ಬ್ರಹ್ಮ in the Ramcharitmanas

ಅಕ್ಷರಗಳು, ಅರ್ಥಗಳ ಸಮೂಹ, ರಸಗಳು, ಛಂದಸ್ಸುಗಳು ಇವುಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವವರು, ಎಲ್ಲ ಮಂಗಳಗಳನ್ನು ಮಾಡುವವರು ಆದ ವಾಣಿ ಮತ್ತು ವಿನಾಯಕರನ್ನು ವಂದಿಸುತ್ತೇನೆ. ಇವರಿಬ್ಬರಿಲ್ಲದೆ ಸಿದ್ಧರೂ ಸಹ ತಮ್ಮ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ವಾಸಮಾಡುವ ಈಶ್ವರನನ್ನು ನೋಡಲಾರರು; ಶ್ರದ್ಧೆ ಮತ್ತು ವಿಶ್ವಾಸದ ರೂಪರಾದ ಭವಾನಿ…

ಇಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನದ ಫಲವು ತತ್ಕ್ಷಣ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ: ಕಾಗೆಗಳು ಕೋಗಿಲೆಗಳಾಗುತ್ತವೆ, ಕೊಕ್ಕರೆಗಳು ಹಂಸಗಳಾಗುತ್ತವೆ. ಇದನ್ನು ಕೇಳಿ ಯಾರೂ ಆಶ್ಚರ್ಯಪಡಬಾರದು, ಸತ್ಸಂಗದ ಮಹಿಮೆಯು ಗುಪ್ತವಾದುದಲ್ಲ. ವಾಲ್ಮೀಕಿ, ನಾರದ ಮತ್ತು ಕುಂಭಜನಾದ ಅಗಸ್ತ್ಯರು ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಅಧರಗಳಿಂದ ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಕಥೆಯನ್ನು…

ದುಷ್ಟರ ಪಾಪಗಳು ದೋಷಗಳು, ಸಾಧುಗಳ ಗುಣಗಳು, ಎರಡೂ ಅಪಾರವಾದವು, ಸಾಗರದಂತೆ ಅಗಾಧವಾದವು. ಆದ್ದರಿಂದ ಕೆಲವು ಗುಣಗಳನ್ನು ದೋಷಗಳನ್ನು ನಾನು ವಿವರಿಸಿದ್ದೇನೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಅವುಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸದೆ ಸ್ವೀಕರಿಸಲು ತಿರಸ್ಕರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತ ಒಳ್ಳವರನ್ನು ಕೆಟ್ಟವರನ್ನು ಒಟ್ಟೇ…

ಮಣಿ, ಮಾಣಿಕ್ಯ, ಮುತ್ತುಗಳ ಸೊಬಗು - ಹಾವಿನ ತಲೆಯಲ್ಲಿ, ಪರ್ವತದಲ್ಲಿ, ಆನೆಯ ತಲೆಯಲ್ಲಿ ಅಷ್ಟು ಸೊಬಗಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ರಾಜನ ಕಿರೀಟದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಯುವತಿಯ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದಾಗ ಎಲ್ಲ ಸೊಬಗನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಪಡೆಯುತ್ತವೆ. ಹಾಗೆಯೇ, ಸುಕವಿಗಳ ಕಾವ್ಯ ಒಂದೆಡೆ ಹುಟ್ಟಿ ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ ಸೊಬಗನ್ನು…

ಸರಸ್ವತಿ, ಶೇಷ, ಮಹೇಶ, ಬ್ರಹ್ಮ, ಆಗಮಗಳು, ನಿಗಮಗಳು ಮತ್ತು ಪುರಾಣಗಳು - ಎಲ್ಲರೂ ಆತನ ಗುಣಗಳನ್ನು ಹೊಗಳುತ್ತಾ, ಅವುಗಳಿಗಿಂತ ಮೀರಿದವೆಂದು ಹೇಳುತ್ತಾ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಹಾಡುತ್ತಿರುವರು.

ಅತ್ಯಂತ ಪವಿತ್ರವಾದ ಅಯೋಧ್ಯಾ ನಗರಕ್ಕೆ ವಂದಿಸುತ್ತೇನೆ. ಕಲಿಯುಗದ ಕಲ್ಮಶಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವ ಸರಯೂ ನದಿಗೂ ವಂದಿಸುತ್ತೇನೆ. ನಗರದ ಪುರುಷರಿಗೂ ಸ್ತ್ರೀಯರಿಗೂ ಪ್ರಣಾಮ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ, ಅವರ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭುವಿಗೆ ಸಣ್ಣದಲ್ಲದ ಪ್ರೀತಿ ಇತ್ತು. ಸೀತೆಯನ್ನು ನಿಂದಿಸಿದವರ ಪಾಪದ ಪ್ರವಾಹವನ್ನು ಅವನು…

