Ayodhya in the Ramcharitmanas

ಅತ್ಯಂತ ಪವಿತ್ರವಾದ ಅಯೋಧ್ಯಾ ನಗರಕ್ಕೆ ವಂದಿಸುತ್ತೇನೆ. ಕಲಿಯುಗದ ಕಲ್ಮಶಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವ ಸರಯೂ ನದಿಗೂ ವಂದಿಸುತ್ತೇನೆ. ನಗರದ ಪುರುಷರಿಗೂ ಸ್ತ್ರೀಯರಿಗೂ ಪ್ರಣಾಮ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ, ಅವರ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭುವಿಗೆ ಸಣ್ಣದಲ್ಲದ ಪ್ರೀತಿ ಇತ್ತು. ಸೀತೆಯನ್ನು ನಿಂದಿಸಿದವರ ಪಾಪದ ಪ್ರವಾಹವನ್ನು ಅವನು…

ರಾಮನು ಸುಗ್ರೀವ ಮತ್ತು ವಿಭೀಷಣ ಇಬ್ಬರಿಗೂ ಶರಣು ನೀಡಿದನು, ಎಲ್ಲರಿಗೂ ತಿಳಿದಿರುವಂತೆ. ಆತನ ನಾಮವು ಅಸಂಖ್ಯಾತ ಬಡವರನ್ನು ಹತಾಶರನ್ನು ಆದರಿಸಿದೆ; ಅದರ ಉತ್ತಮ ಕೀರ್ತಿ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ವೇದಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತದೆ. ರಾಮನು ಕರಡಿಗಳ ಮತ್ತು ವಾನರರ ಸೈನ್ಯವನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದನು, ಸೇತುವೆ…

ಈ ರೀತಿ ಎಲ್ಲಾ ಸಂಶಯಗಳನ್ನು ದೂರ ಮಾಡಿ, ನನ್ನ ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ನನ್ನ ಗುರುವಿನ ಪಾದ ಕಮಲಗಳ ಧೂಳಿಯನ್ನು ಇರಿಸಿ, ನಂತರ ಕೈಗಳನ್ನು ಜೋಡಿಸಿ ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುತ್ತೇನೆ, ಈ ಕಥೆಯನ್ನು ಹೇಳುವುದರಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ದೋಷ ಅಂಟದಿರಲಿ. ಈಗ ಶಿವನಿಗೆ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ತಲೆ ಬಾಗಿ, ರಾಮನ ಗುಣಗಳ ಶುದ್ಧ ಕಥೆಯನ್ನು…

ವೇದ ಮತ್ತು ಪುರಾಣಗಳು ಹೇಳುವಂತೆ ಅದನ್ನು ನೋಡುವುದು, ಸ್ಪರ್ಶಿಸುವುದು, ಅದರಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡುವುದು ಮತ್ತು ಅದರ ನೀರನ್ನು ಕುಡಿಯುವುದು ಪಾಪವನ್ನು ಹರಿಸುತ್ತವೆ. ಈ ಪವಿತ್ರ ನದಿಯ ಮಹಿಮೆ ಅಪಾರ ಮತ್ತು ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ತರವಾದ್ದು; ನಿರ್ಮಲ ಬುದ್ಧಿಯ ಶಾರದೆಯೂ ಸಹ ಅದನ್ನು ವರ್ಣಿಸಲು…

ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಮೂರು ಬಗೆಯ ಕೇಳುಗರು ನದಿಯ ಎರಡೂ ದಂಡೆಗಳಲ್ಲಿರುವ ಪಟ್ಟಣಗಳು, ಹಳ್ಳಿಗಳು, ನಗರಗಳು; ಸಂತರ ಸಭೆಯು ಅದ್ವಿತೀಯವಾದ ಅಯೋಧ್ಯೆ, ಎಲ್ಲ ಮಂಗಳಗಳ ಮೂಲ.

