸಿ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ. ಹಿಡಿಯಲ್ಪಟ್ಟಾಗ ಶುನಃಶೇಪನು ಯಾರನ್ನು ಕರೆದನೋ—ಆ ರಾಜ ವರುಣನು ನಮ್ಮನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಿ.
Mantra 13
शुनःशेपो ह्यह्वद्गृभीतस्त्रिष्वादित्यं द्रुपदेषु बद्धः । अवैनं राजा वरुणः ससृज्याद्विद्वाँ अदब्धो वि मुमोक्तु पाशान् ॥
ಏಕೆಂದರೆ ಶುನಃಶೇಪನು ಹಿಡಿಯಲ್ಪಟ್ಟಾಗ ಆದಿತ್ಯನನ್ನು ಕರೆದನು—ಮೂರು ಕಡೆ ದ್ರುಪದಗಳಲ್ಲಿ ಬಂಧಿತನಾಗಿ. ರಾಜ ವರುಣನು ಅವನನ್ನು ಬಿಡಲಿ; ಸರ್ವಜ್ಞ, ಅದೆಬ್ಬ—ಅವನು ಪಾಶಗಳನ್ನು ಸಡಿಲಿಸಿ ಮುಕ್ತಗೊಳಿಸಲಿ.
Mantra 14
अव ते हेळो वरुण नमोभिरव यज्ञेभिरीमहे हविर्भिः । क्षयन्नस्मभ्यमसुर प्रचेता राजन्नेनांसि शिश्रथः कृतानि ॥
ಹೇ ವರುಣ, ನಮ್ಮ ನಮಸ್ಕಾರಗಳಿಂದ ನಿನ್ನ ಹೇಳ (ಕ್ರೋಧ) ಶಮನವಾಗಲಿ; ನಮ್ಮ ಯಜ್ಞಗಳಿಂದ, ನಮ್ಮ ಹವಿರ್ಭಿಃಗಳಿಂದಲೂ ಅದು ಶಮನವಾಗಲಿ. ಹೇ ಅಸುರ ಪ್ರಚೇತಾ, ಹೇ ರಾಜನ್—ನಮಗಾಗಿ ವಾಸಿಸುವವನೇ, ನಾವು ಮಾಡಿದ ಅಪರಾಧಗಳನ್ನು ಸಡಿಲಿಸಿ ಬಿಡು.
Mantra 15
उदुत्तमं वरुण पाशमस्मदवाधमं वि मध्यमं श्रथाय । अथा वयमादित्य व्रते तवानागसो अदितये स्याम ॥
ಓ ವರುಣನೇ, ನಮ್ಮಿಂದ ನಿನ್ನ ಪರಮ ಪಾಶವನ್ನು ಎತ್ತಿಹಾಕು; ಅಧಮ ಪಾಶವನ್ನು ಸಡಿಲಗೊಳಿಸು, ಮಧ್ಯಮವನ್ನೂ ಬಿಡಿಸಿ. ಆಗ, ಓ ಆದಿತ್ಯನೇ, ನಿನ್ನ ವ್ರತದಲ್ಲಿ ನಾವು ನಿರ್ದೋಷರಾಗಿರಲಿ; ಅದಿತಿಯಲ್ಲಿ—ವಿಶಾಲ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದಲ್ಲಿ—ನಿವಾಸಿಗಳಾಗಿರಲಿ.
Frequently Asked Questions
It opens with Aditi and an open question about the right immortal, but much of the hymn’s praise and the final plea focus on Varuṇa as the Āditya who governs ṛta. Aditi appears as the ‘wide’ goal-state of release and protection.
It symbolizes the binding force of moral and cosmic law: when one violates ṛta (truth, right measure), one feels constrained—by fear, guilt, or misfortune. The prayer asks Varuṇa to loosen these bonds so the person can return to a blameless life.
It can be recited as a truth-alignment prayer: acknowledge mistakes, ask for clarity and release from harmful patterns, and renew a commitment to honest speech and right action. Many choose dusk/evening for this recitation, reflecting Varuṇa’s contemplative mood.
Ask anything about Sukta 24 of the Rig Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.