ರಘು ಕುಲದ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ರಾಮನ ನಾಮಕ್ಕೆ ವಂದಿಸುತ್ತೇನೆ, ಅದು ಅಗ್ನಿ, ಸೂರ್ಯ ಮತ್ತು ಚಂದ್ರನ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ಅದು ಬ್ರಹ್ಮ, ವಿಷ್ಣು, ಶಿವರ ಸತ್ಯಸ್ವರೂಪ, ವೇದಗಳ ಪ್ರಾಣ; ಅದು ಗುಣರಹಿತ, ಹೋಲಿಕೆಯಿಲ್ಲದ, ಎಲ್ಲ ಗುಣಗಳ ನಿಧಾನ. ಅದು ಮಹೇಶನೇ ಜಪಿಸುವ ಮಹಾಮಂತ್ರ, ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಮುಕ್ತಿಗಾಗಿ ಅವನು…

ಸರಳವಾದ ಕಾವ್ಯವನ್ನೂ ನಿರ್ಮಲವಾದ ಕೀರ್ತಿಯನ್ನೂ ವಿದ್ವಾಂಸರು ಗೌರವಿಸುತ್ತಾರೆ; ಸಹಜ ವೈರವನ್ನು ಮರೆತು, ಶತ್ರುವೂ ಸಹ ಕೇಳಿ ಹೊಗಳುತ್ತಾ ಹೇಳುತ್ತಾನೆ. ನಿರ್ಮಲ ಬುದ್ಧಿಯಿಲ್ಲದೆ ಅದು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ; ನನ್ನ ಬುದ್ಧಿಯೂ ಬಲವೂ ಅತ್ಯಂತ ಕಡಮೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ನಿನ್ನನ್ನು ಕೇಳುತ್ತಿದ್ದೇನೆ…

ಎರಡೂ ಅಕ್ಷರಗಳು ಮಧುರವಾಗಿಯೂ ಮನೋಹರವಾಗಿಯೂ ಇವೆ; ಅವು ಅಕ್ಷರಗಳ ಎರಡು ಕಣ್ಣುಗಳು, ಭಕ್ತನ ಆತ್ಮದ ಪ್ರಾಣ. ಅವುಗಳನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಸುಲಭ, ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಸುಖ ನೀಡುವವು; ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಲಾಭ, ಪರಲೋಕದಲ್ಲಿ ಆಧಾರ. ಹೇಳುವುದು, ಕೇಳುವುದು, ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಮಿಕ್ಕಿಲು ಒಳ್ಳೆಯದು…

ಯೋಗಿಗಳು ನಾಲಗೆಯಿಂದ ನಾಮವನ್ನು ಜಪಿಸಿ ಎಚ್ಚರಗೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ; ವಿರಕ್ತಿಯಿಂದ, ಬ್ರಹ್ಮನ ಮಾಯಾ ಪ್ರಪಂಚದಿಂದ ಮುಕ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆ. ಅವರು ಅತುಲವಾದ ಬ್ರಹ್ಮಾನಂದವನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾರೆ, ಅದು ಹೇಳಲಾಗದ್ದು, ದೋಷರಹಿತವಾದ್ದು, ನಾಮರೂಪವಿಲ್ಲದ್ದು. ಗೂಢವಾದ ಗತಿಯನ್ನು ತಿಳಿಯಬಯಸುವವರೂ ಸಹ…

ಹೀಗೆ ನಿರ್ಗುಣಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನದು ನಾಮದ ಅಪಾರವಾದ ಪ್ರಭಾವ. ನನ್ನ ಸ್ವಂತ ವಿಚಾರದ ಅನುಸಾರ, ನಾಮವು ರಾಮನಿಗಿಂತ ದೊಡ್ಡದು ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ.

ಬ್ರಹ್ಮ ಮತ್ತು ರಾಮನಿಗಿಂತ ನಾಮವು ದೊಡ್ಡದು; ಶ್ರೇಷ್ಠ ವರಗಳನ್ನು ನೀಡುವವರಿಗೂ ವರವನ್ನು ನೀಡುವಂಥಹದ್ದು. ತನ್ನ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ತಿಳಿದು, ರಾಮಚರಿತ್ರೆಯ ನೂರು ಕೋಟಿ ಶ್ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಮಹೇಶನು ಅದನ್ನು ಆರಿಸಿಕೊಂಡನು.

ನಾಮದ ಪ್ರಸಾದದಿಂದ ಶಂಭು ಅಳಿಯದವ; ಆತನ ಆಭರಣಗಳು ಅಶುಭವಾಗಿದ್ದರೂ, ಆತ ಶುಭದ ಖನಿ. ಶುಕ, ಸನಕಾದಿಗಳು, ಸಿದ್ಧರು, ಮುನಿಗಳು, ಯೋಗಿಗಳು ನಾಮದ ಪ್ರಸಾದದಿಂದ ಬ್ರಹ್ಮಸುಖವನ್ನು ಅನುಭವಿಸುವವರು. ನಾರದ ನಾಮದ ಪ್ರತಾಪವನ್ನು ತಿಳಿದನು: ಹರಿ ಜಗಕ್ಕೆ ಪ್ರಿಯವಾದವ, ಆತನೇ ಹರಿ ಹರರಿಗೆ ಪ್ರಿಯವಾದವ.…

ಬ್ರಹ್ಮನ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು, ಧರ್ಮದ ನಿಯಮಗಳನ್ನು, ತತ್ವಗಳ ವಿಂಗಡಣೆಯನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತಾರೆ; ಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ವೈರಾಗ್ಯದೊಂದಿಗೆ ಕೂಡಿದ ಭಗವಂತನ ಭಕ್ತಿಯನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.