ಹೀಗೆ ಯೋಚಿಸಿ, ನನ್ನ ಮೋಹವನ್ನು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸುತ್ತೇನೆ; ನಾಥನೇ, ನಿನ್ನ ಸೇವಕನ ಮೇಲೆ ಕರುಣೆ ತೋರಿ ಅದನ್ನು ನಿವಾರಿಸು. ರಾಮ ನಾಮದ ಪ್ರಭಾವ ಅಪಾರ; ಸಂತರು, ಪುರಾಣಗಳು, ಉಪನಿಷತ್ತುಗಳು ಅದನ್ನು ಹಾಡುತ್ತವೆ. ಅವಿನಾಶಿಯಾದ ಶಂಭು, ಶಿವ ಭಗವಾನ, ಜ್ಞಾನ ಗುಣಗಳ ರಾಶಿ, ಎಂದಿಗೂ ಅದನ್ನು…

ಓ ಆನಂದದ ನಿಲಯವೇ, ನನ್ನ ಮೇಲೆ ಪ್ರಸನ್ನನಾಗಿ, ನನ್ನನ್ನು ನಿಮ್ಮ ದಾಸಿಯೆಂದು ಸತ್ಯವಾಗಿ ತಿಳಿದರೆ, ಆಗ ಪ್ರಭೂ, ಅನೇಕ ವಿಧಗಳಲ್ಲಿ ರಘುನಾಥನ ಕಥೆಯನ್ನು ಹೇಳಿ ನನ್ನ ಅಜ್ಞಾನವನ್ನು ಪೋಗೊಡಿ. ಕಲ್ಪತರು ವೃಕ್ಷದ ಕೆಳಗೆ ಯಾರ ಮನೆ ಇದೆಯೋ, ಅವನು ಬಡತನದಿಂದ ಉಂಟಾದ ದುಃಖವನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾನೆಯೇ? ಓ…

ಅಜ್ಞಾನಿಗಳು ತಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ಮೋಹವನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ; ಈ ಮಂದ ಜೀವಿಗಳು ಮೋಹವನ್ನು ಪ್ರಭುವಿನ ಮೇಲೆ ಆರೋಪಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆಕಾಶವು ಮೋಡಗಳ ತೆರೆಯಿಂದ ಮುಚ್ಚಲ್ಪಟ್ಟಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ, ತಪ್ಪು ತಿಳುವಳಿಕೆಯುಳ್ಳವರು ಸೂರ್ಯನು ಮುಚ್ಚಲ್ಪಟ್ಟನೆಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಕಣ್ಣಿನ ಮೇಲೆ…

ಅಲ್ಲಿ, ಮಗು, ಬೃಹತ್ ಸುಖಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸು; ಸ್ವಲ್ಪ ಕಾಲ ಕಳೆದ ನಂತರ, ಅಯೋಧ್ಯೆಯ ರಾಜನಾಗುತ್ತೀಯ; ಆಗ ನಾನು ನಿನ್ನ ಮಗನಾಗುತ್ತೇನೆ.

ಎಲ್ಲ ದೇವತೆಗಳು ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ವಾಸಸ್ಥಾನಗಳಿಗೆ ಹೋದರು; ಭೂಮಿಯೂ ಮನಸ್ಸು ಪ್ರಶಾಂತವಾಗಿ ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಪಡೆಯಿತು. ಬ್ರಹ್ಮ ಯಾವ ಆಜ್ಞೆ ನೀಡಿದನೋ, ದೇವತೆಗಳು ಅದನ್ನು ಸಂತೋಷದಿಂದ ಪಾಲಿಸಿ ಯಾವ ತಡವೂ ಮಾಡಲಿಲ್ಲ. ಅವರು ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ವನವಾಸಿಗಳ ದೇಹವನ್ನು ಧರಿಸಿದರು, ಅವರಿಗೆ ಅತುಲವಾದ ಬಲ ಮತ್ತು…

ಕೈಕೇಯಿ, ಕೇಕಯ ದೇಶದ ರಾಜನ ಮಗಳು, ಮತ್ತು ಸುಮಿತ್ರಾ ಇಬ್ಬರೂ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರೂ ಸುಂದರ ಪುತ್ರನನ್ನು ಹೆತ್ತರು. ಆ ಸಂತೋಷ, ಸಂಪತ್ತು, ಋತು, ಸಮಾಜವನ್ನು ಸರಸ್ವತಿಯೋ ಸರ್ಪಗಳ ರಾಜನಾದ ಶೇಷನೋ ಹೇಳಲಾಗಲಿಲ್ಲ. ಅಯೋಧ್ಯಾ ನಗರವು ಹಾಗೆ ಹೊಳೆಯಿತು, ರಾತ್ರಿ ತನ್ನ ಸ್ವಾಮಿಯನ್ನು ಭೇಟಿಯಾಗಲು ಬಂದಂತೆ.…

ದೂತರನ್ನು ಅಯೋಧ್ಯಾ ನಗರಕ್ಕೆ ಕಳುಹಿಸಿ; ಅವರು ಹೋಗಿ ದಶರಥ ರಾಜನನ್ನು ಆಮಂತ್ರಿಸಿ ತರಲಿ. ರಾಜ ಸಂತೋಷಪಟ್ಟು, "ಸರೆ, ಕೃಪಾಳುವಾದ ಅಯ್ಯ" ಎಂದು ಹೇಳಿ, ಆ ಕ್ಷಣವೇ ದೂತರನ್ನು ಕರೆದು ಕಳುಹಿಸಿದನು. ನಂತರ ಅವನು ಎಲ್ಲ ಪ್ರಮುಖರನ್ನು ಕರೆದನು; ಅವರು ಬಂದು ಗೌರವದಿಂದ ತಲೆಬಾಗಿದರು. "ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳು…

ಸುದ್ದಿ ಕೇಳಿ ಭೃಗು ವಂಶದ ನಾಯಕ ಕೋಪದಿಂದ ಬಂದ; ಅನೇಕ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಕಣ್ಣುಗಳಿಂದ ಉಗ್ರವಾಗಿ ನೋಡಿದ. ರಾಮನ ಬಲವನ್ನು ನೋಡಿ ತನ್ನ ಬಿಲ್ಲನ್ನು ಅವನಿಗೆ ಕೊಟ್ಟ; ಅನೇಕ ವಿನಂತಿಗಳನ್ನು ಮಾಡಿ ಕಾಡಿಗೆ ಹೋದ. ರಾಜನೇ, ರಾಮ ಅತುಲ ಬಲವುಳ್ಳವ; ಲಕ್ಷ್ಮಣನೂ ಹಾಗೆಯೇ, ತೇಜಸ್ಸಿನ ಭಂಡಾರ. ಅವನನ್ನು…

ಹಾಗೆ ಹೇಳುತ್ತಾ ಅನೇಕ ಬಗೆಯ ವಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿ ಹೊರಟರು, ಆನಂದದಿಂದ ಮೃದಂಗಗಳನ್ನು ಬಾರಿಸಿದರು, ಅವು ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಮೊಳಗಿದವು. ಎಲ್ಲಾ ಜನರೂ ಸುದ್ದಿ ಪಡೆದರು, ಮನೆ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ಶುಭಾಶೀಸಗಳು ನಡೆಯಲು ಆರಂಭವಾಯಿತು. ಚತುರ್ದಶ ಲೋಕಗಳು ಜನಕನ ಮಗಳು ಸೀತೆಗೂ ರಘುವೀರ ರಾಮನಿಗೂ ವಿವಾಹದಿಂದ…