ರಾವಣನು ತನ್ನ ಸಾವು ಮನುಷ್ಯನ ಕೈಯಿಂದ ನಡೆಯಲಿ ಎಂದು ವರ ಕೇಳಿದ್ದನು; ಪ್ರಭು ಬ್ರಹ್ಮನ ಮಾತನ್ನು ಸತ್ಯವಾಗಿಸಲು ಬಯಸಿದರು. "ನಾನು ಹೋಗದಿದ್ದರೆ ಪಶ್ಚಾತ್ತಾಪವಾಗುವುದು" ಎಂದು ಯೋಚಿಸಿ, ಶಿವನು ಯಾವ ದಾರಿಯೂ ಕಾಣದೆ ಸಂಕಟಕ್ಕೆ ಈಡಾದರು. ಈ ರೀತಿ ಈಶನು ಚಿಂತೆಯಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿದರು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲೇ…

ಎಲ್ಲೆಡೆ ವ್ಯಾಪಿಸಿರುವ, ವಿರಜನಾದ, ಜನ್ಮಿಸದ, ಭಾಗರಹಿತವಾದ, ಇಚ್ಛೆಯಿಲ್ಲದ, ಭೇದರಹಿತವಾದ ಬ್ರಹ್ಮ, ವೇದಗಳಿಗೂ ತಿಳಿಯದ ಅದು, ಒಂದು ದೇಹವನ್ನು ಧರಿಸಿ ಮನುಷ್ಯನಾಗಲು ಸಾಧ್ಯವೇ?

ಸತೀ ದೇವಿಯು ಸರಸ್ವತಿ, ಲಕ್ಷ್ಮಿ ಮುಂತಾದ ಅನಂತ ಅದ್ಭುತ ಶಕ್ತಿಗಳನ್ನು ನೋಡಿದಳು. ಬ್ರಹ್ಮ ಮುಂತಾದ ದೇವತೆಗಳು ಯಾವ ಯಾವ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷರಾದರೋ, ಆ ಆ ರೂಪಕ್ಕೆ ತಕ್ಕ ದೇಹವು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರಿಗೂ ಇತ್ತು.

ಈ ರೀತಿ ಪ್ರಜಾಪತಿಯ ಮಗಳಾದ ಸತಿ ದುಃಖದಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿದಳು, ಹೇಳಲಾಗದ ಭಯಂಕರವಾದ ಭಾರೀ ದುಃಖವನ್ನು ಹೊತ್ತುಕೊಂಡು. ಎಂಬತ್ತೇಳು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳು ಕಳೆದಾಗ, ಅಳಿಯದ ಶಂಭು ತನ್ನ ಸಮಾಧಿಯಿಂದ ಹೊರಬಂದನು. ಶಿವ ರಾಮ ನಾಮವನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಲು ಆರಂಭಿಸಿದನು, ಸತಿ ಜಗತ್ಪತಿ ಎಚ್ಚರಗೊಂಡನೆಂದು ತಿಳಿದಳು. ಅವಳು…

ಕಿನ್ನರರು, ನಾಗರು, ಸಿದ್ಧರು, ಗಂಧರ್ವರು, ದೇವತೆಗಳು ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಯರೊಂದಿಗೆ ಹೊರಟರು. ವಿಷ್ಣು, ಬ್ರಹ್ಮ, ಮಹೇಶ ಇವರನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ಎಲ್ಲಾ ದೇವತೆಗಳು ತಮ್ಮ ವಿಮಾನಗಳನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿ ಹೊರಟರು. ಸತಿ ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ಸುಂದರ ವಿಮಾನಗಳು ಹೋಗುವುದನ್ನು ಕಂಡಳು. ದೇವಕನ್ಯೆಯರು ಮಧುರ…

ಶಿವ ಹೇಳಿದನು: ನೀ ಒಳ್ಳೆಯದಾಗಿ ಹೇಳಿದೆ, ನನ್ನ ಮನಸಿಗೂ ಅದು ಇಷ್ಟವಾಗಿದೆ; ಆದರೆ ಇದು ಸರಿಯಲ್ಲ, ಯಾಕಂದರೆ ಯಾವ ಆಹ್ವಾನವೂ ಕಳುಹಿಸಲಾಗಿಲ್ಲ. ದಕ್ಷ ತನ್ನ ಎಲ್ಲ ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳನ್ನು ಕರೆದನು, ಆದರೆ ನನ್ನ ಮೇಲಿನ ವೈರದಿಂದ ನಿನ್ನನ್ನೂ ಮರೆತನು. ಬ್ರಹ್ಮನ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಅವನು ನನ್ನ ಮೇಲೆ ಅಪಮಾನ…