ಮತ್ತೆ ಅನೇಕ ಬಗೆಯ ಭಕ್ಷ್ಯಗಳಿಂದ ಮಹಾ ಭೋಜನ ಸಿದ್ಧವಾಯಿತು, ಜನಕನು ಮದುವೆ ಅತಿಥಿಗಳನ್ನು ಕಳುಹಿಸಿ ಕರೆಯಿಸಿದನು. ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಅತುಲವಾದ ವಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಸ್ವಾಗತ ಚಾಪಗಳಾಗಿ ಹರಡಲಾಯಿತು, ರಾಜನು ತನ್ನ ಪುತ್ರರೊಂದಿಗೆ ಹೊರಟನು. ಎಲ್ಲರ ಪಾದಗಳನ್ನು ಗೌರವದಿಂದ ತೊಳೆದು, ಅವರ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ…

ಅಯೋಧ್ಯೆಯ ಒಡೆಯನು ಹೊರಟು ಹೋಗಲು ಇಚ್ಛಿಸುತ್ತಾನೆ; ಒಳಗಿನ ಅಪ್ಪಗಳಿಗೆ ಈ ಸುದ್ದಿಯನ್ನು ತಿಳಿಸಿ. ಇದನ್ನು ಕೇಳಿ, ಮಂತ್ರಿಗಳು, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು, ಸಭಾಸದಸ್ಯರು, ರಾಜನೇ ಪ್ರೇಮದಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿದರು.

ಈ ರೀತಿ ಎಲ್ಲಾ ಸಿದ್ಧತೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಿ, ಜನಕನು ಅವುಗಳನ್ನು ಅಯೋಧ್ಯೆಗೆ ಕಳುಹಿಸಿದನು. ಮದುವೆ ಮೆರವಣಿಗೆ ಹೊರಡುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಕೇಳಿ, ಎಲ್ಲಾ ರಾಣಿಯರು ಕಲಕಿದರು, ಸ್ವಲ್ಪ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಮೀನಿನ ಗುಂಪುಗಳಂತೆ. ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಸೀತೆಯನ್ನು ಮಡಿಲಲ್ಲಿ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು, ಆಶೀರ್ವಾದ ನೀಡಿ, ಉಪದೇಶಿಸಿದರು.…

ರಾಮನ ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು ನೋಡಿ, ರಾಣಿಯರು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ತುಂಬಿಹೋದರು; ಪ್ರೇಮದಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿ ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಆತನ ಪಾದಗಳಿಗೆ ಬಿದ್ದರು. ಅವರಿಗೆ ನಾಚಿಕೆ ಉಳಿಯಲಿಲ್ಲ, ಏಕೆಂದರೆ ಪ್ರೀತಿ ಅವರ ಹೃದಯವನ್ನು ತುಂಬಿತು. ಸಹಜವಾದ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ಹೇಗೆ ವರ್ಣಿಸಲು ಸಾಧ್ಯ? ರಾಮ ಮತ್ತು ಆತನ…

ದೇವತೆಗಳು ಸಂತೋಷದಿಂದ ಹೂವುಗಳನ್ನು ಸುರಿಸಿದರು, ಅಪ್ಸರೆಯರು ಹಾಡಿದರು. ಅಯೋಧ್ಯೆಯ ಒಡೆಯ ಮನಸು ಸಂತೋಷದಿಂದ ಮೃದಂಗಗಳನ್ನು ಮೊಳಗಿಸುತ ಅಯೋಧ್ಯಾ ನಗರಿಗೆ ಹೊರಟರು.

ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಮಧ್ಯ ಮಧ್ಯ ಒಳ್ಳೆಯ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ತಂಗಿ, ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿದ್ದ ಜನರಿಗೆ ಸಂತೋಷವನ್ನು ನೀಡಿ, ಪುಣ್ಯವಾದ ದಿನದಂದು ಅಯೋಧ್ಯೆಯ ಸಮೀಪಕ್ಕೆ ವಿವಾಹ ಮೆರವಣಿಗೆ ಬಂದು ಸೇರಿತು.